Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) ကဘာလဲ။

ခႏၶာကိုယ္တြင္ ေက်ာက္ကပ္သည္ ေသြးထဲမွ မလိုအပ္ေသာ ေရႏွင့္ အညစ္အေၾကးမ်ားကို ဆီးမွ တဆင့္ စြန္႔ထုတ္ေပးရန္ စစ္ေပးေသာ တာ၀န္ကို ထမ္းေဆာင္သည္။ ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းကို ေနာက္ဆံုးအဆင့္ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါဟု ေခၚသည္။

၎သည္ သင့္ေက်ာက္ကပ္မွ ေန႔စဥ္ဘ၀တြင္ လုိအပ္ခ်က္မ်ားကို ျပည့္မီေအာင္ မလုပ္ေဆာင္ႏုိင္ေတာ့သည္ကို ဆိုလိုျခင္းျဖစ္သည္။

သင့္တြင္ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါေနာက္ဆံုးအဆင့္ ျဖစ္ေနပါက သင့္ေက်ာက္ကပ္သည္ ပံုမွန္လုပ္ေဆာင္ခ်က္၏ ၁၀ ရာခိုင္ႏွုန္းသာ အလုပ္လုပ္ေတာ့သည္။ ထိုအေျခအေနတြင္ သင့္ေက်ာက္ကပ္သည္ လံုး၀အလုပ္မလုပ္ေတာ့သည့္ အေျခအေနလည္း ျဖစ္ႏုိင္သည္။

ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါသည္ တျဖည့္ျဖည္းႏွင့္ ပိုဆိုးလာတတ္သည္။ နာတာရွည္ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါသည္ ေရာဂါကို သိျပီးေနာက္ ႏွစ္ေပါင္း ၁၀-၂၀ အထိ ေနာက္ဆံုးအဆင့္မေရာက္ႏိုင္ေသးေပ။ ေရာဂါသည္ တျဖည္းျဖည္းႏွင့့္ ၾကီးထြားလာႏုိင္သည္။

သင့္တြင္ ေသြးေပါင္တက္ျခင္း၊ ေသြးအားနည္းျခင္း၊ အရိုးအားနည္းးျခင္း၊ အာဟာရမေကာင္းျခင္း၊ အာရံုေၾကာပ်က္စီးျခင္းတို႔ ျဖစ္ႏုိင္သည္။ ထို႔အျပင္တြင္ ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါသည္ ႏွလံုးေရာဂါႏွင့္ ေသြးေၾကာေရာဂါမ်ားကိုလည္း ျဖစ္ေစႏုိင္သည္။ ထိုျပသနာမ်ားသည္ အခ်ိန္ၾကာလာသည္ႏွင့္ အမွ် ပို၍ဆိုး၀ါးလာၾကသည္။

Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းသည္ အလြန္ အျဖစ္မ်ားျပီး အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္ႏုိင္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ ၎ကို ျဖစ္ေစနုိင္ေသာ အေၾကာင္းရင္းမ်ားကို ေလ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ ျဖစ္ပြားႏွဳန္းကို ေလ်ာ့ေစႏိုင္သည္။ ပိုမို သိရွိႏိုင္ရန္ သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ပါ။

လကၡဏာမ်ား

Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးသည့့္ လကၡဏာမ်ားသည္ အဘယ္နည္း။

ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးလ်ွင္ ေအာက္ပါ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားရွိႏိုင္ပါသည္။

– ဆီးမသြားႏုိင္ျခင္း

– ဆီးသြားမ်ားျခင္း သို႔မဟုတ္ ဆီးသြားနည္းျခင္း

– ေမာပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း

– အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း

– ပ်ိဳ႕အန္ျခင္း

– အသားေျခာက္ျခင္း၊ ယားယံျခင္း

– အသားေရာင္ ေျပာင္းလဲျခင္း

– ၾကြက္တက္ျခင္း

– ဗိုက္မဆာျခင္း

– ေျခက်င္း၀တ္၊ လက္ေကာက္၀တ္မ်ား ေရာင္ရမ္းျခင္း

– အသက္ရွဴရခက္ျခင္း

– မအိပ္ႏိုင္ျခင္း

– အသက္ရွဴထုတ္သည့္ အခါ အန႔ံနံျခင္း

– ေသြးေျခဥျခင္း၊ ႏွာေခါင္းေသြးယိုျခင္း၊ ၀မ္းထဲတြင္ ေသြးပါျခင္း

– ေရအလြန္ငတ္ျခင္း

အထက္တြင္ မေဖာ္ျပထားေသာ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားလည္း ရွိႏုိင္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သင့္တြင္ ေရာဂါလကၡဏာႏွင့္ ပတ္သတ္ျပီး စိုးရိမ္စိတ္ရွိပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္တြင္ အထက္ပါ လကၡဏာမ်ား ရွိျပီး ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ၊ သို႔မဟုတ္ ဆီးခ်ိဳ ေရာဂါ၊ ေသြးတိုးေရာဂါ ရွိပါက သို႔မဟုတ္ ေမးျမန္းလိုသည္မ်ား ရွိပါက သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

လူတိုင္း၏ ခႏၶာကိုယ္သည္ တံု႔ျပန္မွု မတူညီေသာေၾကာင့္ သင့္အတြက္ အေကာင္းဆံုး အေျဖကို ရႏုိင္ရန္ သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းသည္ အျခားေသာ က်န္းမာေရးျပသနာမ်ားေၾကာင့္ ျဖစ္ရျပီး သင့္ေက်ာက္ကပ္ကို တျဖည္းျဖည္းႏွင့္ တစ္သက္လံုးပ်က္စီးေစႏုိင္သည္။ ေသြးတိုးျခင္းသည္ ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္း၏ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခုျဖစ္သည္။

သင့္ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးေသာအခါ သူတို႔ လုပ္ေဆာင္သင့္သည္မ်ားကို လုပ္ေတာ့မည္မဟုတ္ေပ။ ပိုဆိုးလာလွ်င္ ပို၍ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ား နည္းလာျပီး ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီး ျခင္းသည္ ေက်ာက္ကပ္ ေရာဂါ၏ ေနာက္ဆံုး အဆင့္ျဖစ္သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းကို ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ၏ ေနာက္ဆံုးအဆင့္ ဟုလည္း ေခၚသည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

 Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ျဖစ္ႏုိင္ေခ်ကို မ်ားေစေသာ အေၾကာင္းရင္းမ်ားစြာ တို႔တြင္ ေအာက္ပါတို႔ပါ၀င္သည္။

–      ဆီးခ်ိဳေရာဂါ

–      ေသြးတိုးေရာဂါ

–      မ်ိဳးရိုးဗီဇ ေရာဂါ၊ (Polycystic kidney disease)

–      Alport syndrome

–      ေက်ာက္ကပ္ျပည္တည္ျခင္း

–      ခုခံအားစနစ္မွ ေက်ာက္ကပ္ ဆဲလ္မ်ားကို ပ်က္စီးေစျခင္း

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

သင့္ဆရာ၀န္မွ ခႏၶာကိုယ္ကို စစ္ေဆးစမ္းသပ္ျပီး ေက်ာက္ကပ္လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကို စစ္ေဆးျပီး ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါကို အတည္ျပဳပါလိမ့္မည္။

ေက်ာက္ကပ္လုပ္ေဆာင္ခ်က္ကို စစ္ေဆးရန္ ေအာက္ပါတို႔ကို ျပဳလုပ္သည္။

–      ဆီးစစ္ျခင္း။ ဆီးထဲတြင္ ပရိုတင္းႏွင့္ ေသြး ပါျခင္းကို စစ္ေဆးသည္။ ေက်ာက္ကပ္သည္ စြန္႔ပစ္ပစၥည္းမ်ားကို မစြန္႔ထုတ္ႏိုင္သည့္ လကၡဏာျဖစ္သည္။

–      ေသြးေရၾကည္ထဲတြင္ creatine ပါျခင္းကို စစ္ေဆးျခင္း။

–      ေသြးထဲတြင္ urea nitrogen ပါျခင္းကို စစ္ေဆးျခင္း

–      ေက်ာက္ကပ္မွ စြန္႔ပစ္မည့္ ပစၥည္းမ်ားကို စစ္ႏုိင္သည့္ အေျခအေနကို စစ္ေဆးရန္ Glomerular filtration rate (GFR) ကို စစ္ေဆးျခင္း။

Kidney Failure (ေက်ာက္ကပ္ပ်က္စီးျခင္းဆုိသည္မွာ အဘယ္နည္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ၏ ေနာက္ဆံုးအဆင့္ကို ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသႏုိင္သည့္ နည္းလမ္းမရွိေပ။ ကုသသည့္ နည္းလမ္းႏွစ္မ်ိဳးရွိသည္။ ေက်ာက္ကပ္ေဆးျခင္းႏွင့္ ေက်ာက္ကပ္လဲလွယ္ျခင္းျဖစ္သည္။

  • ေက်ာက္ကပ္ေဆးျခင္း။ 

သင့္ေက်ာက္ကပ္ကို ေဆးမည္ဆိုလ်ွင္ ေရြးခ်ယ္စရာ ႏွစ္မ်ိဳးရွိသည္။ ေသြးကို သန္႔စင္ျခင္း (hemodialysis) ႏွင့္ ၀မ္းေခါင္းထဲသို႔ ေဆးရည္ထည့္ျပီး ေဆးျခင္း (peritoneal  dialysis) ျဖစ္သည္။ ေသြးကို သန္႔စင္ျခင္းတြင္ သင့္ေသြးကို စက္ျဖင့္ ျပဳလုပ္ထားေသာ ေက်ာက္ကပ္အတုထဲသို႔ ျဖတ္သန္းေစျခင္းျဖင့္ ေသြးထဲရွိ မစြန္႔ထုတ္ႏုိင္ေသာ အညစ္အေၾကးမ်ားကို သန္႔စင္ေပးသည္။

ထိုကုသမွဳကို တစ္ပတ္လ်င္ သံုးၾကိမ္အထိ ျပဳလုပ္ႏုိင္သည္။ တစ္ခါျပဳလုပ္လ်င္ သံုးနာရီမွ ေလးနာရီၾကားၾကာႏုိင္သည္။ ၀မ္းေခါင္းထဲသို႔ ေဆးရည္တစ္မ်ိဳးကို ထည့္ျပီး လည္းကုသႏုိင္သည္။ ၀မ္းေခါင္းထဲသို႔ ေဆးရည္ကို ပိုက္မွ တဆင့္ထည့္ျပီး အခ်ိန္အနည္းငယ္ထားျပီး ျပန္ထုတ္ရသည္။ ထိုနည္းလမ္းကိ ုအိမ္တြင္၊ အလုပ္တြင္ သို႔မဟုတ္ ခရီးသြားရင္းျဖင့္လည္း ျပဳလုပ္၍ရႏုိင္သည္။

  • ေက်ာက္ကပ္လဲလွယ္ျခင္း။

ေက်ာက္ကပ္လဲလွယ္ျခင္းသည္ သင့္ေရာဂါရွိေသာ ေက်ာက္ကပ္ကို ထုတ္ျပီး အလွဳရွင္၏ က်န္းမာေသာ ေက်ာက္ကပ္ျဖင့္ အစားထိုးျခင္း ျဖစ္သည္။

အျခားေသာ ကုသမွဳမ်ားသည္ သင္၏ ေရာဂါအေျခအေနေပၚတြင္ မူတည္သည္။ ေအာက္ပါကုသမွဳမ်ား ျပဳလုပ္ႏုိင္သည္။

–      ကယ္စီယမ္ႏွင့္ ဗီတာမင္ ဒီ ေသာက္ျခင္း၊ ေဆးမေသာက္ခင္ ဆရာ၀န္ႏွင့္တိုင္ပင္ပါ။

–      Phosphorous မ်ားလာျခင္းကို ကာကြယ္ရန္ Phosphate binder ဟုေခၚေသာ ေဆးေပးျခင္း။

–      ေသြးအားနည္းျခင္းအတြက္ ကုသရန္ သံဓာတ္အားျဖည့္ျခင္းႏွင့္ ေသြးသြင္းျခင္း။

–      သင့္ေသြးေပါင္ခ်ိန္ကို ထိန္းရန္ ေဆးေသာက္ျခင္း။

ရလဒ္ေကာင္းရရွိႏုိင္ရန္ အာဟာရကို အထူးဂရုစိုက္ရန္ လိုအပ္သည္။ ေအာက္ပါတို႔ကို စားသံုးသင့္သည္။

–      ပရိုတင္းဓာတ္နည္းေသာ အစာကို စားျခင္း။

–      ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ဆင္းလာလ်င္ လံုေလာက္ေသာ ကယ္လိုရီ ပမာဏရရွိေစရန္ ျပဳလုပ္ျခင္း။

–      အရည္ကို ကန္႔သတ္ေသာက္သံုးျခင္း

–      ဆား၊ ပိုတက္ဆီယမ္၊ ေဖာ့စဖိတ္ ႏွင့္ အျခားေသာ ဓာတ္မ်ားကို ကန္႔သတ္စားသံုးျခင္း

 

ဘ၀ေနထိုင္နည္း ေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ား

ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါကို သက္သာေစႏုိင္ရန္ ေအာက္ပါ ဘ၀ေနထိုင္နည္းေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ားက ကူညီႏုိင္ပါလိမ့္မည္။

–        သင့္ေသြးထဲမွ သၾကားဓာတ္ ႏွင့္ ေသြးေပါင္ခ်ိန္ကို ထိန္းသိမ္းပါ။

–        အာဟာရကို စနစ္တက် စားေသာက္ပါ။

–        ေလ့က်င့္ခန္းျပဳလုပ္ပါ။

–        ကယ္လိုရီမ်ားမ်ားရေအာင္စားပါ။ ပရိုတင္းစားျခင္းကို ေလ်ာ့ပါ။

–        ကိုယ္အေလးခ်ိန္ကို ထိန္းသိမ္းပါ။

–        အရက္ကို ကန္႔သတ္ေသာက္ပါ။ ေဆးလိပ္ျဖတ္ပါ။

–        ကာကြယ္ေဆးထိုးပါ။ (အသည္းေရာင္ေရာဂါ A, B ကာကြယ္ေဆး၊ တုပ္ေကြးကာကြယ္ေဆး၊ နမိုးနီးယားကာကြယ္ေဆး)

သင့္တြင္ ေမးျမန္းလိုသည္မ်ားရွိပါက သင့္အတြက္ အေကာင္းဆံုးအေျဖကို ရရွိေစရန္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ စက်တင်ဘာ 12, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 13, 2019

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
ပံုစံတူေသာေဆာင္းပါးမ်ား
Kidney Dialysis ( ေက်ာက္ကပ္ေဆးျခင္း)
ေလ့လာမည္, သူမ်ားကိုကူညီမည္
Kidney Dialysis ( ေက်ာက္ကပ္ေဆးျခင္း)
ေက်ာက္ကပ္အစားထိုးျပီးတဲ့အခါ က်န္းမာေနေစဖို႔
ေလ့လာမည္, သူမ်ားကိုကူညီမည္
ေက်ာက္ကပ္အစားထိုးျပီးတဲ့အခါ က်န္းမာေနေစဖို႔
ေက်ာက္ကပ္ေလးက်န္းမာေနေစဖို႔
ေလ့လာမည္, သူမ်ားကိုကူညီမည္
ေက်ာက္ကပ္ေလးက်န္းမာေနေစဖို႔
ေလ့လာမည္
ေသြးတိုးျခင္းနွင့္ သင့္ေက်ာက္ကပ္ေရာဂါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။