Legg-Calve - Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Legg-Calve – Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) ကဘာလဲ။

Legg-Calve-Pethes ဆိုတာ ေဘာလံုးပံုသ႑ာန္ရွိတဲ့ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း (အရင္းပိုင္း) ကို လံုေလာက္တဲ့ေသြးလွည့္ပတ္မႈ မရရွိျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ ေရာဂါတစ္ခုပါ။ ေသြး လံုလံုေလာက္ေလာက္ မရျခင္းဟာ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္းကို ပ်က္စီးေစျပီး တသက္လံုး ပံုပ်က္သြားေစပါတယ္။ ပံုမွန္လူ႔ခႏၶာကိုယ္ တည္ေဆာက္ပံုအရ ေဘာလံုးပံုသ႑ာန္ရွိတဲ့ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္းဟာ တင္ပါးဆံုခြက္ထဲကို အလိုက္သင့္ အံ၀င္ခြင္က်ျဖစ္ေနျပီး ေသြးလွည့္ပတ္မႈ ျပတ္ေတာက္သြားတာနဲ႔အမွ် အရိုးဟာ မရွင္သန္ႏိုင္ေတာ့ဘဲ ပ်က္စီးသြားရပါတယ္။ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ျပားျပီးပံုပ်က္သြားတဲ့အတြက္ တင္ပါးဆံုခြက္ထဲကေန လြဲထြက္ႏိုင္ေျခရွိျပီး သူနဲ႔တြယ္ဆက္ထားတဲ့ အရိုးႏုဟာလည္း ေထာက္ကန္ေပးမယ့္ အရိုးမရွိေတာ့တဲ့အတြက္ ေနာက္ဆံုးမွာ ေပါင္းရိုးထိပ္ပိုင္း လံုး၀ဥသံု ပ်က္စီးသြားတဲ့အထိ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

 

Legg-Calve – Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ဒီေရာဂါဟာ ကေလးေတြမွာ အသက္အရြယ္မေရြး ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထရွိေပမယ့္ အသက္ ၄ႏွစ္ကေန ၈ႏွစ္အၾကား ကေလးေတြမွာ ပိုအျဖစ္မ်ားပါတယ္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Legg-Calve – Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ရဲ႕ အျဖစ္အမ်ားဆံုးေရာဂါလကၡဏာေတြကေတာ့

ေျခေထာက္ေထာ့နဲ႔ေထာ့နဲ႔ျဖစ္ျခင္း

ဒူးနာျခင္း

ေပါင္ျခံနာျခင္း

ေပါင္ရွိၾကြက္သားမ်ား အားနည္းျခင္း

လႈပ္ရွားမႈ အားနည္းလာျခင္း

ေရာဂါျဖစ္သည့္ေျခေထာက္ တို၀င္သြားျခင္း

 

အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္ဆီမွာ အထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲက တစ္ခုခုမ်ားရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈဟာ မတူညီႏုိင္ပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကို သင့္ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္တာက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Legg-Calve – Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ေရွ႕မွာေျပာခဲ့သလိုပဲ တင္ပါဆံုအဆစ္မွာရွိတဲ့ ေဘာလံုးပံုသ႑ာန္ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္းဆီ ေသြးလွည့္ပတ္မႈ မလံုေလာက္တဲ့အခါ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္းဆီ ဦးတည္ေစပါတယ္။ လံုေလာက္တဲ့ေသြး မရရွိႏိုင္တဲ့အတြက္ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း အားနည္းလာျပီး အလြယ္တကူ က်ိဳးႏိုင္တဲ့အျပင္ အရိုးျပန္ဆက္ဖို႔လည္း ခဲယဥ္းပါတယ္။ ဒီလို ေသြးလွည့္ပတ္မႈ နည္းသြားေစတဲ့ အေၾကာင္းအရင္းကိုေတာ့ အခုထိ တိတိက်က် မသိရေသးပါဘူး။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ငါ့ဆီမွာ Legg-Calve – Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္

အသက္အရြယ္

ဒီေရာဂါဟာ ကေလးေတြမွာ အသက္အရြယ္မေရြး ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထရွိေပမယ့္ အသက္ ၄ႏွစ္ကေန ၈ႏွစ္အၾကား ကေလးေတြမွာ ပိုအျဖစ္မ်ားပါတယ္။

လိင္

ဒီေရာဂါဟာ မိန္းကေလးေတြထက္စာရင္ ေယာက္်ားေလးေတြမွာ ျဖစ္ႏိုင္ေခ် ငါးဆ ပိုမ်ားပါတယ္။

လူမ်ိဳး

အသားအေရာင္ရင့္တဲ့ ကေလးေတြထက္ အသားအေရာင္ေဖ်ာ့တဲ့ ကေလးေတြမွာ ပိုျဖစ္တတ္ပါတယ္။

မ်ိဳးရိုး

ဒီေရာဂါဟာ အနည္းငယ္မ်ိဳးရိုးလိုက္တတ္ပါတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Legg-Calve – Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

တကယ္လို႔ သင့္ဆရာ၀န္က သင့္မွာ ဒီေရာဂါရွိေနႏိုင္တယ္လို႔ သံသယရွိခဲ့ရင္ ခႏၶာကိုယ္စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈအျပင္ ေအာက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့ ေရာဂါရွာေဖြစစ္ေဆးမႈေတြ ျပဳလုပ္ဖို႔ အၾကံျပဳပါလိမ့္မယ္။

ဓာတ္မွန္

ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္းပ်က္စီးမႈကို ဓာတ္မွန္မွာျမင္ရဖို႔အတြက္ ေရာဂါလကၡဏာျပျပီး တစ္လမွႏွစ္လအထိ ၾကာျမင့္ႏိုင္တဲ့အတြက္ ေရာဂါလကၡဏာ ျပျပခ်င္းရိုက္တဲ့ ကနဦးဓာတ္မွန္ေတြဟာ ပံုမွန္ျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္။ သင့္ဆရာ၀န္အေနနဲ႔ ေရာဂါအေျခအေန အဆင့္ဆင့္ကို ႏႈိင္းယွဥ္သိရဖို႔ သင့္ကို အခ်ိန္ျခားျပီး ေနာက္ဆက္တြဲဓာတ္မွန္ေတြရိုက္ဖို႔ အၾကံျပဳပါလိမ့္မယ္။

သံလုိက္လႈိင္း အသံုးျပဳစစ္ေဆးျခင္း (MRI)

ဒါကေတာ့ ေရဒီယိုလႈိင္းေတြကို အသံုးျပဳျပီး အားေကာင္းတဲ့ သံလိုက္စက္ကြင္းတစ္ခုျဖစ္လာေအာင္ ဖန္တီးတဲ့ ေရာဂါရွာေဖြျခင္း နည္းပညာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီသံလိုက္စက္ကြင္းဟာ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းပိုင္းက အရိုးနဲ႔တစ္ရႈးေတြထဲအထိ အေသးစိတ္ေတြ႔ျမင္ႏိုင္မယ့္ ပံုရိပ္ေတြ ထုတ္လႊတ္ေပးမွာျဖစ္ျပီး ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္းပ်က္စီးေနတဲ့ အေျခအေနကို ရိုးရိုးဓာတ္မွန္မွာ ျမင္ရတာထက္ ပိုျပီးျပတ္ျပတ္သားသား ျမင္ရေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

 

အရိုး scan ဖတ္ျခင္း

လူနာရဲ႕ ေသြးျပန္ေၾကာထဲကို ေရဒီယိုသတၱိၾကြပစၥည္းတစ္မ်ိဳး ထိုးေပးျပီး စစ္ေဆးတဲ့နည္းလမ္း ျဖစ္ပါတယ္။ ေရဒီယိုသတၱိၾကြပစၥည္းဟာ အရိုးျမန္ျမန္ပ်က္စီးေနတဲ့ေနရာ၊ ျပန္လည္တည္ေဆာက္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာ သြားစုတဲ့အတြက္ ဒါကို ပံုရိပ္အျဖစ္ရယူျပီး ေရာဂါရွာေဖြတာ ျဖစ္ပါတယ္။

Legg-Calve – Perthes (ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကုသမႈရဲ႕ အဓိကဦးတည္ခ်က္ကေတာ့ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္းရဲ႕ မူလပံုသ႑ာန္ကို တတ္ႏိုင္သမွ် ထိန္းသိမ္းဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အရိုးၾကီးထြားမႈ ေကာင္းေကာင္းျဖစ္ေနတဲ့ အသက္ ေျခာက္ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြမွာ ပံုမွန္အားျဖင့္ ခြဲစိတ္ကုသဖို႔ မလိုအပ္ပါဘူး။ ဘာေၾကာင့္လည္းဆိုေတာ့ ဒီေရာဂါေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာမယ့္ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္းပ်က္စီးမႈကို ျပဳျပင္ဖို႔ အခ်ိန္အမ်ားၾကီး ရေနေသးတဲ့အတြက္ ျဖစ္ပါတယ္။ အသက္ေျခာက္ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြမွာ သာမန္ကုသမႈခံယူရံုနဲ႔ အရိုးေကာင္းေကာင္း ျပန္ဆက္ႏိုင္ပါတယ္။

တကယ္လို႔ သင့္ကေလးဟာ အသက္ေျခာက္ႏွစ္၊ ခုနစ္ႏွစ္ေအာက္ ျဖစ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ ေျခေထာက္ဆန္႔ျခင္း၊ ေျပးတာခုန္တာ ကန္႔သတ္ျခင္းစတဲ့ ေရာဂါလကၡဏာေပၚလိုက္ျပီး ကုသမႈေပးတာ၊ ေသာက္ေဆးေပးတာေလာက္နဲ႔ပဲ အေျခအေနေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ သင့္ဆရာ၀န္က အၾကံျပဳပါလိမ့္မယ္။

အျခားကုသမႈနည္းလမ္းေတြကေတာ့

ကာယေလ့က်င့္ခန္း

တင္ပါးဆံုအဆစ္ကို မလႈပ္ရွားဘဲ အေနၾကာတဲ့အခါ အဆစ္ေတာင့္တင္းလာျပီး ပတ္ပတ္လည္မွာတြယ္ဆက္ထားတဲ့ ၾကြက္သားေတြ၊ အရြတ္ေတြ တို၀င္သြားတတ္ပါတယ္။ ဆန္႔ထုတ္ေလ့က်င့္ခန္းေတြ ျပဳလုပ္ေပးျခင္းအားျဖင့္ တင္ပါးဆံုအဆစ္ကို လႈပ္ရွားရလြယ္ကူေစျပီး သူ႔ေနရာမွာသူ အံ၀င္ခြင္က်ရွိေအာင္ ထိန္းထားႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

ခ်ိဳင္းေထာက္အသံုးျပဳျခင္း

တခ်ိဳ႕ကေလးလူနာေတြမွာ ေရာဂါျဖစ္ေနတဲ့ တင္ပါးဆံုကို ခႏၶာကိုယ္အေလးခ်ိန္ေၾကာင့္ ၀န္ပိတာမ်ိဳး မျဖစ္ရေအာင္ ခ်ိဳင္းေထာက္အသံုးျပဳဖို႔ ဆရာ၀န္က ညႊန္ၾကားပါလိမ့္မယ္။

ခဲဆြဲျခင္း

တကယ္လို႔ သင့္ကေလးဟာ နာက်င္မႈျပင္းျပင္းထန္ထန္ ခံစားေနရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အခ်ိန္အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ အိပ္ယာထဲ ခဲဆြဲျပီး ျငိမ္ျငိမ္သက္သက္ အနားယူဖို႔ လိုအပ္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ခဲဆြဲျခင္းအားျဖင့္ ကေလးရဲ႕ေျခေထာက္အေပၚ ညင္သာျပီးတည္ျငိမ္တဲ့ အားတစ္ခု သက္ေရာက္ေစမွာျဖစ္ျပီး နာက်င္မႈကို သက္သာေစပါတယ္။

ေက်ာက္ပတ္တီးစည္းျခင္း

ေပါင္ရင္းထိပ္ပိုင္းကို တင္ပါးဆံုခြက္ထဲ အံ၀င္ခြင္က် ရွိေနေစဖို႔ ေျခေထာက္ႏွစ္ဖက္ကို ကားလ်က္သားအေနအထားမွာ ထိန္းထားေပးမယ့္ ေက်ာက္ပတ္တီးစည္းဖို႔ သင့္ဆရာ၀န္က အၾကံျပဳေကာင္းျပဳပါလိမ့္မယ္။ ေလးပတ္ကေန ေျခာက္ပတ္အထိ ေက်ာက္ပတ္တီးနဲ႔ ေနရမွာျဖစ္ျပီး အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ညဘက္မွာပါ ေျခေထာက္အေနအထား ပံုစံက်ေအာင္ ထိန္းထားေပးမယ့္ ကိရိယာတစ္ခု အသံုးျပဳရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ကုသမႈနည္းလမ္းအမ်ားစုရဲ႕ အဓိကရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ တင္ပါးဆံုရိုး ပံုသ႑ာန္မပ်က္ေအာင္ တတ္ႏိုင္သမွ် ျပဳျပင္ျပီး ေနာင္တခ်ိန္မွာ အဆစ္ေရာင္ရမ္းျခင္း ျဖစ္မလာေအာင္ ကာကြယ္ဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ ေပါင္ရိုးထိပ္ပိုင္း ပ်က္စီးျခင္း ကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာ အကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။

လႈပ္ရွားမႈကို ဂရုစိုက္ျခင္း

သင့္ကေလးမွာ ဒီေရာဂါရွိတယ္ဆိုရင္ အရိုးကို ဒဏ္ျဖစ္ေစမယ့္ ေျပးလႊားခုန္ေပါက္ လႈပ္ရွားျခင္းမ်ိဳးကို ေရွာင္ၾကဥ္ေစရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုျပင္းထန္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြေၾကာင့္ အရိုးကို အားနည္းေစျပီး ေရာဂါလကၡဏာေတြ ပိုမိုဆိုးရြားေစႏိုင္ပါတယ္။

အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးမ်ား

ေဆးဆိုင္မွာ အလြယ္တကူ ၀ယ္ယူႏိုင္တဲ့ acetaminophen (Tylenol, others) လို အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြကို နာက်င္မႈေ၀ဒနာ သက္သာဖို႔အတြက္ အသံုးျပဳႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးတစ္မ်ိဳးျဖစ္တဲ့ aspirin ကေတာ့ ကေလးေတြမွာ Reye’s syndrome လို႔ေခၚတဲ့ အျဖစ္နည္းေပမယ့္ ျပင္းထန္တဲ့ေရာဂါတစ္မ်ိဳး ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့အတြက္ ကေလးကို မတိုက္သင့္ပါဘူး။

ေရေႏြးအိပ္ သို႔မဟုတ္ ေရခဲကပ္ျခင္း

ေရေႏြးအိပ္ ဒါမွမဟုတ္ ေရခဲကပ္ျခင္းအားျဖင့္လည္း ဒီေရာဂါေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ တင္ပါးဆံုနာက်င္မႈကို သက္သာေစႏိုင္ပါတယ္။

အကယ္၍သင့္မွာ ေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

 

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ မတ် 12, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း မတ် 14, 2018

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။