G6PD နည္းပါးတဲ႕ေရာဂါ (G6PD deficiency) ဆိုတာ…..

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Thurein Hlaing Win.

ဒီေန႔ေခတ္မွာ နိုင္ငံတကာမွာသာမက ျမန္မာနိုင္ငံမွာပါ လူထုၾကားပိုျပီး သိလာ… သတိထားမိလာတဲ႕ေရာဂါတစ္ခု ရွိပါတယ္…။ ဒါကေတာ့ မ်ိဴးရိုးဗီဇနဲ႕ဆိုင္တဲ႕ ေမြးရာပါ အေျခအေနတစ္ခုျဖစ္ျပီး တကယ္တမ္းေတာ့ သူ႕ကို ေရာဂါလို႕ေတာင္ ေျပာဖို႕ခက္ပါတယ္..။ Glucose 6 phosphate dehydrogenase လို႕ေခၚတဲ႕ အင္ဇိုင္းဓာတ္ နည္းပါးတဲ႕အေျခအေနပါ..။

ဘာေၾကာင့္ ဒီေန႕ေခတ္မွာ ပိုလူေျပာမ်ားလာသလဲဆိုရင္ ေမြးကင္းစကတည္းက ..အထူးသျဖင့္ ေယာက္်ားေလးေတြမွာ ပိုျပီး စစ္ေဆးမွႈ (screening) ေတြပိုလုပ္လာနိုင္လို႕ပါပဲ..။

ဒီ G6PD လို႕ေခၚတဲ႕ အင္ဇိုင္းဟာ ခႏၶာကိုယ္မွာရွိတဲ႕ ေသြးနီဥေတြ အလုပ္ေကာင္းေကာင္းလုပ္နိုင္ေအာင္ ကူညီေပးပါတယ္..။ ေသြးထဲမွာပါလာတဲ႕ ေသြးနီဥအတြက္ အႏၱရာယ္ရွိနိုင္တဲ႕ အရာ၀တၳဳေတြကေနလည္း ကာကြယ္ေပးပါတယ္..။

G6PD ဓာတ္နည္းပါးတဲ႕လူေတြမွာေတာ့ ေသြးနီဥေတြကို ကာကြယ္ေပးဖို႕ မလံုေလာက္တဲ႕အခါ …ေသြးနီဥေတြျပိဳကြဲသြားနိုင္ျပီး… ေနာက္ဆက္တြဲအေနနဲ႕ ေသြးအားနည္းတာ.. အသား၊ ဆီးနဲ႕ မ်က္လံုး၀ါတာ.. ေမာပမ္းတာ.. အားနည္းလြယ္တာ…ေခါင္းမူးတာအျပင္ တျခားလကၡဏာေတြျဖစ္နိုင္ပါတယ္..။

G6PD ဓာတ္နည္းတဲ႕ ေသြးနီဥေတြဟာ ….. တခ်ိဳ႕ေသာ ေဆးေတြ..အစားအေသာက္ေတြနဲ႕ေရာဂါပိုးေတြကို ထိရွလြယ္ျပီး ခံနိုင္ရည္မရွိတတ္ၾကပါဘူး..။ ဒီပစၥည္းေတြနဲ႕ ခႏၶာကိုယ္က ထိေတြ႔မိတဲ႕အခါ … အခ်ိန္တိုအတြင္းမွာ ေသြးနီဥေတြ အမ်ားၾကီးျပိဳကြဲတဲ႕အခါ အထက္ပါလကၡဏာေတြျဖစ္တတ္ပါတယ္..။ထိေတြ႔မွႈကိုရပ္လိုက္တဲ႕အခါ ေရာဂါလကၡဏာေတြလဲ သက္သာသြားေလ့ရွိပါတယ္..။ အခ်ိဳ႕ေသာရွားရွားပါးပါးအေျခအေနမ်ိဴးမွာေတာ့ ဒီလိုပစၥည္းေတြနဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ကမထိေတြ႕လည္းပဲ နာတာရွည္ေသြးအားနည္းတာမ်ိဴးရွိနိုင္ပါတယ္..။

G6PD ခ်ိဳ႕ယြင္းတဲ႕ကေလးငယ္ေတြမွာ ေသြးနီဥေတြေပါက္ကြဲမွႈကို စျဖစ္ေစနိုင္တဲ႕ အရာေတြကေတာ့….

  • ဘက္တီးရီးယား နဲ႕ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးအခ်ိဴ႕
  • အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးနဲ႕ ကိုယ္ပူက်ေဆးအခ်ိဳ႕ ( Aspirin, Paracetamol)
  • အခ်ိဳ႕ေသာ ပိုးသတ္ေဆးမ်ား ( sulf နဲ႕စတဲ႕ sulphur ေခၚ ကန္႕ဓာတ္ပါတဲ႕ ပိုးသတ္ေဆးမ်ား… ဥပမာ septrin , streptomycin,Chloramphinicol, CS1, Quinolone အုပ္စု၀င္ေဆးမ်ား ဥပမာ.. Ciprofloxaccin, Ofloxaccin, Norfloxaccin)
  • ငွက္ဖ်ားေဆးအခ်ိဳ႕ ( Quinine, Quine အမည္ပါေသာေဆးမ်ား)
  • အခ်ိဳ႕ေသာ ကင္ဆာေဆးနွင့္အတက္က်ေဆးမ်ား
  • ေတာင္ၾကီးပဲ.. ပဲၾကီး..ပဲၾကားေခၚ ပဲအၾကီးမ်ား… ပဲပိစပ္ (ပဲပုပ္)
  • ပရုတ္လံုးနွင့္ ပရုတ္ပါ၀င္ေသာ လူအသံုးအေဆာင္ပစၥည္းမ်ား.. ေဆး၀ါးမ်ား (ဥပမာ ခံတြင္းငံုေဆး… ေခ်ာင္းဆိုးေပ်ာက္ေဆးအခ်ိဳ႕…ပရုတ္ပါ၀င္ေသာ သၾကားလံုး..အခန္းတြင္းသံုး အိမ္သာတြင္းသံုးအနံ႕ေပ်ာက္အေမႊးခဲမ်ား…ပရုတ္ပါ၀င္ေသာ သြားတိုက္ေဆး..ေခါင္းေလ်ွာ္ရည္မ်ား)

အခ်ိဳ႕ေသာ ကေလးမိခင္ေတြဟာ ကေလးအနွီးေတြကို ပရုတ္လံုးနံ႕ရွိတဲ႕ ဗီဒိုေတြထဲမွာ သိမ္းဆည္းထားတတ္တာဟာလည္း မလုပ္သင့္တဲ႕ ကိစၥတစ္ခုပါ..။ G6PD ခ်ိဴ႕တဲ႕ျခင္းဟာ အာရွတိုက္သားေတြမွာ အေတြ႕မ်ားတဲ႕ အေျခအေနတစ္ခုျဖစ္တဲ႕အတြက္ အထူးသျဖင့္ ေယာက္်ားေလးေမြးတဲ႕မိခင္ေတြဟာ မိမိတို႕ကေလးေတြကို အနွီးထုပ္တဲ႕အခါ ပရုတ္လံုးကိုမသံုးဘဲေရွာင္ၾကဥ္တာဟာ ေကာင္းတဲ႕အေလ့အထတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္..။

G6PD ခ်ိဴ႕တဲ႕ျခင္းရဲ႕လကၡဏာေတြက ဘာေတြလဲ

မ်ားေသာအားျဖင့္ ဘာလကၡဏာမွမျပတတ္ပါဘူး..။ တခ်ိဳ႕လူေတြဟာ မိမိတို႕မွာ G6PD ခ်ိဳ႕တဲ႕လို႕ ခ်ိဳ႕တဲ႕မွန္းေတာင္မသိၾကပါဘူး..။ ဒါေပမယ့္ ေသြးနီဥေတြေပါက္ကြဲခဲ႕ရင္ေတာ့ ဒီလကၡဏာေတြျဖစ္လာနိုင္ပါတယ္..။

  • အသားအေရျဖဴေဖ်ာ့ျခင္း
  • (အသားညိဳတဲ႕ကေလးေတြမွာဆိုရင္ ပါးစပ္ နွႈတ္ခမ္းနဲ႕ လွ်ာေတြမွာ ျဖဴေဖ်ာ့တာကိုေတြ႕နိုင္ပါတယ္)
  • အလြန္အမင္းေမာပမ္းျခင္း ေခါင္းမူးျခင္း
  • အသက္ရွဴျမန္ျခင္း
  • နွလံုးခုန္နွႈန္းျမန္ျခင္း
  • အသား မ်က္လံုး ဆီးမ်ား၀ါျခင္း
  • ေဘလံုးၾကီးျခင္း
  • အမည္္းေရာင္ သို႕မဟုတ္ အေရာင္ရင့္ေသာဆီးမ်ားသြားျခင္း

ေရာဂါလကၡဏာ မျပင္းထန္ရင္ေတာ့ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ေဆးကုသဖို႕မလိုအပ္ပါဘူး..။ ခႏၶာကိုယ္က ေသြးနီဥအသစ္ေတြထပ္ထုတ္ေပးလာတာနဲ႕အမွ် ေသြးအားနည္းျခင္းက သက္သာလာမွာပါ..။ ေရာဂါလကၡဏာ ျပင္းထန္ရင္ေတာ့ ကေလးငယ္အေနနဲ႕ ေဆးရံုတက္ေရာက္ကုသဖို႕လိုပါလိမ့္မယ္..။

ဘယ္လိုလူေတြမွာအျဖစ္မ်ားလဲ

အာရွ ဒါမွမဟုတ္ အာဖရိကန္ေတြမွာအျဖစ္မ်ားပါတယ္..။ ေယာက္်ားေလးေတြမွာသာ အျဖစ္မ်ားျပီး ငါးေယာက္မွာ တစ္ေယာက္နွႈန္းေလာက္ေတာင္ရွိနိုင္ပါတယ္..။

ဘယ္လိုသိနိုင္မလဲ

လကၡဏာမျပသေရြ႕ ကေလးတစ္ေယာက္ကို G6PD ခ်ိဳ႕တဲ႕ေနမွန္း မသိနိုင္ပါဘူး..။ ေဆးကုသသူ ဆရာ၀န္က သံသယရွိတဲ႕အခါ ေသြးကိုစစ္ျခင္းအားျဖင့္ သိနိုင္ပါတယ္..။ ယေန႕ေခတ္မွာေတာ့ ေမြးကင္းစကေလးငယ္ေယာက္်ားေလးတိုင္းကို G6PD ခ်ိဳ႕တဲ႕မွႈရွိ၊ မရွိ စစ္ေဆးတာမ်ိဴးေတြ တခ်ိဴ႕ေဆးရံုေတြမွာ လုပ္ေနၾကပါျပီ..။

 ဘယ္လိုကုသမလဲ

ေရာဂါလကၡဏာျဖစ္ေစတဲ႕ ပစၥည္းေတြနဲ႕ ထိေတြ႕မွႈကိုေရွာင္ၾကဥ္ရံုပါပဲ..။ တခ်ိဳ႕ျပင္းထန္တဲ႕အေျခအေနေတြမွာဆိုရင္ေတာ့ ေဆးရံုတက္ျပီး ေအာက္ဆီဂ်င္ရွဴဖို႕ ..ေသြးသြင္းဖို႕ စတာေတြလိုနိုင္ပါတယ္..။

ေမတၱာျဖင့္

ေဒါက္တာစိမ္းမိုးစက္

Hello Health Group သည္  ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။ 

Read also:

မွ်ေ၀မည္

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဒီဇင်ဘာ 21, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဒီဇင်ဘာ 21, 2018

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။