Hip Osteoarthritis (တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

Hip Osteoarthritis (တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ)ဆိုတာဘာလဲ။

Osteoarthritis တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ ဟာ အဆစ္ေရာင္ျခင္း၊ ဒဏ္ရာရျခင္းေတြေၾကာင့္ အရိုးႏု ပ်က္စီးျခင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။ အရိုးႏုဟာ မာေၾကာၿပီး ရာဘာပံုစံ အရာျဖစ္ကာ ပံုမွန္အဆစ္ေတြမွာ အရိုးေတြရဲ႕ အစြန္းကို ကာကြယ္ထားပါတယ္။

အရိုးႏုပ်က္စီးျခင္းဟာ နာက်င္မႈ၊ ေရာင္ရမ္းမႈနဲ႔ ပ်က္စီးမႈေတြကို ျဖစ္ေပၚေစပါတယ္။ အရိုးႏုေတြဟာ ပ်က္စီးရင္ ျပင္ဆင္မႈလိုအပ္ေပမယ့္ ဒဏ္ရာရတဲ့အခါမွာ ကိုယ္ခႏၶာက အရိုးႏုအသစ္ ျပန္ထြက္လာျခင္း မရွိပါဘူး။ Hip osteoarthritis ရွိသူေတြဟာ လမ္းေလွ်ာက္ရင္ ျပႆနာ ရွိတတ္ပါတယ္။ သူ႔ကို သိရွိဖို႔ အေစာပိုင္းမွာ ခက္ခဲႏိုင္ပါတယ္။

ဒါဟာ နာက်င္မႈက အျခားေနရာေတြျဖစ္တဲ့ ေပါင္ျခံ၊ ေပါင္၊ တင္ပါးဆံု၊ ဒူးေခါင္းေတြမွာပါ ရွိတာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ နာက်င္မႈဟာ တစ္ခုခုနဲ႔ ထိုးသလုိ စူးရွၿပီး တင္ပါးဆံုက မာေက်ာေနပါတယ္။

 

Hip Osteoarthritis(တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ) ဟာ ဘယ္ေလာက္ထိ အျဖစ္မ်ားသလဲ။

အဆစ္ေရာင္ျခင္း အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိေပမယ့္ osteoarthritis ကေတာ့ အျဖစ္အမ်ားဆံုးျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ကို အဆစ္ပ်က္စီးတဲ့ေရာဂါ (သို႔) အသက္အရြယ္ႀကီးျခင္းေၾကာင့္ အဆစ္ေရာင္ျခင္းလို႔ ေခၚၿပီး အသက္ႀကီးလာတာနဲ႔ အမွ် osteoarthritis  ပိုျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္တဲ့အခ်က္အလက္ေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါတယ္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

 

Hip Osteoarthritis (တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ)ရဲ႕ ေရာဂါလကၡဏာေတြက ဘာေတြလဲ။

မ်ားေသာအားျဖင့္ တျဖည္းျဖည္း နာက်င္မႈ ျဖစ္လာၿပီး ပိုဆိုးလာတတ္ပါတယ္။ ရုတ္တရက္ျဖစ္ျခင္းလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ နာက်င္မႈနဲ႔ ေတာင့္တင္းျခင္းေတြဟာ မနက္မွာ ပိုဆိုးလာၿပီး ထိုင္ေနၿပီး (သို႔) အနားယူေနၿပီးရင္ ပိုဆိုးႏိုင္ပါတယ္။ အခ်ိန္ၾကာလာတာနဲ႔ အမွ် နာက်င္မႈလကၡဏာေတြဟာ ပိုဆိုးလာၿပီး နားေနစဥ္ နဲ႔ ညအခ်ိန္ေတြမွာပါ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ပိုဆိုးလာတဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့

  • ေပါင္ျခံ၊ ေပါင္မွာ နာက်င္မႈစျဖစ္ၿပီး တင္ပါး၊ ဒူးေခါင္းေတြကို ျပန္႔လာျခင္း
  • ျပင္းထန္စြာ လႈပ္ရွားမႈလုပ္ရင္ ပိုဆိုးလာေသာ နာက်င္မႈ
  • လမ္းေလွ်ာက္ဖုိ႔ (သို႔) ကုန္းဖုိ႔အတြက္ ခက္ခဲေသာ တင္ပါးဆံု အဆစ္ ေတာင့္တင္းျခင္း
  • အဆစ္ မလႈပ္ရွားႏိုင္ျခင္း၊ လႈပ္ရွားစဥ္ အသံျမည္ျခင္း
  • လမ္းေလွ်ာက္ႏိုင္စြမ္းကို ထိခိုက္ၿပီး တင္ပါးဆံုလႈပ္ရွားမႈနည္းပါးကာ ေျခေထာက္ေထာ့နဲ႔ ျခင္းကို ျဖစ္ေစျခင္း
  • မိုးရာသီမွာ အဆစ္နာျခင္း

·        အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

 

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ျပသသင့္ပါသလဲ။

ေရာဂါကုိေစာစီးစြာ သိရွိၿပီး ကုသျခင္းဟာ ေရာဂါပိုဆိုးလာျခင္းနဲ႔ အျခားအေရးေပၚ အေျခအေနျဖစ္ျခင္းေတြကေန ကာကြယ္ေပးႏိုင္တာေၾကာင့္ ဒီလိုအေျခအေနကို ကာကြယ္ဖုိ႔ ဆရာဝန္နဲ႔ စကားေျပာသင့္ပါတယ္။

သင့္ဆီမွာ အထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲက တစ္ခုခုမ်ားရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈဟာ မတူညီႏုိင္ပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကို သင့္ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္တာက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

 

ဘာေတြက Hip Osteoarthritis(တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ) ျဖစ္ပြားေစသလဲ။

Hip osteoarthritis ကိုျဖစ္ေစတဲ့ တိက်တဲ့ အေၾကာင္းရင္း မရွိပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အခ်ိဳ႕အခ်က္ေတြကေတာ့ ေရာဂါပိုျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ဒီအခ်က္ေတြကေတာ့

  • အသက္ႀကီးလာျခင္း
  • မိသားစုအတြင္း Hip osteoarthritis ရွိျခင္း
  • တင္ပါးဆံုအဆစ္ကို ဒဏ္ရာရဖူးျခင္း
  • အဝလြန္ျခင္း
  • ေမြးတဲ့အခါမွာ တင္ပါးဆံုအဆစ္ ပံုမွန္မဟုတ္ျခင္း (developmental dysplasia of hip)

 

ဘယ္အရာေတြက Hip Osteoarthritis(တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ) ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစပါသလဲ။

Hip Osteoarthritis ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ အဆစ္ဒဏ္ရာရျခင္း၊ အသက္ႀကီးျခင္း၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္မ်ားျခင္း တို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသျခင္း

ေယဘူယ်အသိေပးခ်က္ – ယခုေဖာ္ျပထားသည့္ အခ်က္အလက္မ်ားမွာ ေဆးပညာဆုိင္ရာကၽြမ္းက်င္သူ၏ အၾကံေပးခ်က္မ်ားေနရာတြင္ အစားထိုးရန္ မသင့္ေတာ္ပါ။ ဆက္လက္သိရွိလိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားအတြက္ သင့္ရဲ႕ဆရာ၀န္နဲံ အျမဲတိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

Hip Osteoarthritis(တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ) ဟုတ္မဟုတ္ကို ဘယ္လိုအေျဖရွာအတည္ျပဳသလဲ။

Hip osteoarthritis ကို အတည္ျပဳဖုိ႔ တိက်တဲ့ စစ္ေဆးမႈမရွိေပမယ့္ မ်ားေသာအားျဖင့္ X-ray ရိုက္ၾကည့္ရင္ အဆစ္က်ဥ္းေျမာင္းျခင္း၊ အဆစ္ေဘာင္ေတြ ပံုမွန္မဟုတ္ျခင္းေတြ ေတြ႔ရတတ္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ သင္ဟာ ဒီအေျခအေနကို ေတြ႔ၾကံဳရၿပီဆိုရင္ ဆရာဝန္က က်န္းမာေရး ရာဇဝင္ေမးျမန္းျခင္းနဲ႔ စစ္ေဆးစမ္းသပ္ျခင္းတို႔ကို ျပဳလုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ တင္ပါးဆံု လႈပ္ရွားမႈဘယ္ေလာက္ရွိလဲဆိုတာကို စစ္ေဆးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

Hip Osteoarthritis(တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ) ကို ဘယ္လိုကုသလဲ။

Hip osteoarthritis ကို ကုသဖို႔ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ လႈပ္ရွားမႈ နဲ႔ လူမႈေနထိုင္ပံု တိုးတက္လာဖုိ႔ပဲျဖစ္ပါတယ္။ ရည္ရြယ္ခ်က္ရဲ႕ တစ္စိတ္တစ္ပိုင္းကေတာ့ တင္ပါးဆံု လုပ္ငန္းေဆာင္တာ ေကာင္းမြန္ေစျခင္းနဲ႔ နာက်င္မႈကို ထိန္းခ်ဳပ္ျခင္း ေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။

ကုသမႈမွာ ေအာက္ပါအခ်က္ေတြ ပါဝင္ပါတယ္။

  • အနားယူျခင္း၊ အဆစ္ကို ဂရုစိုက္ျခင္း
  • ေရာဂါျဖစ္တဲ့ေနရာကို ဖိအားသက္သာေစဖို႔ တုတ္ေကာက္ကို အသံုးျပဳျခင္း
  • နာက်င္မႈ သက္သာေစတဲ့ ေဆးမဟုတ္ေသာ နည္းလမ္းမ်ား
  • ကိုယ္အေလးခ်ိန္ ေလွ်ာ့ျခင္း
  • ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္း
  • ေဆးေတြ ျဖစ္တဲ့ acetaminophen (Tylenol), အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆး (ibuprofen, advil) ဆရာဝန္ညႊန္းေသာေဆး
  • ခြဲစိတ္ကုသမႈ
  • အျခားကုထံုးမ်ား

 

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက Hip Osteoarthritis (တင္ပါးအဆစ္ေရာင္ေရာဂါ)ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ Hip Osteoarthritis ကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာ အကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။

လမ္းေလွ်ာက္ျခင္း – တကယ္လုိ႔ သင့္မွာ ထိန္းညွိမႈ ျပႆနာေတြ ရွိေနမယ္ဆိုရင္ threadmill ကို အသံုးျပဳျခင္းဟာ သင့္ကို ကိုင္စရာ ရေစႏိုင္ပါတယ္။

Stationary bike – Stationary bike အသံုးျပဳျခင္းဟာ သင့္အားအင္ကို ျဖည္းညင္းစြာ တည္ေဆာက္ေပးပါတယ္။ အိမ္မွာ Bike အသံုးျပဳျခင္းဟာ traffic ကို ေရွာင္က်ဥ္ႏိုင္ရံုသာမက ပင္ပန္းတယ္ဆိုရင္လည္း ရပ္ႏိုင္ပါတယ္။

ေရေလ့က်င့္ခန္းမ်ား – ေရကူးျခင္း၊ ခါးေလာက္ရွိတဲ့ ေရမွာ လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းေတြဟာ အဆစ္ကို ဖိအားသက္ေရာက္မႈကို ၅၀%ေလာက္ ေလွ်ာ့ခ်ေပးပါတယ္။ ရင္ေခါင္းေလာက္ရွိတဲ့ေရမွာ ေအရိုးဗစ္လုပ္ျခင္းဟာ အဆစ္ေတြမွာ ဖိအားသက္ေရာက္ျခင္းကို ၇၅% ေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္ပါတယ္။

ေယာဂ – ေယာဂဟာ လူနာရဲ႕ အဆစ္လႈပ္ရွားမႈကို တိုးတက္ေစၿပီး ႂကြက္သားေတြကို သန္စြမ္းေစကာ နာက်င္မႈ သက္သာေစပါတယ္။

အကယ္၍သင့္မွာ ေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့္ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဩဂုတ် 20, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 6, 2017

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။