Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. K Zin Thwe

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) ကဘာလဲ။

Kaposi’s sarcoma သည္ အေရျပားကင္ဆာတစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီးအေရျပားေအာက္၊ ပါးစပ္အနားသတ္တစ္ေလွ်ာက္၊ ႏွာေခါင္း၊ လည္ပင္းႏွင့္ တျခားအဂၤါမ်ားတြင္ ပုံမွန္မဟုတ္သည့္ တစ္ရွဴးအခ်ပ္မ်ားႀကီးထြားေစပါသည္။ဒီအခ်ပ္ျပားမ်ားသည္ နာက်င္မႈကို ျဖစ္ေစၿပီး လူနာကို မသက္မသာခံစားရေစႏုိင္ပါသည္။

ကုသမႈမခံယူပါကအခ်ပ္ျပားမ်ားသည္ အစာေခ်စနစ္ထဲ၊ အဆုတ္ထဲထိျပန္႔ပြားသြားကာေသြးယိုျခင္း၊ အသက္ရွဴရခက္ျခင္းတုိ႔ကို ျဖစ္ပြားေစႏိုင္ပါသည္။

Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

၎သည္ အေတြ႔ရမ်ားေသာေရာဂါမဟုတ္ပါ။ လူဦးေရ၏ ၁ရာခုိ္င္ႏႈန္းေလာက္သာ Kaposi’s sarcoma ရွိေနျခင္း ျဖစ္သည္။ Kaposi’s sarcoma သည္ အမ်ိဳးသားမ်ားတြင္ ပိုေတြ႔ရ၏။ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္ေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါသည္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါသည္။

လကၡဏာမ်ား

Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

Kaposi’s sarcoma ၏ ေယဘုယ်အက်ဆံုးလကၡဏာသည္ အေရျပားတြင္ အကြက္မ်ားအနာမ်ားထျခင္းျဖစ္သည္။ အကြက္မ်ားသည္ ခရမ္းေရာင္ႏွင့္ အနီေရာင္မ်ားျဖစ္ႏိုင္သည္။

၎တို႔ိကိုေျခေထာက္ေအာက္ပိုင္းႏွင့္ မ်က္ႏွာတို႔တြင္ ေတြ႔ရ၏။ ၎တို႔သည္ ၾကည့္ရဆိုးေသာ္လည္း တိုက္ရိုက္ မထိခုိက္ေစႏိုင္ပါ။

သို႔ေသာ္ ၎တို႔သည္ ေျခေထာက္ႏွင့္မ်က္ႏွာကို ေရာင္ေစၿပီး နာက်င္ျခင္းႏွင့္ မအီမသာျဖစ္မႈကို ျဖစ္ေစႏိုင္သည္။
Kaposi’s sarcoma အကြက္မ်ားမ်က္ႏွာတြင္ထလွ်င္ အႏၱရာယ္ႀကီး၏။ ၎သည္ ျပန္ရည္က်ိတ္မ်ား၊ အစာအိမ္ႏွင့္ အဆုတ္အား အလြယ္တကူပ်ံ႕သြားေစႏိုင္သည္။

ေတြ႔ရမ်ားေသာလကၡဏာသည္ ခရမ္းနီေရာင္အေျပာက္မ်ားျဖစ္ၿပီး ေျခေထာက္ေအာက္ပိုင္းမ်ားတြင္ ေတြ႔ရပါသည္။ Kaposi’s sarcoma ကို ႏွာေခါင္းႏွင့္ မ်က္ႏွာ၏က်န္ေသာအပိုင္းမ်ားတြင္လဲေတြ႔ႏိုင္ပါသည္။

၎သည္ ျပန္ရည္က်ိတ္မ်ား၊ အစာအိမ္ႏွင့္ အဆုတ္မ်ားဆီသို႔ ပ်ံ႕ႏိုင္၏။ အကယ္၍၎သည္ အစာအိမ္တြင္္ျဖစ္လွ်င္ ေသြးထြက္ျခင္းႏွင့္ ဗိုက္နာျခင္းမ်ားျဖစ္ေစႏုိင္ပါသည္။

အဆုတ္တြင္ျဖစ္လွ်င္ အသက္ရွဴရခက္ျခင္း၊ အသက္ရွဴမ၀ျခင္း၊ ေမာျခင္းမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။

အထက္တြင္ေဖာ္ျပထားသည့္အထဲမွာမပါ၀င္ေသးေသာ အျခားလကၡဏာမ်ားလည္းရွိႏုိင္ပါေသးသည္။ အကယ္၍ကိုယ့္ဆီတြင္ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီးစိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါသည္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

အနာကြက္မ်ားကိုသတိထားမိလွ်င္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ ျပရမည္။ Kaposi’s sarcoma သည္ ကင္ဆာတစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီး တျခားအဂၤါမ်ားဆီသို႔ မပ်ံ႕ႏွံ႔ခင္တြင္ ထိန္းခ်ဳပ္သင့္သည္။ ေအာက္တို႔မွတစ္ခုခုရွိလွ်င္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ဆက္သြယ္ပါ။

• အေရာင္ေျပာင္းသည့္အနာတစ္ခုခုမ်က္ႏွာ၊ ႏွာေခါင္းႏွင့္ ေျခေထာက္မ်ားတြင္ ေတြ႔လွ်င္
• နာလွ်င္၊ အသက္ရွဴရခက္ေမာလွ်င္၊ ေသြးအန္လွ်င္ သို႔မဟုတ္ ျပန္ရည္က်ိတ္မ်ားေရာင္လွ်င္
• အေရျပားအနာကြဲအက္လွ်င္

သင့္ဆီမွာအထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲမွ တစ္ခုခုမ်ားရွိေနမယ္ဆိုလွ်င္ သို႔မဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ဆိုလွ်င္ ဆရာ၀န္ႏွင့္တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

လူတုိင္း၏ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈသည္ မတူညီႏုိင္ပါ။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကိုသင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ တုိင္ပင္တာကအေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ျဖစ္ပြားေစသည့္အေၾကာင္းရင္းသည္ ေရယုန္ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး (HHV-8) ေၾကာင့္ဟုထင္ရသည္။ ဒီဗိုင္းရပ္စ္သည္ တျခားသူမ်ားအား လိင္မွတဆင့္ သို႔မဟုတ္ အျခားေသာနည္းမ်ားဥပမာမိခင္မွသေႏၶသားသို႔ကူးျခင္းျဖင့္ ကူးစက္ႏိုင္သည္။ (အာဖရိကႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ေတြ႔ရမ်ား၏။)

Kaposi’s sarcoma အမ်ိဳးအစားေလးမ်ိဳးရွိပါသည္။
Epidemic, classic, endemic နဲ ့ iatrogenicဟူ၍ျဖစ္သည္။

• Epidemic Kaposi’s sarcoma –

ဒီေရာဂါသည္ HIV ပိုးေၾကာင့္ျဖစ္ပြားျခင္း ျဖစ္သည္။ HIV ပိုးရွိသူထံတြင္ ဒီေရာဂါပါ ရွိေနလွ်င္ AIDS ေရာဂါ ျဖစ္ဖို႔ က်ိန္းေသပါသည္။ (HIV သည္ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးျဖစ္ၿပီး AIDS သည္ေရာဂါျဖစ္သည္။ HIV ပုိးရွိသူတုိ္င္း AIDS အဆင့္သို ့ေရာက္ခ်င္မွေရာက္မည္။)

• Classic Kaposi’s sarcoma –

ဒီေရာဂါမ်ိဳးသည္ ခုခံအားနည္းသည့္လူမ်ားတြင္ ကူးစက္ေရာဂါေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ epidemic Kaposi’s sarcoma ျဖစ္သူမ်ားေလာက္ ခုခံအားမနည္းပါ။

• Endemic Kaposi’s sarcoma –

ဒီေရာဂါသည္ လူငယ္မ်ားတြင္ျဖစ္ႏိုင္သည္။ (မ်ားေသာအားျဖင့္အသက္ ၄၀ ေအာက္) အာဖရိကလူမ်ိဳးမ်ားတြင္ ေတြ႔ရမ်ား၏။

• Iatrogenic Kaposi’s sarcoma –

ကိုယ္အဂၤါအစားထိုးကုသမႈခံယူထားလွ်င္ သင္သည့္ အစားထိုးသည့္အဂၤါအား တုိက္ခိုက္ဖယ္ရွားမႈ မျဖစ္ေစရန္ ခုခံအားကိုဖိႏွိပ္သည့္ေဆးမ်ားေသာက္ရမည္ျဖစ္သည္။ ဒီအတြက္ေၾကာင့္ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးကူးစက္ခံရပါက ဒီေရာဂါမ်ိဳး ျဖစ္လာေစႏုိင္ပါသည္။

Risk factors

Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

Kaposi’s sarcoma ျဖစ္ပြားႏိုင္ေခ်ကိုျမင့္ေစသည့္အေၾကာင္းမ်ားမွာေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္သည္။
• လိင္ – အမ်ိဳးသားမ်ားသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားထက္ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ပိုမ်ားသည္
• ေရယုန္ဗိုင္းရပ္စ္ – ၈ (HHV-8) ကူးစက္ခံရလွ်င္
• ခုခံအားနည္းလွ်င္
• AIDS ရွိလွ်င္
• အကာအကြယ္မ့ဲလိင္ဆက္ဆံလွ်င္

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

Kaposi’s sarcoma ကိုအတည္ျပဳရန္ ဆရာ၀န္သည္ ေရာဂါရာဇ၀င္ေမးျခင္း ခႏၶာကိုယ္အားစမ္းသပ္ျခင္းတုိ႔ကို ျပဳလုပ္ပါလိမ့္မည္။ သင္၏ဆရာ၀န္သည္ နာက်င္မႈႏွင့္ မအီမသာခံစားရမႈရွိမရွိေမးၿပီး အနာက ထိတာသိမသိ ေမးပါလိမ့္မည္။ ေရာဂါအမည္ ေသခ်ာတပ္ ႏုိင္ရန္အတြက္ အေသခ်ာဆံုးနည္းလမ္းသည္ အသားစယူျခင္းျဖစ္သည္။

အသားစအတြက္ ဆရာ၀န္သည္ အနာမွတစ္ရွဴးစကိုယူၿပီး အဏုၾကည့္မွန္ေျပာင္းႏွင့္ စစ္ေဆးမည္ျဖစ္သည္။ သင္၏ဆရာ၀န္သည္ HHV-8 ဗိုင္းရပ္စ္ရွိမရွိစစ္ေဆးရန္ႏွင့္ HIV မရွိေၾကာင္း ေသခ်ာေစရန္ ေသြးစစ္ေဆးမႈကိုလုပ္ခိုင္းမည္ျဖစ္သည္။

တျခားေနရာမ်ားသို႔ မပ်ံ႕ႏွံေၾကာင္းေသခ်ာေစရန္ ဆရာ၀န္သည္ ဓာတ္မွန္၊ ကြန္ပ်ဴတာဓာတ္မွန္ သို႔မဟုတ္ မွန္ေျပာင္းၾကည့္ရန္ ေတာင္းဆိုႏိုင္ပါသည္။

Kaposi Sarcoma (ကာပိုးစီးဆာကိုးမား အေရျပားကင္ဆာ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကုသမႈသည္ ေရာဂါျပင္းမျပင္းဘယ္ေလာက္ထိပ်ံ႕မပ်ံ႕ေပၚမူတည္ပါသည္။ အနာေသးပါက ဆရာ၀န္သည္ ကုသမႈမေပးေသးဘဲႏွင့္ အနာႀကီးလာမႈရွိမရွိကို ေစာင့္ၾကည့္မည္ျဖစ္သည္။ အကယ္၍ အနာသည္ပိုျပင္းထန္ပါက ကင္ဆာေဆးသြင္းျခင္း ဓါတ္ေရာင္ျခည္ကုသျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ လုိႏိုင္ပါသည္။

Kaposi’s sarcoma ၏ အေရးႀကီးဆံုးကုသမႈသည္ ခုခံအားစနစ္ကိုေကာင္းမြန္ျပီးေသခ်ာထိန္းခ်ဳပ္ထားသည့္အေျခအေနရွိေနေစရန္ ျဖစ္သည္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဇူလိုင် 3, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 29, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။