Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Thurein Hlaing Win

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) ကဘာလဲ။

Melanoma ဆိုတာ အလြန္ အေရးၾကီးတဲ့ အေရျပားကင္ဆာေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။ ၄င္းဟာ melanin ဆိုတဲ့ အေရျပားကို အေရာင္တင္ေပးတဲ့ အရာေတြကိုထုတ္ေပးတဲ့ ဆဲလ္(melanocytes) ေတြ ကေမာက္ကမ ျဖစ္ရာကေန ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ေရာဂါျဖစ္ပါတယ္။

melanoma အမ်ားစုကေတာ့ အသစ္ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ မွည့္ေတြကေန ျဖစ္တတ္ၾကေသာ္လည္း တစ္ခ်ိဳ႕မွာ ေတာ့ ရွိျပီးသား မွည့္ကေန ျဖစ္ၾကပါတယ္။ melanoma က မွည့္ကေနအစျပဳျပီး အနီးအနားေတြကို ျပန္႔နွံ႔ရကာေန အေရျပားအတြင္းထဲသို႔၀င္သြားျပီးေနာက္ ျပန္ရည္က်ိတ္ ေတြကေန ေနာက္ဆံုးမွာ အဆုတ္၊ အသည္း၊ ဦးေနွာက္နွင့္ အရိုးေတြထိပဲ ပ်ံ႕နွံ႕သြားနိုင္ပါတယ္။

Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

Melanoma ျဖစ္နိင္ေခ်မ်ားတာကေနာ့ အသက္ ၄၀ ေအာက္လူေတြ အထူးသျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္တဲ့အခ်က္အလက္ေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါတယ္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

Melanoma ရဲ႕ အျဖစ္အမ်ားဆံုးေရာဂါလကၡဏာေတြကေတာ့
• မွည့္၏ အနားသားမ်ား ပံုမွန္မဟုတ္ျခင္း
• မွည့္က ၾကီးလာျခင္း
• မွည့္ အေရာင္ ေျပာင္းလာျခင္း
• မွည့္ေတြက ပ်က္စီးလာျပီး ေသြးထြက္လာျခင္း
• ဂလင္း ေတြ ေရာင္လာျခင္း
• အသက္ရွဴၾကပ္ျခင္း
• အရိုးကိုက္ခဲျခင္း(မဲွ႔ကင္ဆာ က အရိုးကို ေရာက္သြားတဲ့ အခါ)
• ေခါင္းကိုက္ျခင္း
• တက္ျခင္း
• အျမင္အာရံု ျပႆနာမ်ား(မွဲ႔ကင္ဆာ က ဦးေနွာက္ကို ေရာက္သြားတဲ့ အခါ)

အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ေအာက္ပါအေၾကာင္းအရာမ်ားရွိပါက ဆရာ၀န္နဲ့ ျပသသင့္ပါတယ္။

• မွည့္ ကပ်ံ႔နွံ႔လာျပီး အေရာင္ရင့္လာလွ်င္
• မွည့္အေရာင္ သို႔ အေရျပားရဲ့ အမဲစက္ေတြက အနီေရာင္ေျပာင္းလာျပီး သို႔ အမဲစက္ေတြရဲ့အနားက အမဲေရာင္ အေရျပားက အညိဳေရာင္သန္းလာေသာအခါ
• မွည့္ေတြမွာ အရည္ထြက္ျခင္း၊ ေသြးထြက္ျခင္း သို႔ အနာျဖစ္လာလွ်င္

သင့္ဆီမွာ အထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲက တစ္ခုခုမ်ားရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈဟာ မတူညီႏုိင္ပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကို သင့္ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္တာက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

Melanoma ကိုျဖစ္ေစတဲ့ အရာမ်ားမွာ
• ေနေရာင္မွာ ပါတဲ့ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ သို႔ melanin (မယ္လနင္) ဖန္တီးတဲ့လုပ္ငန္းစဥ္ကို ကေမာက္ကမ ျဖစ္ေစတဲ့ ခရမ္းလြန္ အလင္းေရာင္။
• မ်ိဳးရိုးဗီဇ သေႏၵေျပာင္းလဲျခင္း။

Risk factors

 Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

Melanoma ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္
• ျပင္းထန္စြာ ေနေလာင္ခံရျခင္း
• နူးညံ႔တဲ့အသားေရ ပိုင္ဆိုင္ထားျခင္း
• တင္းတိတ္ေပါက္တဲ့ အေရျပား
• အေရျပား အေရာင္ခၽြတ္ေဆးသံုးျခင္း
• Melanoma ျဖစ္ဖူးတဲ့ မိသားစု ရာဇ၀င္ရွိျခင္း
• ကိုယ္ခံအားစနစ္အားနည္းျခင္း
အထက္ပါျဖစ္ပြားႏိုင္ေခ်မ်ား မရိွျခင္းေၾကာင့္ သင့္မွာ melanoma မျဖစ္ဘူးလုိ႕ ေျပာလို႕မရႏိုင္ပါဘူး။ ဒီအခ်က္လက္မ်ားဟာ မွီျငမ္းၾကည္႕ရႈဖို႕အတြက္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ အေသးစိတ္သိရိွလိုပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ ေဆြးေႏြးဖုိ႕ လိုအပ္ပါတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

Melanoma ကို အတည္ျပဳေပးမဲ့ စမ္းသပ္ခ်က္ အခ်ိဳ႕ကေတာ့
• မွည့္ရဲ့ ပံုစံ၊ အရြယ္စား၊ ႏွင့္အေရာင္တို႔အား ေလ့လာစဥ္းစားျခင္း
• အေရျပား အသားစ ယူျခင္း
• ျပန္ရည္က်ိတ္အသားစစစ္ျခင္း
ဓာတ္မွန္၊ ေခါင္းနွင့္ အရိုး ကြန္ပ်ဴတာဓာတ္မွန္(CT) ရိုက္ျခင္း

Melanoma (မွဲ ့ကင္ဆာ ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

အေစာပိုင္း အေျခအေနမွာ ဆိုလွ်င္ ဆရာ၀န္က အေရျပားကင္ဆာနွင့္ ၄င္းပတ္၀န္းက်င္ေနရာတစ္ခ်ိဳ႕ကို ခြဲစိတ္နိုင္ပါတယ္။ melanoma ဘယ္ေလာက္ထိ ပ်ံ႔ ႏွံ႔လဲ အေပၚမူတည္ျပီး အေရျပားပမာဏကို ဖယ္ရွားပါတယ္။

ကင္ဆာက ေဘးနားက ျပန္ရည္က်ိတ္ ေတြထိ ျပန႔္နွံ႔ ေနလွ်င္ ၄င္း ျပန္ရည္က်ိတ္ ေတြပါ ဖယ္ရွားရပါလိမ့္မယ္။ခြဲစိတ္ပီးေနာက္မွာေတာ့ သင့္ကို interferon လို႔ေခၚတဲ့ ေဆးတစ္မ်ိဳးေပးပါလိမ့္မယ္။

ကင္ဆာက တစ္ျခားကိုယ္ခႏၵာအစိတ္အပိုင္းေတြထိ ပ်ံ႔ေနျပီ ဆိုရင္ေတာ့ ခြဲစိပ္ျခင္း၊ကင္ဆာေဆးေပးျခင္း ႏွင့္ ဓာတ္ေရာင္ျခည္ေပးျခင္းတို႔က ေရာဂါလကၡဏာေတြကို သက္သာေစေပမယ့္လဲ လံုး၀ အကင္းမေပ်ာက္ေစနိုင္ပါဘူး။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက Melanoma ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ Melanoma ကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာ အကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။
• ေရာဂါ အေျခအေနနဲ့ သင့္က်န္းမာေရးအေျခအေနတို႔ကို သိရွိနိုင္ရန္ ပံုမွန္ ရက္ခ်ိန္းျပန္ျပျပီး စမ္းသပ္မွဳ ခံယူပါ။
• ဆရာ၀န္ညႊန္ၾကားခ်က္ကို လိုက္နာပါ။
• အသားညိဳေအာင္ လုပ္တဲ့ Tanning booths ေတြကို ေရွာင္ပါ။
• သင့္ကိုယ္တိုင္ သင့္အေရျပားကို အနည္းဆံုး တစ္လမွာ တစ္ၾကိမ္ေလာက္ေတာ့ ေလ့လာစစ္ေဆးပါ။ သင့္ခႏၵာကိုယ္ အႏွံ႔က ရွိျပီးသား မွည့္ေတြ သို႔ မွည့္အသစ္ေတြကို ၾကည့္ပါ။
• ေနေလာင္ဒဏ္ကို အေကာင္းဆံုးကာကြယ္ေပးနိုင္တဲ့ SPF 30 အထက္ ရွိတဲ့ ေနေလာင္ခံခရင္မ္ေတြကို လိမ္းေပးပါ။
အကယ္၍သင့္မွာ ေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဇူလိုင် 3, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 29, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။