အီဘိုလာ (Ebola) ဆိုသည္မွာ

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Thurein Hlaing Win

အီဘိုလာဆိုတာ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးတစ္မ်ဳိးရဲ႕ နာမည္ျဖစ္ၿပီး အီဘိုလာဗိုင္းရပ္စ္ေၾကာင္႔ျဖစ္တဲ့ ေရာဂါကိုေတာ႔ Ebola virus disease (EVD) (သို႔) Ebola hemorrhagic fever (EHF) လို႔ ေခၚပါတယ္။ အီဘိုလာေရာဂါလို႔ အလြယ္ေခၚပါတယ္။ ၁၉၇၆ ခုႏွစ္မွာ စတင္ေတြ႕ရွိခဲ့ၿပီး ေတာင္ဆူဒန္ႏိုင္ငံနဲ႔ DR ကြန္ဂိုႏိုင္ငံက ရြာေတြမွာ စၿပီးပ်ံ႕ႏွံ႔ခဲ့ပါတယ္။ အီဘိုလာျမစ္အနီးမွာ စတင္ျဖစ္ပြားတာမို႔ အီဘိုလာဆိုတဲ့ နာမည္ေပးခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ စတင္ေတြ႕ရွိခဲ့ခ်ိန္ကေန ယေန႔ထိ အစုလိုက္အျပဳံလိုက္ျဖစ္ပြားမႈ ၂၄ႀကိမ္ခန္႔ ျဖစ္ေပၚခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ေရာဂါလကၡဏာမ်ာ

ေရာဂါလကၡဏာေတြအေနနဲ႔ ဖ်ားနာျခင္း၊ အဆစ္အျမစ္မ်ားကိုက္ျခင္း၊ ေခါင္းကိုက္ျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း၊ ႂကြက္သားမ်ားနာက်င္ျခင္း၊ အားနည္းျခင္း၊ ေမာပန္းသလိုခံစားရျခင္း၊ အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း စတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ႔အျပင္ ပ်ဳိ႕အန္ျခင္း၊ ၀မ္းပ်က္ျခင္း၊ ဗိုက္ေအာင္႔ျခင္း၊ ၾကိဳ႕ထိုးျခင္း စတာေတြျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ၀မ္းပ်က္ျခင္းနဲ႔ ပ်ဳိ႕အန္ျခင္းေတြေၾကာင္႔ အလြန္အမင္းေရဓာတ္ခန္းေျခာက္ျခင္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အသက္ရႈၾကပ္ျခင္း၊ ရင္ဘတ္ေအာင္႔ျခင္းလည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ အေရျပားေပၚ အနီစက္မ်ား အပိမ္႔မ်ားထြက္လာႏိုင္ပါတယ္။

ဆိုးရြားတဲ့အေျခအေနေတြမွာ ေသြးခဲႏႈန္းက်ဆင္းၿပီး ေသြးမတိတ္ျခင္း၊ ကိုယ္ခႏၶာကိုယ္တြင္းကိုယ္ပ ေသြးယိုျခင္းျဖစ္ႏိုင္ျခင္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အေရျပားေပၚမွာ ေသြးစက္ဥေတြ၊ ေသြးေျခဥျခင္းေတြ ေတြ႕ႏိုင္ၿပီး ေသြးအန္ျခင္း၊ ၀မ္းတြင္ေသြးပါျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးေသြးပါျခင္း စတာေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

ကူးစက္ပုံ

အီဘိုလာဗိုင္းရပ္စ္ဟာ ေသြး ဒါမွမဟုတ္ ခႏၶာကိုယ္ကေန ထြက္တဲ့အရည္ေတြကတဆင္႔ ကူးစက္ႏိုင္ပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ကထြက္တဲ့အရည္ဆိုရာမွာ ႏွပ္၊ တံေတြး၊ အန္ဖတ္၊ ေခၽြး၊ မ်က္ရည္၊ ဆီး၊ ႏို႔ရည္၊ သုတ္ရည္ စတာေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ကူးစက္ခံရသူအတြက္ ေရာဂါပိုး၀င္ေရာက္ႏိုင္တဲ့ ေနရာေတြကေတာ႔ ပါးစပ္၊ ႏွာေခါင္း၊ မ်က္လုံး၊ ထိခိုက္ရွနာ ပြန္းပဲ့ဒဏ္ရာမ်ားပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အီဘိုလာဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဟာ လူကိုယ္ခႏၶာကထြက္တဲ့အရည္ထဲမွာ တည္ရွိေနၿပီး အဲဒီအရည္ဟာ ကိုယ္ခႏၶာျပင္ပကို ေရာက္သြားခဲ့ရင္ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဟာ ရက္အနည္းငယ္ထိ ရွင္သန္ႏိုင္ပါတယ္။ ဆိုလိုတာကေတာ႔ အဲဒီအေတာအတြင္းမွာ ကူးစက္ႏိုင္ေျခ ရွိေနပါတယ္။ အရည္ထဲမဟုတ္ဘဲ အရာ၀တၱဳတစ္ခုခုရဲ႕ မ်က္ႏွာျပင္ေပၚ ေရာက္ရွိသြားမယ္ဆိုရင္ေတာ႔ နာရီအနည္းငယ္ အသက္ရွင္ႏိုင္ပါတယ္။ လူလူခ်င္းကူးစက္ႏိုင္သလို တိရစၧာန္ေတြကတဆင္႔လည္း ကူးစက္ႏိုင္ပါတယ္။ ႏွာရည္ထဲမွာလည္း အီဘိုလာဗိုင္းရပ္စ္ရွိႏိုင္လို႔ ႏွာေခ်တဲ့အခါ ေလထဲမွာေရာဂါပိုး ပ်ံ႕ႏွံ႔ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ေလထုကေန ကူးစက္ဖို႔လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါေသးတယ္။

အသက္အႏၲရာယ္ရွိသလား

အသက္အႏၲရာယ္ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ကိုယ္ခႏၶာကေန ေရဓာတ္အလြန္အမင္းခန္းေျခာက္ရင္၊ ေသြးလြန္ရင္ အသက္ဆုံးရံႈးႏိုင္ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ျဖစ္ပြားမႈေတြမွာ ေသဆုံးမႈႏႈန္းဟာ ၅၀ရာခိုင္ႏႈန္း ရွိတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

ကာကြယ္ျခင္း

အီဘိုလာဗိုင္းရပ္စ္အတြက္ ကာကြယ္ေဆးကို ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္အနည္းငယ္က ထုတ္လုပ္ထားပါတယ္။ ကာကြယ္ေဆးကေတာ႔ ထိေရာက္မႈရွိၿပီး လူတစ္သိန္းေျခာက္ေသာင္းေက်ာ္ကို ထိုးႏွံၿပီးၿပီလို႔ သိရပါတယ္။ ဒါေပမယ္႔ တကယ္ျဖစ္ပြားရာ အာဖရိကမွာေတာင္ ကာကြယ္ေဆးနဲ႔ ျဖစ္ပြားႏိုင္ေျခဧရိယာကို လႊမ္းျခဳံႏိုင္ျခင္း မရွိေသးပါဘူး။ ဒါေၾကာင္႔ ေရာဂါျဖစ္ပြားေနတယ္လို႔ ယူဆရတဲ့ေနရာေတြကို ခရီးထြက္ျခင္းကေန ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားတယ္လို႔ ယူဆရသူေတြနဲ႔ ထိေတြ႕ျခင္း မျပဳရပါဘူး။ လက္ကိုလည္း မၾကာခဏေဆးေၾကာသင္႔ပါတယ္။

လက္ရွိအေနအထား

၂၀၁၈ ခုႏွစ္ ႏွစ္လယ္ပိုင္းကစၿပီး ယေန႔အခ်ိန္ထိ DR ကြန္ဂိုႏိုင္ငံမွာ တေက်ာ႔ျပန္ျဖစ္ပြားေနၿပီး ျပည္နယ္ႏွစ္ခုမွာ လူေပါင္း ၂၅၀၀ အနည္းဆုံး ေရာဂါကူးစက္မႈ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး လူနာေတြထဲက ၃ပုံ၂ပုံဟာ ေသဆုံးခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ကြန္ဂိုႏိုင္ငံမွာ လက္ရွိ အေရးေပၚအေျခအေနေၾကျငာထားဆဲေရာဂါ ျဖစ္ပါတယ္။ အာဖရိကမွာ အဓိကျဖစ္ပြားတယ္ဆိုေပမယ္႔ အေမရိကန္ နဲ႔ ဥေရာပႏိုင္ငံေတြမွာလည္း ေတြ႕ရွိရတာမို႔ ဂ႐ုစိုက္ေစာင္႔ၾကည္႔သင္႔တဲ့ေရာဂါ ျဖစ္ပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္အနည္းငယ္က ျမန္မာႏိုင္ငံမွာလည္း အီဘိုလာေရာဂါလို႔ သံသယရွိသူအခ်ဳိ႕ကို ေစာင္႔ၾကည္႔ကုသခဲ့ဖူးပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ကုသမႈမ်ားမျပဳလုပ္ေပးပါ။

Read also:

မွ်ေ၀မည္

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဇူလိုင် 25, 2019 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဇူလိုင် 25, 2019

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။