Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို ႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. K Zin Thwe

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို ႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) ကဘာလဲ။

Peptic Ulcer ဆိုတာ အစာအိမ္ႏွင့္ duodenum memberane (အူရဲ့ ပထမဆံုးအပိုင္း) မွာ အနာျဖစ္ျခင္းကို ေခၚပါတယ္။ ဒီအနာက အစာအိမ္နွင့္ အူနံရံေတြ ေပါက္ရာမွ ေအာက္ဘက္တစ္ရွဴးမ်ား ေပၚလာျပီးျဖစ္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ အစာအိမ္ထဲမွာ အူထက္ ၄ ဆေလာက္ပိုျဖစ္ပါတယ္။

Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ဒီေရာဂါက အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ အသက္ၾကီးတဲ့ လူေတြမွာ ပိုျဖစ္နိူင္ပါတယ္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါတယ္။ အခ်က္အလက္မ်ား ထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို ႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

Peptic ulcer ရဲ႕ အျဖစ္အမ်ားဆံုး ေရာဂါလကၡဏာ ေတြကေတာ့ ဗိုက္ေအာင့္တာ သို႔ ပူသလိုခံစားရျခင္းတို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ နာျခင္းက ခ်က္ေနရာနွင့္ ရင္ညြန္႕တို႔မွာ အျဖစ္မ်ားပါတယ္။

  • သင့္ရဲ့ အစာအိမ္ဟာ အစာမရွိတဲ့ အခါ အထူးသျဖင့္ အစာတစ္ခုနဲ့ တစ္ခုၾကား ႏွင့္ ညဘက္ေတြမွာ နာက်င္ျခင္း။
  • နာက်င္ျခင္းက အစာစားလိုက္လွ်င္ သို႔ ပဋိဇီ၀ေဆးေပးလိုက္လွ်င္ သက္သာသြားျခင္း
  • နာက်င္ျခင္းက မိနစ္အနည္းငယ္မွ နာရီေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာေနျခင္း
  • ရက္ပိုင္း၊ ရက္သတၱပတ္အတြင္း ႏ်င့္ လပိုင္းအတြင္း ေပၚလာလိုက္ ေပ်ာက္လိုက္ ျဖစ္ျခင္း

တျခားအျဖစ္နည္းတဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့

  • ေလပြျခင္း
  • ေလတက္ျခင္း
  • အစာအိမ္တြင္း မအီမသာ ျဖစ္ျခင္း
  • အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း
  • ပ်ိဳ႕ျခင္း
  • ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္း

အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ ကိုယ့္ဆီမွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခု မ်ားရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

Peptic ulcer က မကုပဲထားလွ်င္ ပိုဆိုးလာနိုင္ပါတယ္။သင့္မွာေအာက္ပါအခ်က္ေတြ ရွိေနလွ်င္ ဆရာ၀န္နဲ့ ျပပါ။

  • အားနည္းျခင္း သို႔ နြမ္းနယ္ျခင္း
  • အသက္ရွဴ ျမန္ျခင္း
  • ေသြး သို႔ ေကာ္ဖီေရာင္ အရည္မ်ား အန္ျခင္း
  • ေသြးေရာင္ သို႔ ၀မ္းမဲမဲသြားျခင္း
  • ရုတ္တရက္ ျဖစ္ျပီး ဆက္တိုက္ ဗိုက္ေအာင့္ေနျခင္း

ဒီလကၡဏာေတြက peptic ulcer ပိုဆိုးလာလွ်င္ျဖစ္လာနိုင္ပါတယ္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို ႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) ကို ဘာေတြက ျဖစ္ေစသလဲ

Peptic ulcer ကိုအမ်ားဆံုးျဖစ္ေစနိုင္တဲ ့အေၾကာင္းအရာမ်ားမွာ

  • အစာအိမ္တြင္း Helicobacter ပိုး၀င္ျခင္း
  • ေသြးက်ေဆးျဖစ္တဲ့ aspirin သို႕ steroid မပါတဲ့ အေရာင္က်ေဆးမ်ား (NSAID) ျဖစ္တဲ့ ibuprofen
  • Zollinger-Elllison Syndrome (အစာအိမ္အက္စစ္ဓာတ္ပိုထုတ္ေနျခင္း သို႔ အစာအိမ္နံရံေပါက္ျခင္း)

အစာအိမ္၊ အူ သို႔ ေဘလံုး ကင္ဆာမ်ား

ျဖစ္ပြားႏုိင္ေျချမင့္မာေစေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ား

Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို ႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကို ဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

Peptic ulcer ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္

  • ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း။ ။ေဆးလိပ္ေသာက္တာဟာ H.pylori ပိုးရွိေနတဲ့ လူေတြမွာ peptic ulcer ျဖစ္နိုင္ေခ်ပိုမ်ားပါတယ္။
  • အရက္။ ။ အရက္က အစာအိမ္နံရံကို တိုက္စားျခင္း ျဖစ္ေစျပီး အက္စစ္ထုတ္လုပ္မွုတိုးပြားေစပါတယ္။

အထက္ပါျဖစ္ပြားႏိုင္ေခ်မ်ား မရိွျခင္းေၾကာင့္ သင့္မွာ peptic ulcer မျဖစ္ဘူးလုိ႕ ေျပာလို႕မရႏိုင္ပါဘူး။ ဒီအခ်က္လက္မ်ားဟာ မွီျငမ္းၾကည္႕ရႈဖို႕အတြက္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ အေသးစိတ္သိရိွလိုပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ ေဆြးေႏြးဖုိ႕ လိုအပ္ပါတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို ႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

Peptic ulcer ကို အေျဖရွာအတည္ျပဳနိုင္ရန္ ဆရာ၀န္ေတြက က်န္းမာေရးဆိုင္ရာ ေမးခြန္းေလးေတြနဲ့ လက္ေတြ႔စမ္းသပ္မွဳေတြ လုပ္နိုင္ပါတယ္။ထိဳ႔ေနာက္ ဆရာ၀န္ေတြ က ေအာက္ပါ စမ္းသပ္မွဳေတြလဲ လုပ္နိုင္ပါတယ္။

  • ေသြးစစ္ျခင္း ။    ။သင့္မွာ ေသြးအားနည္းေရာဂါရွိမရွိစစ္ေဆးျခင္း
  • ၀မ္းစစ္ျခင္း ။    ။၀မ္းတြင္း ေသြးပါမပါ စစ္ျခင္း။
  • EGD ။    ။ဆရာ၀န္က ကင္မရာပါတဲ့ ျပြန္ကို ပါးစပ္မွ ထည့္ျပီး အစာအိမ္နွင့္ အူနံရံမ်ားအား ၾကည့္ရွဳ စစ္ေဆးျခင္း။
  • Dudenum X ray ။    ။ ဆရာ၀န္ေတြက သင့္ကို limiting light bari ဆိုတဲ့ အရာကို ေသာက္ျပီးေနာက္မွာ အူကို ဓာတ္မွန္ရိုက္ၾကည့္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

Peptic Ulcer (အစာအိမ္( သို ႔) အူ ပထမဆံုးအပိုင္းမွာ အနာျဖစ္ျခင္း ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကုသမွဳ ရဲ့ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ အနာေပ်ာက္ကင္းျပီး ျပန္မျဖစ္နိုင္ေအာင္နဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲ ေတြမျဖစ္ေအာင္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ လူနာေတြက ကုသျပီးေနာက္ ၂ ပတ္အတြင္း ျပန္သက္သာနိုင္ပါတယ္။ ျဖစ္ေစတဲ့ အရာေတြက ၾကာမယ္ဆိုလွ်င္ ေရာဂါကလည္း ၾကာနိုင္ပါတယ္။

ကူသမွဳက ျဖစ္စဥ္ေပၚမူတည္ျပီး ကြဲျပားနိုင္ပါတယ္။ အစာအိမ္ အက္စစ္ေလွ်ာ့ခ်ေပးတဲ့ ေဆးေတြျဖစ္တဲ့ antacid ၊ histamine receptor inhibitors H2 ေတြျဖစ္တဲ့ ranitidine၊ famotidine သို႔ တျခား proton pump inhibitors ေတြျဖစ္တဲ့ omeprazole ေဆးေတြ ေပးနိုင္ပါတယ္။ Sulcralfate ကေတာ့ အနာကို က်က္ေစတဲ့ အကာကြယ္ေပးပါတယ္။ H.pylori ပိုး၀င္ျခင္းအတြက္ ေတာ့ ပဋိဇီ၀ေဆးေတြ၊ proton pump inhibitors သို႔ bismuth ေတြ သံုးႏုိင္ပါတယ္။

အကယ္၍ peptic ulcer ကိုျဖစ္ေစတာက steroid မပါတဲ့ အေရာင္က်ေဆးေတြျဖစ္ေနလွ်င္ ဆရာ၀န္က ေအာက္ပါတို႔ကို လုပ္ခိုင္းပါလိမ့္မယ္။

  • အသံုးျပဳေနတာကို ရပ္လိုက္ပါ။
  • သံုးတဲ့ ပမာဏကို ေလွ်ာ့ပါ။
  • Proton pump inhibitor သို႔ histamine receptors inhibitors ေတြ သံုးပါ။

အကယ္၍ ေဆးေတြက မထိေရာက္တဲ့ အခါ သို႔ ေဆးေတြေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္တြဲေတြ ျဖစ္လာလွ်င္ ခြဲစိပ္နိုင္ ရနိုင္ပါတယ္။ သို႔ေသာ္ ခြဲစိပ္ျခင္းကိုေတာ့ ယေန႔ခ်ိန္ထိ မလုပ္ရေသးပါ။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက Peptic ulcer ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ Peptic ulcer ကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာ အကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။
• Peptic ulcer အျဖစ္မ်ားေစတဲ့ အရာေတြ ျဖစ္တဲ့ NSAID, Aspirin , ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္ ႏွင့္ အရက္ေသာက္ျခင္းကို ေရွာင္ပါ။
• ၀မ္္းေလွ်ာေနလွ်င္ ဆရာ၀န္ကို ဆက္သြယ္ပါ။
• ေသြးအန္ျခင္း ေကာ္ဖီေရာင္ သလိပ္ထြက္ျခင္းတို႔ရွိလွ်င္ ဆရာ၀န္ကို ဆက္သြယ္ပါ။
• သင့္ရဲ့ ၀မ္းမွာ ေသြး သို႔ အမည္းေရာင္ျဖစ္ေနလွ်င္ ဆရာ၀န္ကို ဆက္သြယ္ပါ။
• သင္အားနည္းလွ်င္ သို႔ ျဖဴေဖ်ာ့ေနလွ်င္ ဆရာ၀န္ကို ဆက္သြယ္ပါ။
• ကုသမွဳေတြက အရာမေရာက္လွ်င္ ဆရာ၀န္ကို ေျပာျပပါ။
• ထို႔ျပင္ က်န္းမာေရးနဲ့ ညီညြတ္တဲ့ ဟင္းသီးဟင္းရြက္၊ သစ္သီး သစ္ေစ့ေတြကို စားျပီး စိတ္ဖိစီးမွဳ ေလွ်ာ့ခ်နိုင္မယ္ဆိုလွ်င္ လကၡဏာေတြပိုဆိုးေစျခင္းမွ ထိန္းခ်ုပ္နိုင္ပါလိမ့္မယ္။
အကယ္၍သင့္မွာ ေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့္ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဇူလိုင် 3, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း အောက်တိုဘာ 2, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။