Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) ကဘာလဲ။

Lupus သည္ ခုခံအားစနစ္တြင္ျဖစ္ေသာ ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည္။ ပံုမွန္တြင္ ခုခံအားစနစ္သည္ သင္၏ တစ္သွ်ဴးမ်ားႏွင့္ အဂၤါမ်ားကို အျပင္မွ၀င္ေရာက္ေသာ ပိုးမ်ား၏ တိုက္ခိုက္မွဳမွကာကြယ္သည္။ သို႔ေသာ္ Lupus ေရာဂါတြင္ ခုခံအားစနစ္က ခႏၶာကိုယ္ရွိဆဲလ္မ်ားကို ျပန္တိုက္ခိုက္သည္။ အျပင္မွ၀င္ေရာက္ေသာ အရာမ်ားႏွင့္ ခႏၶာကိုယ္ရွိ ပံုမွန္က်န္းမားေသာ ဆဲလ္မ်ားကို မခြဲျခားႏုိင္ပဲ တံု႔ျပန္တိုက္ခိုက္ျခင္းျဖစ္သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္၏ စနစ္မ်ားစြာကို ထိခိုက္ေစႏုိင္ျပီး နာတာရွည္ေရာင္ရမ္းသည့္ ေရာဂါကို ျဖစ္ေစသည္။ အရိုးအဆစ္၊ အေရျပား၊ ေက်ာက္ကပ္၊ ေသြးဆဲလ္မ်ား၊ ဦးေႏွာက္၊ ႏွလံုးႏွင့္ အဆုတ္ စသည္ျဖင့္ ေနရာမ်ိဳးစံုပါ၀င္ႏုိင္သည္။ နာတာရွည္ဆိုသည္မွာ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားသည္ ၆ ပတ္ထက္ၾကာႏိုင္ျပီး၊ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာလည္းျဖစ္ႏုိင္သည္။ Lupus သည္ မကူးစက္တတ္ပဲ ေမြးရာပါပါလာေသာ ေရာဂါျဖစ္ျပီး ေရာဂါပိုးမ်ား၊ ေဆး၀ါးမ်ား သို႔မဟုတ္ ေနေရာင္ျခည္တို႔ေၾကာင့္ ပိုမိုဆိုးရြားႏုိင္ပါသည္။

Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ဤက်န္းမာေရးအေျခအေနသည္ အလြန္အျဖစ္မ်ားပါသည္။ ၎သည္ အမ်ိဳးသားမ်ားထက္ အသက္ ၁၄ ႏွစ္မွ ၄၅ ႏွစ္ၾကားျဖစ္ေသာအမ်ိဳးသမီးမ်ားတြင္ ပို၍ျဖစ္ပြားႏုိင္ပါသည္။ အသက္အရြယ္မေရြးတြင္ျဖစ္ပြားႏုိင္ျပီး ျဖစ္ႏုိင္ေခ်ကိုမ်ားေစေသာ အေၾကာင္းအခ်က္မ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ျခင္းအားျဖင့္ ေရာဂါျဖစ္ပြားမႈကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္သည္။ ပိုမိုသိရွိႏုိင္ရန္ သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

လကၡဏာမ်ား

Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

Lupus ေရာဂါ၏ အျဖစ္မ်ားေသာ လကၡဏာမ်ားတြင္ ေအာက္ပါတို႔ပါ၀င္သည္။

–      နာက်င္ကိုက္ခဲျခင္း၊ အဆစ္ေရာင္ျခင္း

–      ၾကြက္သားမ်ား နာက်င္ျခင္း

–      ေမာပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း

–      အေရျပားမ်ားနီရဲျခင္း

–      အသက္ျပင္းျပင္းရွဴလ်ွင္ ရင္ပတ္ေအာင့္ျခင္း

–      ေအးလ်ွင္ သို႔မဟုတ္ စိတ္ဖိစီးမႈမ်ားလွ်င္ လက္ေခ်ာင္း၊ေျခေခ်ာင္းမ်ား ျဖဴေဖ်ာ့ျခင္း၊ ခရမ္းေရာင္ျဖစ္ျခင္း။

–      ေနေရာင္ထိေတြ႕လွ်င္ ေရာဂါပိုဆိုးျခင္း

–      ေျခေထာက္ႏွင့္ မ်က္လံုးတစ္၀ိုက္ ေရာင္ရမ္းျခင္း

–      ပါးစပ္တြင္ အနာမ်ားေပါက္ျခင္း၊

–      ဂလင္းမ်ားေရာင္ျခင္း။

–      ဆံပင္က်ြတ္ျခင္း။

အထက္တြင္ မေဖာ္ျပထားေသာ အျခားေသာ လကၡဏာမ်ားလည္း ရွိေသးသည္။ သင့္တြင္စိုးရိမ္ေနသည္မ်ားရွိလ်ွင္ ဆရာ၀န္ႏွင့္တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္တြင္ေအာက္တြင္ေဖာ္ျပထားေသာ  အေၾကာင္းရင္းမရွိပဲ အနီကြက္ထြက္ျခင္း၊ ဖ်ားနာျခင္း၊ ကိုက္ခဲနာက်င္ျခင္း သို႔မဟုတ္ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း မ်ားျဖစ္လ်ွင္ သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ ျပသပါ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

Lupus ေရာဂါ၏ အေၾကာင္းရင္းမ်ားမွာ ေသခ်ာစြာမသိရပါ။ မ်ိဳးရိုးဗီဇႏွင့္ ပတ္၀န္းက်င္အေၾကာင္းတရားမ်ားေပါင္းစပ္၍ ျဖစ္ျခင္းျဖစ္ႏုိင္သည္။ မ်ိဳးရိုးရွိေသာ လူမ်ားသည္ပတ္၀န္က်င္မွ ေနေရာင္၊ အတက္က်ေစေသာ ေဆး၀ါမ်ား၊ ေသြးတုိးက်ေဆး ႏွင့္ ပိုးသတ္ေဆးမ်ား ကဲ့သို႔ေသာလႈံ႔ေဆာ္ေသာ အေၾကာင္းမ်ားရွိလ်ွင္ Lupus ေရာဂါျဖစ္ႏုိင္သည္။

Lupus ေရာဂါ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိသည္။

–      Systematic  Lupus Erythematosus (SLE) သည္အျဖစ္အမ်ားဆံုး အမ်ိဳးအစားျဖစ္သည္။ ၎သည္ အျပင္းစား သို႔မဟုတ္ အေပ်ာ့စားျဖစ္ႏုိင္ျပီး ခႏၶာကိုယ္၏ အစိတ္အပိုင္းမ်ားစြာကို ထိခိုက္ႏုိင္သည္။

–      Discoid lupus သည္ အနီကြက္မ်ား မေပ်ာက္ေသာေရာဂါျဖစ္သည္။

–      Subacute cutaneous lupus သည္ ေနေရာင္ထဲထြက္လ်ွင္အနာမ်ား ျဖစ္လာျခင္းျဖစ္သည္။

–      Drug induced lupus သည္ ေဆး၀ါးအခ်ိဳ႕ေၾကာင့္ ျဖစ္ႏုိင္သည္။ ေဆးရပ္လိုက္လ်င္ ေပ်ာက္ကင္းသြားေလ့ရွိသည္။

–      Neonatal lupus သည္ ေမြးကင္းစကေလးမ်ားတြင္ ျဖစ္ေသာ ရွားပါးေသာ အမ်ိဳးအစားျဖစ္သည္။ အေမထံမွရေသာ antibodies မ်ားေၾကာင့္ျဖစ္တတ္သည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

–      က်ား၊မ။ ။ အမ်ိဳးသမီးမ်ားတြင္ ပိုျဖစ္သည္။

–      အသက္အရြယ္။ ။ အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္ႏုိင္ေသာ္လည္း အသက္ ၁၅ ႏွစ္ႏွင့္ ၄၀ ၾကားတြင္ ပိုျဖစ္ႏုိင္သည္။

–      လူမ်ိဳး။ ။ အာဖရိကန္၊ အေမရိကန္၊ ဟစ္စပန္းနစ္၊ ႏွင့္ အာရွ လူမ်ိုဳးမ်ားတြင္ပိုျဖစ္ႏုိင္သည္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

Lupus ေရာဂါ၏ လကၡဏာမ်ားသည္အျခားေသာ ေရာဂါမ်ားႏွင့္ မွားႏုိင္ေသာေၾကာင့္ Lupus ေရာဂါကို သိရွိႏုိင္ရန္ခက္ခဲသည္။ ေရာဂါကို အတည္ျပဳႏုိင္ရန္ အျခားေသာစမ္းသပ္မႈမ်ားႏွင့္ ေပါင္းစပ္ျပဳလုပ္ရသည္။

–      ေရာဂါရာဇ၀င္ေမးျမန္းျခင္း

–      ျပည့္စံုေသာ စစ္ေဆးျခင္း

–      ေသြးစစ္ျခင္း

–      အေရျပားကို အသားစယူစစ္ေဆးျခင္း

–      ေက်ာက္ကပ္အသားစယူစစ္ေဆးျခင္း

Lupus (လူးပက္စ္ေရာဂါ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

Lupus ေရာဂါကို လံုး၀ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ မကုသႏုိင္ေပ။ ကုသနည္းသည္ ေရာဂါ၏ လကၡဏာေပၚတြင္ မူတည္သည္။ ေဆးကုသျခင္းတြင္ ေအာက္ပါတို႔ပါ၀င္ေလ့ရွိသည္။

-အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးမ်ားကို နာက်င္မႈ၊ ေရာင္ရမ္းျခင္း ႏွင့္ အဖ်ားသက္သာေစရန္ေပးသည္။ ျပင္းထန္ေသာ ေဆးမ်ားကို ဆရာ၀န္၏ ညႊန္ၾကားမႈႏွင့္သာ ေသာက္ပါရန္။

-ငွက္ဖ်ားေပ်ာက္ေဆးကို ငွက္ဖ်ားေရာဂါတြင္သာမက Lupus ေရာဂါအတြက္လည္း အသံုးျပဳႏုိင္သည္။ ေဆးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ားတြင္ အစာအိမ္နာျခင္း၊ မ်က္ၾကည္လႊာထိခိုက္ျခင္းမ်ားျဖစ္ႏုိင္သည္။

-Corticosteroid – prednisone ႏွင့္ အျခားေသာ စတီးရိြဳက္ ပါေသာ ေဆးမ်ားကို ေရာင္ရမ္းမႈမ်ားကို သက္သာေစရန္ေပးႏုိင္သည္။ ၾကာရွည္အသံုးျပဳလ်ွင္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ားျဖစ္ႏုိင္သည္။

-ခုခံအားကိုေလ်ာ့ခ်ျခင္း။ ။ ခုခံအားကိုက်ေစေသာ ေဆး၀ါးမ်ားကိုေပးျခင္းအာျဖင့္ ျပင္းထန္ေသာ ေရာဂါအေျခအေနကို သက္သာေစႏုိင္သည္။ ဥပမာအားျဖင့္ ေအာက္ပါေဆးမ်ားပါ၀င္သည္။  azathioprine (Imuran, Azasan), mycophenolate (CellCept), leflunomide (Arava) and methotrexate (Trexall), belimumab (Benlysta).

ဘ၀ေနထိုင္နည္းေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ား

ေအာက္ပါတို႔သည္ Lupus ေရာဂါကိုသက္သာေစေသာနည္းလမ္းမ်ားျဖစ္ၾကပါသည္။

-သင့္ဆရာ၀န္ကိုပံုမွန္ျပသပါ။ လကၡဏာမ်ား ဆိုးရြားလာသည့္အခ်ိန္မွျပသသည္ထက္ ပံုမွန္ျပသသည္က ပိုေကာင္းသည္။ သင္၏ ပံုမွန္က်န္းမာေရးကို စစ္ေဆးႏုိင္ျပီး စိတ္ဖိစီးမႈ၊ အာဟာရႏွင့္ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားကိုလည္းဂရုစိုက္ေပးႏုိင္သည္။

-ေလ့က်င့္ခန္းပံုမွန္လုပ္ျခင္း၊ အနားယူျခင္း၊ က်န္းမာေသာအာဟာရကို စားေသာက္ျခင္းအားျဖင့္ က်န္းမာေသာ ဘ၀ကို ေနထိုင္ပါ။ေဆးလိပ္၊ အရက္ျဖတ္ပါ။

-ေရာဂါပိုဆုိးေစေသာေၾကာင့္ ေနေရာင္ႏွင့္ထိေတြ႕မႈကို ေရွာင္ပါ။

-အိပ္ေရး၀ေအာင္အိပ္ပါ။လိုအပ္လ်င္ ေန႔ခင္းဘက္တြင္ ခဏအိပ္ပါ။

-အကူအညီေပးေသာ အဖြဲ႕မ်ားႏွင့္ ခ်ိတ္ဆက္ပါ။ အျခားေသာ ဘ၀တူေရာဂါရွင္မ်ားႏွင့္စကားစျမည္ေျပာျခင္းျဖင့္ စိတ္သက္သာေအာင္ေနထိုင္ပါ။

သင့္တြင္ေမးျမန္းလိုသည္မ်ားရွိလွ်င္ သင့္အတြက္ အေကာင္းဆံုးအေျဖကိုရရွိႏုိင္ရန္ သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ အောက်တိုဘာ 28, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 13, 2019

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ