Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) ကဘာလဲ။

အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းသည္ အသံႀကိဳး ၂ ခု ႀကားရွိအေပါက္ေနရာ၊ ထိုေနရာ၏ အေပၚ ၊ ေအာက္ မည္သည့္ေနရာတြင္မဆို ျပြန္ေခ်ာင္း တေလွ်ာက္က်ဥ္းသြားျခင္းေႀကာင့္ အသံႀသျခင္း၊ အသက္ရႈက်ပ္ျခင္း၊ ေမာပန္းျခင္းတို႕ျဖစ္လာရပါသည္။

ထို႕ျပင္ ခြဲစိတ္မႈမ်ားျပဳလုပ္ျခင္း၊ လည္းေခ်ာင္းထဲသို႕ အသက္ရႈျပြန္ထဲ့ျခင္း ၊ ဓာတ္ေရာင္ျခည္ကုသမႈ၊ ကင္ဆာေဆးသြင္းမႈမ်ားခံယူျခင္းနွင့္ အျခားေသာ အေႀကာင္းမ်ားေႀကာင့္ အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္ျဖစ္နိုင္သည္။ ကေလးငယ္မ်ားတြင္မူ ေမြးရာပါ အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းမ်ိဳးကို ေတြ႕ရတတ္သည္။

အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္သည္ ခဏတာျဖစ္နိုင္သလိုနာတာရွည္လည္း ျဖစ္နိုင္သည္။ ခဏတာမွ် က်ဥ္းသြားျခင္းျဖင့္ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းမွ တဆင့္ ေအာက္ဆီဂ်င္၀င္ေရာက္နိုင္မႈမ်ားနည္းသြားမည္ျဖစ္သည္။ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားသည္ မည္မွ် က်ဥ္းသလဲအေပၚမူတည္ျပီး ကြားျခားနိုင္ပါသည္။

အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းသည္ ရုတ္တရက္ျဖစ္တတ္ျပီး ေသြးထဲတြင္ ေအာက္ဆီဂ်င္ဓာတ္ေလ်ာ့နည္းျခင္း၊ ကာဗြန္ဒိုင္ေအာက္ဆိုက္ဓာတ္မ်ား မ်ားျပားလာျခင္းတို႕ ျဖစ္လာကာ ခႏာကိုယ္တြင္ရွိေသာ အေရးႀကီးသည့္ အဂါၤအစိတ္အပိုင္းမ်ားအလုပ္မလုပ္နိုင္ေတာ့ျခင္း နွင့္ အဆိုး၀ါးဆံုး ေသဆံုးျခင္းအထိျဖစ္နိုင္ပါသည္။

ထိုသို႕ ရုတ္တရက္ ေလျပြန္က်ဥ္းျခင္းသည္ အျဖစ္ျမန္သလို ျမန္ျမန္ကုသလွ်င္ ျပန္ေကာင္းနိုင္ပါသည္။ သို႕ေသာ္ ေလျပြန္က်ဥ္းျခင္းျဖစ္ရသည့္ အေႀကာင္းကို မဖယ္ရွားနိုင္ဘဲ ေလျပြန္ကုိ အေပါက္ေဖာက္ျပီး အေရးေပၚကုသရျခင္းမ်ိုးျဖစ္ပါက နာတာရွည္သြားနိုင္ပါသည္။

နာတာရွည္ အသံအိုးျပြန္က်ဥ္းျခင္းမ်ားသည္ အခ်ိန္ႀကာျမင့္စြာ ကုသမႈ ခံယူရတတ္ျပီး ထိုအခ်ိန္တြင္းတြင္ ရုတ္တရက္ အသက္ရႈက်ပ္ျခင္း ကဲ့သို႕ေသာ ေ၀ဒနာမ်ား ခံစားရနိုင္ပါသည္။

Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းသည္ မည္သည့္ အသက္အရြယ္တြင္မဆို ျဖစ္နိုင္ပါသည္။သို႕ေသာ္ ထုိျဖစ္စဥ္ကို ျဖစ္ေစနိုင္ေသာ အခ်က္မ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းမ်ားျပဳလုပ္နို္င္ေသာ္လည္း တိက်ေသာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္ ဆရာ၀န္နွင့္ တိုင္ပင္သင့္ပါသည္။

လကၡဏာမ်ား

Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေတြ႕ရမ်ားေသာ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားမွာ အသံႀသသြားျခင္း၊ ရွတတ ျဖစ္သြားျခင္း၊ အသက္ရႈျမန္ျခင္း၊ အသက္ရႈရခက္ျခင္း၊ အသက္ရႈသံမ်ားဆူညံျခင္း၊ မ်က္နွာ ျဖဴဖတ္ျဖဴေရာ္ျဖစ္ျခင္းနွင့္ ဂနာမျငိမ္ျဖစ္ျခင္းတို႕ျဖစ္ပါသည္။

(အထက္တြင္ မေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာမ်ားလည္း က်န္ရွိနိုင္ပါသည္။ တိက်ေသာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္ ဆရာ၀န္နွင့္ တိုင္ပင္သင့္ပါသည္။)

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ေရာဂါကို ေစာစီးစြာသိရျပီး ကုသနိုင္ပါက ေရာဂါပိုမဆိုးလာေစရန္ နွင့္ အေရးေပၚက်န္းမာေရးျပသနာမ်ား မႀကံဳလာေစရန္ ကူညီေပးပါသည္။ ထို႕ေႀကာင့္ ေနွာင့္ေနွးမေနဘဲ ဆရာ၀န္နွင့္ တိုင္ပင္သင့္ပါသည္။

အထက္တြင္ေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာမ်ားအျပင္ ပိုသိလိုေသာ္ ဆရာ၀န္နွင့္တိုင္ပင္သင့္သည္။

လူတေယာက္နွင့္ တေယာက္ ေရာဂါ၏တံုျပန္ပံုျခင္းမတူညီသည့္အတြက္ မိမိ၏အေျခအေနကို သိရွိကာထိေရာက္စြာကုသနိုင္ရန္ ဆရာ၀န္နွင့္တိုင္ပင္သင့္သည္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းသည္ အလိုလိုျဖစ္လာေသာေရာဂါ မဟုတ္ပါ။ ေရာဂါလကၡဏာစုမ်ားသည္ အျခားေသာ ေရာဂါမ်ား၏ ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးအေနနွင့္ ျဖစ္လာျခင္းျဖစ္ျပီး ေရာဂါျဖစ္ေစေသာ အေႀကာင္မ်ားသည္ မ်ားျပားစြာရွိပါသည္။

အမ်ားဆံုးျဖစ္ေစေသာ အေႀကာင္းမ်ားမွာ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းျပြန္ထဲ့ျခင္းေႀကာင့္ ေလျပြန္လမ္းေႀကာင္းထိခိုက္မိျခင္္းေႀကာင့္ျဖစ္ျပီး မ်ားေသာအားျဖင့္ ၁၀ရက္ထက္ပိုႀကာေအာင္ထဲ့ထားရသူမ်ားတြင္ ပိုျဖစ္ေႀကာင္းေတြ႕ရသည္။

အျခားေသာ အျဖစ္မ်ားေသာ အေႀကာင္းမ်ားမွာ အနီစက္မ်ားထြက္ျပီး ဖ်ားျခင္း (scarlet fever)၊ ဌက္ဖ်ားျဖစ္ျခင္း၊ ၀က္သက္ေပါက္ျခင္း၊ အူေရာင္ငန္းဖ်ားျဖစ္ျခင္း၊ တီဘီေရာဂါနွင့္ ကာလသားေရာဂါမ်ားျဖစ္ျခင္း စသည္တို႕ျဖစ္ပါသည္။

ထို႕ျပင္ အသံအိုးနွင့္ ေလျပြန္လမ္းေႀကာင္းကို ထိခုိက္မိျခင္း၊ ဓာတုေဗဒပစၥည္းမ်ားေလာင္ျခင္း၊ ျပင္ပမွ ပစၥည္းမ်ား၀င္ျခင္း၊ ေဆးကုသမႈမ်ားခံယူျခင္း၊ ေသနတ္ ဒဏ္ရာရျခင္း နွင့္ ေမြးရာပါအသံအိုးနွင့္ ေလျပြန္လမ္းေႀကာင္းေရာင္ရမ္းျခင္း(အာသီးေရာင္ျခင္း၊ အသံအိုးေရာင္ျခင္း နွင့္ေလျပြန္ေရာင္ျခင္း) တို႕ေႀကာင့္လည္း အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းျဖစ္နိုင္ပါသည္။

ထို႕ျပင္ အသံအိုးအနီးတ၀ိုက္တြင္ျဖစ္ေသာ အလံုးအႀကိတ္မ်ား၊ အသံအိုးကင္ဆာ၊ ႀကြက္သားမ်ားအားနည္းျခင္း စသည့္အေႀကာင္းရင္းမ်ားသည္လည္း အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းကို ျဖစ္ေစနိုင္ပါသည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

 Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ျဖစ္နိုင္ေခ်မ်ားေစေသာ အေႀကာင္းမ်ားစြာမွာ ေအာက္ပါတို႕ျဖစ္သည္။

  • ႀကာရွည္စြာ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းျပြန္ထဲ့ထားရသူမ်ား
  • ကိုယ္အေလးခ်ိန္မျပည့္ဘဲ ေမြးေသာ ကေလးမ်ား
  • စားခ်ဥ့္ျပန္တတ္သူမ်ား
  • ေရာဂါပိုး၀င္ျခင္း

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

သင့္တြင္ အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းျခင္းျဖစ္ေနျပီဟု သံသယရွိပါကပထမဦးစြာ နား နွာေခါင္းလည္ေခ်ာင္း အထူးကုက သင့္ကို စစ္ေဆးျခင္း၊ မွန္ဘီလူးမ်ားအသံုးျပဳကာ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းမ်ားထဲသို႕ ႀကည့္ရႈျခင္းတို႕ကို ျပဳလုပ္ပါလိမ့္မည္။

ကေလးမ်ားတြင္ အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္းျဖစ္လွ်င္ ေခ်ာင္းဆိုးလွ်င္ သလိပ္ရည္မ်ားထြက္ျခင္း၊ အစားမစားနိုင္ျခင္း၊ အသက္ရႈက်ပ္ျခင္း၊ ေမာပန္းျခင္း၊ဆံုဆို႔နာကဲ့သို႕ေခ်ာင္းဆိုးျခင္းမ်ားမႀကာခဏျဖစ္ျခင္း တို႕ျဖစ္တတ္ျပီး အခ်ိဳ႕ကေလးမ်ားသည္ မည္သည့္ ေရာဂါလကၡဏာမွ် မျပဘဲ ရွိေနတတ္သည္။

လမေစ့ဘဲေမြးေသာ ကေလးမ်ားတြင္မူ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းပိုက္ကို ျဖဳတ္လိုက္ေသာ အခါတြင္မွ သူတို႕ ေကာင္းေကာင္းအသက္မရႈနိုင္ေႀကာင္းသိရတတ္သည္။

ထို႕ေႀကာင့္ ေရာဂါရွိေနေႀကာင္းသံသယရွိေသာ ကေလးမ်ားတြင္ အသံအိုးထဲသို႕ မွန္ေျပာင္းထဲ့ႀကည့္ျခင္း၊အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းထဲသို႕ ျပြန္ထဲ့ျခင္းတို႕ကို ျပဳလုပ္ရပါသည္။ ယင္းတို႕ကိုအသံုးျပဳရန္ ကေလးငယ္ကို ခြဲစိတ္ခန္းထဲတြင္ ေမ့ေဆးေပးျပီး ႀကည့္ရျခင္းျဖစ္သည္။

ထိုသို႕ ထည္႔ၾကည့္ေသာ မွန္ေျပာင္းငယ္မ်ား၏ ထိပ္တြင္ ကင္မရာကို တပ္ဆင္ထားျခင္းျဖင့္ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းက်ဥ္းေနျခင္း နွင့္ လမ္းေႀကာင္းရွိ မူမမွန္ေသာ အရာမ်ားကို ျမင္ရပါသည္။

Laryngeal Stenosis (အသံအိုးက်ဥ္းသြားျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

လူနာ၏ အေျခအေနသည္ က်ဥ္းသြားေသာ ပမာဏ အေပၚမူတည္ျပီး ကြာျခားမႈရွိနိုင္သလို ကုသမႈမ်ားသည္လည္း က်ဥ္းသြားေသာ ပမာဏ နွင့္ ျဖစ္ေစေသာ အေႀကာင္းမ်ားအေပၚမူတည္ျပီး ကြာျခားမႈရွိပါသည္။

ေရာဂါကုသရျခင္း၏ရည္ရြယ္ခ်က္မွာ အသက္ရႈက်ပ္ျခင္းကို သက္သာေစရန္ နွင့္ ေအာက္ဆီဂ်င္ဓာတ္နည္းျပီး မြန္းက်ပ္ေနျခင္းကို သက္သာေစရန္ျဖစ္ပါသည္။

ထို႕ေႀကာင့္ ကုသမႈမ်ားတြင္ မွန္ေျပာင္းႀကည့္ျခင္း၊ အေသးစားခြဲစိတ္မႈမ်ားလုပ္ျခင္း တို႕ျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းကို ပြင့္ေအာင္လုပ္ေပးျခင္းမ်ားနွင့္ အနာက်က္ေစရန္ ေဆးပါတခါတည္းထည့္ျခင္းမ်ား ပါ၀င္ပါသည္။ လိုအပ္လွ်င္ အဆင့္ျမင့္နည္းပညာမ်ားသံုးကာ ခြဲစိတ္မႈမ်ားျပဳလုပ္ရပါသည္။

ေအာက္ပါကုသမႈမ်ားသည္ အေထာက္အကူျဖစ္ျပီး ထိေရာက္ေသာ ကုသမႈမ်ားျဖစ္ပါသည္။

  • လူနာကို ေစာင့္ႀကပ္ႀကည့္ရႈျခင္း

အသံအိုး အနည္းငယ္က်ဥ္းေသာသူမ်ားတြင္ သတ္မွတ္ထားသည့္ အတိုင္းရက္ခ်ိန္းမွန္မွန္ျပျခင္း နွင့္ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္း အေပၚပိုင္းပိုး၀င္ျခင္းမ်ားမျဖစ္ရန္ ဂရုစိုက္ျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ရပါသည္။

  • အသံအိုးထဲသို႕ ေဆးထိုးျခင္း

ေရာဂါပိုး၀င္ျခင္း၊ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းေရာင္ရမ္းျခင္းေႀကာင့္ က်ဥ္းသြားေသာသူမ်ားတြင္ ပိုးသတ္ေဆး၊ အေရာင္က်ေဆးမ်ားကို အသံအိုးလမ္းေႀကာင္းထဲသို႕ တိုက္ရိုက္ထိုးသြင္းျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ရပါသည္။

  • အသံအိုးထဲသို႔ မွန္ေျပာင္းႀကည့္ျခင္း

ယင္းသည္ Carbon dioxide ေလဆာကို အသံုးျပဳျပီး လမ္းေႀကာင္းခ်ဲ႕ေသာ အေသးစား ခြဲစိတ္မႈျဖစ္ပါသည္။ ထိုသို႕ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ အလယ္လတ္အဆင့္ လမ္းေႀကာင္းက်ဥ္းသူမ်ားတြင္ ျပဳလုပ္ျခင္းျဖစ္ျပီး  ပံုမွန္အတိုင္း အသက္ျပန္ရႈနိုင္ေစရန္ အေထာက္အကူျဖစ္ေစပါသည္။

  • ခြဲစိတ္ျပီး ျပန္လည္ျပဳျပင္ျခင္း

အသံအိုးက်ဥ္ျခင္းကို ျပင္းထန္အဆင့္ ခံစားေနရေသာ သူမ်ားသည္ ခြဲစိတ္မႈခံယူရမွသာလွ်င္ ပံုမွန္အတိုင္း အသက္ျပန္ရႈနိုင္ေစရန္ အေထာက္အကူျဖစ္ေစပါသည္။

(ဥပမာ-အသံအိုးေဖာက္ျပီး အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းပြင့္ေအာင္လုပ္ျခင္း )

ထိုသို႕ေသာ ကုသမႈမ်ားခံယူျပီးလွ်င္ ရက္ခ်ိန္းမွန္မွန္လာျပရန္နွင့္ အဆုတ္အထူးကုဆရာ၀န္၏ညႊန္ႀကားခ်က္အတိုင္း အသက္ရႈလုပ္ငန္းမ်ားမွန္ကန္မႈရွိမရွိ စမ္းသပ္ရန္၊ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္း ပိတ္ဆို႕မႈမ်ားရွိမရွိ စမ္းသပ္ရန္ အေရးႀကီးပါသည္။

 

ေနထို္င္မႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနွင့္ အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ား

ေနထို္င္မႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနွင့္ အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ားကိုျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ အသံအိုးက်ဥ္းသြားသူမ်ားအတြက္ ဘယ္လိုသက္ေရာက္မႈရွိနိုင္သလဲ။

ေအာက္ပါေနထို္င္မႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနွင့္ အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ားသည္ သင့္အတြက္အကူအညီျဖစ္နိုင္ပါသည္။

  • သန္႕ရွင္းလတ္ဆတ္ျပီး အစိုဓာတ္ပါေသာ ေလကို ရႈပါ။
  • ကိုယ္လက္ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားကို အတိုင္းအတာတခု အထိသာ ျပဳလုပ္ပါ။

သင္သိလိုသည္မ်ားရွိေသာ္ ဆရာ၀န္နွင့္တိုင္ပင္ကာ ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ အႀကံဥာဏ္မ်ားရယူနိုင္ပါသည္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ စက်တင်ဘာ 12, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း အောက်တိုဘာ 8, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ