Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Thurein Hlaing Win.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) ကဘာလဲ။

Carpal Tunnel Syndrome(CTS)ဆိုသည္မွာလက္ေကာက္ဝတ္ႏွင့္ လက္ကိုထိခိုက္ေသာေရာဂါ တစ္ခုျဖစ္ပါသည္။ Median nerve ဆိုသည္မွာ carpel tunnelဟုုေခၚေသာ လက္ေကာက္၀တ္တြင္းမွ လမ္းေၾကာင္းတစ္ခုကိုွျဖတ္သြားကာလက္ႏွင့္ လက္ေကာက္ဝတ္ ၏ လႈပ္ရွားမႈ ႏွင့္ ထိေတြ႕ခံစားမႈကိုထိန္းခ်ဳပ္ထားေသာအာရုံေၾကာ ျဖစ္သည္။

၎ သည္ carpel tunnel ထဲတြင္ တည္ရိွသည္။ CTS သည္ လက္ ႏွင့္ လက္ေကာက္ဝတ္ တြင္ ထံုျခင္း၊ က်ဥ္ျခင္းႏွင့္ စူးရွစြာထူးေဖာက္သကဲ့သို႔ နာက်င္ျခင္းတို႔ကို ျဖစ္ေစသည္။

Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

CTS သည္ စာေရးသားရသူမ်ား၊ ေငြစာရင္းကိုင္သူမ်ား၊ သားသတ္သမားမ်ားႏွင့္ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္သားကဲ့သို႔ေသာအခိ်ဳ႕အလုပ္အကိုင္မ်ားတြင္ အျဖစ္မ်ားပါသည္။

အႏၱရာယ္ျဖစ္ေစ ႏိုင္ေသာအခ်က္မ်ားကိုေလ်ာ့ခ်ျခင္းအားျဖင့္ ေရာဂါကိုထိန္းခ်ဳပ္ ႏိုင္ပါသည္။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားအတြက္ ဆရာဝန္ႏွင့္ တိုင္ပင္ပါ။

လကၡဏာမ်ား

Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

CTS ၏ ေတြ႕ရမ်ားေသာေရာဂါလကၡဏာမ်ားမွာနာက်င္ျခင္း၊ စပ္ဖ်ဥ္းဖ်ဥ္းျဖစ္ျခင္း၊ ထံုျခင္း၊ လက္ေကာက္ဝတ္၊ လက္ ႏွင့္ လက္ေခ်ာင္းမ်ားတြင္ ဆုပ္ကိုင္နုိင္မႈ အားနည္းျခင္း (တစ္စံုတစ္ခု ျပဳတ္က်ရန္ ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ားျခင္း) တို႔ျဖစ္ပါသည္။

ေရာဂါလကၡဏာမ်ားသည္လက္ကိုလႈပ္ခါေသာအခါ သို႔မဟုတ္ လက္ျဖင့္အားစိုက္၍ ကိုင္ေသာအခါ ပိုဆိုးပါသည္။ အခ်ိဳ႕လူမ်ားတြင္ လက္ေမာင္းအေပၚဘက္ ႏွင့္ ပုခံုးတြင္ပါ မသက္မသာမႈမ်ားခံစားရပါသည္။ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားသည္ ညဘက္ တြင္ ပိုဆိုးလာျပီးအိပ္စက္ျခင္းကိုအေႏွာင့္အယွက္ ေပးပါသည္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္ဆီမွာအထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာေတြထဲကတစ္ခုခုမ်ားရွိေနပါကသို႔မဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနမယ္ပါက ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။အထူးသျဖင့္ သင္၏ ေန႔စဥ္ လုပ္ငန္းကိုထိခိုက္ေစလာေသာအခါတြင္ ျဖစ္သည္။လူတုိင္းရဲ႕ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈသည္ မတူညီႏုိင္ပါ။ ဆရာဝန္ႏွင့္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးျခင္းသည္ သင္၏အေျခအေနေကာင္းမြန္ရန္အတြက္ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ပါသည္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

CTS ျဖစ္ပြားသူမ်ားတြင္ carpel tunnel ဟုေခၚေသာ လက္ေကာက္၀တ္တြင္းလမ္းေၾကာင္း သည္ လက္ေကာက္ဝတ္၏ေရာင္ရမ္းမႈ ေၾကာင့္ က်ဥ္းေျမာင္းသြားပါသည္။ ေသးငယ္သြားေသာcarpel tunnel သည္ သူ ့အတြင္းတြင္ရွိေသာmedian nerve အာရုံေၾကာကိုဖိညစ္ ျပီးနာက်င္ျခင္း ႏွင့္ အျခားေရာဂါလကၡဏာမ်ားကို ျဖစ္ေစပါသည္။

စာရိုက္ျခင္း၊ စာေရးျခင္း ႏွင့္ ကြန္ျပဴတာေမာက္စ္ ကိုင္ျခင္းကဲ့သို႔ေသာတစ္နည္းလမ္းထဲျဖင့္ လက္ ႏွင့္ လက္ေကာက္ဝတ္ကိုထပ္ကာထပ္ကာလွုပ္ရွားျခင္းတို႔သည္ CTS ကို ျဖစ္ေစပါသည္။

ေဟာ္မုန္းေျပာင္းလဲျခင္းေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ မိခင္ မ်ားတြင္ လည္း CTS ရႏိုင္ပါသည္။ ျပင္းထန္စြာဖ်ားနာျခင္း၊ အရိုးႏွင့္ ႂကြက္သားေရာဂါမ်ား၊ လည္ပင္းသိုင္းရြိဳက္ဖြံျဖိဳးမႈနည္းျခင္း (hypothyroidism) ႏွင့္ ဆီးခ်ိဳ တို႔သည္လည္း CTS ျဖစ္ေစမႈ ကို ျမင့္တက္ေစပါသည္။

 

Risk factors

ငါ့ဆီမွာ Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကုိဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

Carpal Tunnel Syndrome ကိုျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ျမင့္ေစသည့္ အေၾကာင္းရင္းမ်ားမ်ားစြာရိွပါသည္။ ဥပမာ-

  • CTSသည္ ေယဘုရအားျဖင့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားတြင္ ပို၍ ျဖစ္ပြားပါသည္။
  • ဆီးခ်ိဳေသြးခ်ိဳကဲ့သို႔ အာရုံေၾကာထိခိုက္ေစေသာအေျခအေနမ်ားသည္ median nerve အပါအဝင္ အာရုံေၾကာမ်ားကုိထိခိုက္ႏိုင္မႈကို ျမင့္တက္ေစပါသည္။
  • ေလးဖက္နာေရာဂါ ကဲ့သို႔ေသာေရာင္ရမ္းေသာအေျခအေနမ်ားသည္ လက္ေကာက္ ဝတ္ ၏ အေၾကာမွ်င္မ်ားအားထိခိုက္ေစပါကာ median nerve အေပၚ ဖိအားသက္ေရာက္ေစပါသည္။
  • ကိုယ္တြင္းအရည္ မွ်တမႈမ်ားေျပာင္းလဲျခင္း
  • ေသြးဆံုးျခင္း၊ အဝလြန္ျခင္း၊လည္ပင္းသိုင္းရြိဳက္ေရာဂါ ႏွင့္ ေက်ာက္ကပ္ပ်က္ျခင္းကဲ့သို႔ေသာအခ်ိဳ႕ အေျခအေနမ်ားသည္ လည္း CTS ကိုျဖစ္ေပၚေစပါသည္။
  • တုန္ခါမႈရိွသာကိရိယာမ်ားျဖင့္ လုပ္ကိုင္ျခင္းကဲ့သို႔ေသာအခ်ိဳ႕ အလုပ္အကိုင္ဆိုင္ရာအခ်က္မ်ား

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္း

ယခုေဖာ္ျပထားသည့္အခ်က္အလက္မ်ားမွာေဆးပညာဆုိင္ရာကၽြမ္းက်င္သူ၏ အၾကံေပးခ်က္ မ်ားေနရာတြင္ အစားထိုးရန္ မသင့္ေတာ္ပါ။ ဆက္လက္ သိရွိလိုေသာအခ်က္အလက္ မ်ားအတြက္ သင့္ရဲ႕ဆရာ၀န္နဲံ အျမဲတိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

Carpel Tunnel Syndrome (CTS)ဟုတ္မဟုတ္ကိုဘယ္လိုအေျဖရွာအတည္ျပဳသလဲ။

ဆရာဝန္သည္ လက္ေကာက္ဝတ္အားစစ္ေဆးပါသည္။ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားေပၚလာရန္ median nerve အေပၚမွကိုင္၍ ေကြးကာအခိ်န္အနည္းငယ္ ေစာင့္ပါ။ လက္ေကာက္ဝတ္ ၏ အာရုံေၾကာႏွင့္ႂကြက္သားမ်ားအားစမ္းသပ္ေသာအထူးစမ္းသပ္မႈ(EMG)ျဖင့္လည္း စမ္းသပ္ႏိုင္သည္။

Carpal Tunnel Syndrome (လက္ေကာက္၀တ္ရွိ အာရုံေၾကာ ဖိမိေသာေရာဂါ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကုသမႈတြင္ အဆင့္ႏွစ္ဆင့္ ပါဝင္ပါသည္။ ပထမတစ္ခုမွာေနထိုင္မႈ ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ CTS ျဖစ္ေစေသာအရာမ်ားျပဳလုပ္ျခင္းကိုရပ္တန္ရမည္ျဖစ္သည္။ အလုပ္ကိစၥ ျဖစ္ေနပါကေျပာင္းလဲရန္ ခက္ခဲပါသည္။ အလုပ္ရွင္ႏွင့္ ေဆြးေႏြးၾကည့္ပါ။

တစ္ခါတစ္ရံတြင္ လက္ေကာက္ဝတ္အားစာရိုက္ရာတြင္ အဆင္ေျပေအာင္ ကူညီေပးေသာလက္ေကာက္ဝတ္ အပတ္ မ်ားအသံုးျပဳျခင္းသည္လည္းသက္သာရန္ ကူညီေပးႏိုင္ပါသည္။ ပညာရွင္မ်ားကလည္းမတူညီေသာနည္းလမ္းမ်ားစြာ ျဖင့္ သက္သာေစရန္ အၾကံျပဳႏိုင္ပါသည္။

ဒုတိယတစ္ခုမွာmedian nerve အေပၚမွ ဖိအားကိုဖယ္ရွားပစ္ျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ေဆးမ်ား၊ လက္ေကာက္ဝတ္အားပတ္တီးစည္းျခင္း ႏွင့္ ခဲြစိတ္ကုသျခင္းတို႔ကိုလည္းအသံုးျပဳႏိုင္ပါသည္။ လက္ေကာက္ဝတ္အားပတ္တီးစီးျခင္းသည္ ညဘက္တြင္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္သည္။

သို႔ေသာ္ အခ်ိဳ႕လူမ်ားသည္ ေန႔ဘက္တြင္လည္း ျပဳလုပ္ၾကပါသည္။ ေဆးမ်ားသည္ အေရာင္က်ေစျခင္း ျဖင့္ ခဏတာသက္သာမႈကိုေပးပါသည္။  လက္ေကာက္ဝတ္အတြင္းသို႔ ေဆးထိုးသြင္း၍ ၾကာၾကာသက္သာမႈ ရရန္ ျပဳလုပ္ႏိုင္ပါသည္။

အျခားကုသမႈမ်ားသည္ သက္ေရာက္မႈ မရိွပါက nerve အတြက္ ေနရာပိုရေအာင္ ခဲြစိတ္ကုသမႈ ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ အေကာင္းဆံုးျဖစ္ပါသည္။ ခဲြစိတ္ကုသမႈ ျပဳလုပ္ျခင္းသည္ လ်င္ျမန္စြာသက္သာေပ်ာက္ကင္းေစပါသည္။ခဲြစိတ္ကုသမႈ ျပဳလုပ္ ျပီးေနာက္ ျပန္လည္ ေကာင္းမြန္ေစရန္ႏွင့္ ေရာဂါလကၡဏာအသစ္မ်ားမေပၚေစရန္ အနည္းဆံုး ၆ ပတ္အထိလက္ေကာက္ဝတ္အားအနားေပးပါ။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား။

လူေနမႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးေတြအသံုးျပဳျခင္းကCarpal Tunnel Syndrome (CTS)ကိုကုသရာမွာဘယ္လိုအေထာက္အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါလူေနမႈပံုစံမ်ားႏွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ားသည္CTSကိုကုသေသာေနရာတြင္ အကူအညီေပးႏုိင္ပါသည္။

  • CTS ကိုျဖစ္ေစေသာအေလ့အက်င့္မ်ားကိုေျပာင္းလဲပါ။
  • ဆရာဝန္ ညႊန္ၾကားေသာေဆးမ်ားကိုေသာက္သံုးပါ။
  • ကုသမႈယူရန္ ေနာက္က်ျပီး ႂကြက္သားမ်ားအားေပ်ာ့ျခင္း ျဖစ္လာပါကအျပည့္ ျပန္လည္ ေကာင္းမြန္ လာမႈ နည္းပါသြားပါမည္။
  • ေန႔ဘက္တြင္ လက္ေကာက္ဝတ္ႏွင့္ လက္အားေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ရန္လက္ေကာက္ဝတ္ ပတ္တီးကိုခဏခၽြတ္ထားပါ။ လက္ေကာက္၀တ္ကို လုံး၀မလွုပ္ရွားျခင္း၊ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္းကိုရပ္တန္႔ျခင္းမ်ားကိုမျပဳလုပ္ရပါ။

အကယ္၍သင့္မွာေမးခြန္းေတြရွိပါကသင့္အတြက္သင့္ေတာ္တဲ့ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ရန္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္သင့္ပါသည္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ စက်တင်ဘာ 28, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 28, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ