Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး)

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး) ကဘာလဲ။

Cellulitis ေခၚ အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳးျဖစ္တယ္။ ျဖစ္ေလ့ျဖစ္ထရွိျပီး အေရျပားနီရဲေရာင္ရမ္းကာ ပူျပီးနာက်င္ရပါတယ္။ ခႏၶာကုိယ္တစ္ေနရာမွ တျခားတစ္ေနရာကို လြယ္လြယ္ပ်ံ႕တတ္ျပီး လူတစ္ေယာက္ကေနတစ္ေယာက္ေတာ့ ပ်ံ႕ႏွံ႔ခဲပါတယ္။

ခႏၶာကုိယ္ေနရာမေရြးျဖစ္နုိင္ေပမယ့္ ေျခေထာက္ေအာက္ပိုင္းအေရျပားေတြဟာ ျဖစ္နုိင္ေခ်အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္။ အေရျပားအေပၚလႊာပဲျဖစ္နုိင္သလို အေရျပားေအာက္ထဲ တစ္သွ်ဴးနဲ႔ ျပန္ရည္ေၾကာအက်ိတ္၊ ေသြးလမ္းေၾကာင္းေတြထိ ပ်ံ႕နုိင္ပါတယ္။မကုသပါက ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားျပီး အသက္အႏၱရာယ္ထိခုိက္နုိင္တယ္။ cellulitis လကၡဏာေတြ႔ေတြ႔ခ်င္း ခ်က္ျခင္းေဆးကုသမႈခံယူဖုိ႔အေရးၾကီးပါတယ္။

Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ျဖစ္ေ့လျဖစ္ထရွိတဲ့ေရာဂါတစ္မ်ိဳးလို႔ ေျပာလုိ႔ရပါတယ္။ လူမ်ိဳးမေရြး၊ ဘာသာမေရြးျဖစ္နုိင္ျပီး အသက္ ၄၅ နွစ္ေက်ာ္ပါက ပိုခံစားရနုိင္ေခ်မ်ားပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ေရာဂါျဖစ္ျခင္းကို အားေပးတဲ့အခ်က္ေတြ၊ အေျခအေနေတြကို ထိန္းသိမ္းျခင္းျဖင့္ ေရာဂါျဖစ္ျခင္းကိုေလွ်ာ့ခ်နုိင္ပါလိမ့္မယ္။ အေသးစိတ္အခ်က္အလက္ေတြအတြက္ ဆရာ၀န္ကိုေမးနုိင္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

လကၡဏာအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ မ်ားေသာအားျဖင့္ ခႏၶာကုိယ္ရဲ႕တစ္ေနရာရာမွာပဲျဖစ္ေပၚတတ္တဲ့ ျဖစ္နုိင္ေခ်ရွိတဲ့ လကၡဏာေတြကေတာ့ –

  • အေရျပားနီရဲျခင္း
  • ေရာင္ရမ္းျခင္း
  • နာက်င္ျခင္း
  • ပူေႏြးျခင္း
  • ဖ်ားျခင္း
  • အနီစက္မ်ားေပၚျခင္း
  • အရည္ၾကည္ဖုမ်ားေပါက္ျခင္း
  • အေရျပားတြန္႔ေခါက္ ခ်ိဳင့္၀င္ျခင္း

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ေစာစီးစြာေရာဂါေတြ႔ရွိကုသျခင္းဟာ အေျခအေန ပိုမဆုိးေအာင္ကာကြယ္ေပးနုိင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပင္းထန္တဲ့အေျခအေနထိျဖစ္မသြားဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ေစာေစာစီးစီးတုိင္ပင္သင့္တယ္။ ေဖာ္ျပပါအခ်က္မ်ားျကံုရပါက သုိ႔ သိလိုသည္မ်ားရွိပါက ဆရာ၀န္နဲ႔တို္င္ပင္ပါ။ လူတုိင္းခႏၶာကိုယ္က တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ မတူတာေၾကာင့္ သင့္အေျခအေနအတြက္ အေကာင္းဆံုးအေျဖရဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္တာ အေကာင္းဆံုးပါ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ဘတ္တီးရိးယားမ်ားေၾကာင့္ျဖစ္တတ္ျပီး မ်ားေသာအားျဖင့္ streptococcus, staphylococcus ပိုးေတြဟာ အေရျပားေပၚရွိ ေပါက္ျပဲ ကြဲအက္ ျပတ္ရွေနေသာ ေနရာမ်ားမွ ၀င္တတ္ပါတယ္။ ပိုျပင္းထန္တဲ့ MRSA လို႔ေခၚတဲ့ methicillin ေဆးယဥ္ပါး ပိုး၀င္ျခင္း အေျခအေနဟာ ခုဆုိအျဖစ္မ်ားေနပါတယ္။

ခႏၶာကိုယ္ေနရာအနွံ႔မွာျဖစ္နုိင္ေပမယ့္ အျဖစ္အမ်ားဆံုးကေတာ့ ေျခေထာက္ျဖစ္တယ္။ ဘတ္တီးရီးယားေတြဟာ လတ္တေလာခြဲစိတ္ထားျခင္း၊ ျပတ္ရွျခင္း၊ ျပည္တည္နာ၊ ေျခေထာက္ကြဲျခင္း၊ အေရျပားေရာင္ျခင္း တို႔ကဲ့သုိ႔ အေရျပားေပၚ ထိရွေနတဲ့ေနရာေတြကေန၀င္နုိင္တယ္။

တခ်ိဳ႕ေသာအင္းဆက္ကိုက္ျခင္း၊ ပင့္ကူကိုက္ျခင္းေတြကလည္း ဘတ္တီးရီးယားေတြကို ပ်ံ႔နွံ႔ေစတယ္။ ဘတ္တီးရီးယားေတြဟာ ေျခာက္ေသြ႔၊ ကြဲရွ၊ ေရာင္ရမ္းေနတဲ့ေနရာေတြကေန ၀င္နုိင္တယ္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

တကယ္လုိ႔ ေအာက္ပါအေျခအေနမ်ားျကံုဖူးပါက cellulitis ေရာဂါျဖစ္နုိင္ေခ်မ်ားပါတယ္-

  • ထိခုိက္မႈမ်ား – ျပတ္ရာ၊ ရွရာ၊ ကုတ္ျခစ္ရာ၊ က်ိဳးရာေတြဟာ ဘတ္တီးရီးယား၀င္နုိ္င္ေသာေနရာမ်ားျဖစ္တယ္။
  • ကိုယ္ခံအားနည္းျခင္း – ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳ၊ ေသြးကင္ဆာ၊ HIV, AIDS ကဲ့သုိ႔ ကိုယ္ခံအားနည္းေစေသာ အေျခအေနေတြဟာ cellulitis ေရာဂါျဖစ္နုိင္ေခ်မ်ားေဆးတယ္။ စတီးရြိဳက္ကဲ့သုိ႔ ေဆးတခ်ိဳ႕ေၾကာင့္လည္း ကုိယ္ခံအားနည္းနုိင္တယ္။
  • အေရျပားေရာဂါမ်ား – အင္ျပင္ထျခင္း၊ ေျခေထာက္ေပါက္ျပဲျခင္း၊ ေရေက်ာက္၊ ေရယုန္ စသည္တုိ႔ဟာ အေရျပားေပါက္ျပဲ ကြဲအက္ျပီး ဘတ္တီးရီးယားေတြ၀င္ေစတယ္။
  • လက္ေမာင္း၊ ေျခေထာက္တုိ႔တြင္ နာတာရွည္ေဖာျခင္း
  • ေဖာေန၊ ေရာင္ေနေသာ တစ္သ်ဴးေတြဟာ ကြဲအက္နုိင္ျပီး ပိုး၀င္ျခင္းကိုအားေပးနုိင္တယ္။
  • တစ္ခ်ိန္ကျဖစ္ဖူးျခင္း – အရင္က cellulitis ျဖစ္ဖူးထားပါက ေနာက္ထပ္ျပန္ျဖစ္နုိ္င္ေခ်မ်ားပါတယ္။
  • ေဆးသံုးျခင္း – မူးယစ္ေဆးထိုးျခင္းဟာလည္း ေရာဂါပိုး၀င္ျခင္းကိုအားေပးတယ္။
  • အ၀လြန္ျခင္း – အ၀လြန္ျခင္းဟာ cellulitis ျဖစ္နုိင္ေခ်မ်ားေစျပီး ျပန္ျဖစ္နုိင္ေခ်လည္းမ်ားေစတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ေရာဂါရွာေဖြမႈ –

ဆရာ၀န္ကရုပ္ပိုင္းဆုိင္ရာစမ္းသပ္မႈမ်ားနဲ႔ တျခားစစ္ေဆးမႈေတြလုပ္လိမ့္မယ္။ ထိုစစ္ေဆးမႈေတြကေတာ့-

  • ေသြးတြင္းပိုး၀င္ျခငး္ရွိမ၇ွိသိရန္အတြက္ ေသြးစစ္ေဆးမႈ
  • အေရျပားတြင္းပံုမွန္မဟုတ္အရာတစ္ခုခုရွိပါက သုိ႔ အရိုးသို႔ပိုးပ်ံ႕သည္ထင္ပါက ဓာတ္မွန္ရုိက္ပါလိမ့္မယ္။

ထိခိုက္ထားေသာေနရာမွ အရည္ကုိထုတ္ယူကာ ပိုးစစ္ေဆးမႈျပဳလုပ္ပါလိမ့္မယ္။

Cellulitis (အနာစိမ္း သို႔ အေရျပားပိုး၀င္ျခင္းတစ္မ်ိဳး) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ပဋိဇီ၀ပိုးသတ္ေဆးျဖင့္ကုသနုိင္တယ္။ ေဆးေသာက္ျပီး သံုးရက္ခန္႔အၾကာမွာ ေဆးအာနိသင္ထိေရာက္မႈရွိမရွိဆရာ၀န္ကိုေျပာျပပါ။ ဆရာ၀န္ညႊန္သေလာက္ေသာက္ရနုိင္ျပီး မ်ားေသာအားျဖင့္ကေတာ့ ၅-၁၀ ရက္မွ ၁၄ ရက္ခန္႔ထိျဖစ္နုိင္ပါတယ္။

မ်ားေသာအားျဖင့္ေတာ့ ရက္အနည္းအၾကာမွာေကာင္းသြားတတ္ေပမယ့္ ေအာက္ပါအေျခအေနေတြျဖစ္ရင္ေတာ့ ေဆးရံုတက္ျပီး ပဋိဇီ၀ပိုးသတ္ေဆးသြင္းဖုိ႔လိုပါလိမ့္မယ္။

  • ေသာက္ေဆးမထိေရာက္ပါက
  • ေရာဂါအေျခအေနျပင္းပါက
  • အဖ်ားၾကီးပါက

မ်ားေသာအားျဖင့္ ဆရာ၀န္ေတြက streptococci နဲ႔ staphylococci ပိုးမ်ားအတြက္ ေဆးေပးေလ့ရွိတယ္။ လကၡဏာေတြသက္သာသြားသည့္တုိင္ေအာင္္ ညႊန္းတဲ့အတိုင္း ေဆးကုန္သည္ထိ အတိအက်ေသာက္ဖုိ႔က အရမ္းအေရးၾကီးပါတယ္။

အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ား၊ ေနထုိင္မႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းမ်ား

  • အနာကိုေန႔စဥ္ဆပ္ျပာ၊ ေရနဲ႔ေသခ်ာေဆးပါ။ ပံုမွန္ေရခ်ိဳးသန္႔စင္သလို ပံုမွန္အလုပ္တစ္ခုကဲ့သုိ႔ ညင္သာစြာလုပ္ေပးပါ။
  • ေဆးလိမ္းပါ။ မ်က္နွာျပင္ေပၚကအနာေတြကို ေဆးဆုိင္ေတြကေန အလြယ္တကူ၀ယ္ယူရနို္င္တဲ့ Neosporin, Polysporin ကဲ့သုိ႔ ပိုးသတ္ေဆးမ်ားလိမ္းနုိင္ပါတယ္။
  • အနာကိုပတ္တီးစည္းထားပါ။ ေန႔စဥ္လဲပါ။
  • ပိုး၀င္သည့္လကၡဏာမ်ားကို အျမဲေစာင့္ၾကည့္ပါ။ နီရဲျခင္း၊ နာက်င္ျခင္း၊ ျပည္မ်ား အရည္မ်ားထြက္ျခင္းေတြဟာ ေရာဂါပိုး၀င္ျခင္းလကၡဏာေတြျဖစ္ျပီး ပိုေကာင္းတဲ့ေဆးကုသမႈလိုပါလိမ့္မယ္။

တျခားသိလိုသည္မ်ားရွိပါက သင့္အေျခအေနအတြက္ အေကာင္းဆံုးအေျဖရဖို႔ ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္ပါ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 13, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 13, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ