Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) ကဘာလဲ။

နယူရုန္းသည္ အာရံုေၾကာစနစ္တြင္ပါေသာ အပိုင္အစတစ္ခုျဖစ္ျပီး စဥ္းစားျခင္း ျမင္ျခင္း ၾကားျခင္း စကားေျပာျခင္း ခံစားျခင္း ႏွင့္ လွဳပ္ရွားျခင္းတို့လုပ္ႏိုင္သည္။ နယူရုန္းတခုတြင္ ဆဲလ္ခႏၶာကိုယ္ႏွင့္ အိတ္ဇြန္တစ္ခုပါ၀င္သည္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ အိတ္ဇြန္ အား မိုင္လင္ အဆီအရာမ်ားႏွင့္ ပရိုတင္းမ်ားျဖင့္ျပဳလုပ္ထားသည္။ မိုင္လင္က အခ်က္ျပမွုမ်ားအား အာရံုေၾကာတစ္ေလ်ာက္ပို့ေပးသည္။

မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါသည္ ဘ၀တေလ်ာက္ တျဖည္းျဖည္းခ်င္းဆိုးလာေသာေရာဂါျဖစ္ျပီး ဦးေႏွာက္ႏွင့္ ေက်ာရိုးအာရံုေၾကာအားထိခိုက္ေစတတ္သည္။ မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါတြင္ မိုင္လင္မ်ားပ်က္စီး ျခင္းသို့မဟုတ္ ေယာင္ျခင္းျဖစ္ျပီး အာရံုေၾကာ အခ်က္ျပမွဳအားအေႏွာက္အယွက္ေပးသည္။ထိုေၾကာင့္ အာရံုေၾကာအမ်ွင္မ်ားပ်က္စီးျခင္း ႏွင့္ အျခားလကၡဏာမ်ားေပၚလာေစသည္။အခ်ိဳ့သူမ်ားတြင္ ေရာဂါမျပင္းပဲ လကၡဏာနည္းနည္းသာ သို့မဟုတ္ ျပင္းထန္ေသာလကၡဏာမ်ား ဥပမာ အာရံဳေၾကာပ်က္ဆီးျခင္းအား သံလိုက္ပဲ့တင္ပံုရိပ္စမ္းသက္ျခင္းမွေတြ့ႏိုင္ျခင္း သို့မဟုတ္ အာရံုေၾကာ ဆက္စံမွုနည္းျခင္းတို့ျဖစ္တတ္သည္။

 

Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ဒီေရာဂါဟာအလြန္အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ အမ်ိဳးသားေတြထက္ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာပိုအျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ေအးေသာရာသီတြင္ ပိုျဖစ္တတ္သည္။အသက္ ၁၅ ႏွစ္ႏွင့္ ၆၀ ၾကား အသက္ငယ္သူတြင္ပိုျဖစ္ႏိုင္သည္။အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္တဲ့အခ်က္အလက္ေတြကိုေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါတယ္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေရာဂါလကၡဏာမ်ားဆိုးလာျခင္း ႏွင့္ ျပန္ေကာင္းျခင္းအခ်ိန္မ်ားရွိတတ္သည္။ေရာဂါလကၡဏာသည္ ဦးေႏွာက္ႏွင့္ အာရံုေၾကာထိခုိက္မွုအေပၚမူတည္ျပီး ျဖစ္ေသာေနရာေပၚတြင္လညး္မူတည္သည္။ဦးေႏွာက္ထိမိေသာေရာဂါလကၡဏာမ်ားမွာ

  • မ်က္စိ၀ါးျခင္း သို့မဟုတ္ ႏွစ္ထက္ျမင္ျခင္း
  • စဥ္းစားမွဳဆိုင္ရာျပႆနာမ်ား
  • ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ႏိုင္စြမ္းမရွိျခင္း
  • ညီမ်ွမွဳမထိန္းႏိုင္ျခင္း
  • ထံုျခင္း
  • က်ဥ္ျခင္း
  • လက္သို့မဟုတ္ ေျခေထာက္မ်ားအားနည္းျခင္း
  • ဆီးမထိန္းႏိုင္ျခင္း

 

အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီးစိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္ဆီမွာအထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲကတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈဟာမတူညီႏုိင္ပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကိုသင့္ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္တာကအေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

မ်ားေသာအားျဖင့္ သင့္အျခားေနရာတြင္ရွိေနေသာထိခိုက္မွု သို့မဟုတ္ ေရာဂါပိုး၀င္ျခင္းေၾကာင့္ ပယ္ရီတိုးနီးယန္းေယာင္ျခင္းတို့ျဖစ္တတ္သည္။ဥပမာ

  • အစာအိမ္အနာမွေပါက္ထြက္ျခင္း။
  • အူအတတ္ေပါက္ျခင္း
  • အစာေခ်စနစ္မမွန္ျခင္း ဥပမာ ကုန္းေရာဂါႏွင့္ အူရွိအိတ္ငယ္ေလးေယာင္ျခင္း

ပယ္ရီတိုးနီးယန္းတြင္ေရာဂါပိုးျဖစ္ျခင္းကားရွားသည္။ေအာက္ပါအေၾကာင္းအရာမ်ားေၾကာင့္ျဖစ္ႏိုင္သည္။

  • အသဲေျခာက္ျခင္း။အသဲတြင္အမာရြတ္ထင္ျခင္းေၾကာင့္ အသဲပ်က္ျခင္းတို့ျဖစ္ႏိုင္သည္။
  • ပယ္လီတိုးနီးယန္းေဆးျခင္း။ေက်ာက္ကပ္ပ်က္ေသာသူမ်ားတြင္အမ်ားဆံုးသံုးေသာကုသမွဳတစ္ခုျဖစ္သည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ငါ့ဆီမွာ Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္

  • မ်ိဳးရိုးဗီဇ
  • ေျမာက္ဘက္လက္တီက်ဴ့တြင္ေနထိုင္သူမ်ား( မ်ားေသာအားျဖင့္ ဥေရာပ ေျမာက္ပိုင္းႏိုင္ငံမ်ား) တြင္ ျဖစ္ႏွဳန္းမ်ားသည္ဟုမၾကာခင္ကရွာေဖြေတြ့ရွိထားသည္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ေရာဂါအတည္ျပဳႏိုင္ေသာ တိက်ေသာစမ္းသက္မွဳမရွိပါ။ဆရာ၀န္မွ အာရံုေၾကာဆိုင္ရာ အထူးကုႏွင့္ေတြ့ရန္အၾကံေပးလိမ့္မည္။ သံလိုက္တံုျပန္အားအသံုးျပဳ၍ပံုရိပ္ေဖာ္ေသာနည္းလမ္း၊ ေက်ာရိုးအာရံုေၾကာစစ္ေဆးျခင္းႏွင့္ အျမင္စမ္းသက္ျခင္းတို့လုပ္ႏိုင္သည္။

သံလိုက္တံုျပန္အားအသံုးျပဳ၍ပံုရိပ္ေဖာ္ျခင္းျဖင့္ ေယာင္ေနေသာ သို့မဟုတ္ ပ်က္ဆီးေနေသာ မိုင္လင္အလြာကိုသိႏိုင္သည္။ ေက်ာရိုးစစ္ေဆးျခင္းသည္ ဆရာ၀န္မွ ေက်ာရိုးမွအရည္ၾကည္ ကိုယူ၍စမ္းသက္မွုမ်ားျပဳလုပ္သည္။

Multiple Sclerosis (မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါသည္ ကုသလို့မရႏိုင္ေသာ္လည္း ေရာဂါလကၡဏာမ်ားသက္သာႏိုင္ရန္ ႏွင့္ ေရာဂါပိုမဆိုးႏိုင္ရန္ ကုသမွဳမ်ားေတာ့ရွိသည္။ေရာဂါႏွင့္ ေရာဂါေနာက္ဆက္တြဲမ်ား(ဥပမာ လွဳပ္ရွားမွဳမ်ားေတာင့္တင္းေနျခင္း အားအင္နည္းျခင္း နာျခင္း စဥ္းစားျခင္းႏွင့္ဆိုင္ေသာျပသာနာမ်ား ႏွင့္ ဆီးအိတ္ႏွင့္ ၀မ္းဆိုင္ရာျပသာနာမ်ား)အားကုသႏိုင္သည္။

ေကာတီကိုစတီးရြိဳက္သည္ ေရာဂါလကၡဏာသက္သာရန္ အဓိကကုသမွုမျဖစ္သည္။ေဆးမ်ား အင္တာဖရြန္ ဘီတာ ၀မ္းေအ ႏွင့္ ၀မ္းဘီ ႏွင့္ ဂလာတီရာမာသည္ မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါပိုဆိုးျခင္းႏွင့္ ျပန္ျဖစ္ျခင္းအားသက္သာေစသည္။

ေနာက္ဆက္တြဲျပႆနာမ်ားအတြက္ေဆးမ်ား အမန္တထင္း၊ ဘကလိုဖန္၊ဂါဘာပန္တင္၊ေအာက္စီဗ်ဴတိုင္နင္၊ပရိုပန္သလင္း၊၀မ္းေပ်ာ့ေဆး၊ ဆိုင္လီယန္အမ်ွင၊္ စတီးရြိဳက္မပါေသာအေယာင္က်ေဆး ႏွင့္ အစီတာမီႏိုဖန္တို့ပါ၀င္သည္။

က်န္းမာေသာပံုစံထိန္းသိမ္းႏိုင္ရန္ လံုေလာက္ေသာအနားယူျခင္း ႏွင့္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္း ကိုယ္ခႏၶာအေလးခ်ိန္ထိန္းျခင္းတို့သည္လည္းအေရးပါသည္။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါကိုကုသရာမွာဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားကသင့္အေနျဖင့္ မိုင္လင္အလႊာပ်က္ေသာေရာဂါကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာအကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။

  • အနားလံုေလာက္စြာယူပါ။
  • ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ။အကယ္၍ ေရာဂါေဖ်ာ့ျခင္း သိပ္မျပင္းပါက ေလ့က်င့္ခန္းပံုမွန္လုပ္ျခင္းျဖင့္ ခြန္အား ၾကြက္သားတင္းအား ထိန္းညိွႏိုင္မွုႏွင့္ ပူးေပါင္းလုပ္ေဆာင္ႏိုင္စြမ္းတို့အားတတ္ေစသည္။အပူမၾကိုက္ပါက ေရကူးျခင္းသို့မဟုတ္ အျခားေရႏွင့္ပတ္သတ္ေကာေလ့က်င့္ခန္းမ်ားက ိုလုပ္ႏိုင္သည္။အျခားေလ့က်ငိ့္ခန္းမ်ား ဥပမာ လမ္းေလ်ာက္ျခင္း အယ္ရိုးဗစ္ စက္ဘီးစီးျခင္း ေယာဂကစားျခင္းႏွင့္ ထိုက္ခ်ကစားနည္းတို့ရွိသည္။
  • ခႏၶာကိုယ္ကိုေအးေအာင္ထားပါ။ခႏၶာကိုယ္အပူခ်ိန္မ်ားျခင္းကေရာဂါပိုဆိုးေစႏိုင္သည္။ အပူႏွင့္ထိေတြ့ျခင္း ႏွႈ့္ အျခားကိရိယာမ်ား ဥပမာ အေအးခံစက္မ်ားကအသံုး၀င္ႏိုင္သည္။
  • အစားအေသာက္မ်ွတစြာစားပါ။ ျပည့္၀ဆီနည္းေသာအဆီ သိုေသာ္ အိုမီဂါ တရြီး ဖက္တီးအက္စစ္သည္ဥပမာ ငါးဆီ သံလြင္ဆီ မ်ားမွလြဲ၍ အသံုး၀င္ႏိုင္သည္။ဆက္လက္ေလ့လာရန္လိုေလးသည္။ ဗီတာမင္ ဒီသည္ အက်ိဳးျပဳႏိုင္သည္ဟုအခ်ိုဳ့ေလ့လာခ်က္္မ်ားကဆိုသည္။
  • စိတ္ဖိစီးမွဳေလ်ာ့ခ်ပါ။စိတ္ဖိစီးမွဳေၾကာင့္ေရာဂါလကၡဏာအားပိုဆိုးလာေစသည္။ေယာဂ ထိုက္ခ်ိ အႏွိပ္ခံျခင္း တရားထိုင္ျခင္း သို့မဟုတ္ အသက္ျပင္းျပင္းရူျခင္းတို့ကအကူအညီျဖစ္ႏိုင္သည္။

အကယ္၍သင့္မွာေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 16, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 13, 2019

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။