Peritonsillar abscess (အာသီးျပည္တည္ျခင္း)

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Peritonsillar abscess (အာသီးျပည္တည္ျခင္း) ကဘာလဲ။

အာသီးေရာင္ ပိုးဝင္တာကို မကုသပဲထားတဲ႕အခါ ျဖစ္လာတတ္ပါတယ္။သင့္ရဲ႕ အာသီးနာမွာျပည္ေတြရိွေနတ႕ဲ အိတ္တစ္ခုပံုစံနဲ႕ေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။

Peritonsillar abscess (အာသီးျပည္တည္ျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

အာသီးျပည္တည္ျခင္းက ကေလးေတြ လူပိ်ဳေပါက္ေတြနဲ႕ လူငယ္ေတြမွာအျဖစ္မ်ားပါတယ္။ဘတ္တီးရီးယား(strep) ေၾကာင့္ျဖစ္တဲ႕ လည္ေခ်ာင္းနာေတြ အာသီးေရာင္ေတြ ပ်ံ႕နံံွ႕တတ္တဲ႕ ေဆာင္းဦးကာလ အစနဲ႕ ေႏွာင္းပို္င္းေတြမွာ ပိုအျဖစ္မ်ားပါတယ္။အလြန္အျဖစ္မ်ားျပီး မိန္းကေလးေတြဟာ ေယာက္်ားေလးေတြထက္ပိုျဖစ္တတ္ပါတယ္။အသက္အရြယ္မေရြးလည္း ျဖစ္ပြားနိုင္ပါတယ္။ျဖစ္နိုင္ေခ်မ်ားေစတဲ႕အခ်က္ေတြ ေရွာင္ျပီး ေနလို႕ရနိုင္ပါတယ္။အျခားအခ်က္အလက္မ်ားအတြက္ ဆရာဝန္နဲ႕တိုင္ပင္ပါ။

လကၡဏာမ်ား

Peritonsillar abscess (အာသီးျပည္တည္ျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

အာသီးျပည္တည္ျခင္းရဲ႕ လကၡဏာေတြကေတာ့ –

လည္ေခ်ာင္းနာ အာသီးေရာင္ေရာဂါလကၡဏာေတြနဲ႕ ဆင္တူပါတယ္။ဒါေပမယ့္ အာသီးရဲ႕ ေရွ႕ ေနာက္ဘက္ေလးမွာ ျပည္ရည္စုေနတာေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။အဲ႕အရာကေတာ့ ေရာင္ေနေဖာင္းေနျပီး ျဖဴ ျဖဴ ရည္လိုအနာလို ျဖစ္ေနပါတယ္။အာသီးျပည္တည္ျခင္း ရဲ႕ လကၡဏာေတြ မွာ –

  • အာသီးတစ္ဖက္ ဒါမွမဟုတ္ နွစ္ဖက္စလံုးပိုးဝင္ျခင္း
  • ခ်မ္းတုန္ဖ်ားျခင္း
  • ပါးစပ္အျပည့္ဝမဟနိုင္ျခင္း
  • မိ်ဳခ်ရန္ခက္ခဲျခင္း
  • တံေတြ႕မိ်ဳရန္ခက္ခဲျခင္း
  •  မ်က္နွာနွင့္ လည္ပင္းေဖာေနျခင္း
  • ေခါင္းကိုက္ျခင္း
  • အသံတိုးေနျခင္း
  • လည္ေခ်ာင္း နာေနျခင္း
  • လည္ပင္းနဲ႕ ေမးရိုးနားက အကိ်တ္မ်ားေရာင္ေနျခင္း( ထိလ်ွင္နာျခင္း)
  • အာသီးေရာင္သည့္ဘက္က နားရြက္ပါနာေနျခင္း
  • ခံတြင္းနံ႕မေကာင္းျခင္း

အာသီးျပည္တည္ျခင္းက အျခားပိုမိုဆိုးရြားတဲ႕ ျပသနာေတြျဖစ္လာေစနိုင္ပါတယ္။ျပင္းထန္ရွားပါးတဲ႕ လကၡဏာေတြကေတာ့ –

  • အဆုတ္ပိုးဝင္ျခင္း
  • ေလျပြန္ပိတ္ျခင္း
  • လည္ပင္း၊ ပါးစပ္၊ လည္ေခ်ာင္း၊ ရင္ဘတ္၊ သို႕ပိုးပ်ံ႕သြားျခင္း
  • ျပည္ေပါက္သြားျခင္း

အခိ်န္မီမကုသရင္ ကိုယ္ခႏၶာရဲ႕ အျခားေသာေနရာေတြအထိ ပ်ံ႕နိငင္ပါတယ္။ေလျပြန္ကိုလည္း ပိုပိတ္ေစပါတယ္။ဒီလိုလကၡဏာေတြက အျခားေသာ ေရာဂါေတြျဖစ္တဲ႕ strep throat လိူမိ်ဳးလည္း ျဖစ္နိုင္တဲ႕အတြက္လဆရာဝန္နဲ႕ တိုင္ပင္ျပီး ေနာက္ဆံုးဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်နိုင္ဖို႕လိုပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

အထက္ေဖာ္ျပပါ လကၡဏာေတြထဲက တစ္ခုခုေတြ႕လာျပီဆိုရင္ ဆရာဝန္နဲ႕ ေဆြးေႏြးပါ။

လူတိုင္းရဲ႕ ခႏၶာကိုယ္ေတြက လုပ္ေဆာငိမွုမတူၾကတဲ႕အတြက္ သင္နဲ႕သင့္ေတာ္မယ့္ အေကာင္းဆံုးအေျခအေနကိုေရြးခ်ယ္ပါ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Peritonsillar abscess (အာသီးျပည္တည္ျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

အာသီးေရာင္ျခင္းရဲ႕ အျခားျပသနာတစ္ခုအေနနဲ႕ ေပၚေပါက္နိုင္္ပါတယ္။အာသီးမွာဝင္ေနတဲ႕ ပိုးကေဘးကိုပ်ံ႕ခဲ႕ရင္ ျပည္တည္တာျဖစ္နိုင္ပါတယ္။Strep ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္တဲ႕လည္ေခ်ာင္းနာျခင္းနဲ႕ အာသီးေရာင္ေရာဂါျခင္းေတြမွာ ပိုးသတ္ေဆး( antibiotics) ေတြသံုးလာတဲ႕အတြက္ေၾကာင့္ အာသီးျပည္တည္ျခင္းကျဖစ္တာနည္းလာပါတယ္။

Mononucleosis ေရာဂါ ကလည္း အာသီးျပည္တည္ျခင္းနဲ႕ သြား၊ အာေခါင္ပိုးဝင္ျခင္း ေရာဂါေတြကိုျဖစ္ေစပါတယ္။အရမ္းရွားပါးတဲ႕ ကိစၥေတြမွာ ပိုးဝင္တာမရိွပဲနဲ႕ အာသီးျပည္တည္ျခင္းျဖစ္ေစပါတယ္။ဒါဟာ သင့္လ်ွာေအာက္မွာရိွတဲ႕ တံေတြးထုတ္ေပးတဲ႕ Weber gland ေတြေရာင္လို႕ျဖစ္တာျဖစ္ပါတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Peritonsillar abscess (အာသီးျပည္တည္ျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

စမ္းသပ္မယ္ဆိုရင္ သင့္ဆရာဝန္အေနနဲ႕ သင့္ခံတြင္္းနဲ႕ လည္ေခ်ာင္းကို  အရင္စစ္ေဆးမွုျပဳလုပ္ပါလိမ့္မယ္။ဒါ့အျပင္ လည္ေခ်ာင္းတြင္း တစ္ရွူးနမူနာယူတာနဲ႕ ေသြးေဖာက္စစ္တာေတြလုပ္နိုင္ပါတယ္။

ျပည္တညိတာရဲ႕ လကၡဏာေတြကေတာ့ –

  • လည္ေခ်ာင္းတစ္ဖက္က ေရာင္ေနျခင္း
  • အာေခါင္ေရာင္ေနျခင္း
  • လည္ေခ်ာင္း နဲ႕ လည္ပင္းပတ္လည္မွာ နီရဲ ေရာင္ရမ္းေနျခင္း
  • တစ္ဖက္တည္းမွာ ျပန္ေရကိ်တ္ေတြ ၾကီးေနျခင္း စတာေတြျဖစ္ပါတယ္။

သင့္ဆရာဝန္အေနနဲ႕ CT scan ေတြ MRI ေတြရိုက္ျပီးျပည္တည္နာကို ေသခ်ာၾကည့္ရူွပါလိမ့္မယ္။ဒါ့အျပင္ ျပည္ကေနအနည္းငယ္ယူဖို႕အတြက္ အပ္အေသးေလးကိုလည္းသံုးနိုင္ပါတယ္။ရလာတဲ႕ျပည္အရည္ကို ပိုးဝင္တာရိွမရိွစစ္ဖို႕အတြက္ သံုးနိုင္ပါတယ္။

Peritonsillar abscess (အာသီးျပည္တည္ျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ပိုးသတ္ေဆးေတြကေတာ့ အသံုးမ်ားဆံုးကုသနည္းျဖစ္ပါတယ္။ျပည္ေတြကိုေဖာက္ထုတ္ျပီး ကုသမွုျမန္ဆန္ေအာင္လုပ္နိုင္ပါေသးတယ္။Lancing ( လီွးျဖတ္နည္း) ကိုသံုးျပီးအရည္ေတြစီးထြက္ေအာင္လုပ္နို္င္ပါတယ္။အပ္ကိုလည္း သံုးနိုင္ပါေသးတယ္။ENT (နားနွာေခါင္းလည္ေခ်ာင္း) ဆရာဝန္ေတြကဒီနည္းကိူ အမ်ားဆံုးလုပ္ေဆာင္ၾကပါတယ္။

တကယ္လို႕သင္က မစားနိုင္မေသာက္နိုင္ေအာင္ ေဝဒနာျဖစ္ေနတယ္ဆိုရင္ ေရဓာတ္ျဖညိ့ဖို႕ အေၾကာေဆးသြင္းရပါလိမ့္မယ္။အရမ္းနာေနတယ္ဆိုရင္ အကိုက္္အခဲေပ်ာကိေဆးေတြ ညႊန္ၾကားပါလိမ့္မယ္။နာတာရွည္ ေရာဂါေတြက ခဏခဏျပန္ျဖစ္နိုင္တဲ႕အတြက္ အာသီးကို ထုတ္ျဖစ္ျပီး ေနာင္ျဖစ္လာမယ့္ ပိုဆိုးမယ့္အေျခအေနေတြကို ကာကြယ္ခိုင္းနိုင္ပါတယ္။

အာသီးျပည္တည္ျခင္း နဲ႕ သင့္ေတာ္တဲ႕ ေနထိုင္မွုပံုစံေတြက ဘာေတြလဲ?

ေအာက္ပါ ေနထိုင္မွုပံုစံေတြကအာသီးျပည္တည္ျခင္း  နဲ႕ သင့္ေတာ္ပါတယ္။

သင့္သြားေတြကို အျမဲက်န္းမာေနေစဖို႕အတြက္ အျမဲသြားတိုက္တာေတြ သြားစစ္ေဆးမွုေတြ လုပ္သင့္ပါတယ္။ေဆးလိပ္ေသာက္သူေတြဟာာ ေရာဂါျဖစ္နိင္ေခ် ပိုမ်ားပါတယ္။ခံတြင္းသန္႕ရွင္းေရးဦးစားေပးတာေတြနဲ႕ ေဆးလိပ္မေသာက္တာေတြက ျပည္တည္နာျဖစ္တာကို ေလ်ာ့ခ်ေပးနိုင္ပါတယ္။

သင္သိလိုတဲ႕ ေမးခြန္းမ်ားရိွပါက ပိုမိုသိရိွနိုင္ရန္ ဆရာဝန္နွင့္ တိုင္ပင္ပါ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ။

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 2, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 9, 2018

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။