Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. K Zin Thwe

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) ကဘာလဲ။

လိင္ေခါင္းေရာဂါဆိုသည္မွာ စအို သို႔မဟုတ္ အူမၾကီး၏ အေႏွာင္းပိုင္း ေအာက္ဘက္ အနီးရိွ ေသြးျပန္ေၾကာမ်ား ေရာင္ရမ္းျခင္း ျဖစ္သည္။ အူမၾကီး ေနာက္ဆံုးအပိုင္း အတြင္း သို႔မဟုတ္ စအိုဝပတ္လည္တြင္ ျဖစ္ပြားႏိုင္ပါသည္။ ၎ သည္ ဝမ္းသြားရာတြင္ အားစိုက္၍ ညစ္ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပြား ပါသည္။ လိပ္ေခါင္းေရာဂါသည္ ျဖစ္ပြားရာေနရာေပၚ မူတည္ ၍ အမ်ိဳးအစား ကဲြျပားပါသည္။

  • အတြင္းလိပ္ေခါင္း။ လိပ္ေခါင္းသည္ အူမၾကီး အ ေႏွာင္းပိုင္း အတြင္းတြင္ ေတြ႕ရပါသည္။ အတြင္းလိပ္ ေခါင္းသည္ မ်ားေသာအားျဖင့္ နာက်င္မႈမရိွေသာ လည္း ေသြးထြက္ႏိုင္ပါသည္။
  • အျပင္လိပ္ေခါင္း။ လိပ္ေခါင္းသည္ စအိုဝ အျပင္ ဘက္တြင္ ရိွပါသည္။ ၎တို႔သည္ ယားယံနာက်င္ ႏိုင္ျပီး တစ္ခါတစ္ရံ ကဲြအက္ျခင္း ေသြးထြက္ျခင္း တို႔ ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။

လိပ္ေခါင္းေရာဂါသည္ မျပင္းထန္ပါ။ ကူးစက္ျခင္းလည္း မျဖစ္ႏိုင္ပါ။ ေရာဂါသည္ သူ႔အလိုလို ေပ်ာက္ကင္းႏိုင္ သည္။ သို႔မဟုတ္ ေဆးေသာက္ျခင္းျဖင့္ အလြယ္တကူ ကုသႏိုင္ သည္။

Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

လိပ္ေခါင္းေရာဂါသည္ အလြန္အျဖစ္မ်ားပါသည္။ အ သက္ ၅၀ အရြယ္မ်ားကို ေလ့လာခ်က္အရ တစ္ဝက္နီးပါး တြင္ လိပ္ေခါင္း ျဖစ္ပြားမႈ ရိွေၾကာင္း ေတြ႕ရသည္။ လိပ္ေခါင္း ေရာဂါသည္ အမ်ိဳးသားမ်ားေရာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားပါ ျဖစ္ပြား ေသာ္လည္း ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားႏွင့္ ရက္ရွည္ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း သို႔မဟုတ္ ဝမ္းေလွ်ာျခင္း ျဖစ္ေသာ လူနာမ်ား တြင္ ပို၍ အျဖစ္မ်ားပါသည္။

လကၡဏာမ်ား

Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

လိင္ေခါင္းေရာဂါ၏ အျဖစ္မ်ားေသာ ေရာဂါလကၡဏာ မ်ားမွာ-

  • ဝမ္းသြားစဥ္ နီရဲေတာက္ေသာ ေသြးမ်ား ထြက္ျခင္း၊ ေသြးထြက္ေသာ္လည္း မနာက်င္ပါ။
  • အူမၾကီးအေႏွာင္းပိုင္းေနရာတြင္ ယားယံျခင္း က်ိန္း စပ္ျခင္း
  • နာက်င္ျခင္း၊ မသက္မသာျဖစ္ျခင္း
  • စအိုဝ ဝန္းက်င္တြင္ ေရာင္ရမ္းျခင္း
  • စအိုဝအနီးတြင္ အထိမခံႏိုင္ေအာင္ နာက်င္ေသာ အလံုးတစ္ခု ထြက္ျခင္း

မသက္မသာျဖစ္ျခင္းႏွင့္ နာက်င္မႈ အမ်ားစုသည္ အျပင္ လိင္ေခါင္းေရာဂါတြင္ ျဖစ္ပြားသည္။ အတြင္းလိပ္ေခါင္း ေရာ ဂါသည္ မ်ားေသာအားျဖင့္ နာက်င္မႈကို မျဖစ္ေစပါ။

အထက္တြင္ ေဖာ္ျပမထားေသာ အျခားလကၡဏာမ်ား လည္းရွိႏုိင္ပါသည္။ အကယ္၍ သင့္ဆီတြင္ ေရာဂါ လကၡဏာ တစ္ခုခုမ်ား ရွိေနသည္ဟု စိုးရိမ္မိပါက ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြး တုိင္ပင္ သင့္ပါသည္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ေအာက္ပါတို႔မွ တစ္ခုခုျဖစ္ပြားပါက ဆရာဝန္အား အေၾကာင္းၾကားပါ။

  • လိင္ေခါင္းသည္ နာက်င္ျပီး အိမ္သံုးေဆးဝါးမ်ားျဖင့္ သက္သာေအာင္ ျပဳလုပ္၍ မရေသာအခါ။
  • ေစးကပ္၍ မည္းနက္ေသာ ဝမ္းမ်ားသြားေသာအခါ။
  • ဝမ္းတြင္ ေသြးပါေသာအခါ
  • မူးေဝျခင္း ေခါင္းကိုက္ျခင္းတို႔ ျဖစ္ေသာအခါ

လိင္ေခါင္းသည္ ျပင္းထန္ေသာ ေရာဂါ၏ လကၡဏာတစ္ခု ျဖစ္ေနႏိုင္သည္။ ဆရာဝန္ႏွင့္ စစ္ေဆးမႈခံယူရန္ အေရးၾကီး ပါသည္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

လိင္ေခါင္းေရာဂါသည္ အူမၾကီး အေႏွာင္းပိုင္း ေအာက္ ဘက္မွ ဖိအားမ်ားျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္လာေသာ ေသြးျပန္ေၾကာ မ်ား ေရာင္ျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ ထိုဖိအားကို တက္ေစေသာ အခ်က္မ်ားမွာ-

  • ဝမ္းသြားရာတြင္ အားစိုက္၍ ညစ္ျခင္း
  • အခ်ိန္ၾကာျမင့္စြာ ထိုင္ျခင္း
  • ရက္ရွည္ ဝမ္းေလွ်ာျခင္း သို႔မဟုတ္ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း
  • ကိုယ္အေလးခ်ိန္မ်ားျခင္း၊ အဝလြန္ျခင္း
  • ကိုယ္ဝန္ရိွျခင္း
  • အမွ်င္ဓာတ္နည္းေသာ အစားအေသာက္မ်ား စားျခင္း

Risk factors

ငါ့ဆီမွာ Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

လိင္ေခါင္းေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ကို ျမင့္ေစေသာ အခ်က္မ်ား စြာ ရိွပါသည္။ ဥပမာ-

  • အခ်ိန္ၾကာစြာ ထိုင္ျခင္း၊ မတ္တပ္ရပ္ျခင္း တို႔လိုအပ္ ေသာ အလုပ္လုပ္ရျခင္း
  • ရက္ရွည္ ဝမ္းသြားျခင္း သို႔မဟုတ္ ဝမ္းခ်ဳပ္ျခင္း
  • ကိုယ္ဝန္ရိွျခင္း
  • စအိုျဖင့္ လိင္ဆက္ဆံျခင္း
  • အဆီဓာတ္မ်ားျပီး အမွ်င္ဓာတ္နည္းေသာ အစား အစာမ်ား စားျခင္း
  • အသက္ ၆၀ ေက်ာ္ျဖစ္ျခင္း

ပိုမိုေသာ အခ်က္အလက္မ်ားအတြက္ ဆရာဝန္ႏွင့္ တုိင္ ပင္သင့္ပါသည္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

သင့္ေတာ္ေသာ ေရာဂါအေျဖရွာမႈ ရရိွရန္အတြက္ ဆရာ ဝန္သည္ ေအာက္ပါစစ္ေဆးမႈမ်ားကို ျပဳလုပ္ႏိုင္ပါသည္။

  • ေဆးပညာႏွင့္ဆိုင္ေသာ ခႏၶာကိုယ္ စစ္ေဆးမႈ
  • စအိုလမ္းေၾကာင္း အတြင္းကို ၾကည့္ရႈစစ္ေဆးျခင္း။ စအိုအတြင္းကို ၾကည့္ရႈႏုိင္ေသာ ေဆးပညာ ဆိုင္ရာ ကိရိယာျဖင့္ ၾကည့္ျခင္းျဖစ္သည္။ ( anoscope, proctoscope or sigmoidoscope)

Hemorrhoids (လိပ္ေခါင္းေရာဂါ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

လိင္ေခါင္းေရာဂါ အခ်ိဳ႕သည္ သူ႔အလိုလို သက္သာ သြား ႏိုင္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားကို ျဖစ္ေစေသာ အခ်ိဳ႕ လိပ္ေခါင္းမ်ားသည္ ကုသမႈ ခံယူရန္ လိုအပ္ပါသည္။ ထိုကုသမႈ နည္းလမ္းမ်ားမွာ-

  • Psyllium (Metamucil) သို႔မဟုတ္ methylcellulose (Citrucel) စေသာ အမွ်င္ဓာတ္ ေထာက္ပံ့မႈမ်ားသည္ ဝမ္္းကို ထုထည္ၾကီးေစျပီး ဝမ္း ခ်ဳပ္ျခင္းကို သက္သာေစသည္။
  • အလြတ္တကူ ဝယ္၍ရေသာ လိမ္းေဆး ကရင္မ္မ်ား ႏွင့္ စအိုတြင္းထည့္ေသာ ေဆးေတာင့္မ်ား သည္ လိင္ေခါင္းေၾကာင့္ နာက်င္ျခင္း ယားယံျခင္းမ်ားကို ယာယီအားျဖင့္ သက္သာေစႏိုင္ပါသည္။

အျခားနည္းလမ္းမ်ား အားလံုးျဖင့္ ကုသ၍မရပါက လိင္ ေခါင္းအား ခဲြစိတ္၍ ဖယ္ရွားျခင္းကို ျပဳလုပ္ႏိုင္သည္။

လူေနမႈပံုစံ ေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား အသံုးျပဳျခင္း သည္ လိင္ေခါင္း ေရာဂါ ကို ကုသရာတြင္ ဘယ္လို အေထာက္ အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

  ေအာက္ပါ လူေနမႈပံုစံမ်ား ႏွင့္ အိမ္သံုး ကုထံုးမ်ား သည္ လိင္ေခါင္း ေရာဂါ ကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ ပါသည္။

  • အမွ်င္ဓာတ္မ်ားေသာ အစားအစာ စားပါ။ ေရမ်ား မ်ားေသာက္ပါ။
  • ေႏြးေသာေရခ်ိဳးကန္ထဲတြင္ ၁၀မိနစ္ေလာက္ ထိုင္ပါ။ တစ္ေန႔လွ်င္ အၾကိမ္မ်ားစြာ ထိုသို႔ျပဳလုပ္ပါ။
  • ပို၍ ေလ့က်င့္ခန္း ျပဳလုပ္ပါ။
  • စအိုေနရာကို သန္႔ရွင္းေအာင္ထားပါ။
  • အိမ္သာသံုး စကၠဴအေျခာက္ကို အသံုးမျပဳပါႏွင့္။ စအို ေနရာကို သန္႔ရွင္းေစရန္ ဝမ္းသြားျပီးပါက ေရေမြး သို႔မဟုတ္ အရက္မပါေသာ စိုထိုင္းေသာ အိမ္သာသံုး စကၠဴကို အသံုးျပဳပါ။
  • ေရခဲအိတ္ျဖင့္ စအိုအား ကပ္ေပးျခင္းသည္ ေရာင္ ရမ္းမႈကို သက္သာေစသည္။

အကယ္၍ သင့္တြင္ ေမးခြန္းမ်ား ရွိပါက သင့္အတြက္ သင့္ေတာ္ေသာ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ရန္ ဆရာ၀န္ ႏွင့္ ေဆြးေႏြး တိုင္ပင္ သင့္ပါသည္။

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဇူလိုင် 13, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဇူလိုင် 13, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ