Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) ကဘာလဲ။

ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းသည္ တစ္ရွဴးမ်ားဆီသို႔ ေအာက္စီဂ်င္နည္းပါးစြာေရာက္ေသာ အေျခအေနကို ဆိုလိုပါသည္။ ဟိုက္ေပါက္စီးမီးယားဟုေခၚေသာ ေသြးတြင္းေအာက္စီဂ်င္ပမာဏ ပံုမွန္ထက္ေလ်ာ့နည္းျခင္းမွ ျဖစ္ရျခင္းျဖစ္သည္။ တစ္ခါတစ္ရံတြင္ အထက္ပါအေျခအေနႏွစ္မ်ိဳးလံုးကိုညႊန္သည့္အေနျဖင့္ ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းဟုသာေခၚေလ့ရွိပါသည္။ ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း ႏွင့္ ဟိုက္ေပါက္စီးမီးယားသည္ တျခားေသာအေျခအေနမ်ား၏လကၡဏာလည္း ျဖစ္ႏိုင္သည္။ ထိုအေျခအေနမ်ားသည္ မ်ားေသာအားျဖင့္ အသက္ရႈစနစ္ႏွင့္ ေသြးလွည့္ပတ္မႈတြင္ျဖစ္ေသာ အေျခအေနမ်ားျဖစ္သည္။ ပံုမွန္ေသြးလႊတ္ေၾကာတြင္း ေသြးမ်ား၌ ေအာက္စီဂ်င္ ၇၅ – ၁၀၀ mmHg ရွိရမည္ျဖစ္သည္။ ၆၀ mmHg ေအာက္ဆိုပါက သင့္တြင္ ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းျဖစ္ေနၿပီး ေအာက္စီဂ်င္ရႈရန္ လိုအပ္ႏုိင္ပါသည္။

Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ဒီေရာဂါသည္ အျဖစ္မ်ား၏။ အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္ႏုိင္သည္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္ေသာအခ်က္အလက္မ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါသည္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါသည္။

လကၡဏာမ်ား

Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း၏လကၡဏာမ်ားမွာ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး မတူတတ္ပါ။ သို႔ေသာ္ အျဖစ္မ်ားဆံုးလကၡဏာမ်ားကေတာ့

  • အသက္ရႈလမ္းေၾကာင္းျပႆနာမ်ား – အသက္ရႈမ၀ျခင္း၊ အသက္ရႈျမန္ျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္းႏွင့္ တရႊီရႊီျမည္ျခင္းတုိ႔ ျဖစ္ပါသည္။
  • ႏွလံုးႏွင့္ေသြးေၾကာျပႆနာမ်ား – ႏွလံုးခုန္ျမန္ျခင္း
  • ဦးေႏွာက္သို႔မဟုတ္ အသိစိတ္ျပႆနာမ်ား – ေခါင္းကိုက္ျခင္း၊ စိတ္ေထြျပားျခင္း
  • အေရျပားအေရာင္ေျပာင္းျခင္း – အျပာမွ ခ်ယ္ရီနီေရာင္
  • တျခားလကၡဏာမ်ား – ဂဏာမၿငိမ္ျခင္း၊ ေခၽြးထြက္ျခင္း

အထက္တြင္ေဖာ္ျပထားသည့္အထဲမွာမပါ၀င္ေသးေသာ အျခားလကၡဏာမ်ားလည္း ရွိႏုိင္ပါေသးသည္။ အကယ္၍ကိုယ့္ဆီ၌ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ား ရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမည္ဆိုပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါသည္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္၌ ေအာက္ေဖာ္ျပပါအခ်က္အလက္မ်ားထဲမွ တစ္ခုခုရွိခဲ့လွ်င္ သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ ဆက္သြယ္သင့္သည္။

  • အနည္းငယ္လႈပ္ရွားရံုႏွင့္ အသက္ရႈမ၀ေတာ့ျခင္း သို႔မဟုတ္ နားေနလွ်င္ေတာင္ျဖစ္ေနျခင္း
  • ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္သည့္အခါ သို႔မဟုတ္ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားသည့္အခါမ်ားတြင္ အသက္ရႈမ၀ျခင္း
  • အိပ္ေပ်ာ္ေနစဥ္ အသက္ရႈမ၀ေသာေၾကာင့္ အိပ္ေရးပ်က္ျခင္း။ ထုိအေျခအေနသည္ ညအိပ္ေပ်ာ္စဥ္ႏုိးလာတတ္ေသာ အက္ပ္နီးယားေရာဂါလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။

ေအာက္ပါလကၡဏာမ်ားရွိလာပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ခ်က္ခ်င္းျပသပါ။

  • ရုတ္တရတ္ျပင္းထန္စြာ အသက္ရႈၾကပ္လာျခင္းေၾကာင့္ ဘာမွမလုပ္ႏုိင္ေတာ့ျခင္း
  • ေခ်ာင္းဆိုး၊ ႏွလံုးခုန္ျမန္ၿပီး အရည္မ်ားႏွင့္ေဖာေရာင္လာျခင္းႏွင့္အတူ ဆိုး၀ါးစြာအသက္ရႈၾကပ္ျခင္း

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းမွာ သင္၏အသက္ရႈစနစ္ႏွင့္ ေသြးလွည့္ပတ္စနစ္တြင္ ဖြဲ႔စည္းပံုႏွင့္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ပံုမွန္မဟုတ္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ရျခင္းျဖစ္သည္။ တစ္ခ်ိဳ႕ေသာ အေျခအေနမ်ားကလည္း ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းကို ဦးတည္ေစႏုိင္ပါေသးသည္။ ဥပမာ –

  • အဆုတ္ပြျခင္း
  • အမ္ဖိုက္စီးမား
  • ေလျပြန္ႀကီးေရာင္ျခင္း
  • အဆုတ္တြင္းေရ၀င္ျခင္း
  • ေသြးအားနည္းျခင္း – ေအာက္စီဂ်င္သယ္ေသာ ေသြးနီဥမ်ားနည္းပါးျခင္းႏွင့္ ဆိုင္ရာႏုိက္အဆိပ္ သင့္ျခင္း

ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းသည္ ဆိုး၀ါးေသာပန္းနာရင္ၾကပ္ေဖာက္ျခင္းေၾကာင့္လည္း ျဖစ္ႏုိင္ပါသည္။ ေရာဂါေဖာက္စဥ္တြင္ အသက္ရႈလမ္းေၾကာင္းမွာ က်ဥ္းသြားၿပီး အဆုတ္မ်ားဆီသို႔ ေလမေရာက္ျဖစ္ႏုိင္ပါသည္။

တစ္ခါတစ္ရံတြင္ သင္ေသာက္ေသာေဆးမ်ား ဥပမာ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးျပင္းမ်ားကလည္း အသက္ရႈမ၀ျခင္းကို ျဖစ္ေစႏုိင္ပါသည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ငါ့ဆီမွာ Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစေသာ အေၾကာင္းရင္းမ်ားစြာရွိပါသည္။ ဥပမာအားျဖင့္

  • ျပင္ပအႏၱရာယ္မ်ားျဖစ္ေသာ ေဆးလိပ္၊ သို႔မဟုတ္ ေဆးလိပ္ေငြ႔၊ ေလထုညစ္ညမ္းျခင္း၊ ဓာတုေဆးမ်ား၊ ေလထဲမွဖုန္မႈန္႔မ်ား၊ အျမင့္ေဒသမ်ား
  • အတြင္းအႏၱရာယ္မ်ားသည္ အဆုတ္ႏွင့္ ႏွလံုးေသြးေၾကာအဂၤါမ်ား၏ မက်န္းမာေသာ အေျခအေနတုိ႔မွ ျဖစ္လာျခင္းျဖစ္သည္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

Pulse Oximeter (လက္တြင္ညွပ္ၿပီးတုိင္းေသာ ကိရိယာ) ကိုသံုးၿပီး ေသြးတြင္းမွဓာတ္ေငြ႔မ်ားကို တုိင္းတာမည္ျဖစ္သည္။ သို႔မဟုတ္ ေသြးလႊတ္ေၾကာမွ ေသြးနမူနာကိုယူကာ တိုက္ရိုက္လည္း တိုင္းႏုိင္ပါသည္။  oximeter မ်ား၌ ပံုမွန္ ၉၅% မွ ၁၀၀% ၾကားရွိရမည္ျဖစ္သည္။ ေအာက္စီဂ်င္လယ္ဗယ္ ၉၀ ႏွင့္ ေအာက္ဆိုပါက သင့္၌ ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းရေနၿပီ ျဖစ္သည္။

ကာဗြန္မိုေနာက္ဆိုဒ္အဆိပ္သင့္ျခင္းကဲ့သို႔ အေျခအေနမ်ားအား သံသယရွိသည္ဆိုပါက ဆရာ၀န္သည္ တျခားေသာစစ္ေဆးမႈမ်ားကို ျပဳလုပ္ပါလိမ့္မည္။ ၎တို႔မွာ အဆုတ္လုပ္ငန္းစစ္ေဆးျခင္းႏွင့္ မရွင္းျပႏုိင္ေသာ ေအာက္စီဂ်င္ေလ်ာ့နည္းမႈကို ဆံုးျဖတ္ႏိုင္မည့္ တျခားေလ့လာမ်ားျပဳလုပ္ျခင္းတုိ႔ျဖစ္ပါသည္။

Hypoxia (ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္းကိုကုသရန္အတြက္ ေဆးရံုတက္ရန္လိုအပ္ၿပီး ေအာက္စီဂ်င္လယ္ဗယ္ကို စစ္ေဆးေနရန္ လိုအပ္ပါသည္။ အေရးေပၚအေျခအေနမ်ားတြင္ အဓိကေသာ့ခ်က္မွာ ခႏၶာကိုယ္တြင္းသို႔ ေအာက္စီဂ်င္မ်ားမ်ားေရာက္ရန္သာ ျဖစ္သည္။ ႏွာေခါင္းႏွင့္ ပါးစပ္ကိုလံုေသာ Mask ကိုသံုးၿပီး ေအာက္စီဂ်င္ေပးပါလိမ့္မည္။

ထိုသို႔လုပ္လွ်င္ေသာ္မွ ေအာက္စီဂ်င္လယ္ဗယ္ပံုမွန္ျပန္မျဖစ္လာလွ်င္ အသက္ရႈလြယ္ကူေစရန္ ပန္းနာရင္ၾကပ္ေဆး သို႔မဟုတ္ ရႈေဆးမ်ားကိုေပးႏုိင္ပါသည္။ ထိုထိေအာင္အဆင္မေျပေသးပါက အေၾကာေဆးသြင္းရမည္ျဖစ္သည္။ ေရာင္ေနေသာအဆုတ္ ခဏတာက်ံဳ႕သြားေစရန္အတြက္ စတီးရိြဳက္မ်ား လိုအပ္ႏုိင္ပါသည္။

 

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားႏွင့္အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း ကိုကုသသည့္ေနရာႏွင့္ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ လုပ္ရာတြင္ အကူအညီေပးႏုိင္ပါသည္။

  • ေဆးလိပ္ျဖတ္ပါ – ေအာက္စီဂ်င္နည္းျခင္း သို႔မဟုတ္ တျခားအဆုတ္ေရာဂါ ရွိေနေၾကာင္း အတည္ျပဳၿပီးပါက သင့္အေျခအေန တိုးတက္လာေစရန္အတြက္ ပထမဆံုးလုပ္ရမည့္အရာျဖစ္ပါသည္။
  • ေဆးလိပ္ေငြ႔မရႈမိေအာင္ေနပါ – ေဆးလိပ္ျဖတ္သည့္အျပင္ ေဆးလိပ္ေသာက္သူမ်ားရွိရာကိုလည္း ေရွာင္ရပါမည္။ တစ္ဆင့္ခံရႈျခင္းသည္လည္း ကိုယ္တုိင္ေသာက္သည္ထက္ ပိုၿပီးအဆုတ္ကို ပ်က္စီးေစပါသည္။
  • ပံုမွန္ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ပါ – ေလ့က်င့္ခန္းပံုမွန္လုပ္ျခင္းက တစ္ကိုယ္လံုးကို သန္မာေစပါသည္။
  • မွန္ကန္စြာစားေသာက္ၿပီး တက္တက္ၾကြၾကြေနပါ။
  • ပန္းနာရင္ၾကပ္ျဖစ္ေစသည္မ်ားကို သိထားၿပီး ေရွာင္ႏိုင္မည့္နည္းလမ္းမ်ားကို ရွာထားပါ။

အကယ္၍သင့္၌ ေမးခြန္းမ်ားရွိသည္ဆိုပါက သင့္အတြက္သင့္ေတာ္ေသာ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ရာ ဆရာ၀န္ႏွင့္ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါသည္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 2, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 13, 2019

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ