Granuloma Inguinale ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Granuloma Inguinale ကဘာလဲ။

Granuloma inguinale ကို Donovanosis ဟုလည္းေခၚၿပီး Klebsiella granulomatis ယခင္အမည္ Calymmatobacterium granulomatis ဘက္တီးရီးယားေၾကာင့္ ျဖစ္ေသာ အေျခအေနတစ္ခု ျဖစ္သည္။ ၎၏၀ိေသသနလကၡဏာမွာ လိင္အဂၤါတြင္ lesion ျဖစ္ျခင္းပင္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေနာက္က်ေသာ တုိင္းျပည္မ်ား၌ အေတာ္အျဖစ္မ်ားသည္။ ၎၏ ပံုမွန္အမည္ႏွစ္မ်ိဳးျဖစ္ေသာ granuloma inguinale ႏွင့္ donovanosis တုိ႔အျပင္ တျခားအေခၚနည္းေသာ အမည္မ်ားမွာ granuloma genitoinguinale, granuloma inguinale tropicum, granuloma venereum, granuloma venereum genitoinguinale, lupoid form of groin ulceration, serpiginous ulceration of the groin, ulcerating granuloma of the pudendum ႏွင့္ ulcerating sclerosing granuloma တုိ႔ျဖစ္သည္။

၎ကိုေတြ႔ရေသာတုိင္းျပည္မ်ားတြင္ ကုသရန္ေဆး ရွားပါးမႈေၾကာင့္ ေရာဂါမွ မကုသရပဲ ရွိေနတတ္သည္။ ထုိ႔အျပင္ နာက်င္မႈမရွိေသာ လိင္အဂၤါအနာမ်ားေၾကာင့္ ဆစ္ဖလစ္ကာလသားေရာဂါႏွင့္လည္း မွားတတ္ေသးသည္။ အနာမ်ားမွာ အတြင္းအျပင္ တစ္ရွဴးမ်ားဆက္တိုက္ပ်က္စီးရာမွ ျဖစ္လာၾကသည္။ အက်ိအခၽြဲမ်ားထြက္ျခင္း ေသြးအရမ်ားေသာ တစ္ရွဴးမ်ားတြင္ျဖစ္လွ်င္ ေသြးထြက္ျခင္းတို႔ ျဖစ္ႏုိင္သည္။ Donovanosis ၏ ဖ်က္စီးတတ္ေသာ သဘာ၀က တျခားေသာ ေရာဂါျဖစ္ပိုးမ်ား ၀င္ႏုိင္ေစရန္ အႏၱရာယ္မ်ားလာေစပါလိမ့္မည္။

Granuloma Inguinale က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ေရာဂါမွာ မ်ားေသာအားျဖင့္ မိန္းမကိုယ္ သို႔ စအိုႏွင့္ လိင္ဆက္ဆံျခင္းမွ ကူးစက္ပါသည္။ ရွားပါးစြားျဖင့္ ပါးစပ္ႏွင့္ဆက္ဆံျခင္းမွ ကူးခဲသည္။ အမ်ိဳးသမီးမ်ားထက္ အမ်ိဳးသားမ်ားက ၂ ဆ ပိုအျဖစ္မ်ားသည္။ ပိုးကူးစက္မႈမွာ အသက္ ၂၀ – ၄၀ ၾကားလူမ်ားတြင္ အျဖစ္မ်ားဆံုးျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ ေရာဂါျဖစ္ပြားႏုိင္ေသာအခ်က္အလက္မ်ားကို ေလွ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ စီမံႏုိင္ပါသည္။ အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါသည္။

လကၡဏာမ်ား

Granuloma Inguinale ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

Granuloma inguinale ၏ ျပင္းထန္မႈေပၚမူတည္ကာ လကၡဏာမ်ားမွာ တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦးမတူၾကပါ။

  • ေရာဂါရွိလူတစ္၀က္မွာ စအိုတစ္၀ုိက္တြင္ အနာမ်ားရွိၾကသည္။
  • ေသးငယ္ မာတင္းေတာ့ အဖုမ်ား လိင္အဂၤါတစ္၀ိုက္ သို႔မဟုတ္ စအိုတစ္၀ိုက္တြင္ ေပါက္လာျခင္း
  • အေရျပားမွ ျပဲသြားၿပီးေနာက္ အဖုမ်ားမွာ ၾကြတက္ မာတင္း နီးရဲေသာ Granulation တစ္ရွဴးမ်ား ျဖစ္လာပါသည္။ ၎တို႔မွာ မနာက်င္တတ္ပဲ ထိခိုက္မိလွ်င္ ေသြးထြက္လြယ္၏။
  • ေရာဂါမွာ ျဖည္းျဖည္းခ်င္းပ်ံ႕ၿပီး လိင္အဂၤါတစ္ရွဴးမ်ားကို ဖ်က္စီးပစ္သည္။
  • တစ္ရွဴးပ်က္စီးမႈမွာ ေပါင္ျခံအထိေရာက္ႏုိင္သည္။
  • လိင္အဂၤါႏွင့္ ၎တစ္၀ိုက္အေရျပားမ်ား အေရာင္ေပ်ာက္သြားတတ္သည္။

အေစာပိုင္းအဆင့္မ်ားတြင္ Donovanosis ႏွင့္ Chancroid တို႔အား ခြဲရခက္သည္။ သို႔ေသာ္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ Donovanosis မွာ အဆင့္လြန္ လိင္အဂၤါကင္ဆာ၊ lymphogranuloma venereum ႏွင့္ anogenital cutaneous amebiasis စသည္တို႔ႏွင့္ ဆင္တူသြား၏။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ေစာလ်င္စြာ အတည္ျပဳျခင္းႏွင့္ ကုသျခင္းတုိ႔မွာ ေရာဂါအေျခအေန ပိုဆိုးမလာေအာင္ႏွင့္ အေရးေပၚကိစၥမ်ား ျဖစ္မလာေအာင္ ကာကြယ္ရာတြင္ အေရးပါပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ျပင္းထန္သည့္အေျခအေနကို ကာကြယ္ရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ တတ္ႏုိင္သေလာက္ ျမန္ျမန္ျပသ ေဆြးေႏြးပါ။

သင့္ဆီမွာ အထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲမွ တစ္ခုခုမ်ားရွိေနမည္ဆိုလွ်င္ သို႔မဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမည္ဆိုပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္း၏ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈသည္ မတူညီႏုိင္ပါ။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကို သင့္ဆရာ၀န္ႏွင့္ တုိင္ပင္ျခင္းက အေကာင္းဆံုးပင္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Granuloma Inguinale ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

Donovanosis (granuloma inguinale) မွာ Klebsiella granulomatis ဘက္တီးရီးယားေၾကာင့္ ျဖစ္ရျခင္းျဖစ္သည္။ ထိုေရာဂါကို အပူပိုင္းႏွင့္ အပူေလ်ာ့ပိုင္းေဒသမ်ား ဥပမာ အေရွ႕ေတာင္အိႏၵိယ၊ ဂူရာနာႏွင့္ နယူးဂီနီတို႔တြင္ ေတြ႔ရမ်ားသည္။

အေမရိက၌ တစ္ႏွစ္လွ်င္ ၁၀၀ ေလာက္ရွိေၾကာင္း မွတ္တမ္းမ်ားကဆိုသည္။ ထိုျဖစ္ရပ္အမ်ားစုမွာ ေရာဂါျဖစ္ေသာေနရာမ်ားသို႔ ခရီးသြားဖူးသူ၊ ထိုေနရာမ်ားမွ လာခဲ့သူမ်ားျဖစ္ေနၾကသည္။

မိန္းမကိုယ္ႏွင့္ စအိုတို႔အား ဆက္ဆံမႈမ်ားက ေရာဂါပ်ံ႕ေစသည့္ နည္းလမ္းမ်ားျဖစ္သည္။ ရွားပါးစြာျဖင့္ ပါးစပ္ႏွင့္ဆက္ဆံျခင္းမွ ကူးခဲပါသည္။ အမ်ိဳးသားမ်ားမွာ အမ်ိဳးသမီးမ်ားထက္ ပိုအျဖစ္မ်ား၏။ အသက္ ၂၀-၄၀ ၾကားအရြယ္မ်ားမွာ ကူးစက္မႈအျဖစ္ဆံုးျဖစ္သည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ငါ့ဆီမွာ Granuloma Inguinale ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ေအာက္ပါတုိ႔ကို သင္ျဖစ္ေနပါက Granuloma inguinale ျဖစ္ႏုိင္ေခ်ပုိမ်ားပါလိမ့္မည္။

  • ဆီးခ်ိဳ
  • သိုင္းရိြဳက္ေရာဂါ
  • တစ္ခ်ိဳေသာကိုယ္ခံအားေရာဂါ

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Granuloma Inguinale ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

သင့္တြင္ Granuloma inguinale ရွိေၾကာင္း ဆရာ၀န္မွ သံသယျဖစ္လွ်င္ ေရာဂါကို စမ္းသပ္ၾကည့္ရႈပါလိမ့္မည္။ လူနာ၏ လိင္ရာဇ၀င္ႏွင့္ စမ္းသပ္မႈေပၚမူတည္ကာ နာက်င္မႈမရွိ၊ မာတင္းေသာ အနာ၊ Granulation တစ္ရွဴး အလိပ္ေဘာင္ စသည္တို႔ကိုတြက္ခ်က္ၿပီး ေရာဂါကိုဆံုးျဖတ္ပါလိမ့္မည္။ ဆစ္ဖလစ္အနာမ်ားႏွင့္ ႏိႈင္းယွဥ္ပါက ေပါင္ျခံျပန္ရည္ၾကိတ္အေျခအေနမွာ ပိုေပ်ာ့ေလ့ရွိသည္။ တစ္ရွဴးနမူနာယူၿပီး Wright-Giemsa ဆိုးေဆးႏွင့္စစ္ေဆးျခင္းက ေရာဂါကို အတည္ျပဳရာတြင္ အကူအညီျဖစ္ပါသည္။ Donova bodies မ်ား တစ္ရွဴးနမူနာတြင္ ရွိေနပါက Donovanosis ဟု အတည္ျပဳႏုိင္ပါသည္။ Donova bodies ဆိုသည္မွာ အေခ်ာင္းပံုစံ၊ ဘဲဥပံုစံ အေကာင္မ်ားကို လူနာ၏တစ္ရွဴးနမူနာမွ mononuclear phagocytes သို႔မဟုတ္ histiocytes ဆဲလ္မ်ားအတြင္း ေတြ႔ရျခင္းျဖစ္သည္။

Wright ဆိုးေဆးႏွင့္ဆိုးသည့္အခါ သူတို႔ကို ခရမ္းရင့္ေရာင္အျဖစ္ေတြ႔ရသည္။ အဆိုပါ ဆဲတြင္းေနပစၥည္းမ်ားမွာ Gram-negative ပိုးေကာင္မ်ားသာ ျဖစ္ပါသည္။

Granuloma Inguinale ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ဘက္တီးရီးယားကူးစက္ျခင္းျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ပဋိဇီ၀ေဆးမ်ားသံုးပါသည္။ ေဆးမ်ားမွာ azithromycin, doxycycline, ciprofloxacin, erythromycin ႏွင့္ trimethoprim-sulfamethoxazole တုိ႔ျဖစ္သည္။ ေရာဂါကို အရွင္းေပ်ာက္ေစရန္ ေရရွည္ကုသရန္လိုသည္။ ကုသမႈအမ်ားစုမွာ ၃ ပတ္ၾကာတတ္သည္။ သို႔မဟုတ္ အနာမ်ားေပ်ာက္သည္အထိ ၾကာသည္။

ေပ်ာက္ကင္းသြားၿပီဟုထင္ရေသာ္လည္း ေရာဂါမွာ ျပန္ျဖစ္တတ္ေသာေၾကာင့္ မွန္မွန္ျပန္ျပရန္ လိုအပ္ပါသည္။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက Granuloma inguinale ကို ကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားႏွင့္အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားက သင့္အေနျဖင့္ Granuloma inguinale ကိုကုသသည့္ေနရာႏွင့္ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္လုပ္ရာတြင္ အကူအညီေပးႏုိင္ပါသည္။

ေရာဂါမွာ ပဋိဇီ၀ေဆးမ်ားျဖင့္ ေပ်ာက္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ donovanosis မွာ ဖြံၿဖိဳးၿပီးႏုိင္ငံမ်ားတြင္ အျဖစ္နည္းသည္။ အေမရိကန္တြင္ တစ္ႏွစ္ကို ျဖစ္ရပ္ ၁၀၀ သာရွိသည္။ သို႔ေသာ္ ေရာဂါျဖစ္ပြားေသာ ႏုိင္ငံမ်ားတြင္ လိင္ဆက္ဆံမႈမ်ားရွိခဲ့ပါက ေရာဂါျဖစ္ႏိုင္ေခ်တိုးလာပါမည္။ ထိုသို႔အႏၱရာယ္ရွိ လိင္ဆက္ဆံမႈမ်ားကိုေရွာင္ျခင္း လိင္မဆက္ဆံခင္ လိင္မွတစ္ဆင့္ကူးေသာေရာဂါမ်ားကို ႏွစ္ဦးႏွစ္ဖက္စစ္ျခင္းက donovanosis ကိုကာကြယ္ရန္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္သည္။

ထို႔အျပင္ ကြန္ဒံုးသံုးျခင္း  medical check-up မွန္မွန္လုပ္ျခင္းက granuloma inguinale ကိုကာကြယ္ရန္အတြက္ အေရးႀကီးပါသည္။

အကယ္၍သင့္၌ ေမးခြန္းမ်ားရွိသည္ဆိုပါက သင့္အတြက္သင့္ေတာ္ေသာ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ရာ ဆရာ၀န္ႏွင့္ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါသည္။

 

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ မတ် 12, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 13, 2019

သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။