Vaginal yeast infection(မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါ)

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါ ဆိုတာ ဘာလဲ။

(ကန္ဒီဒီေရးစစ္)လို.ေခၚတဲ့မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳ ေရာဂါဟာအျဖစ္မ်ားတဲ့အမ်ိဳးသမီးေရာဂါ တစ္မ်ိဳးပါ။ ပံုမွန္က်န္းမာတဲ. မိန္းမကိုယ္မွာ ဘက္တီးရီးယား နဲ႔မွိဳအခ်ိဳ႕ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ မွိဳေတြ ပံုမွန္ထက္ ပိုပြားမ်ားလာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ မိန္းမကိုယ္မွာ ေရာင္ရမ္းတာ၊ ကသိကေအာင့္ ျဖစ္တာ၊ အလြန္အမင္းယားယံတာေတြ ျဖစ္ေစပါတယ္။

 ဒီကူးစက္မိွဳေရာဂါကို လိင္မွတဆင့္ကူးစက္ေသာ ေရာဂါမ်ား(STI) စာရင္းမွာမထည့္သြင္းထားပါဘူး။

လိင္ကတဆင့္ကူးစက္နိုင္ေပမယ့္လိင္အေတြ.အၾကံဳမရွိတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာလည္း ျဖစ္ပြားႏိုင္ပါတယ္။ ဒီ္မိွဳေရာဂါ ျဖစ္ျပီဆိုရင္ တျခားကူးစက္ေရာဂါေတြပါ ၀င္လာႏိုင္ပါတယ္။

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါ ဟာ ဘယ္ေလာက္ထိ အျဖစ္မ်ားသလဲ။

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါ ဟာ အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ေရာဂါ ျဖစ္ေစႏိုင္မယ့္ အခ်က္ေတြကိုေတာ့ ေလ်ွာ့ခ် ႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္သိရွိလိုသည္မ်ား အတြက္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

ေရာဂါလကၡဏာမ်ား

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါရဲ႕လကၡဏာေတြက ဘာေတြလဲ။

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါရဲ႕လကၡဏာေတြက ေအာက္ပါအတိုင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

 

  • မိန္းမကိုယ္ တစ္၀ိုက္ေရာင္ရမ္းျခင္း၊
  • မိန္းမကိုယ္ ယားယံျခင္း၊
  • ဆီးသြားစဥ္နဲ. လိင္ဆက္ဆံစဥ္ ပူျခင္း
  • လိင္ဆက္ဆံစဥ္ နာက်င္ျခင္း
  • မိန္းမကိုယ္တြင္ နာက်င္ျခင္း၊ နီျခင္း၊ အနီကြက္မ်ားထြက္ျခင္း။

 

 

သိသာတဲ့ ေနာက္ထပ္အခ်က္ကေတာ့ မိန္းမကိုယ္ မွ ဒိန္ခ်ဥ္ကဲ့သို.အျဖဴညစ္ေရာင္အဖတ္ မ်ား ထြက္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ တခါတရံ အျဖဴဆင္းတာလည္းျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

 

ေရာဂါလကၡဏာေတြရဲ.ျပင္းထန္မွဳဟာ ကုသမွဴမရ၇ွိဘဲ ေရာဂါဘယ္ေလာက္ ၾကာေနျပီလဲဆိုတာေပၚ မူတည္ပါတယ္။

 

အထက္တြင္မေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာမ်ားလည္း ရွိပါေသးတယ္။ ေရာဂါလကၡဏာေတြနဲ႔ ပတ္သတ္ျပီး သိခ်င္တာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

 

 

 

 

 

 

ဘယ္အခ်ိန္မွာဆရာ၀န္ျပသင့္သလဲ။

အထက္တြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခ်င္တာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။ လူတစ္ေယာက္ ႏွင့္ တစ္ေယာက္ ဟာ ခႏၶာကိုယ္တံု႕ျပန္ပံုခ်င္းမတူညီၾကပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာကအသင့္ေတာ္ဆံုးလဲဆိုတာ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ျခင္းက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

 

ေရာဂါျဖစ္ေစေသာအေၾကာင္းအရင္းမ်ား

ဘာေတြက  မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါ ကိုျဖစ္ ေစတာလဲ။

 

ကန္ဒီဒါ (Candida)လို.ေခၚတဲ့မွိဳတစ္မ်ိဳးဟာ မိန္းမကိုယ္ ထဲမွာရွင္သန္ပါတယ္။မိန္းမကိုယ္ထဲမွာ ပံုမွန္ရိွၿပီးသား လက္တုိဘက္စလက္(Lactobacillus)လို႔ ေခၚတဲ႔ ဘက္တီးရီးယားကအဲ့ဒီမွိဳရဲ႕ၾကီးထြားမွဳကို ေႏွာင့္ေႏွး ေစပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕လုပ္ေဆာင္မႈေတြ မညီမ်ွတဲ့အခါ ဘက္တီးရီးယားေတြဟာ ေကာင္းေကာင္း အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ ဒီအခ်ိန္မွာ မွိဳေတြဟာပံုမွန္ ထက္ပြားမ်ားလာၿပီး ဒီမွိဳေရာဂါကို ၿဖစ္ေပၚေစပါတယ္။

 

ကန္ဒီဒါ အလ္ဘီကန္(Candida albicans) လို႔ေခၚတဲ့မွိဳက ဒီေရာဂါကိုအမ်ားဆံုး ၿဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ မ်ားေသာအား ၿဖင့္ ဒီေရာဂါက လြယ္လြယ္ကူကူ ကုသလို႔ရ ပါတယ္။                        အကယ္၍ ခဏခဏျဖစ္ေနတယ္ သို႕မဟုတ္ ကုသရ ခက္ေနတယ္ဆိုရင္ အယ္ဘီကန္(albicans ) မဟုတ္တဲ႔ အျခား ကန္ဒီဒါ (Candida) မိႈ အမ်ိဳးအစား ေၾကာင့္ ၿဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဓာတ္ခြဲခန္းရဲ႕စစ္ေဆးခ်က္ က  ဘယ္  ကန္ဒီဒါမွို အမ်ိဳးအစားေၾကာင့္  ေရာဂါျဖစ္ေပၚေစတယ္ ဆိုတာကို အေျဖထုတ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

 

ေရာဂါျဖစ္ေစေသာအေၾကာင္းအခ်က္မ်ား

ဘာေတြက ဒီမွိဳေရာဂါကို ပံုမွန္ထက္ ပိုျဖစ္ေစႏိုင္သလဲ။

 

ဒီေရာဂါကို ၿဖစ္ေစႏိုင္တဲ႔ အေၿကာင္းအခ်က္ေတြ ရွိပါတယ္

  • ပထမအခ်က္ကေတာ့ပဋိဇီ၀ေဆးေတြပါ။(လက္တိုဘက္စလက္(Lactobacillus) (သို႕) အျခားေသာပံုမွန္ ဘက္တီးရီးယားေတြရဲ႕ ပြားမ်ားမႈကို နည္းေစတဲ့ ့ပဋိဇီ၀ေဆးေတြပါ)
  • ပံုမွန္ မထိန္းထားႏိုင္တဲ့ ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳေရာဂါ ပါ။
  • ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ခ်ိန္
  • ကိုယ္ခံအားနည္းျခင္း
  • အခ်ဳိ အစားမ်ားေသာအက်င့္ရိွျခင္း
  • ရာသီလာခါနီး ေဟာ္မုန္းဓာတ္အေျပာင္းအလဲျဖစ္ျခင္း
  • စိတ္ဖိအားမ်ားျခင္း
  • အိပ္ေရးပ်က္ျခင္း

ေရာဂါစစ္ေဆးကုသျခင္း

ေဖာ္ျပပါအေၾကာင္းအရာသည္  ေဆးပညာ အၾကံအဥာဏ္မ်ားအတြက္ အစားထိုးမဟုတ္ပါ။ ေနာက္ထပ္သိရွိလိုသည္မ်ားအတြက္ အျမဲတေစဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါကိုဘယ္လို စစ္ေဆးေတြ႕ရွိႏိုင္မလဲ။

 

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါကိုစစ္ေဆးေတြ႕ရိွဖို႔လြယ္ကူပါတယ္။ ဆရာဝန္ က သင့္ရဲ့ ေရာ ဂါ ရာဇ၀င္ ကို ေမးျမန္း ပါလိမ့္မယ္။   အရင္ က ဒီမိႈေရာဂါ ျဖစ္ဖူးသလား ဆိုတာ ကို လည္းေမးပါလိမ့္မယ္။ ဒါ့အျပင္ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္တဲ့ေရာဂါေတြျဖစ္ဖူးလားဆိုတာကိုလည္းေမးႏိုင္ပါတယ္။

 

ေနာက္တဆင့္ကေတာ့မိန္းမကိုယ္တဝိုက္ကို စစ္ေဆးၾကည့္မွာပါ။ ဆရာ၀န္က သင့္ရဲ႕ မိန္းမကိုယ္ အတြင္းနံရံေတြနဲ႔ သားအိမ္ေခါင္းကို စစ္ေဆးမွာပါ။ မိန္းမကိုယ္အျပင္ဘက္တဝိုက္ကိုလည္း တျခားေရာဂါလကၡဏာေတြရိွ၊မရိွ စစ္ေဆးႏိုင္ပါတယ္။

 

ဆရာဝန္ကသူဘာေတြစစ္ေဆးေတြ႕ရိွတယ္ဆိုတာေပၚ မူတည္ၿပီး ဓာတ္ခြဲခန္းပို႔ဖို႔ မိန္းမကိုယ္ကေန ဆဲလ္ အခ်ဳိ႕ ယူေကာင္းယူႏိုင္ပါတယ္။ ဓာတ္ခြဲခန္းပို႔ၿပီးစစ္ေဆးတာဟာ ခဏခဏဒီေရာဂါျဖစ္ေနသူေတြနဲ႔   ပံုမွန္ကုထံုး နဲ႔ မေပ်ာက္သူေတြမွာသာစစ္ေဆးေလ့ရိွပါတယ္။

 

မိန္းမကိုယ္ကူးစက ္မိွဳေရာဂါကို ဘယ္လိုကုသမွာလဲ။

 

ဒီမိွုေရာဂါဟာတစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္တူမွာမဟုတ္လို႔ ဆရာဝန္က သင္နဲ႔အသင့္ေတာ္ဆံုး ကုသမႈကို သာ ၫႊန္ၾကားမွာပါ။ ကုထံုးကိုေရာဂါရဲ႕ ျပင္းထန္မႈေပၚလိုက္ၿပီး ဆံုးျဖတ္တာျဖစ္ပါတယ္။

 

႐ိုး႐ိုး မွိုေရာဂါ

 

႐ိုး႐ိုး မွိုေရာဂါ အတြက္ကေတာ့ မိႈကိုႏိွမ္နင္းႏိုင္မယ့္ လိမ္းေဆးခရင္မ္၊ လိမ္းေဆးအဆီ၊ ေသာက္ေဆး၊ မိန္းမကိုယ္အတြင္းထည့္ရမည့္ေဆးျပား တခုခု ကို ဆရာ၀န္ကေပးပါလိမ့္မယ္။ ၁ ရက္ကေန ၃ရက္အထိ မီွဝဲရမယ့္ ဒီေဆးေတြဟာ ေဆးဆိုင္ေတြမွာ ဆရာ၀န္ေဆးစာမပါဘဲ ၀ယ္ႏိုင္သလိုတခ်ဳိ႕ကေတာ့ ဆရာ၀န္ေဆးစာပါမွ၀ယ္ႏိုင္မွာပါ။

အသံုးမ်ားတဲ့ေဆးေတြကေတာ႔ 

Butoconazole (gynazole)၊ Miconazole (lotrimin)၊ Monistat၊ Terconazole (terazol)၊ Fluconazole (diflucan) ေဆးေတြျဖစ္ပါတယ္။

ဒီ႐ိုး႐ိုးမိႈေရာဂါျဖစ္သူေတြဟာ သံုးတဲ့ေဆးထိေရာက္လား၊ မထိေရာက္သလား ေသခ်ာေအာင္ ဆရာ၀န္ဆီ ျပန္ျပသင့္ပါတယ္။ ေပ်ာက္သြားေပမယ့္ ေနာက္ ၂လ အတြင္းျပန္ျဖစ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္လည္း ဆရာ၀န္နဲ႔ ျပန္ျပ သင့္ပါတယ္။ အကယ္၍ သင့္မွာ ဒီမိႈေရာဂါရိွတာေသခ်ာရင္ ေဖာ္ျပပါေဆးေတြသံုးၿပီး အိမ္မွာပဲ ကိုယ့္ ဘာသာကုႏိုင္ ပါတယ္။

ပိုမို႐ႈပ္ေထြးေသာ မိႈေရာဂါမ်ား

ေအာက္ေဖာ္ျပပါအခ်က္ေတြရိွရင္ေတာ့ ဆရာ၀န္က ျပင္းထန္ဆိုးရြားေသာ၊ သို႔မဟုတ္ ႐ႈပ္ေထြးေသာ မိႈေရာဂါအျဖစ္သတ္မွတ္ကုသမွာျဖစ္ပါတယ္။

  • မိန္းမကိုယ္အသားတစ္႐ႉးမ်ားမွာ အနာမ်ားျဖစ္ေစေလာက္ေအာင္ အလြန္အမင္း နီရဲျခင္း၊ ယားယံျခင္း၊ ေရာင္ကိုင္းျခင္း။
  • တစ္ႏွစ္အတြင္း ၄ ႀကိမ္ထက္ပိုၿပီးမိႈေရာဂါျဖစ္ျခင္း။
  • ကန္ဒီဒါ အယ္ဘီကန္(Candida albican) မဟုတ္ေသာ အျခား Candida မိႈမ်ဳိးမ်ားေၾကာင့္ျဖစ္ျခင္း။
  • ကိုယ္၀န္ေဆာင္ခ်ိန္တြင္ျဖစ္ျခင္း။
  • မထိန္းထားႏိုင္ေသာ ဆီးခ်ဳိေသြးခ်ဳိ ေရာဂါရိွျခင္း။
  • ကိုယ္ခံအားစနစ္အားနည္းျခင္း။
  • HIV ပိုးရိွျခင္း။

 

 

ျပင္းထန္ဆိုးရြားေသာ၊ သို႔မဟုတ္ ႐ႈပ္ေထြးေသာ မိႈေရာဂါအတြက္ကုထံုးေတြကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္းျဖစ္ပါတယ္။

  • မိႈကိုႏိွမ္နင္းႏိုင္မယ့္ လိမ္းေဆးခရင္မ္၊ လိမ္းေဆးအဆီ၊ ေသာက္ေဆး၊ မိန္းမကိုယ္အတြင္းထည့္ရမည့္ေဆးျပား တစ္ခုခုကို ၁၄ ရက္မီွ၀ဲျခင္း။
  • ၂ ႀကိမ္ သို႔မဟုတ္ ၃ ႀကိမ္ ေသာက္သံုးရမည့္ Fluconazole(diflucan) ေသာက္ေဆး။
  • Fluconazole(diflucan) ေသာက္ေဆးကို တစ္ပတ္တစ္ႀကိမ္ႏွင့္ ၆ ပတ္ေသာက္သံုးျခင္း။
  • လိမ္းေဆးကို ၾကာရွည္သံုးစြဲျခင္း။

ဒီမိႈေရာဂါ သင့္မွာ ခဏခဏ ျပန္ျဖစ္ေနမယ္ဆိုရင္ သင့္ရဲ႕အိမ္ေထာင္ဖက္ သို႔မဟုတ္ အိမ္ေထာင္ဖက္ ကိုလည္းစစ္ေဆးၾကည့္သင့္ပါတယ္။ တစ္ေယာက္ ေယာက္မွာမ်ား မိႈေရာဂါရိွေနမယ္ဆိုရင္ လိင္ဆက္ဆံစဥ္မွာ ကြန္ဒံုးသံုးဖို႔မေမ့ပါနဲ႔။

လူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္အိမ္တြင္ေဆးနည္းမ်ား

မိန္းမကိုယ္ ကူးစက္မိႈေရာဂါကို ရင္ဆိုင္ႏိုင္ေစဖုိ႔ လူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက ဘာေတြလဲ။

 

ေအာက္ပါလူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းေတြနဲ႔ အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက မိန္းမကိုယ္ကူးစက္မိႈေရာဂါကို ရင္ဆိုင္ႏိုင္ေစဖို႔ ကူညီေပးပါလိမ့္မယ္။

 

 

အိမ္တြင္းေဆးနည္းမ်ား

 

အကယ္၍ အေနာက္တိုင္းေဆးဝါးေတြမသံုးစြဲခ်င္ဘူးဆိုရင္ သဘာဝေဆးနည္းေတြကလည္း မိန္းမကိုယ္မိႈေရာဂါ ကို ကုသႏိုင္ပါတယ္။ ေအာက္ပါတို႔ကေတာ့ သဘဝေဆးနည္းအခ်ဳိ႕ျဖစ္ပါတယ္။

 

  • အုန္းဆီ
  • လက္ဖက္ပင္မွရေသာ အဆီ
  • ၾကက္သြန္ျဖဴ
  • မိန္းမကိုယ္ထဲထည့္ႏိုင္ေသာ Boric acidအခဲ
  • ဒိန္ခ်ဥ္ (စားျခင္း ႏွင့္ မိန္းမကိုယ္ထဲထည့္ျခင္း ၂မ်ဳိးလံုးက မိွုေရာဂါအတြက္ထိေရာက္ပါတယ္)

 

သင့္မိန္းမကိုယ္ကို အဆီမ်ား၊ ခရင္မ္မ်ား လိမ္းမယ္ဆိုရင္ လက္ကိုစင္ၾကယ္ေအာင္ေဆးထားဖို႔လိုပါတယ္။ သဘာ၀အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြမသံုးခင္ ဆရာ၀န္ နဲ႔တိုင္ပင္ႏိုင္ပါတယ္။ သင္ေဆးတခုခု မီွ၀ဲေနတယ္ဆိုရင္ ဒီအိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြနဲ႔မတည့္တာမ်ဳိး၊ ေဘးထြက္ ဆိုးက်ဳိးရိွတာမ်ဳိး ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

 

လူေနမႈပံုစံအေျပာင္းအလဲမ်ား

 

ေဆာင္ရန္

  • မွ်တေသာအစားအေသာက္ကိုစားပါ
  • ဒိန္ခ်ဥ္ (သို႔) လက္တိုဘက္စလက္(lactobacillus) ႂကြယ္၀ေသာအစာကိုစားပါ
  • သဘာ၀မွရေသာ ခ်ည္ထည္၊ ပိုးထည္ စသည္မ်ားကို ဝတ္ဆင္ပါ
  • အတြင္းခံအ၀တ္အစားမ်ားကို ေရေႏြးပူျဖင့္ ေလွ်ာ္ဖြပ္ပါ
  • အမ်ဳိးသမီးသံုး ပစၥည္းအသံုးအေဆာင္မ်ားကို မၾကာခဏလဲလွယ္ေပးပါ

 

ေရွာင္ရန

  • က်ပ္ထုပ္ေသာ အ၀တ္အစားမ်ား၊ ေဘာင္းဘီမ်ား၊ အတြင္းခံအဝတ္အစားမ်ား ဝတ္ဆင္ျခင္း
  • အေမႊးနံ႔ပါေသာ အမ်ဳိးသမီး တကိုယ္ရည္သံုးပစၥည္းမ်ားသံုးစြဲျခင္း
  • စိုစြတ္ေသာအဝတ္အစားဝတ္ၿပီး ထိုင္ျခင္း
  • ေရပူေရခ်ဳိးကန္ တြင္းထိုင္ျခင္း၊ ေရပူေရခ်ဳိးကန္ျဖင့္မၾကာခဏေရခ်ဳိးျခင္း
  • မိန္းမကိုယ္တြင္းကို ေရေဆးျခင္း

 

သိခ်င္တာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ အေကာင္းဆံုး ေျဖရွင္း နည္းလမ္းေတြကို ပိုမိုနားလည္သိရွိေစႏိုင္ရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

 

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံေပးခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါစစ္ေဆးအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားမျပဳလုပ္ေပးပါ။

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ မတ် 16, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း မတ် 16, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ