Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) ကဘာလဲ။

Morning sickness, သို႕မဟုတ္ ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း ဆိုတာအမ်ိဳးသမီးေတြ ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ကာလအတြင္းမွာ အျဖစ္မ်ားတဲ့ ေနမေကာင္းျခင္းတစ္မ်ိဳးပါပဲ။ အမ်ားအားျဖင့္ေတာ့ ကုိယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ ပထမ ၃ လ အတြင္းမွာ ျဖစ္တတ္ေပမဲ့ တစ္ခ်ိဳ႕ေတြကေတာ့ ဒုတိယ ၃ လ အထိ ခံစားၾကရျပီး ကံမေကာင္းတဲ့သူေတြကေတာ့ ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ကာလတစ္ေလွ်ာက္လံုး ပ်ိဳ႕အန္ေနၾကတတ္ပါတယ္။

အျပင္းအထန္ ပ်ိဳ႕အန္လာျပီဆုိရင္ေတာ့ Hyperemesis gravidarum (HG) လို႕ေခၚေ၀ၚျပီးေတာ့ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ ၁၀၀၀ မွာ ၁ ေယာက္ေလာက္ျဖစ္တတ္ၾကပါတယ္။ HG ဆိုတာ သတိထားရမဲ့ အေျခေနျဖစ္ျပီးေတာ့ ကုသမႈမခံယူရင္ ကေလးကိုထိခိုက္တတ္ပါတယ္။

Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

အလြန္တရာကို အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ကိုယ္၀န္ေဆာင္အမ်ိဳးသမီး တစ္၀က္ေလာက္က ပ်ိဳ႕အန္တတ္ၾကျပီး ၈၀% အထက္ ေသာ အမ်ိဳးသမီးေတြကေတာ့ မူးေ၀တတ္ၾကပါတယ္။ ကိုယ္၀န္ေဆာင္သည္ အမ်ိဳးသမီးအားလံုးကေတာ့ ပထမ ၃ လအတြင္းမွာ Morning sickness ကို အတိုင္းအတာတစ္ခုထိခံစားၾကရပါတယ္။ ျဖစ္တတ္တဲ့အေၾကာင္းတရားေတြကို ေရွာင္လိုက္ရင္ Morning sickness ခံစားရမႈလည္း သက္သာသြားႏိုင္ပါတယ္။ ေရာဂါလကၡဏအေသးစိတ္အတြက္ သင့္ရဲ႕ ဆရာ၀န္နဲ႕ ေဆြးေႏြးပါ။

လကၡဏာမ်ား

Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness)ရဲ႕လကၡဏာေတြက ေအာက္ပါအတိုင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

  • မူးေ၀ျခင္း
  • အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း
  • အန္ျခင္း
  • စိတ္ဓာတ္က်ျခင္း၊ေဒါသျဖစ္ျခင္းစတဲ့ စိတ္ေ၀ဒနာခံစားရျခင္း

ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ အလြန္အမင္းအန္ျခင္း(Hyperemesis gravidarum) ရဲ႕ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးေတြကေတာ့

  • ခႏာကိုယ္အတြင္း ေသြးတြင္းဓာတ္မညီမွ်ႈျဖစ္ျခင္း
  • အလြန္အမင္းစိတ္ဓာတ္က်ျခင္းႏွင့္ေဒါသျဖစ္ျခင္း
  • သေႏသား အာဟာရမျပည္႕၀ျခင္း
  • အသည္း၊ႏွလံုး၊ေက်ာက္ကပ္ႏွင့္ ဦးေႏွာက္ကဲ့သို႕ အေရးၾကီးကိုယ္တြင္းအဂၤါမ်ားအေပၚ ၀န္ပိျခင္း။

ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness)ဟာ စိတ္မခ်မ္းေျမ႕ဖြယ္ျဖစ္ျပီးေတာ့ မိခင္ကို ကဏအသီးသီးမွာ အားနည္းေစႏိုင္ပါတယ္။ ေဒါသျဖစ္ျခင္းႏွင့္ စိတ္က်ျခင္းစတဲ့ စိတ္ေ၀ဒနာေတြျဖစ္တာေၾကာင့္ အလုပ္မသြားႏိုင္၊ တျခားကေလးေတြကိုလည္း ေသခ်ာဂရုမစိုက္ႏိုင္တာမ်ိဳးေတြထိျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

အထက္တြင္မေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာမ်ားလည္း ရွိပါေသးတယ္။ ေရာဂါလကၡဏာေတြနဲ႔ ပတ္သတ္ျပီး သိခ်င္တာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

တစ္ခ်ိဳ႕အမ်ိဳးသမီးေတြက အန္ရင္ ကေလးကိုထိႏုိင္တယ္လို႕ စိုးရိမ္တတ္ၾကပါေပမဲ့ တကယ္ေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ကေလးကို ထုတ္ထားတဲ့ ေရမြာအိတ္က ကူရွင္လိုမ်ိဳးေထာက္ကန္ေပးထားတယ္။ အန္ျခင္းနဲ႕ မူးေ၀ျခင္းက အစာလမ္းေၾကာင္းကို ထိခိုက္ေစပါတယ္။ ကေလးကိုေတာ့ မထိခိုက္ေစပါဘူး။ ကိုက္ခဲျခင္းနဲ႕ လည္ေခ်ာင္းနာျခင္းကေတာ့ နည္းနည္း စိတ္ညစ္စရာေကာင္းပါလိမ့္မယ္။

အခ်က္က်က်ေျပာရမယ္ဆိုရင္ သင္ ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness) ျဖစ္တတ္ဆိုရင္ ကိုယ္၀န္ပ်က္က်ႏိုင္ေခ်ေတာ္ေတာ္နည္းသြားပါျပီ။ ဒါေပမဲ့ မအန္ရံုနဲ႕လည္း ကိုယ္၀န္ပ်က္က်ႏိုင္ေခ်မ်ားတယ္လို႕ေျပာလို႕မရပါဘူး။ သိထားရမွာကေတာ့ ခဏခဏရက္ရွည္ျပီး အန္ေနရင္ေတာ့ ေရဓာတ္နဲ႕ အာဟာရဓာတ္ဆံုးရႈံးႏိုင္တယ္ဆိုတာကိုပါပဲ။ သင္အာဟာရဓာတ္ဆံုးရံႈးသလို ကေလးလည္း အာဟာရဓာတ္ဆံုးရံႈးျပီးေတာ့ ေပါင္မျပည္႕တာမ်ိဳးျဖစ္သြားႏိုင္ပါတယ္။ အန္တာနဲ႕အတူ ေအာက္ပါလကၡဏာမ်ားပါျဖစ္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဆရာ၀န္ကိုဆက္သြယ္လိုက္ပါ-

  • ဆီးေရာင္အရမ္းရင့္ျပီး ၈ နာရီအထက္ ဆီးမသြားခဲ့လွ်င္
  • ၂၄ နာရီအတြင္း အစာနဲ႕ေရမ၀င္ႏိုင္ေအာင္ထိ အန္ခဲ့လွ်င္
  • ႏႈံးခ်ိ၊ မူးေမာ၊ မတ္တပ္ရပ္ရင္ မိုက္ခနဲ ျဖစ္ခဲ့လွ်င္္
  • ဗုိက္ေအာင့္ခဲ့လွ်င္
  • ၃၈ ဒီဂရီ ဆဲဆီးယပ္ အထက္ဖ်ားခဲ့လွ်င္
  • ေသြးအန္ခဲ့လွ်င္

အထက္တြင္ေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခ်င္တာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။ လူတစ္ေယာက္ႏွင့္တစ္ေယာက္ဟာ ခႏၶာကိုယ္တံု႕ျပန္ပံုခ်င္းမတူညီၾကပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာကအသင့္ေတာ္ဆံုးလဲဆိုတာ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ျခင္းက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

မိခင္ေလာင္းရဲ႕ ေၾကာက္စိတ္နဲ႕ေဒါသေၾကာင့္ ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness) ျဖစ္တယ္လို႕ လူအခ်ိိဳ႕ကထင္ၾကတယ္။ သို႕ေသာ္ျငားလည္း ဒါကိုအတည္ျပဳဖို႕ သုေတသနျပဳထားတာမ်ိဳးေတာ့မရိွပါဘူး။

အခ်ိဳ႕ေတြကေတာ့ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာနဲ႕ ဇီ၀ရုပ္ျဖစ္ပ်က္မႈတို႕ေၾကာင့္ ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness)ျဖစ္တယ္လို႕ အၾကံျပဳၾကတယ္။ ဘာေတြပါ၀င္လဲ ဆိုေတာ့

  • Oestrogen ေခၚ မေဟာ္မုန္း မ်ားလာျခင္း
  • ေသြးေပါင္ခ်ိန္က်ျခင္း
  • ကာဗိုဟိုက္ဒရိုက္ အသံုးျပဳမႈေျပာင္းလဲျခင္း
  • ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာႏွင့္ ဓာတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ ဖိစီးျခင္း

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness) အႏၱရာယ္ျမင့္မားေစတဲ့ အခ်က္အမ်ားၾကီးရိွပါတယ္။ ဥပမာ

  • ယခင္ကိုယ္၀န္မ်ားတြင္ ပ်ိဳ႕အန္မူးေ၀ခဲ့ျခင္း
  • ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္မူးေ၀တက္ေသာ မ်ိဳးရိုးရိွျခင္း
  • ကားမူးတတ္ေသာအက်င့္ရိွျခင္း
  • မ ေဟာ္မုန္း (oestrogen) ပါေသာ သေႏတားေဆး ေသာက္သံုးလွ်င္ မူးေ၀တတ္ျခင္း
  • အ၀လြန္ျခင္း – BMI ၃၀ ႏွင့္အထက္
  • စိတ္ဖိစီးျခင္း
  • ၂ မြာပူး ၃ မြာပူး ကိုယ္၀န္ေဆာင္ရျခင္း
  • သားဦးကိုယ္၀န္ေဆာင္ျခင္း

ထိုအခ်က္အလက္မ်ားနဲ႔ ပတ္သတ္ျပီး သိခ်င္သည္မ်ားရွိပါက ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ေဆးရံုေဆးခန္းမွာ ကိုယ္၀န္သြားအပ္တဲ့အခါ ဆရာ၀န္က ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness) ေ၀ဒနာခံစားရသလား ဟုေမးပါလိမ့္မယ္။ သင့္ရဲ႕ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ကိုတိုင္းျပီး ကေလးပံုစံမွန္မမွန္နဲ႕ ပ်က္က်ႏိုင္ေခ်ရွိမရိွ အထရာေဆာင္းဓာတ္မွန္ရိုက္ျပီးစစ္ေဆးပါလိမ့္မယ္။

ေနာက္ထပ္သိရွိလိုသည္မ်ားအတြက္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

Morning Sickness (ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness) ဟာျပင္းထန္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္က ေရာဂါလကၡဏာေတြသက္သာေစဖို႕အတြက္ အအန္ေပ်ာက္ေဆးတိုက္ပါလိမ့္မယ္။ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ေတြအတြက္ဆရာ၀န္ေတြက အမ်ားအားျဖင့္ anti-histamine(အလက္ဂ်စ္ကဲ့သို႕ ဓာတ္မတည္႕ရာတြင္သံုးေဆး) လို႕ေခၚတဲ့ ေဆးက ကိုယ္၀န္ေဆာင္အတြက္ ေဘးကင္းတဲ့အတြက္ ေဆးေပးပါလိမ့္မယ္။ အနားေကာင္းေကာင္းယူဖုိ႕လိုပါတယ္။ ပင္ပန္းျခင္းဟာ မူးေ၀ျခင္းကို ပိုဆိုးေစပါတယ္။

  • ေရျဖစ္ျဖစ္အရည္ျဖစ္ျဖစ္မ်ားမ်ားေသာက္ပါ။ တစ္ၾကိမ္တည္းအမ်ားၾကီးေသာက္ျခင္းထက္ နည္းနည္းနဲ႕ အၾကိမ္မာ်ားမ်ားေသာက္ျခင္းျဖင့္ အန္ျခင္းမျဖစ္ေစႏိုင္ပါဘူး
  • အနံ႕ျပင္းတဲ့ အပူစာေတြထက္ အနံ႕မစူးတဲ့ အေအးစာေတြစားေပးပါ။ အန႕ံျပင္းတဲ့ အပူစာေတြက ေနမေကာင္းတာကို ပိုဆိုးေစပါလိမ့္မယ္။
  • အရသာစူး၊ေအးျပီးေတာ့၊ ခ်ိဳလြန္းတဲ့ အရည္ေတြကိုေရွာင္ပါ။
  • နီးစပ္သူေတြကို အကူအညီေတာင္းေပးပါ။ ခ်က္ျပဳတ္ဖို႕ တျခားသူကိုခိုင္းပါ။ ခိုင္းမဲ့သူမရိွရင္ ပ်စ္ခြ်ဲမႈနည္းျပီးေခ်ထားတဲ့ အာလူးဖုတ္နဲ႕ ၾကပ္တိုက္ထားတဲ့ အီတလီေခါက္ဆြဲလုိမ်ိဳးျပင္ရလြယ္တာေလးေတြစားေပးပါ။
  • အန္တာအေပၚမွာ အာရံုသိပ္မထားပါနဲ႕။ အန္တဲ့အေၾကာင္းပဲေတြးေနရင္ မူးေ၀ျပီးအန္ခ်င္လာပါလိမ့္မယ္။
  • ခါးစည္းေခ်ာင္ေခ်ာင္ အ၀တ္အစားပြပြေတြကို ၀တ္ေပးပါ။

 

လူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္အိမ္တြင္ေဆးနည္းမ်ား

ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness) ကို ရင္ဆိုင္ႏိုင္ေစဖုိ႔ လူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက ဘာေတြလဲ။

ေအာက္ပါလူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းေတြနဲ႔ အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက ကိုယ္၀န္ေဆာင္စဥ္ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း(Morning sickness) ကို ရင္ဆိုင္ႏိုင္ေစဖို႔ ကူညီေပးပါလိမ့္မယ္။

  • ဆရာ၀န္ညြန္ၾကားခ်က္မပါပဲ ေဆးမေသာက္ပါႏွင့္။
  • အန္ျခင္းကိုသက္သာေစႏိုင္ဖို႕ မနက္ပိုင္းမွာ ပလိန္းခရက္ကာမုန္႕နဲ႕ ေပါင္မုန္႕ကိုစားေပးပါ။
  • အိပ္ယာထလွ်င္ျဖည္းျဖည္းထျပီး ဆတ္ခနဲ မလႈပ္ရွားပါႏွင့္။
  • မူးေ၀ေစႏိုင္ေသာ အနံ႕ျပင္းျပီး အဆီမ်ားေသာအစာမ်ားကိုမစားပါႏွင့္
  • အစားေလ်ာ့စရာမလုိပါ။ မပ်ဳိ႕ေအာင္ နည္းနည္းနဲ႕ အၾကိမ္မ်ားမ်ားစားပါ။
  • ေရလံုေလာက္စြာေသာက္ပါ။ သံပရာရည္၊ အသီးေဖ်ာ္ရည္က်ဲက်ဲ၊ ေရေႏြးၾကမ္းေပါ့ေပါ့၊ ဂ်င္းေရေႏြးၾကမ္း၊ ဟင္းရည္ၾကည္ ႏွင့္ အမဲသားျပဳတ္ရည္တို႕ေသာက္သံုးႏိုင္ပါတယ္။
  • လက္ေကာက္၀တ္မွာ အပ္စိုက္ကုထံုးကိုလည္း စဥ္းစားလို႕ရပါတယ္။
  • ဗုိက္ေခ်ာင္ေခ်ာင္ အ၀တ္ေတြကို ၀တ္ေပးပါ။
  • သိခ်င္တာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ အေကာင္းဆံုးေျဖရွင္းနည္းလမ္းေတြကို ပိုမိုနားလည္သိရွိေစႏိုင္ရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 2, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 12, 2019

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။