အမ်ိဳးသားမ်ားတြင္ေတြ႔ရတဲ့ လိင္မွတစ္ဆင့္ကူးစက္ေရာဂါလကၡဏာမ်ား

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Thurein Hlaing Win

လိင္အေပ်ာ္အပါးလိုက္စားတာ၊ အကာအကြယ္မဲ့ လိင္ဆက္ဆံတာ၊ ေဆးထိုးအပ္ကို မွ်ေဝသံုးစြဲတာ၊ လိင္ဆက္ဆံေဖာ္ တစ္ေယာက္ထက္ပိုတာ စတာေတြေၾကာင့္ STD လို႔ေခၚတ့ဲ လိင္္မွတစ္ဆင့္ကူးစက္ေရာဂါေတြ ဝင္ေရာက္လာႏိုင္ပါတယ္။ အလြယ္တကူကုသလို႔ရတဲ့ ေရာဂါေတြရွိတဲ့တိုင္ေအာင္ HIV လိုမ်ိဳး ေရာဂါပိုးကို အျမစ္ျပတ္ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသႏိုင္ျခင္းမရွိေသးဘဲ မျပန္႔ပြားေအာင္သာ ထိန္းေပးႏုိင္တဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီေဆာင္းပါးမွာ အမ်ိဳးသားေတြမွာ လိင္မွတစ္ဆင့္ေရာဂါေတြ ကူးစက္ခံရတဲ့အခါ ကိုယ္ခႏၶာက ဘယ္လိုလကၡဏာေတြျပလဲဆိုတာကို ေျပာျပေပးခ်င္ပါတယ္။

၁။ ခလက္မီးဒီးယားေရာဂါ (Chlamydia)

ေရာဂါပိုးရွိသူရဲ႕ ပါးစပ္၊ မိန္းမကိုယ္၊ စအိုအတြင္းသို႔ အကာအကြယ္မသံုးဘဲ ထိုးသြင္းဆက္ဆံစဥ္ ဘက္တီးရီးယားပိုးကူးစက္ခံရတ့ဲ ေရာဂါျဖစ္ပါတယ္။ အျဖစ္အမ်ားဆံုး လိင္မွတစ္ဆင့္ကူးစက္ေရာဂါေတြထဲက တစ္မ်ိဳးျဖစ္ျပီး ေရာဂါလကၡဏာ အလြယ္တကူမျပတာေၾကာင့္ ကိုယ့္မွာပိုးရွိေနမွန္း မသိတာမ်ိဳးေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ကူးစက္ခံရျပီး ရက္သတၱပတ္အနည္းငယ္အတြင္း

  • ဆီးသြားစဥ္နာက်င္ျခင္း
  • လိင္တံမွ ပံုမွန္မဟုတ္တဲ့ အရည္မ်ား ယိုစိမ့္ျခင္း
  • ေဝွးေစ့မ်ား ေရာင္ေနျခင္း
  • စအိုဝတြင္ နာက်င္ျခင္း
  • စအိုမွ ေသြး၊ အရည္မ်ားထြက္ျခင္း စတဲ့ လကၡဏာေတြ ျပလာတတ္ပါတယ္။

၂။ ဆီးပူေညာင္းက် ဂႏိုေရာဂါ (Gonorrhea)

အကာအကြယ္မဲ့လိင္ဆက္ဆံရာမွ စအုိ၊ လည္ေခ်ာင္း၊ ဆီးလမ္းေၾကာင္းအတြင္း ဘက္တီးရီးယားပိုးကူးစက္ခံရတာျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕လကၡဏာေတြကေတာ့

  • ဆီးသြားစဥ္ နာက်င္ျခင္း
  • လိင္တံထိပ္မွ စိမ္းဖန္႔ဖန္႔၊ အဝါေရာင္ ျပည္ပုပ္မ်ားထြက္ျခင္း
  • ေဝွးေစ့ေရာင္ျခင္း၊ ေအာင့္နာျခင္း
  • အရိုးအဆစ္မ်ားကိုက္ခဲျခင္း
  • အေရျပားေပၚတြင္ အနီေရာင္အင္ျပင္ကြက္ထျခင္း တို႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။

၃။ အသည္းေရာင္အသားဝါ ဘီပိုး (Hepatitis B)

HBV ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး တစ္နည္းအားျဖင့္ ဘီပိုးရွိေနသူနဲ႔ အကာအကြယ္မဲ့လိင္ဆက္ဆံတာ၊ ေသြး၊ သုက္ရည္၊ မိန္းမကိုယ္အရည္ေတြဟာ အနာမွတစ္ဆင့္ ေသြးေၾကာထဲဝင္ေရာက္တဲ့အခါ ကူးစက္ခံရႏိုင္ပါတယ္။ အစပိုင္းမွာ

  • အေအးမိ၊ တုပ္ေကြးလိုပံုစံမ်ိဳး ဖ်ားနာမယ္
  • အစားအေသာက္ပ်က္မယ္
  • ႏံုးခ်ိျပီး အားမရွိသလိုျဖစ္ေနျခင္း
  • ၾကြက္သား၊ အရိုးအဆစ္ ကိုက္ခဲျခင္း
  • မူးေဝျခင္း
  • ေအာ့အန္ျခင္း
  • အေရျပားက အဝါေရာင္ဘက္ သမ္းလာျခင္း
  • ဆီးအေရာင္က ဝါက်င့္က်င့္အေရာင္ျဖစ္လာျခင္း စတဲ့လကၡဏာေတြ ေတြ႔ရႏိုင္ပါတယ္။

ေသခ်ာမကုသဘဲ ပစ္ထားလိုက္တဲ့အခါ အသည္းပ်က္စီးေစသည္အထိ ဆိုးရြားစြာ ဒုကၡေပးႏုိင္ပါတယ္။

၄။ ေရယုန္ေရာဂါ (Herpes)

ေရယုန္သည္ HSV ဆိုတဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကူးစက္ခံရျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္တဲ့ အေရျပားေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး အမ်ိဳးအစား ၂မ်ိဳးရွိျပီး HSV-1 ကေတာ့ ပါးစပ္မွာ ေရယုန္ျဖစ္ေစကာ၊ HSV-2 သည္ လိင္အဂၤါေရယုန္ကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ အကာအကြယ္မဲ့လိင္ဆက္ဆံျခင္းသာမက ႏႈတ္ခမ္းျခင္းနမ္းရံုျဖင့္လည္း အလြယ္တကူ ကူးစက္ခံရႏိုင္ပါတယ္။ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ေရယုန္ဗိုင္းရပ္စ္ကို အျပီးသတ္ႏွိမ္နင္းႏိုင္တဲ့ ေဆးေတာ့ မထြက္ေပၚေသးပါဘူး။ ကိုယ္ခႏၶာထဲရွိေနခ်ိန္မွာ ဘာမွမလုပ္ႏိုင္ေပမယ့္ တျခားသူကို ကူးစက္ႏုိင္တယ္။ ကိုယ္ခံအားနည္းေနတဲ့အခါ

  • ပါးစပ္ သို႔မဟုတ္ လိင္အဂၤါအေရျပား၊ ေဝွးေစ့၊ စအို၊ ေပါင္ျခံမွာ အဖုေသးေသးေလးေတြ ေပါက္လာမယ္
  • အဖုေလးေတြက ယားျပီး အသားထဲက ပူစပ္ပူေလာင္ျဖစ္ကာ စူးသလို ခံစားရမယ္
  • အဖုေပါက္သြားတဲ့အခါ အရမ္းစပ္မယ္
  • ေပါက္သြားတဲ့ေနရာမွာ အနာကြက္က်န္ခဲ့မယ္
  • အဖ်ားတက္မယ္
  • အနာေပါက္ေနတဲ့ေနရာက ေနရထိုင္ရခက္သလို ျဖစ္ေစတယ္
  • အစားအေသာက္ပ်က္မယ္
  • အဖ်ားတက္မယ္
  • ျပန္ရည္ေၾကာေတြ ေရာင္ေနမွာျဖစ္ပါတယ္။

၅။ လိင္အဂၤါၾကြက္ႏို႔ (Human Papillomavirus)

လိင္အဂၤါၾကြက္ႏို႔ဟာလည္း အလြယ္တကူ ကူးစက္ခံရႏိုင္တဲ့ လိင္မွတစ္ဆင့္ ေရာဂါေတြထဲမွာပါဝင္ပါတယ္။ HPV လို႔ေခၚတဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးဝင္ရာမွ ကူးစက္ခံရျခင္းျဖစ္ျပီး အေရျပားခ်င္းထိေတြ႔ရာမွ ကူးစက္ႏိုင္ပါတယ္။ လိင္အဂၤါအေရျပားေပၚမွာ ၾကြက္ႏို႔ပံုစံကဲ့သို႔ ျဖစ္ေနတာကို အမ်ားဆံုးေတြ႔ရပါတယ္။ ၾကြက္ႏို႔အဖုေတြက အနည္းငယ္ျပားခ်ပ္ေနျပီး ေဂၚဖီပန္းပြင့္ပံုစံလိုမ်ိဳး ျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္။ ပါးစပ္ျဖင့္ အကာအကြယ္မသံုးဘဲ လိင္ဆက္ဆံတဲ့အခါမွာလည္း ခံတြင္း၊ အာေခါင္၊ လည္ေခ်ာင္းေပၚမွာ ၾကြက္ႏို႔ေပါက္ႏိုင္ပါတယ္။ လိင္အဂၤါၾကြက္ႏို႔ကို ကြန္ဒံုးသံုးျပီးလိင္ဆက္ဆံျခင္းျဖင့္ ကာကြယ္ႏုိင္သလို HPV ကာကြယ္ေဆးျဖင့္လည္း ကာကြယ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

၆။ ကာလသားေရာဂါ (Syphilis)

အမ်ိဳးသားေတြမွာ အလြန္အျဖစ္မ်ားတဲ့ ကူးစက္ေရာဂါမ်ားထဲမွာ ပါဝင္ျပီး ဒီေရာဂါပိုးရွိေနတဲ့အခါ တျခားေသာ အေရျပားျပႆနာေတြ၊ လိင္မွတစ္ဆင့္ ေရာဂါေတြ ကူးစက္ခံရဖို႔ အခြင့္အလမ္းပိုျမင့္လာပါတယ္။ ကာလသားေရာဂါပိုးကူးစက္ခံရတဲ့အခါ အမ်ိဳးသားေတြမွာ

  • အလြန္ေသးငယ္ျပီး နာက်င္မႈမရွိေသာ အဖုအပိမ့္မ်ား ေနရာအႏွံ႔ထြက္ေနျခင္း
  • မ်ားေသာအားျဖင့္ လိင္အဂၤါ၊ စအိုနဲ႔ ႏႈတ္ခမ္းအေရျပားေတြမွာ အဖုပိုထြက္ျခင္း
  • ေသြးေၾကာမ်ား၊ ျပန္ရည္ေၾကာမ်ား ေရာင္ေနျခင္း
  • ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း
  • ေခါင္းကိုက္ျခင္းျဖစ္တတ္ျပီး မကုသဘဲပစ္ထားလိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့
  • ႏွလံုးနဲ႔ အာရံုေၾကာစနစ္ ခ်ိဳ႕ယြင္းလာမယ္
  • ဦးေႏွာက္ေကာင္းစြာ အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ေတာ့တာ
  • အရိုးအဆစ္နဲ႔ တျခားကိုယ္တြင္းအဂၤါေတြပါ ပ်က္စီးလာျပီး
  • အသက္ေသဆံုးႏိုင္သည္အထိ ျပင္းထန္ႏိုင္ပါတယ္။

ကာလသားေရာဂါကို ကြန္ဒံုးအသံုးျပဳျပီး လိင္ဆက္ဆံျခင္းနည္းလမ္းနဲ႔ပဲ ကာကြယ္ႏိုင္ပါေသးတယ္။ ပိုးရွိေနေၾကာင္း ေစာစီးစြာ သိရမယ္ဆိုရင္ ေဆးထိုးရံုနဲ႔ အျမစ္ျပတ္ေပ်ာက္ကင္းႏုိင္ပါတယ္။

၇။ HIV ပိုး

တစ္ကမာၻလံုး အမ်ားဆံုးကူးစက္ခံရတဲ့ လိင္မွတစ္ဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါပိုးတစ္မ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ လက္ရွိအခ်ိန္မွာ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကို အျမစ္သတ္ေပ်ာက္ကင္းကုသေပးႏုိင္တဲ့ ေဆးဝါးမ်ားေပၚထြက္ျခင္းမရွိေသးပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ အေကာင္းဆံုးကေတာ့ ကြန္ဒံုးျဖင့္ လိင္ဆက္ဆံျခင္းျဖင့္ ကာကြယ္ေပးႏုိင္သလို ေရာဂါပိုးကူးစက္ခံရတဲ့အခါမွာလည္း ART ေဆးနဲ႔ ပိုးေတြဆက္မျပန္႔ပြားေအာင္ ထိန္းထားလို႔ရပါတယ္။ HIV ပိုးကူးစက္ခံရတဲ့အခါ

  • တစ္ပတ္ေလာက္ထိ အျပင္းဖ်ားမယ္
  • ပါးစပ္ထဲမွာ အျဖဴကြက္အနာေတြ ေပါက္မယ္
  • တစ္ကိုယ္လံုး အနီကြက္အင္ျပင္ေတြ ထလာမယ္
  • လည္ပင္းမွာရွိတဲ့ ျပန္ရည္ေၾကာအက်ိတ္ေတြ ၾကီးလာမယ္
  • အရိုးအဆစ္ေတြ ကိုက္ခဲေနမယ္
  • ညဘက္အိပ္ခ်ိန္မွာ ေခၽြးေစးျပန္ေနမွာပါ။

ပိုးရွိမွန္းသိျပီးတာနဲ႔ ART ေဆးကို ေန႔စဥ္ပံုမွန္ေသာက္ဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။ ဒါမွပဲ သာမန္လူတစ္ေယာက္လိုပဲ က်န္းက်န္းမာမာနဲ႔ ေနႏိုင္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။ ကိုယ္ခံအားစနစ္ကို က်ဆင္းေအာင္ လုပ္တဲ့ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးျဖစ္တဲ့အတြက္ ေဆးနဲ႔သာမထိန္းဘူးဆိုရင္ ကိုယ္ခံအားစနစ္ဆုတ္ယုတ္ျပီး ေရာဂါေပါင္းစံုဝင္လာကာ ေနာက္ဆံုး ခုခံအားက်ဆင္းမႈကူးစက္ေရာဂါ AIDS ကို ေရာက္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

လိင္မွတစ္ဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြဆိုတာ လံုးဝမေပါ့ဆသင့္တဲ့က်န္းမာေရးျပႆနာေတြပါ။ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ပိုးကူးစက္ခံရတယ္လို႔ သံသယရွိတယ္၊ လိင္အေပ်ာ္အပါးကလည္း အျမဲလိုလို လိုက္စားတတ္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ခုေျပာျပခဲ့တဲ့ လကၡဏာေတြကို အျမဲလိုလိုေစာင့္ၾကည့္ျပီး ၃လတစ္ၾကိမ္ ေသြးသြားစစ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ကိုယ့္ဘဝနဲ႔ က်န္းမာေရးသည္ ကိုယ့္လက္ထဲမွာရွိတာမို႔ သတိမမူလို႔ အသိေနာက္က်သြားတာမ်ိဳးမျဖစ္ရေလေအာင္ ေသခ်ာဂရုစိုက္ဖို႔ အၾကံထပ္ေပးလိုက္ပါတယ္ေနာ္။

Hello Health Group သည္ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

Read also:

မွ်ေ၀မည္

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဩဂုတ် 9, 2019 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 19, 2019

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။