Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) ကဘာလဲ။

ကိုကင္းသည္ ဦးေႏွာက္ထဲရွိ အာရံုေၾကာလက္ဆင့္ကမ္းပစၥည္းတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည့္ ဒိုပါမင္းကုိ မ်ားေစေသာ မူးယစ္ေဆးတစ္မ်ိဳး ျဖစ္သည္။ ဒိုပါမင္းသည္ ေပ်ာ္ရႊင္မႈကိုျဖစ္ေစျပီး လႈပ္ရွားမႈကို ထိန္းခ်ဳပ္ျခင္း၊ ဆုရရွိသည့္ ခံစားမႈ တို႔ႏွင့္ပတ္သတ္ေနသည္။ သို႔ေသာ္ ထိုအရာကပင္ စြဲလန္းေစ၍ အလြဲသံုးမႈမ်ားျဖစ္ေစသည္။ ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းေၾကာင့္

စိတ္ေ၀ဒနာမ်ား၊ ေရာဂါမ်ားႏွင့္ အသက္ဆံုးရံွဳးျခင္းတို႔အထိ ျဖစ္ေစနိုင္သည္။

ကိုကင္းသည္ စိတ္ေပ်ာ္ေစျခင္း၊ တက္ၾကြေစျခင္း၊ အားတက္ေစျခင္းတို႔ေၾကာင့္ အေပ်ာ္အပါးအတြက္ အလြဲသံုးခ်င္စဖြယ္ ေဆးျဖစ္လာသည္။ ကိုကင္းအလြဲသံုးသူသည္ ကိုကင္းကို ေဆးလိပ္အျဖစ္ေသာက္ျခင္း၊ ႏွာေခါင္းထဲပြတ္ရွဴျခင္း၊ အေၾကာထဲ ထိုးသြင္းျခင္းတို႔ ျပဳလုပ္ၾကသည္။

 

Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

အခ်က္အလက္မ်ားထပ္မံသိရွိဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းရဲ႕ အျဖစ္အမ်ားဆံုးလကၡဏာေတြကေတာ့

တက္ၾကြလြယ္ျခင္း

မ်က္စိသူငယ္အိမ္က်ယ္ျခင္း

ႏွာရည္ယိုျခင္း

ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ဆင္းျခင္း

စိတ္အေျပာင္းအလဲျမန္ျခင္း

ပတ္၀န္းက်င္ႏွင့္ ကင္းကြာျခင္း

စြန္႕စားလိုျခင္း

ႏွာေခါင္းေသြးယိုျခင္း

မိမိကိုယ္ကို အလြန္အမင္း ယံုၾကည္လာျခင္း

စကားမ်ားလာျခင္း

အအိပ္အစား မမွန္ျခင္း

ႏွာေခါင္းႏွင့္ ပါးစပ္တ၀ိုက္တြင္ ျဖဴျဖဴအမႈန္႕မ်ား ကပ္က်န္ေနျခင္း

လက္ႏွင့္ႏုတ္ခမ္းတ၀ိုက္တြင္ မီးေလာင္ဒဏ္ရာမ်ားရွိျခင္း

သန္႕သန္႔ရွင္းရွင္းမရွိေတာ့ျခင္း

ေငြေၾကးအခက္အခဲရွိျခင္း

ယခင္က ႏွစ္သက္ခဲ့သည့္အရာမ်ားကို စိတ္မ၀င္စားေတာ့ျခင္း

တစ္ကိုယ္တည္းသီးသန္႔ေနလိုျခင္း

ဇြန္း၊ ဘလိတ္ဓါး၊ ကၽြတ္ကၽြတ္အိပ္ႏွင့္ အျခားေဆးသံုးသည့္ အသံုးအေဆာင္မ်ားကို ထိုသူ၏ အခန္း/ အိပ္ကပ္ထဲတြင္ ေတြ႔ရျခင္း တို႔ျဖစ္ပါသည္။

 

အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္းရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ကိုယ့္ဆီမွာေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီးစိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္ဆီမွာအထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲကတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈဟာမတူညီႏုိင္ပါဘူး။ သင့္အေျခအေနအတြက္ ဘာအေကာင္းဆံုးလဲဆိုတာကိုသင့္ဆရာ၀န္နဲ႔ တုိင္ပင္တာကအေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

မည္သည့္မူးယစ္ေဆးအလြဲသံုးမႈအတြက္မဆို တစ္ခုတည္းေသာ အေၾကာင္းအရင္းဟူ၍ မရွိပါ။ မ်ိဳးရိုးဗီဇႏွင့္ ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ အေၾကာင္းမ်ားေၾကာင့္ဟု ယံုၾကည္ၾကသည္။

မ်ိဳးရိုးဗီဇ။ ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းသည္ မိ်ဳးရိုးလိုက္တတ္ေၾကာင္း သိရွိခဲ့သည္မွာ ၾကာခဲ့ျပီျဖစ္သည္။ ေဆြမ်ိဳးရင္းျခာထဲတြင္ ကိုကင္းသံုးသူရွိသူသည္ အျခားသူမ်ားထက္ အလြဲသံုးနိုင္ေျခ ပိုမ်ားသည္။

ဦးေႏွာက္တြင္းရွိဓါတုပစၥည္းမ်ား။ ကိုကင္းႏွင့္ ထိေတြ႔ဖန္မ်ားလွ်င္ ဦးေႏွာက္တြင္းရွိဓါတုပစၥည္းတစ္မ်ိဳးျဖစ္သည့္ ဒိုပါမင္းပမာဏကို ထိန္းညိွေပးသည့္ မ်ိဳးဗီဇတြင္ ေျပာင္းလဲမႈျဖစ္လာေၾကာင္း သာဓကမ်ားရွိသည္။ ဒိုပါမင္းသည္ ကိုကင္းသံုးေသာအခါ ရလာေသာ တက္ၾကြမႈႏွင့္ဆိုင္သည္။ ထိုတက္ၾကြမႈသည္ပင္ စြဲလန္းေစျခင္း၏ အဓိကတရားခံျဖစ္သည္။

ဦးေႏွာက္ဖြဲ႔စည္းပံု။ amygdala, prefrontal cortex တို႔ကဲ့သို႔ ဦးေႏွာက္၏ အခ်ိဳ႔ေနရာမ်ားသည္ ကိုကင္းအပါအ၀င္ မူးယစ္ေဆးမ်ားကိုေတာင့္တျခင္းႏွင့္ ဆက္စပ္ေနသည္။ ကိုကင္းအလဲြသံုးသူမ်ား၏ ဦးေႏွာက္ရွီ ထိုေနရာမ်ားသည္ မသံုးသည့္လူမ်ား၏ ဦးေႏွာက္ႏွင့္ မတူကြဲျပားေနသည္ကို ေတြ႕ရသည္။

ဦးေႏွာက္ရွိသာယာမႈကိုသိေသာေနရာမ်ားအေပၚသက္ေရာက္ျခင္း။ ကိုကင္းသည္ ဦးေႏွာက္ရွိ သာယာမႈကိုသိေသာေနရာမ်ားမွ ပံုမွန္ေပ်ာ္ရႊင္ေက်နပ္ေစသည့္ အရာမ်ားအေပၚ တုန္႔ျပန္ျခင္းကို ရပ္တန္႔ေစနိုင္သည့္ ဆိုးက်ိဳးကိုေပးသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေနာက္ဆံုးတြင္ ကိုကင္းရွိမွသာ သာယာေပ်ာ္ရႊင္မႈကို ခံစားရသည္အထိ ျဖစ္လာသည္။ ေဆးမရွိပါက ထိုသူသည္ မေပ်ာ္ရႊင္နိုင္ေတာ့ဘဲ အလြန္အကၽြံ စိတ္ဓါတ္က်ကာ မိမိကိုယ္ကို သတ္ေသသည္အထိ ျဖစ္လာနိုင္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ထိုစိတ္ဆင္းရဲျခင္းကို မခံစားနိုင္သျဖင့္ ေဆးကိုဆက္လက္အသံုးျပဳ ၾကရသည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ငါ့ဆီမွာ Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္

လူမႈေရးဆိုင္ရာ အေၾကာင္းမ်ားတြင္ လူမႈစီးပြားေရးအေျခအေန နိမ့္ပါးျခင္း၊ ပညာအရည္အခ်င္းနိမ့္ျခင္း၊ ပတ္၀န္းက်င္ အေပါင္းအသင္းမ်ား၏ဖိအား၊ ေဆးအလြယ္ရနိုင္ျခင္း၊ မႈခင္း/ေဆးစြဲမႈ မ်ားေသာအရပ္တြင္ ေနထိုင္ျခင္း တို႔ပါ၀င္သည္။

မိသားစုဆိုင္ရာအေၾကာင္းမ်ားတြင္ မိဘအုပ္ထိန္းမႈႏွင့္ ကင္းကြာျခင္း၊ စည္းကမ္းမရွိျခင္း/တင္းၾကပ္လြန္းျခင္း၊ မိသားစုတြင္း ဆက္ဆံေရးမေျပလည္ျခင္း၊ မိသားစုတြင္းခိုက္ရန္ျဖစ္ပြားမႈ၊ ကြာရွင္းမႈမ်ား ပါ၀င္သည္။

တစ္ဦးတစ္ေယာက္စီႏွင့္ ဆိုင္ေသာအေၾကာင္းမ်ားမွာ အမ်ိဳးသားျဖစ္ျခင္း၊ ေကာ့ေကးဆပ္မ်ိဳးႏြယ္၀င္ျဖစ္ျခင္း၊ လူငယ္လူရြယ္ျဖစ္ျခင္းတို႔ ပါ၀င္သည္။ ဆိုးသြမ္းေသာကေလးျဖစ္ခဲ့ျခင္းႏွင့္ အျခားအျပဳအမူဆိုင္ရာ ျပႆနာမ်ားျဖစ္သည့္ ႏွိပ္စက္ခံရျခင္း၊ စိတ္က်န္းမာေရး၊ ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရးႏွင့္ ပညာေရးျပႆနာမ်ား အားလံုးသည္ ကိုကင္းအလြဲသံုးနိုင္ေျခ ျမင့္တက္ေစသည္။ အျခားအေၾကာင္းမ်ားမွာ စြန္႔စားလိုစိတ္ရွိျခင္း၊ ေဆး၏အႏၲရာယ္မ်ားကို မသိျခင္းတို႔ ျဖစ္သည္။

 

အထက္ပါျဖစ္ပြားႏိုင္ေခ်မ်ားမရိွျခင္းေၾကာင့္ သင့္မွာ ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းမျဖစ္ဘူးလုိ႕ ေျပာလို႕မရႏိုင္ပါဘူး။ ဒီအခ်က္လက္မ်ားဟာမွီျငမ္းၾကည္႕ရႈဖို႕အတြက္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ အေသးစိတ္သိရိွလိုပါက ဆရာ၀န္ႏွင့္ တိုင္ပင္ ေဆြးေႏြးဖုိ႕ လိုအပ္ပါတယ္။

 

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းကို အမ်ားအားျဖင့္ အေရးေပၚဌာနက အတည္ျပဳေပးျပီး လိုအပ္သည့္ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ရန္အခ်ိန္လိုအပ္သည့္အတြက္ လူနာကို ေဆးရံုတင္ရသည္။

ျခံုေျပာရလွ်င္ ဆရာ၀န္သည္ ကိုကင္းႏွင့္ ပတ္သတ္သည့္အေျခအေနအတြက္ လိုအပ္သည့္ စစ္ေဆးမႈအားလံုးကို ျပဳလုပ္လိမ့္မည္။ ေရာဂါရာဇ၀င္ ေမးျမန္းျခင္း၊ စမ္းသပ္ျခင္းတို႔ အျပင္ ဆီးႏွင့္ ေသြးစစ္ျခင္း၊ ရင္ဘတ္ဓါတ္မွန္၊ စီတီ၊ သံလိုက္ဓါတ္မွန္ရိုက္ျခင္း၊ ခါးဆစ္ရိုးေဖာက္ျခင္းတို႔ ပါ၀င္နိုင္သည္။

Cocaine abuse (ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ေရွးဦးစြာ လူနာသည္ကိုကင္းႏွင့္ အျခားေဆးမ်ားအသံုးျပဳျခင္းကို ရပ္ရမည္။ ကိုကင္းမွေပးေသာ ဆိုးက်ိဳးမ်ားကို အိမ္တြင္ကုသ၍မရပါ။ အမ်ားစုမွာ စိတ္ပိုင္းဆို္င္ရာ ဆိုးက်ိဳးမ်ားျဖစ္သည္။

စိုးရိမ္ပူပန္ျခင္း၊အနည္းငယ္ စိတ္အေႏွာင့္အယွက္ျဖစ္ျခင္း၊ အစားအေသာက္ပ်က္ျခင္း၊ အိပ္မေပ်ာ္ျခင္း၊ စိတ္တိုလြယ္ျခင္း၊ အနည္းငယ္စိတ္ဓါတ္က်ျခင္း၊ ေၾကာက္လန္႕ျခင္း၊ မျပင္းထန္ေသာ ေခါင္းကိုက္ျခင္းတို႔ကို ေဆးမသံုးေတာ့ဘဲ လူနာကို ေစာင့္ၾကည့္ျခင္းျဖင့္ အိမ္မွာပင္ကုသနိုင္သည္။

ႏွာရည္ယိုျခင္း၊ ႏွာပိတ္ျခင္း၊ ႏွာေခါင္းေသြးလွ်ံျခင္း တုိ႔ကိုလည္း ေဆးျဖတ္ျပီး၊ ရွဴသည့္ေလ၏ စိုထိုင္းဆကို ေရေငြ႔ေပးစက္မ်ားျဖင့္ မ်ားေစျခင္း၊ ႏွာေခါင္းေသြးလံွ်လွ်င္ ၁၀မိနစ္ခန္႔ႏွာေခါင္းကို ဖိထားျခင္းျဖင့္ အိမ္မွာပင္ကုသနိုင္သည္။ bacitracin ကဲ့သို႔ ပဋိဇီ၀လိမ္းေဆးႏွင့္ petroleum jellyလိမ္းေဆး တို့သည္ ေျခာက္ေသြ႔အက္ကြဲျခင္းကို သက္သာေစသည္။ ႏွာေခါင္းမနွဳိက္ပါႏွင့္။

အေၾကာမွေဆးထိုးသြင္းသူမ်ားသည္ ကူးစက္ေရာဂါမ်ားမွ ကာကြယ္ရန္ အပ္မ်ားကိုျပန္သံုးျခင္း၊ ေ၀မွ်ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ရမည္။ ေဆးမထိုးမီ အေရျပားကို ေသခ်ာစြာ သန္႔ရွင္းျခင္းသည္လည္း ပိုး၀င္ျခင္းမွ ကာကြယ္နိုင္သည္။

 

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းက ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းကိုကုသရာမွာဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမႈပံုစံမ်ားနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားကသင့္အေနျဖင့္ ကိုကင္းအလြဲသံုးျခင္းကိုကုသတဲ့ေနရာမွာနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနတဲ့ေနရာေတြမွာအကူအညီေပးႏုိင္ပါတယ္။

အထူးသျဖင့္အလြဲသံုးနိုင္ေျခ ျမင့္မားသူမ်ားတြင္ အရြယ္မေရာက္ခင္ ကေလးဘ၀ကပင္ စတင္ကာကြယ္ရမည္။ မိသားစုထဲတြင္ အရက္ သို႔မဟုတ္ ေဆးစြဲသည့္ ရာဇ၀င္ရွိသည့္ ကေလးမ်ားပါ၀င္သည္။ ကေလးသူငယ္မ်ားကို ေဆးလိပ္၊ အရက္၊ မူးယစ္ေဆးတို႔ကို ေရွာင္ရွားရန္ သင္ၾကားထားျခင္းသည္ အရိုးရွင္းဆံုးနည္းလမ္းျဖစ္ေသာ္လည္း အေကာင္းဆံုးကာကြယ္နည္းျဖစ္သည္။ ကေလးမ်ားႏွင့္ မ်ိဳးဆက္သစ္မ်ားကို ေဆးလိပ္၊အရက္၊ေဆးေျခာက္စသည့္ လမ္းစေပၚမေရာက္ေအာင္ ကာကြယ္ထားျခင္းျဖင့္ ကိုကင္းကဲ့သို႔ ေနာက္တစ္ဆင့္ျမင့္သည့္ မူးယစ္ေဆးမ်ား အသံုးျပဳျခင္းမွ ကာကြယ္နိုင္ျပီး မူးယစ္ေဆး၏ေရရွည္ဆိုးက်ိဳးမ်ားႏွင့္ ကင္းေ၀းေစမည္ျဖစ္သည္။

 

အကယ္၍သင့္မွာေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္သင့ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ မတ် 15, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း မတ် 15, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ