Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း)

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း) ကဘာလဲ။

Overhydration ဆုိတာ ခႏၶာကိုယ္တြင္းတြင္ ေရမ်ား မ်ားေနျခင္းကုိ ေခၚပါတယ္။ ခႏၶာကုိယ္၏ ေရေသာက္သုံးမွဳဟာ ဆုံးရွံးမွဳထက္ ပုိေသာအခါ ျဖစ္ပါတယ္။

တနည္းအားျဖင့္ ေရကို ခႏၶာကုိယ္မွ လုိအပ္တာထက္ ပုိျပီး ေသာက္သုံးသည့္အခါ ျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အားကစားသမားမ်ားသည္ ေရဓါတ္ခမ္းေျခာက္မည္ကုိ ေၾကာက္၍ ေရကုိ အလြန္အကြ်ံေသာက္သုံးတတ္ၾကသည္။ ထုိသို႔ေသာက္သုံးျခင္းျဖင့္ အခန္႔မသင့္ပါက overhydration ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျခင္း ျဖစ္ၾကပါတယ္။ စိတ္ေရာဂါေၾကာင့္ ေရမ်ား အလြန္အကြ်ံေသာက္သုံးျခင္းကုိ psychogenic polydipsia ဟုေခၚသည္။ ေနာက္ဆုံးရလဒ္ဟာ ေရဓါတ္မ်ားျပီး ဆားဓါတ္ နည္းလာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျခင္းဟာ ေသြးထဲတြင္ sodium ဟူေသာ ဆားဓါတ္ကို နည္းေစပါသည္။ ထုိသု္ိ႔ ဆားဓါတ္နည္းျခင္းဟာ ခႏၶာကိုယ္ အတြက္ အႏၱရာယ္ျဖစ္ေစပါတယ္။ သုိ႔ေသာ္ သာမန္အားျဖင့္ ခႏၶာကုိယ္တြင္းရွိ ပစ္က်ဴထရီ ဂလင္း၊ ေက်ာက္ကပ္၊ အသည္း ႏွင့္ ႏွလုံးတုိ႔ ေကာင္းမြန္ပါက ေရမ်ားမ်ားေသာက္တုိင္း ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျခင္း မျဖစ္တတ္ပါ။ ထုိ႔ျပင္ ေက်ာက္ကပ္ ေကာင္းမြန္ပါက အညစ္အေၾကးစြန္႔ထုတ္ႏုိင္ရန္ လူငယ္တစ္ေယာက္အေနနဲ႕ တစ္ေန႕ကို ေရ ၂၃ လီတာ ေသာက္သုံး ႏိုင္ပါတယ္။

Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ေက်ာက္ကပ္မွ ဆီးကုိ ပုံမွန္မစြန္႔ထုတ္ႏုိင္ေသာ သူမ်ားတြင္ ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျခင္း အျဖစ္မ်ားပါတယ္၊ ဥပမာ- ႏွလုံး၊ ေက်ာက္ကပ္၊ အသည္း မေကာင္းသူမ်ား၊ ရက္မေစ့ခင္ေမြးေသာ ကေလးငယ္မ်ား တြင္ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

အထူးသျဖင့္ ဦးေႏွာက္ ဆဲလ္မ်ားဟာ ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျခင္းနဲ႕ ေသြးတြင္း ဆားဓါတ္နည္းျခင္းကို ခံႏုိင္ရည္ မရွိၾကေပ။ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္း ဟာ အနည္းငယ္သာ ျဖစ္ပါက ဦးေႏွာက္ဆဲလ္မ်ားဟာ လုိက္ေလ်ာညီေထြေနရန္ အခ်ိန္ရျပီး ေရာဂါ လကၡဏာ အေသးစားမ်ားသာ ျပပါတယ္။ ဥပမာ- ပင္ပန္းျခင္း၊၊ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္းဟာ လ်င္ျမန္စြာ ျဖစ္ပါက၊ ျပင္းထန္ပါက တက္ျခင္း၊ သတိလစ္ျခင္းမ်ား အထိျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္းျဖစ္ေသာ္လည္း ေသြးပမာဏမွာ ပုံမွန္ျဖစ္ပါက ပိုလွ်ံေနေသာ ေရမ်ားဟာ ဆဲလ္မ်ားအတြင္း ေရြ႕သြားျပီး ေဖါေရာင္ျခင္းကုိ မျဖစ္ေစပါ။

ခႏၶာကိုယ္တြင္း ေသြးပမာဏ မ်ားလာပါက ေရမ်ားဟာ အဆုတ္နဲ႔ ေျခေထာက္တုိ႔မွာ စုပုံလာႏုိင္ပါတယ္။

အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္ဆီမွာ အထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲက တစ္ခုခုမ်ားရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈဟာ မတူညီႏုိင္ပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကို သင့္ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္တာက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္း ဟာ ေရဓါတ္မမွ်တလုိ႔ျဖစ္ပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္သည္ ေရမ်ားကုိ ေက်ာက္ကပ္မွ စြန္႔ထုတ္ေသာ ပမာဏထက္ေက်ာ္လြန္၍ ဆဲြထားျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

ေရေသာက္မ်ားျခင္း သို႔မဟုတ္ ေရမ်ား စြန္႔ပစ္ျခင္းပုံမမွန္ပါက ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္းကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ ေရတြင္ ခႏၶာကိုယ္အတြက္ အေရးပါေသာ ဓါတ္မ်ားေပ်ာ္၀င္ပါတယ္။ မာရသြန္ ေျပးေသာ သူမ်ားကဲ့သို႔ အားကစားသမားမ်ားသည္ ျပိဳင္ပဲြရွိပါက ေရကိုပုိေသာက္တတ္ပါတယ္။ ေဆးပညာတကၠသိုလ္က ေရကုိ မွ်တစြာေသာက္သုံးရန္ နည္းလမ္းမ်ားကို ထုတ္ေ၀ခဲ့ပါတယ္။ က်န္းမာေသာ လူၾကီးတစ္ေယာက္ဟာ တစ္ေန႔ကုိ ေရ ၂.၃ လီတာမွ ၂.၉ လီတာခန္႔(၉ ခြက္ကေန ၁၃ခြက္ထိ)ေသာက္သုံးသင့္ပါတယ္။ ေရဓါတ္လုိအပ္မွဳမ်ားဟာ အသက္၊ လိင္၊ ရာသီဥတု၊ လွဳပ္ရွားမွဳ ပမာဏ ႏွင့္ က်န္းမာေရးတုိ႔ေပၚ မူတည္ပါတယ္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေရကို မည္မွ် ေသာက္သုံးသင့္သည္ဟု တိက်ေသာ ေဖၚျမဴလာ မရွိပါ။ အပူမ်ားျခင္း၊ ျပင္းထန္စြာ လွဳပ္ရွားျခင္း၊ အဖ်ားၾကီးျခင္း စသည္တုိ႔ျဖစ္ပါက သာမန္ထက္ ပုိျပီး ေရဓါတ္လုိအပ္ပါတယ္။

က်န္းမာေသာ လူတစ္ေယာက္တြင္ ဆီးဟာ သင္ ေရဓါတ္မွ်တမွဳရွိမရွိ သိႏုိင္ေသာ အညႊန္းတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ လီမြန္ေရာင္လုိ အ၀ါေဖ်ာ့ ေရာင္ဆီးဟာ ပုံမွန္ျဖစ္ပါတယ္။ အေရာင္ရင့္ပါက ေရဓါတ္လုိအပ္ျခင္းကို ျပပါတယ္။ ဘာအေရာင္မွ မရွိေသာ ဆီးဟာ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္းကို ဆုိလုိပါတယ္။

အားကစားသမားမ်ားတြင္ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္း အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ဟားဗတ္ရွိ အားကစား ကြ်မ္းက်င္ ပညာရွင္မ်ားက အားကစားလုပ္စဥ္ ေရငတ္ျခင္းႏွဳန္းကို ၾကည့္ျခင္းျဖင့္ ေရဓါတ္မွ်တမွဳရွိမရွိ သိႏုိင္သည္ဟု ဆိုပါတယ္။ ေအာက္ပါ အခ်ိဳ႕အေျခအေနမ်ားႏွင့္ ေဆးမ်ားဟာ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္းကုိျဖစ္ေစပါတယ္။

-ႏွလုံးအားနည္းျခင္း

-အသည္းေရာဂါျဖစ္ျခင္း

-ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ ရွိုျခင္း

-ဆီးသြားျခင္းကိုထိန္းေပးေသာ ေဟာ္မုန္း ပုံမမွန္ေသာ ေရာဂါျဖစ္ျခင္း

-steroid မပါေသာ အေရာင္က်ေဆးမ်ား

-ထိ္န္းခ်ဳပ္မွဳမရွိေသာ ဆီးခ်ိဳေရာဂါရွိျခင္း

အခ်ိဳ႕အေျခအေနမ်ားႏွင့္ ေဆးမ်ားဟာ ေရငတ္ေစျခင္းျဖင့္ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္းကုိျဖစ္ေစပါတယ္။

-schizophrenia ဟူေသာ စိတ္ေရာဂါ

-MDMA/Ecstasy ဟူေသာ စိတ္ၾကြေဆးမ်ား

-စိတ္ေရာဂါကုေဆးမ်ား

-ဆီးေဆး

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျခင္းဟာ အားကစားသမားမ်ားတြင္ အားကစားမလုပ္ခင္ႏွင့္ လုပ္ေနစဥ္ ေရအလြန္အကြ်ံေသာက္ျခင္း ေၾကာင့္အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ဥပမာ-

-တာေ၀းအေျပးသမားမ်ား (၄၂ ကီလုိမီတာထက္ ပုိေသာအကြာအေ၀း)

-စက္ဘီးျပိဳင္သမားမ်ား

-rugby ကစားသမားမ်ား

-ေလွေလွာ္ ကစားသမားမ်ား

-ေတာင္တက္ ကစားသမားမ်ား

-စစ္သားမ်ား

ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျခင္း ဟာေက်ာက္ကပ္ သို႔မဟုတ္ အသည္းေရာဂါသည္မ်ား၊ ႏွလုံးေရာဂါသည္မ်ား တြင္လည္းေတြ႕ႏုိင္ပါတယ္။

အေသးစိတ္သိရိွလိုပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ ေဆြးေႏြးဖုိ႕ လိုအပ္ပါတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

-ဆရာ၀န္မွ ေမးျမန္း၊ စမ္းသပ္ျခင္း

-ေသြးေဖါက္စစ္ေဆးျခင္း

-ဆရာ၀န္က ေဖါေရာင္ျခင္းလကၡဏာမ်ားကို စမ္းသပ္ျခင္းႏွင့္ ေသြးထဲရွိ electrolytes ပမာဏကုိစမ္းသပ္ျခင္းျဖင့္ ေရဓါတ္သီးသန္႔မ်ားျခင္း လား၊ ေသြးထဲအရည္မ်ားျပီး ဆားဓါတ္နည္းျခင္းလား ကိုခဲြဲျခားသိႏုိင္ပါတယ္။

Overhydration (ေရဓာတ္မ်ားျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ေရေသာက္သုံးျခင္းကုိ အမ်ားအားျဖင့္ ထိန္းခ်ဳပ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ေရကို ေလးပုံတစ္ပုံေလွ်ာ့ေသာက္ျခင္းျဖင့္ ရက္အနည္းငယ္ၾကာေသာအခါ ျပန္ေကာင္းမြန္ လာပါတယ္။ ႏွလုံး၊ အသည္း သို႔မဟုတ္ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ တစ္ခုခုေၾကာင္ ေရဓါတ္ပုိလွ်ံျပီး ေသြးထဲအရည္ပမာဏမ်ားပါက

ဆားဓါတ္ စားသုံးမွဳကုိ ထိ္န္းခ်ဳပ္ျခင္းျဖင့္ ကုသပါတယ္။ ဆားဓါတ္သည္ ေရမ်ားကုို ခႏၶာကုိယ္တြင္း ဆဲြထားေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။

တစ္ခါတစ္ရံ ဆရာ၀န္မ်ားဟာ ဆီးထဲတြင္ ဆားမ်ား၊ ေရမ်ားကို စြန္႔ထုတ္ေစလုိေသာေၾကာင့္ ဆီးေဆးမ်ား ညႊန္းေလ့ရွိပါတယ္။ ဆီးထဲတြင္ ဆားမ်ား၊ ေရမ်ားကို စြန္႔ထုတ္ေစႏုိင္ေသာ အျခားေသာ ေဆးမ်ားကို ေသြးပမာဏ ပုံမွန္ရွိပါက ၊ေဆးရုံတက္ေနစဥ္ျဖစ္ပါက ညႊန္းေလ့ရွိပါတယ္။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္း ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္း ကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာ အကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။

အားကစားသမားမ်ား အေနျဖင့္ ျပိဳင္ပဲြ မတုိင္ခင္ႏွင့္ ျပိဳင္ပဲြျပီးတြင္ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ တုိင္းျခင္းျဖင့္ ေရဓါတ္ ပိုလွ်ံျခင္း အႏၱာရာယ္ကို ေလ်ာ့နည္းေစပါတယ္။ ထိုသို႔ျဖင့္ ေရမည္မွ် ဆုံးရွံးသြားျပီး မည္မွ် ျပန္ျဖည့္ရမည္ကုိ သိႏုိင္ပါတယ္။ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ တစ္ေပါင္ေလ်ာ့ပါက ေရ ၁၆-၂၀ ေအာင္စ ျပန္ေသာက္ရန္ ေထာက္ခံၾကပါတယ္။

အားကစားလုပ္ေနစဥ္ တစ္နာရီကို ေရ ၂ ခြက္ကေန ၄ ခြက္ေသာက္သုံးသင့္ပါတယ္။ အားကစားလုပ္ျခင္းဟာ တစ္နာရီ ထက္ပုိၾကာပါက electrolytes ပါေသာ အခ်ိဳရည္မ်ား ေသာက္သုံးသင့္ပါတယ္။ ထုိအခ်ိဳမ်ားတြင္ သၾကားဓါတ္၊ sodium၊ potassium စသည့္ ေခြ်းထဲဆုံးရွဳံးသြားႏုိင္ေသာ ဓါတ္မ်ား ပါ၀င္ပါတယ္။

အားကစားလုပ္ေနစဥ္ ေရငတ္ပါက ေရပုိေသာက္သင့္ပါတယ္။

သင့္တြင္ ဆီးခ်ိဳ၊ ႏွလုံးေရာဂါ၊ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါမ်ားရွိပါက အေကာင္းဆုံးကုသနည္း အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ တုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။ ပုံမွန္မဟုတ္ဘဲ ေရငတ္ျခင္းဟာ ေရာဂါ တစ္ခုခုေၾကာင့္ ျဖစ္ႏုိင္ေသာေၾကာင့္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ ျပသင့္ပါတယ္။

အကယ္၍သင့္မွာ ေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့္ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ မတ် 12, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း မတ် 13, 2018

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။