Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Thurein Hlaing Win

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) ကဘာလဲ။

Mononucleosis သို႔မဟုတ္ Mono ဆိုသည္မွာ အဖ်ား တက္ျခင္း၊ လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း ႏွင့္ မ်ားေသာအားျဖင့္ လည္ပင္းရိွ ျပန္ရည္ေၾကာ ဂရင္း မ်ားေရာင္ျခင္းတို႔ကို ျဖစ္ ေစေသာ ဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္မႈတစ္မ်ိဳးျဖစ္ပါသည္။ ကူးစက္ ေသာ Mononucleosis (mono) ကို အနမ္းေရာဂါ ဟု လည္းေခၚပါသည္။

mono ျဖစ္ေစေသာ ဗိုင္းရပ္စ္သည္ တံ ေတြးမွတစ္ဆင့္ ပ်ံ႕ႏွံ႔ေသာေၾကာင့္ နမ္းျခင္းမွ ကူးစက္ႏိုင္ပါ သည္။ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊ ႏွာေခ်ျခင္း သို႔မဟုတ္ mono ရိွသူ ျဖင့္ ဖန္ခြက္ မီးဖိုေခ်ာင္သံုးပစၥည္းမ်ား မွ်ေဝသံုးျခင္း တို႔မွလည္း ကူးစက္ႏိုင္ပါသည္။ အဆိုးရြားဆံုး ဆိုးက်ိဳးမွာ ေဘလံုး ေရာင္လာျခင္း ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ဤေရာဂါသည္ မ်ားေသာအားျဖင့္ အႏၱရာယ္မရိွဘဲ သူ႔အလိုလို ေပ်ာက္ကင္း သြားတတ္ပါသည္။

Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

Mono သည္ အသက္ ၁၅-၁၇ အရြယ္လူမ်ားတြင္ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ပြားပါသည္။ သိုေသာ္ ကူးစက္မႈသည္ မည္ သည့္အရြယ္တြင္မဆို ျဖစ္ပြားႏိုင္ပါသည္။ အႏၱရာယ္ ျဖစ္ေစ ေသာ အခ်က္မ်ားကို ေလ်ာ့ခ်ျခင္းျဖင့္ ေရာဂါ ျဖစ္ပြားျခင္းကို ေလ်ာ့ခ်ႏိုင္ပါသည္။ ပိုမိုေသာ အခ်က္အလက္မ်ားအတြက္ ဆရာဝန္ႏွင့္ တိုင္ပင္ပါ။

လကၡဏာမ်ား

Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

Mono ၏အျဖစ္မ်ားေသာ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားမွာ-

  • လန္းဆန္းမႈမရိွျခင္း၊ ငိုက္မ်ဥ္းျခင္း
  • အဖ်ားတက္ျခင္း
  • အမ်ားအားျဖင့္ သက္ေတာင့္သက္သာမရိွျခင္း၊ ေနမ ေကာင္းျခင္း
  • အစာစားခ်င္စိတ္ေပ်ာက္ဆံုးျခင္း
  • ႂကြက္သားမ်ား နာက်င္ျခင္း၊ ေတာင့္တင္းျခင္း
  • အဖုအပိမ့္မ်ားထြက္ျခင္း
  • လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း
  • ျပန္ရည္ေၾကာ အဖုမ်ားေရာင္ျခင္း၊ အမ်ားအားျဖင့္ လည္ပင္းႏွင့္ ခ်ိဳင္းၾကားတြင္။

ေတြ႕ရနည္းေသာ လကၡဏာမ်ားမွာ

  • ရင္ဘတ္နာျခင္း
  • ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း
  • ေမာပန္းျခင္း
  • ေခါင္းကိုက္ျခင္း
  • ဇေဝဇဝါျဖစ္ျခင္း
  • အသားဝါျခင္း (မ်က္လံုးဝါျခင္း)
  • ဇက္ေၾကာတက္ျခင္း
  • ႏွာေခါင္းေသြးယိုျခင္း
  • ႏွလံုးခုန္ျမန္ျခင္း
  • အလင္း အထိမခံႏိုင္ျခင္း
  • အသက္ရွဴျမန္ျခင္း

အထက္တြင္ ေဖာ္ျပ မထားေသာ အျခားလကၡဏာ မ်ားလည္းရွိႏုိင္ပါသည္။ အကယ္၍ သင့္ဆီတြင္ ေရာဂါ လကၡဏာ တစ္ခုခုမ်ား ရွိေနသည္ဟု စိုးရိမ္မိပါက ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြး တုိင္ပင္ သင့္ပါသည္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္ဆီတြင္ အထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားထဲမွ တစ္ခုခုမ်ားရွိေနပါက သို႔မဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနပါက ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္း၏ ခႏၶာကိုယ္ တံု႔ျပန္မႈ သည္ မတူညီႏုိင္ပါ။ ဆရာဝန္ႏွင့္ တိုင္ပင္ ေဆြးေႏြး ျခင္းသည္ သင္၏အေျခအေန ေကာင္းမြန္ရန္ အတြက္ အေကာင္း ဆံုး ျဖစ္ပါသည္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

Mononucleosis သည္ Epstein-Barr virus (EBV) ေၾကာင့္ျဖစ္ပြားပါသည္။ ဗိုင္းရပ္စ္သည္ တံေတြးမွ ပ်ံ႕ႏွံ႔ေသာ ေၾကာင့္ နမ္းျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုး ႏွာေခ်မိသည္ကို ခံရျခင္း၊ mono ရိွသူျဖင့္ ဖန္ခြက္ ႏွင့္ မီးဖိုေခ်ာင္သံုး ပစၥည္းမ်ား မွ်ေဝသံုးျခင္း တို႔မွ ကူးစက္ႏိုင္ပါသည္။

Risk factors

Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

လက္ရိွတြင္ Mononucleosis ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ကို ျမင့္ေစ ေသာ အခ်က္မ်ားကို အတိအက်သတ္မွတ္ရန္ လံုေလာက္ ေသာ သတင္း အခ်က္အလက္မ်ား မရိွေသးပါ။

အႏၱရာယ္ရိွေသာ အခ်က္မ်ား မရိွျခင္းသည္ ေရာဂါ မခံ စားရႏိုင္ပါဟု မဆိုလိုပါ။ ဤ အခ်က္မ်ားသည္ ကိုးကားခ်က္ သာလွ်င္ျဖစ္ပါသည္။ ပိုမိုေသာ အေသးစိတ္ အခ်က္အလက္ မ်ားအတြက္ ဆရာဝန္ႏွင့္ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ဆရာဝန္သည္ ေဆးမွတ္တမ္းယူျခင္း ႏွင့္ ၾကည့္ရႈစစ္ ေဆးျခင္းတို႔ ျပဳလုပ္ပါမည္။ လည္ပင္း၊လည္ေခ်ာင္း ႏွင့္ ဝမ္း ဗိုက္တို႔ကို အထူးျပဳ၍ ၾကည့္ရႈပါမည္။ ေသြးစစ္ျခင္း ႏွင့္ လည္ေခ်ာင္းတြင္ ပိုးေမြးျခင္း တို႔ကို ေရာဂါအေျဖရွာျခင္း ေသခ်ာေစရန္ ႏွင့္ အျခားေရာဂါမ်ားမွ ခဲြထုတ္ဖယ္ရွားရန္ အသံုးျပဳႏိုင္ပါသည္။

Mononucleosis (မုိႏုိႏူကလီရုိးစစ္) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကုသမႈ၏ ရည္ရြယ္ခ်က္သည္ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား သက္သာေစရန္ျဖစ္သည္။ ေရာဂါလကၡဏမ်ား ျပင္းထန္ပါက စတီးရြိဳက္ေဆးမ်ား (prednisone) အသံုးျပဳႏိုင္ပါသည္။

အျဖစ္မ်ားေသာ လကၡဏာမ်ားကို သက္သာေစရန္-

  • အရည္မ်ားမ်ားေသာက္ပါ။
  • လည္ေခ်ာင္းနာျခင္း သက္သာေစရန္ ဆားရည္ေႏြး ျဖင့္ ပလုတ္က်င္းပါ။
  • လံုေလာက္စြာ အနားယူပါ။
  • နာက်င္ျခင္းႏွင့္ အဖ်ားတက္ျခင္း သက္သာရန္ acetaminophen သို႔မဟုတ္ ibuprofen ေသာက္ ပါ။

ေဘလံုးေရာင္ေနပါက (ကဲြထြက္ျခင္းမွ ကာကြယ္ႏိုင္ရန္) ကိုယ္ထိ အားကစား မ်ားကစားျခင္း ေရွာင္ပါ။

လူေနမႈပံုစံ ေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား  အသံုးျပဳျခင္း သည္ Mononucleosis ကို ကုသရာတြင္  ဘယ္လို အေထာက္ အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

  ေအာက္ပါ လူေနမႈပံုစံမ်ား ႏွင့္ အိမ္သံုး ကုထံုးမ်ား သည္ Mononucleosis ကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ ပါသည္။

  • လံုေလာက္စြာအနားယူ၍ အရည္မ်ားမ်ားေသာက္ပါ
  • ေသာက္သံုးရန္ ညႊန္ၾကားထားသည္မ်ားေရာ မညႊန္ ၾကားထားသည့္ ေဆးမ်ားအေၾကာင္းပါ ဆရာဝန္ ကို ေျပာျပပါ။
  • အစာအိမ္ေအာင့္ျခင္း၊ ပခံုးနာျခင္းတို႔ရိွပါက ဆရာ ဝန္ႏွင့္တိုင္ပင္ပါ။
  • ဖ်ားနာေနသူႏွင့္ အစားအစာမ်ား သို႔မဟုတ္ မီးခို ေခ်ာင္သံုး ပစၥည္းမ်ား မွ်ေဝသံုးစဲြျခင္း၊ နမ္းျခင္း ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။ မၾကာခဏ လက္ေဆးပါ။
  • မၾကာခဏ လက္ေဆးပါ။

လံုးဝျပန္လည္ေကာင္းမြန္မလာမခ်င္း ကိုယ္ထိ အားကစား မ်ား ကစားျခင္း ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။ အကယ္၍ သင့္တြင္ ေမးခြန္း မ်ားရွိပါက သင့္အတြက္ သင့္ေတာ္ေသာ အေျဖ ရွာေဖြႏုိင္ ရန္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ သင့္ပါသည္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဇူလိုင် 3, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 29, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။