Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္)

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္) ကဘာလဲ။

ငွက္္နဲ႔လင္းနုိ္႔ေတြမွာ ေတြ႔ရေလ့ရွိတဲ့မႈိပိုးေတြကို ရွဴမိျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္ပါတယ္။ ေခ်ာင္းဆုိးျခင္းနွာေခ်ျခင္းေတြကေနကေန ကူးစက္ပ်ံ႔ပြားနုိင္ပါတယ္။ငွက္လင္းနို႔အညစ္အေၾကးေတြရွိေနတဲ႔ေျမၾကီးေကနလည္း ကူးစကနုိ္င္တာေၾကာင့္ လယ္သမားေတြ၊ ေျမၾကီးျပဳျပင္သူေတမွာ ကူးစက္ခံရနုိ္ငေခ်မ်ားပါတယ္။

ကူးစက္ခံရတဲ့လူအမ်ားစုမွာ လကၡဏာေတြမျပတာေၾကာင့္ ကူးစက္ခံေနရမွ္န္းသိပ္သတိမျပဳမိတတ္ပါဘူး။ လူအခ်ိဳ႔မွာဆုိရင္ေတာ့ အထူးသျဖင့္ကေလးငယ္နဲ႔ခုခံအားက်ဆင္းေနသူေတြမွာ ျပင္းထန္နုိင္ပါတယ္။ အဆိုးရြားဆံုးအဆင့္ေရာက္ေနရင္ေတာင္မွ ထိေရာက္တဲ့ကုသမႈေပးုိင္ပါတယ္။

Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ဒီေရာဂါဟာ အလြန္အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္ႏုိင္ပါတယ္။ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္တဲ့အခ်က္အလက္ေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါတယ္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

အမ်ိဳးအစားအမ်ားၾကီးေတြ႔ရပါတယ္။ မျပင္းထန္တဲ့အျခအေနမ်ာ လကၡဏာမျပတတ္ေပမယ့္ ျပင္းထန္တဲ့အေျခအေနေတြမွာေတာ့ အသက္အႏၱရာယ္စုိးရိမ္ရနုိ္င္ပါတယ္။ လကၡဏာေတြေပၚလာတဲ့အခါမ်ာ ကူးစက္ခံ၇ျပီး ၃ရက္ကေန၁၇ရက္ထိေပၚေနေလ့ရွိပါတယ္။

  • ဖ်ားျခင္း
  • ခ်မ္းတုန္ျခင္း
  • ေခါင္းကိုက္ျခင္း
  • ၾကြက္သားမ်ာားနာက်င္ျခ္ငး္
  • ေခ်ာင္းေျခာက္ဆိုးျခင္း
  • ရင္ဘတ္ေအာင့္ျခင္း

အခ်ို႔လုူေတြမွာ အဆစ္နာျခင္းနဲ႔အဖုအပိမ့္ထျခင္းေတြ ျဖစ္နုိင္ပါတယ္ ။ အဆုတ္ေလခုိျခင္းကဲံသို႔ အဆုတ္ေရာဂါရွိေနတဲ့လူနာေတြမ်ာဆိုရင္ နာတာရွည္ေရာ၈ါျဖစ္ုနိင္ပါတယ္။နာတာရွည္ေရာဂါလကၡဏာေတြကေတာ့ ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္းနဲ႔ ေခ်ာင္းဆိုးေသြးပါျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ တစ္ခါတ္စေလမွာ တီဘီေရာဂါနဲ႔အလားတူတတ္ပါတယ္။

အဆိုးရြားအျပင္းထန္ဆံုးအေျခအေနမွာဆိုရင္ေတာ့ ကေလးေတြနဲ႔ခုခံအားက်ေနသူေတြမွာ ျဖစ္နုိင္ပါတယ္။ ပါးစပ္၊ အသည္း၊ ဦးေနွာက္အာရံုေၾကာ၊ အေရျပားနဲ႔ အဒရီနယ္ဂလင္းေတြအပါအ၀င္ အနီးမွာရွိတဲ့ခႏၶာိကုယိအစိတ္အပိုင္းေတြကို ကူးစက္ပ်ံ႔နွံနုင္ိပါတယ္။ မကုသဘူးဆုိရႈ္ ေသေစနုိင္ပါတယ္။

အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ငွက္လင္းနုိ႔အညစ္အေၾကးေတြနဲ႔ ထိေတြ႔မႈျဖစ္ပြားျပိးေနာက္ တုပ္ေကြးလုိလကၡဏာေတြေပၚခဲ႔မယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ျပသင့္ပါတယ္။အထူးသျဖင့္ ခုခံအားက်ဆင္းေနသူေတြမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ဟစ္တုိပလတ္စ္မာကပ္ဆူူေလတမ္လုိ႔ေခၚတ့ဲမႈိပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ အညစ္အေၾကးနဲ႔ထိေတြ႔ထားတဲ့ပစၥည္းေတြ ပ်က္စိးသြားတဲ့အခါမွာ အလြန္အမင္းေပါ့ပါးတဲ့မႈိပုိးေလးေတြက ေလထဲမွာပ်ံ႔လြင့္လာပါတယ္။အရင္ကျဖစ္ခဲ့ဖူးမယ္ဆိုရင္ေတာင္ ထပ္ျဖစ္နုိင္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ၾကိမ္ထပ္ျဖစ္မယ္ဆုိရင္ အရင္ကထက္ပိုေပ်ာ့သြားနုိင္ပါတယ္။

အထူးသျဖင့္ ငွက္လင္းနုိ႔အညစ္အေၾကးေတြ ၾကြယ္၀စြာပါ၀င္ေနတဲ့ ေျမၾကီးစိုစိုထိုင္းထုိင္းမွာ ေပါက္ဖြားပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ၾကက္ျခံ၊ ခုိျခံ၊ စပါးက်ီ၊ လႈိဏ္ဂူနဲ႔ ပန္းျခံေနရာေတြမွာ အထူးသျဖင့္အျဖစ္မ်ားပါတယ္။ လူတစ္ေယာက္ကေန တစ္ေယာက္ကိုမကူးစက္ေစနိုင္ပါဘူး။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ဘယ္အရာေတြက Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္)   ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစပါသလဲ။

လကၡဏာေပၚလာနုိင္ေခ်က ရွဴလုိက္မိတဲ့မႈိပိုးအေရအတြက္ေပၚမူတည္ပါတယ္။ မႈိပိုးကူးစက္နုိင္ေခ်မ်ားတာကေတာ့

  • လယ္သမားမ်ား
  • တိရိစၦာန္ထိန္းမ်ား
  • ၾကက္ေမြးသူမ်ား
  • ေဆာက္လုပ္ေရးသမာမ်ား
  • အမိုးျပင္သူမ်ား
  • ေျမညွိသူမ်ား၊ ဥယ်ာဥ္မွဴးမ်ား
  • လႈိဏ္ဂူေလ့လာသူမ်ား

ျပင္းထန္ကူးစက္မႈျဖစ္နုိင္ေခ်အမ်ားဆံုးသူမ်ား- အလြန္ငယ္ရြယ္ေသာကေလးမ်ားနဲ႔ ခုခံအားက်ေနတဲ့အသက္ၾကီးသူမ်ားမွာ အဆုိးဆံုးအဆင့္ထိျဖစ္နုိင္ပါတယ္။ ခုခံအားကိုက်ဆင္းေစတဲ့အျခားအခ်က္ေတြကေတာ့-

  • ခုခံအားက်ဆင္းမႈေအဆိုင္ဒီအက္စ္ေရာဂါ
  • ျပင္းထန္တဲ့ကင္ဆာဓာတုကုထံုး
  • ပရတ္နီဆုန္းကဲ့သို႔ေသာ ေကာ္တီကိုစတီရြိဳက္မ်ား
  • အဆစ္ေရာင္ေ၇ာဂါအတြက္ တိီအန္အက္ဖ္ဆန္႔က်င္ေဆးမ်ား
  • ခႏၶာကိုယ္အစိတ္အပိုင္းအစားထုိးကုသရာမွာ ခႏၶာကိုယ္ကျပန္ျငင္းပယ္ျခင္းကို ကာကြယ္ေပးတဲ့ေဆးမ်ား

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ေရာဂါအေျဖရွာအတည္ျပဳဖို႔က ကူုူးစက္ခံရတဲ့ေနရာေပၚမူတည္ျပီး ရွုပ္ေထြးနုိင္ပါတယ္။ သိပ္မဆိုးရြားတဲ့အေျခအေနအတြက္ မလုိအပ္ေပမယ့္ အသက္အႏၱရာယ္ေပးနုိင္တဲ့အေျခအေနမ်ိဳးေတြမွာဆိုရင္ သင့္ေတာ္တဲ့ကုသမႈေပးနုိင္ဖို႔ ေရြးခ်ယ္ရာမွာ အေရးၾကီးပါတယ္။

စမ္းသပ္စစ္ေဆးနုိင္တဲ့နည္းေတြက ကန္႔သတ္ခ်က္ေတြေတာ့ရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ အခ်ိဳ႔စမ္းသပ္နည္းေတြမွာ အေျဖရဖို႔ ေျခာက္ပတ္ေလာက္ေစာင့္ရပါတယ္။ ေအာက္ပါနမူနာပစၥည္းေတြကေန ေရာဂါရွာဖို႔ ဆရာ၀န္ေတြက ေပါင္းစပ္ခ်ဥ္းကပ္ျခင္းနည္းလမ္းကို အသံုးျပဳနုိင္ပါတယ္။

  • အဆုတ္မွထြက္ေသာအရည္မ်ား
  • ေသြး၊ ဆီး
  • အဆုတ္တစ္ရွဴးအသားစယူျခင္း
  • ရုိးတြင္းခ်ဥ္ဆီ
  • သုေတသီေတြက ေရာဂါအေျဖရွာဖို႔ ပိုမိုေကာင္းမြန္တဲ့ကိရိယာေတြအတြက္ ၾကိဳးစားေနၾကပါတယ္။

Histoplasmosis (ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ေရာဂါမဆုိးေသးဘူးဆိုရင္ ကုသမႈေပးဖုိ႔မလိုပါဘူး။ လကၡဏာေတြကျပင္းထန္ေနမယ္ ဒါမွမဟုတ္ နာတာရွည္ျပန္႔႔ပြားလာမယ္ဆိုရင္ မႈိဆန္႔က်င္ေဆးတစ္ခုသို႔တစ္ခုထက္ပိုျပီး ကုသမႈေပးဖုိ႔လုိပါလိမ့္မယ္။ ဒီေဆးအခ်ိဳက ေဆးလံုးပံုစံနဲ႔လာေပမဲ႔ အမ်ားစုကေတာ့ အေၾကာေဆးအေနနဲ႔ေပးပါတယ္။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက Histoplasmosis (

ဟစ္တိုပလက္စ္မိုးစစ္ ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ Histoplasmosis ကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာ အကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။

ကူးစက္ခံရမႈမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။ ခုခံအားနည္းေနမယ္ဆိုရင္ ကူးစက္ပိုးပါတဲ့ေျမၾကီးနဲ႔ ထိေတြ႔ရမယ့္အလုပ္မ်ိဳးေတြကို ေရွာင္ပါ။ လႈိဏ္ေခါင္းစူးစမ္းရွာေဖြျခင္းနဲ႔ ခုိၾကက္ေမြးျခင္းေတြ မလုပ္သင့္ပါဘူး။

ကူးစက္ပိုးပါတဲ့ေျမၾကီေးတြကို ျဖန္းျခင္း- ေရာဂါျဖစ္ေစနုိင္တဲ့မႈိပိုးေတြပါေနတဲ့ေျမၾကီးမွာ အလုပ္မလုပ္ခင္မတူးဆြခင္ ေရနဲ႔အနွံ႔ေသခ်ာျဖန္ေးပးသင့္ပါတယ္။ ေလထဲကိုကူးစက္ပိုးေတြ မပ်ံ႔လြင့္ေအာင္ တားဆီးေပးနုိင္ပါတယ္။ ၾကက္ျခံနဲ႔စပါးက်ီေတြကို သန႔္ရွင္ေးရးမလုပ္ခင္ ျဖန္းေပးျခင္းကလည္း ျဖစ္နုိင္ေခ်က္ိုေလ်ွာ့ခ်နုိင္ပါတယ္။

မ်က္နွာနွာေခါင္းစည္းအုပ္ျခင္း-ေျမၾကိီးမွာေပါက္ဖြားတဲ့အေကာင္ေတြကေန ကာကြယ္ဖို႔အေေကာင္းဆံုးနည္းလမ္းတစ္ခုကေတာ့ နာေခါင္းစည္းအုပ္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ကူးစက္ခံရမႈကေန ကာကြယ္ေပးုနိင္ဖို႔ ဘယ္လုိအမ်ိဳးအစားနွာေခါင္းစည္းကို ေရြးခ်ယ္ဖို႔ အလုပ္အကိုင္ဆုိင္ရာလုံျခံဳမႈနဲ႔က်န္းမာေရး အမ်ိဳးသားအဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ တုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

အကယ္၍သင့္မွာ ေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ။

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 2, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 6, 2018

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။