Cervical Spondylosis လည္ပင္းက်ီးေပါင္းတက္ျခင္း

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

လည္ပင္းက်ီးေပါင္းတက္ျခင္း (cervical spondylosis) ဆိုတာဘာလဲ

လည္ပင္းက်ီးေပါင္းတက္တယ္ဆိုတာ အသက္အရြယ္ေၾကာင့္ျဖစ္လာတဲ႔ အဆစ္ေတြနဲ႔ လည္ပင္းအဆစ္ၾကား အခ်ပ္ျပားေတြကိုထိခိုက္ေစတဲ႔ေဝဒနာတစ္ခုပါ။ လည္ပင္း (ဂုတ္) မွာအျဖစ္မ်ားပါတယ္။ လည္ပင္းအရိုးအဆစ္ေရာင္ရမ္းတာလို႔လည္းေခၚၾကပါတယ္။ အရိုးႏုနဲ႔အရိုးေတြ ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈေၾကာင့္ လည္ပင္က်ီးေပါင္းျဖစ္လာရတာပါ။

အသက္ ၆၀ ႏွစ္နဲ႔အထက္လူေတြရဲ႕ ၈၅ ရာခိုင္ႏႈန္းေက်ာ္မွာ အရိုးက်ီးေပါင္းေဝဒနာခံစားၾကရတယ္၊ လို႔ေလ့လာမႈစစ္တမ္းေတြအရ သိရပါတယ္။ လည္ပင္းက်ီးေပါင္းျဖစ္တဲ႔အခါ နာတာရွည္ နာက်င္ကိုက္ခဲမႈကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ခံစားရတာ၊ လည္ပင္းကေတာင့္ေတာင့္ၾကီးျဖစ္ေနတာမ်ိဳးခံစားရေလ့ရွိေပမယ့္ ေတာ္ေတ္ာမ်ားမ်ားကေတာ့ ပံုမွန္လုပ္ေနက်အလုပ္ေတြကို လုပ္ေဆာင္ေနနိုင္ၾကပါတယ္။

 

 

လကၡဏာမ်ား

လည္ပင္းက်ီးေပါင္း (cervical spondylosis) ရဲ႕လကၡဏာေတြက ဘာေတြလဲ

လည္ပင္းက်ီးေပါင္းခံစားေနရသူေတာ္ေတ္ာမ်ားမ်ားမွာ ေရာဂါလကၡဏာေတြမျပတတ္ၾကပါဘူး။ ေရာဂါလကၡဏာျပတဲ႔အခါမ်ိဳးမွာလည္း လည္ပင္း (ဂုတ္) ကနာက်င္တာ၊ေတာင့္ေတာင့္ၾကီးျဖစ္ေနတာမ်ိဳးကိုခံစားရႏိုင္ပါတယ္။

အရိုးက်ီးေပါင္းကျပင္းထန္လာတဲ႔အခါမ်ိဳးမွာေတာ့ –

  • လက္ေမာင္း၊လက္၊ေျခေထာက္ နဲ႔ ေျခဖ်ားတို႔မွာ ထံုက်ဥ္က်ဥ္ျဖစ္ေနတာ
  • ဟန္ခ်က္ထိန္းရခက္ျပီး လမ္းေလွ်ာက္ရခက္ခဲတာ
  • ဆီးေတြဝမ္းေတြမထိန္းႏိုင္တာ မ်ိဳးေတြျဖစ္ေပၚခံစားရႏိုင္ပါတယ္။

 

 

 

ဘယ္အခ်ိန္မွာဆရာဝန္နဲ႔သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္လဲ

တကယ္လို႔သင့္အေနနဲ႔ ပခံုး၊လက္ေမာင္း နဲ႔ ေျခေထာက္ေတြ ထံုက်ဥ္ျပီး ထိလို႔ထိမွန္းမသိေတာ့တာမ်ိဳး၊ ဆီးေတြ၊ဝမ္းေတြ မထိန္းႏိုင္တာမ်ိဳးျဖစ္မယ္ဆိုရင္ ျမန္နိုင္သမွ်ျမန္ျမန္ ေဆးကုသမႈခံယူသင့္ပါတယ္။ ဒါကအေရးေပၚအေျခအေနတစ္ရပ္လို႔ဆိုရပါမယ္။

နာက်င္မႈက ေန႔စဥ္လုပ္ေဆာင္မႈေတြကုိပါ မလုပ္ေဆာင္နိုင္ေအာင္ျဖစ္လာျပီဆိုရင္ေတာ့ မျဖစ္မေနဆရာဝန္နဲ႔ သြားေရာက္ျပသဖို႔လိုပါမယ္။

 

အေၾကာင္းအရင္းမ်ား

လည္ပင္းက်ီးေပါင္း (cervical spondylosis) ကိုျဖစ္ေစရတဲ႔အေၾကာင္းအရင္းမ်ား
အသက္အရြယ္ရလာတာနဲ႔အမွ် ေက်ာရိုး နဲ႔ လည္ပင္းရိုးတို႔မွာပါဝင္ဖြဲ႔စည္းထားတဲ့ အရိုးအဆစ္ေတြနဲ႔ အရိုးႏုေတြက တျဖည္းျဖည္းခ်င္း ထိခိုက္ပ်က္စီးလာပါေတာ့တယ္။ ဒီလိုျဖစ္ပ်က္မႈေတြေၾကာင့္ အရိုးက်ီးေပါင္းျဖစ္တာေတြျဖစ္လာရတာပဲျဖစ္ပါတယ္။
အရိုးအခ်ပ္ျပားေတြၾကားက အဆီေတြခမ္းေျခာက္လာတာ – အရိုးအခ်ပ္ျပားေတြက ေက်ာရိုးအဆစ္ေတြၾကားမွာ ကူရွင္သဖြယ္လုပ္ေဆာင္ေပးေနၾကပါတယ္။ အသက္ ၄၀ ေလာက္ေရာက္လာတဲ့အခါ လူအမ်ားစုမွာ ေက်ာရိုးအဆစ္ေတြၾကားက အဆီေတြက တျဖည္းျဖည္းခ်င္း နည္းလာျပီး ေက်ာရိုးဆစ္ေတြၾကားက အရိုးေတြက တစ္ခုနဲ႔တစ္ခု ထိခိုက္မိလာပါေတာ့တယ္။
အရိုးအခ်ပ္ျပားေတြကၽြံတာ – အသက္အရြယ္ရလာတဲ့အခါ ေက်ာရိုးအခ်ပ္ျပားေတြရဲ႕ အျပင္ဘက္ပိုင္းက ထိခိုက္မိတာေတြျဖစ္လာနိုင္ပါတယ္။ အရိုးအဆစ္ေတြ တိုက္ရိုက္ထိေတြ႔မိတဲ့အခါ အရိုးေဘးဘက္ေတြမွာ က်ီးေပါင္းလို႔ေခၚတဲ့ အဖုငယ္ေလးေတြထြက္လာပါေတာ့တယ္။
အရိုးအတက္ထြက္တာ – ေက်ာရိုးမၾကီးကို အားျဖည့္ေပးဖို႔အတြက္ ေက်ာရိုးမၾကီးရဲ႕ အရိုးပမာဏကို အလြန္အကၽြံ ထုတ္လုပ္မိရာကေန အရိုးအတက္ထြက္တာေတြျဖစ္လာတတ္ပါတယ္။ အဆိုပါအရိုးအတက္ေတြက ေက်ာရိုးနဗ္ေၾကာနဲ႔ အာရံုေၾကာေတြဆံုတဲ့ေနရာကို ဖိမိတာမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။
အရြတ္ေတြမာေက်ာလာတာ – အရြတ္ေတြက အရိုးအခ်င္းခ်င္းကို တြယ္ဆက္ေပးတဲ့ တစ္ရႈးေတြပါ။ ေက်ာရိုးက အဆစ္ေတြကိုတြယ္ဆက္ေပးထားတဲ့ အရြတ္ေတြက အသက္အရြယ္ရလာတာနဲ႔အမွ် မာေက်ာလာၾကပါတယ္။

Risk factors

လည္ပင္းက်ီးေပါင္း (cervical spondylosis) ျဖစ္နိုင္ေျခကို ျမင့္တက္ေစရတဲ့ အေၾကာင္းအရင္းေတြ

လည္ပင္းက်ီးေပါင္းျဖစ္နိုင္ေျခကို ျမင့္တက္ေစရတဲ့ အေၾကာင္းအရင္းေတြကေတာ့ –

  • အသက္အရြယ္ၾကီးရင့္လာတာ
  • လည္ပင္းလႈပ္ရွားမႈမ်ားတဲ့ အလုပ္ေတြလုပ္ရတာ၊ လည္ပင္းအရိုးကို ဝန္ပိေစတဲ့ ကိုယ္ေနဟန္ထားမ်ိဳးေနတာ၊ အေလးအပင္ေတြရြက္တာ
  • လည္ပင္းရိုးမွာ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရတာ။ လည္ပင္းအရိုးမွာထိခိုက္ဒဏ္ရာရထားသူေတြမွာ အရိုးက်ီးေပါင္းေဝဒနာျဖစ္ႏိုင္ေျခက ပံုမွန္ထက္ပိုမ်ားပါတယ္။
  • မ်ိဳးရိုးရွိေနတာ
  • ေဆးလိပ္ေသာက္သံုးတာ ေတြေၾကာင့္ လည္ပင္းက်ီးေပါင္းျဖစ္နိုင္ေျခကိုျမင့္တက္ေစပါတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ကုသမႈ

လည္ပင္းက်ီးေပါင္း (cervical spondylosis) ကိုဘယ္လိုအတည္ျပဳသလဲ

အရိုးေတြက အထိမခံႏိုင္ေအာင္နာေနတဲ႔အခါ ဆရာဝန္ဆီသြားျပရင္ ဆရာဝန္က အရင္ဆံုး ဘယ္လို လကၡဏာေတြခံစားေနရလဲဆိုတာကို ေမးပါလိမ့္မယ္။ အရင္ဆံုး physical exam ေတြလုပ္ခိုင္းပါလိမ့္မယ္။ ဂုတ္၊ ေက်ာကုန္း၊ ပခံုးေတြမ်ာနာေနလားဆိုတာမ်ိဳးေပါ့။ လက္ေမာင္းေတြ၊ လက္ဖ်ား၊ေျခဖ်ားေတြမွာ ထံုက်ဥ္တာေတြျဖစ္ေနလားဆိုတာကို စစ္ေဆးမယ္။ လမ္းေလွ်ာက္တာကိုၾကည့္တာမ်ိဳးလုပ္ပါလိမ့္မယ္။

ေနက္ထပ္စစ္ေဆးမႈေတြအေနနဲ႔ကေတာ့ X-rays၊ computed tomography (CT) နဲ႔ magnetic resonance imaging (MRI) တို႔ကို အသံုးျပဳျပီး စစ္ေဆးမႈေတြလုပ္ေဆာင္ပါလိမ့္မယ္။ MRI ကေတာ့ပံုရိပ္ေတြကို အေကာင္းဆံုးေဖာ္ျပေပးနုိင္ပါတယ္။

လည္ပင္းက်ီးေပါင္း (cervical spondylosis) ကိုဘယ္လိုကုသသလဲ

လည္ပင္းက်ီးေပါင္းကို ကုသတဲ့အခါ –

  • အနားယူတာ
  • nonsteroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs) လိုမ်ိဳး အေရာင္က်ေဆး ဒါမွမဟုတ္ ေရာင္ရမ္းနာက်င္မႈကို သက္သာေစတဲ႔ နီကိုတင္းမပါဝင္တဲ့ေဆးေတြကို ေသာက္သံုးတာ
  • နာတာရွည္ေရာင္ရမ္းနာက်င္မႈကို ကုသတဲ့ ကုထံုးကိုအသံုးျပဳတာ
  • လည္ပင္းအရိုးလႈပ္ရွားမႈကို ထိန္းညွိေပးႏိုင္ေစဖို႔ က်ီးေပါင္းသမားေတြဝတ္ရတဲ႔ လည္ပင္းပတ္တာကိုဝတ္ဆင္ေပးတာ
  • အပူကုထံုး၊ အေအးကုထံုးေတြကို ခံယူတာ
  • အဆစ္ထဲကို ေဆးထိုးတာမ်ိဳးေတြလုပ္ေဆာင္လို႔ရပါတယ္။

တကယ္လို႔ လည္ပင္းက်ီးေပါင္းျဖစ္ေနတာက အခ်ိန္အေတာ္ၾကာေနျပီဆိုရင္ေတာ့ လိုအပ္ရင္ခြဲစိတ္ကုသတာမ်ိဳး လုပ္ေဆာင္ရႏိုင္ပါတယ္။ က်ီးေပါင္းကို ခြဲစိတ္ကုသမႈခံရတာက ရွားေတာ့ရွားပါတယ္။

 

ေနာက္ဆက္တြဲဘာေတြျဖစ္ႏိုင္သလဲ

လည္ပင္းက်ီးေပါင္း (cervical spondylosis) ေၾကာင့္ေနာက္ဆက္တြဲ ဘာေတြခံစားရႏိုင္လဲ

လည္ပင္းက်ီးေပါင္းေၾကာင့္ ပင္မအာရံုေၾကာေတြကို သြားဖိမိတာမ်ိဳးရွိလာႏိုင္ပါတယ္။ ဒီအေျခအေနက အခ်ိန္ၾကာလာတဲ့အခါ ခႏၶာကိုယ္မွာနာတာရွည္ ထိခိုက္မႈေတြျဖစ္လာနိုင္ပါတယ္။

 

အိမ္တြင္းကုသမႈမ်ား

လည္ပင္းက်ီးေပါင္း (cervical spondylosis) ကိုသက္သာေစႏိုင္မယ့္ အိမ္းတြင္းကုထံုးအခ်ိဳ႕
တကယ္လို႔မ်ား လည္ပင္းက်ီးေပါင္းက သိပ္မျပင္းထန္ဘူးဆိုရင္ မိိိမိေနအိမ္မွာပဲ သက္သာေအာင္လုပ္လို႔ရတဲ့နည္းေလးေတြရွိပါတယ္။ ဒါေတြကေတာ့ –
  • ibuprofen နဲ႔ naproxen sodium တို႔လိုမ်ိဳး အကိုက္အခဲသက္သာေစတဲ့ေဆးေတြေသာက္သံုးလို႔ရပါတယ္။
  • ၾကြက္သားေတြနာက်င္တာ၊ က်ီးေပါင္းေၾကာင့္နာက်င္တာကို သက္သာေစဖို႔ နာက်င္ကိုက္ခဲတဲ့ေနရာကို ေရေႏြးအိတ္ကပ္ေပးတာ၊ ေရခဲဝတ္ကပ္ေပးတာမ်ိဳးေတြလုပ္ေပးလို႔ရပါတယ္။
  • က်ီးေပါင္းသက္သာလာေအာင္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ေပးလို႔ရပါတယ္။
  • နာက်င္မႈယာယီသက္သာေစဖို႔ က်ီးေပါင္းသမားေတြပတ္ရတဲ့ လည္ပင္းပတ္တာကို ဝတ္ဆင္ေပးလို႔ရပါတယ္။ ဒီလည္ပတ္ကိုေရရွည္ဝတ္ဆင္ဖို႔ေတာ့မသင့္ပါဘူး။ ၾကြက္သားေတြကို အားနည္းေစႏိုင္တာေၾကာင့္ပါ။

Hello Health Group သည္ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 9, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 9, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ