Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) ကဘာလဲ။

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္းသည္ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးေႀကာင့္ျဖစ္ေသာ ျဖစ္ေလ့ရွိသည့္ အဆုတ္ပိုး၀င္ေရာဂါျပီး ေဆာင္းရာသီတြင္ အျဖစ္မ်ားပါသည္။

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ၏ေရာဂါလကၡဏာမ်ားသည္ အေအးမိျခင္းကဲ့သို႕ပင္ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊ တရီႊရီႊျမည္ျခင္း၊ နွင့္ အသက္ရႈက်ပ္လာျခင္းတို႕ တခါတရံျဖစ္နိုင္သည္။ ထိုသို႕ျဖစ္လွ်င္ တခါတရံတြင္ ရက္သတၱပတ္အနည္းငယ္မွ လအထိႀကာျမင့္နိုင္ပါသည္။

အမ်ားစုေသာ ကေလးမ်ားသည္ အိမ္မွာေနျပီး အားေမြးလွ်င္ေပ်ာက္ကင္းသြားေသာ္လည္း အခ်ိဳ႕မွာ ေဆးရံုတင္ရန္လိုအပ္ေသာအေျခအေနမ်ား ျဖစ္လာနိုင္ပါသည္။

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ၏ေနာက္ဆက္တြဲဆိုးက်ိဳးမ်ားမွာ

  • ေအာက္ဆီဂ်င္လံုေလာက္စြာ မရျခင္းေႀကာင့္ နႈတ္ခမ္းနွင့္ အသားမ်ားျပာလာျခင္း
  • အသက္ရႈရပ္သြားျခင္း (လမေစ့ဘဲေမြးေသာ ကေလးမ်ားနွင့္ ၁လေအာက္ကေလးမ်ားတြင္ အျဖစ္မ်ားသည္။)
  • ေရဓာတ္ခမ္းေျခာက္ျခင္း
  • ေသြးထဲတြင္ ေအာက္ဆီဂ်င္နည္းျခင္း နွင့္ အသက္ရႈလုပ္ငန္းမ်ားရပ္သြားျခင္း တို႕ျဖစ္သည္။

Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း သည္ အလြန္အျဖစ္မ်ားေသာေရာဂါျဖစ္ပါသည္။ ကေလးငယ္မ်ားနွင့္ ၁ နွစ္ေအာက္ကေလးမ်ားတြင္ အျဖစ္မ်ားေသာ္လည္း အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္နိုင္ပါသည္။

သို႕ေသာ္ ေရာဂါျဖစ္ေစေသာအေႀကာင္းမ်ားကို ေသခ်ာစြာသိလွ်င္ ကာကြယ္နိုင္ေသာေႀကာင့္ သင့္ဆရာ၀န္နွင့့္ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးသင့္သည္။

လကၡဏာမ်ား

Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေတြ႕ရေလ့ရွိေသာ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားမွာ

  • နွာရည္ယိုျခင္း
  • နွာေခါင္းပိတ္ျခင္း
  • ေခ်ာင္းဆုိုးျခင္း
  • ေငြ႕ေငြ႕ဖ်ားျခင္း
  • အသက္ရႈက်ပ္ျခင္း
  • အသက္ရႈလွ်င္ တရႊီရႊီျမည္ျခင္း
  • ၁ နွစ္ေအာက္ကေလးမ်ားတြင္ အျဖစ္မ်ားေသာ နားတြင္ပိုး၀င္ျခင္း တို႕ျဖစ္သည္။

အထက္တြင္မေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာမ်ားက်န္ေနနိုင္ပါေသးသည္။ပိုသိလိုေသာ္ ဆရာ၀န္နွင့္တိုင္ပင္သင့္သည္။

လူတေယာက္နွင့္ တေယာက္ ေရာဂါ၏တံုျပန္ပံုျခင္းမတူညီသည့္အတြက္ မိမိ၏အေျခအေနကို သိရွိကာထိေရာက္စြာကုသနိုင္ရန္ ဆရာ၀န္နွင့္တိုင္ပင္သင့္သည္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ေအာက္ပါ လကၡဏာမ်ားရွိပါက ဆရာ၀န္ထံသြားျပသင့္သည္။

  • အန္ျခင္း
  • အသက္ရႈလွ်င္ တရႊီရႊီျမည္ျခင္း
  • အသက္ရႈျမန္ျခင္း(၁ မိနစ္တြင္ အသက္ရႈနႈန္း၆၀ ထက္ပိုျခင္း)
  • အသက္ရႈလွ်င္ နံရိုးမ်ားခ်ိဳင့္သည္အထိအားသံုးျပီၚ ရႈေနရျခင္း
  • ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျပီး ေပ်ာ့ေခြေနျခင္း
  • အစာ၊ေရမ်ားတိုက္ေကၽြးေသာ္လည္း ျငင္းပယ္ျခင္း
  • အသားမ်ား (အထူးသျဖင့္ နႈတ္ခမ္းနွင့္ လက္သည္းမ်ား) ျပာလာျခင္း

အကယ္၍ ကေလးသည္ ၁၂ ပတ္ေအာက္ငယ္ျပီး လမေစ့ဘဲေမြးျခင္း၊ နွလံုးနွင့္အဆုတ္ေရာဂါမ်ားရွိျခင္း စသည့္အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္းကိုျဖစ္နိုင္ေစေသာအခ်က္မ်ားနွင့္ တြဲေနပါက ဆရာ၀န္ထံသြားျပရန္ ပို အေရးႀကီးပါသည္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္းသည္ သင့္အဆုတ္တြင္းရွိအေသးငယ္ဆံုးေသာ ေလျပြန္မ်ားထဲသို႕ ဗိုင္းရပ္ပုိးမ်ား ကူးစက္၀င္ေရာက္ျခင္းေႀကာင့္ျဖစ္ရပါသည္။

ထိုအခါ ေလျပြန္ငယ္ေလးမ်ားသည္ေရာင္ရမ္းလာျပီး အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းတြင္ ခၽြဲမ်ားပိတ္လာကာ အဆုတ္ထဲသို႕ ေလအ၀င္အထြက္ခက္ခဲလာျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အမ်ားစုသည္ RSV အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းဗိုင္းရပ္စ္ပိုးေႀကာင့္ျဖစ္ရျပီး ထိုဗို္င္းရပ္စ္အမ်ိဳးအစားသည္ အသက္ ၂ နွစ္မွစျပီး ကူးစက္ေလ့ရွိေသာ အမ်ိဳးအစားျဖစ္ပါသည္။

သို႕ေသာ္ ရာသီတုပ္ေကြးနွင့္ အေအးမိျခင္းကိုျဖစ္ေစေသာ အျခားေသာ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးမ်ားေႀကာင့္လည္း ေလျပြန္ေရာင္ေရာဂါျဖစ္ေစပါသည္။ RSV ဗိုင္းရပ္စ္သည္ မ်ိဳးကြဲ ၂မ်ိုဳးရွိသည့္အတြက္ ကေလးငယ္မ်ားအေနနွင့္ ေနာက္တခါျပန္ကူးစက္ခံရနိုင္ပါသည္။

ေလျပြန္ေရာင္ေရာဂါျဖစ္ေစေသာဗိုင္းရပ္စ္မ်ားသည္ အလြယ္တကူျပန္႕နွံ႕တတ္ပါသည္။ေနမေကာင္းျဖစ္ေနသူကနွာေခ်ျခင္း၊ ေခ်ာင္းဆိုးျခင္း၊ စကားေျပာျခင္းမွ ထြက္လာေသာေလထဲရွိအမႈန္မ်ားမွတဆင့္ကူးစက္နိုင္ပါသည္။

အရာ၀တၳုပစၥည္းမ်ား၊ မ်က္နွာသုတ္ပ၀ါနွင့္ အရုပ္မ်ားကို မွ်ေ၀သံုးစြဲျခင္း နွင့္ ထိုအရာမ်ားကိုထိျပီးေနာက္ မ်က္လံုး၊ နွာေခါင္းနွင့္ ပါးစပ္တို႕ကို ထိမိျခင္းတို႕မွ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးမ်ား ကူးစက္နိုင္ပါသည္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ကိုျဖစ္နိုင္ေစေသာ အေႀကာင္းမ်ားမွာ ေအာက္ပါတို႔ျဖစ္သည္။

  • အသက္ ၃လေအာက္ ကေလးမ်ား
  • လမေစ့မီေမြးေသာ ကေလးမ်ား
  • အဆုတ္နွင့္ နွလံုးေရာဂါအခံရွိသူမ်ား
  • ကိုယ္ခံအားနည္းသူမ်ား
  • ေဆးလိပ္ေငြ႕ ရႈရႈိက္ေနသူမ်ား
  • မိခင္နို႕တိုက္ေကၽြးျခင္းမခံရေသာ ကေလးမ်ား (မိခင္နို႕သည္ ကေလးမ်ား၏ ကိုယ္ခံအားကို ေကာင္းမြန္ေစသည္။)
  • ကေလးငယ္ထိန္းသိမ္းေရးစင္တာကဲ့သို႕ေသာေနရမ်ားတြင္ ကေလးမ်ားႀကားတြင္ အေနမ်ားျခင္း
  • လူေနထူထပ္ေသာ ပတ္၀န္းက်င္တြင္အေနမ်ားျခင္း
  • ေက်ာင္းနွင့္ ကေလးငယ္ထိန္းသိမ္းေရးစင္တာမ်ားတြင္ တက္ေနေသာ ေမာင္နွမသားခ်င္းမ်ားမွ ေရာဂါကူစက္ျခင္း

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း သည္ ပံုမွန္အားျဖင့္ ကေလးငယ္မ်ားကိုႀကည့္ျပီး အဆုတ္ကို နားက်ပ္ျဖင့္နားေထာင္ျခင္းအားျဖင့္ သိရွိနိုင္ေသာ္လည္း ပိုမိုျပင္းထန္းေသာ အေျခအေနမ်ားတြင္မူ ေအာက္ပါစစ္ေဆးမႈမ်ားကို လုပ္ေဆာင္ရပါသည္။

  • ရင္ဘတ္ဓာတ္မွန္ရိုက္ျခင္း

ရင္ဘတ္ဓာတ္မွန္ရိုက္ျခင္းျဖင့္ နမိုးနီးယားအဆုတ္ေရာင္ေရာဂါ လကၡဏာမ်ားကို သိနိုင္သည္။

  • ဗိုင္းရပ္စ္ပိုးမ်ားကို စစ္ေဆးျခင္း

သင့္ကေလး၏ခၽြဲကို စစ္ေဆးျခင္းျဖင့္ အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္းျဖစ္ေစေသာ ဗိုင္းရပ္စ္မ်ားကို သိနိုင္သည္။ နွာေခါင္းထဲသို႕ တို႕ဖတ္ကို ေျဖးညွင္းစြာထဲ့ျပီး ခၽြဲကိုယူနုိုင္သည္။

  • ေသြးစစ္ျခင္း

ေသြးစစ္ျခင္းျဖင့္ သင့္ကေလး၏ေသြးထဲတြင္ရွိေသာ ေသြးျဖဴဥပမဏနွင့္ ေအာက္ဆီပမာဏကို သိရွိနိုင္သည္။

အစားအေသာက္ကို ျငင္းပယ္ျခင္း၊ အန္ျခင္း တုို႕သည္ေရဓာတ္ကိုခမ္းေၿခာက္ေစသည္။ ထို႕ျပင္ မ်က္တြင္းမ်ားခ်ိဳင့္ေနျခင္း၊ ကေလးသည္တက္ႀကြမႈမရွိျခင္း၊ အသားအေ၇နွင့္ ပါးစပ္မ်ားေၿခာက္ေသြ႕ျခင္း နွင့္ဆီးသြားနညး္ျခင္း ၊ ဆီးမသြားျခင္းတုို႕သည္ ေရဓာတ္ခမ္းေျခာက္ေသာလကၡဏာမ်ား ရွိမရွိ သင့္ဆရာ၀န္ကေမးျမန္းလိမ့္မည္။

Bronchiolitis (အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ေႀကာင့္ျဖစ္ေသာလကၡဏာမ်ားကို သက္သာေအာင္ကုသေပးရန္လိုအပ္ပါသည္။ ေရဓာတ္ခန္းေျခာက္မႈကိုကာကြယ္ရန္ ေရမ်ားမ်ားေသာက္ပါ။

နွာေခါင္းပိိတ္ေနပါက ေလစုပ္ေဘာလံုးငယ္ျဖင့္ နွာရည္နွင့္ ခၽြဲမ်ားကိုစုပ္ေပးနိုင္သည္။ အဖ်ားက်ေစရန္ acetaminophen , ibuprofen စသည့္ေဆးမ်ားတုိက္နိုင္သည္။ Aspirin ေဆးကို အသက္၂၀ ေအာက္တြင္ မိမိသေဘာျဖင့္မတိုက္ပါနွင့္။ကေလးငယ္မ်ားတြင္ ဦးေနွာက္ေ၇ာင္ျခင္းနွင့္ ပက္သက္ေသာေရာဂါစု(Reye’s Syndrome)ျဖစ္တတ္သည္။

ထို႕ျပင္ေခ်ာင္းဆိုးေပ်ာက္ေဆးနွင့္ အေအးမိေပ်ာက္ေဆးမ်ားကို ေဆးေကာင္းတာတြင္ အလြယ္တကူရနိုင္ေသာ္လည္း ၀ယ္မတုိက္သင့္ပါ။ သင့္ကေလး၏လံုျခံဳမငအတြက္ သင္တိုက္ေသာေဆးမ်ား၏ ေဆးအညႊန္းမ်ားကို ေသခ်ာစြာဖတ္ရႈသင့္သည္။

သင့္ကေလးတြင္ ဓာတ္မတည့္ျခင္းမ်ားရွိပါက အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းရွိျပြန္ငယ္မ်ားကို က်ယ္ေစေသာရႈေဆးမ်ားကို ဆရာ၀န္ကညႊန္ႀကားလိမ့္မည္။

ေရာဂါပိုမိုျပင္းထန္ေသာသူမ်ားသည္ ေဆးရံုတက္ျပီး ေအာက္ဆီဂ်င္ရႈျခင္း နွင့္ အျခားေသာလိုအပ္ေသာ ကုသမႈမ်ားခံယူရမည္ျဖစ္သည္။

ေနထို္င္မႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနွင့္ အိမ္တြင္းကုထံုးမ်ားကိုျပဳလုပ္ျခင္းျဖင့္ အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္း

သူမ်ားအတြက္ ဘယ္လိုသက္ေရာက္မႈရွိနိုင္သလဲ။

  • ေလကို စိုထိုင္းဆရွိေအာင္ထားျခင္း

သင့္ကေလး၏ အခန္းထဲရွိေလသည္ ေျခာက္ေသြ႕ေနပါက ေရေငြ႕ေပးစက္မ်ား၊ စိုထိန္းဆေပးေသာ စက္မ်ားတပ္ဆင္ေပးထားျခင္းျဖင့္ ခၽြဲက်ပ္ျခင္း ကိုေလွ်ာ့ခ်ေပးနိုင္သည္။ သို႕ေသာ္ ထိုစက္မ်ားကို ဘက္တီးရီးယား နွင့္ မႈိစြဲျခင္းတုိ႕မျဖစ္ေစရန္ သန္႕ရွင္းေရးလုပ္ေပးသင့္သည္။

  • သင့္ကေလးကို မတ္မတ္ထားပါ။

မတ္မတ္ေနျခင္းသည္ အသက္ရႈရပိုေကာင္းေစသည္။

  • ေရမ်ားမ်ားေသာက္ခိုင္းပါ။

ေရဓာတ္ခန္းေျခာက္မႈမွကာကြယ္ရန္ ေရနွင့္ ေဖ်ာ္ရည္မ်ာကို  မ်ားမ်ားတိုက္ပါ။

  • နွာေခါင္းထဲသို႕ ဆားရည္အစက္ခ်ေပးျခင္းျဖင့္လည္း ခၽြဲက်ပ္ျခင္းကိုသက္သာေစသည္။ ထိုေဆးရည္ကို ေဆးေကာင္တာမ်ားတြင္ ၀ယ္ယူနိုင္သည္။
  • ေဆးေကာင္တာမ်ားတြင္ ၀ယ္ယူနိုင္ေသာ အနာေပ်ာက္ေဆးမ်ားက္ု သံုးပါ။Acetaminophen (Tylenol) သည္ လည္ေခ်ာင္းနာျခင္းကို သက္သာေစျပီး အရည္မ်ားကို ပိုေသာက္နို္င္ေစသည္။ Aspirin မတိုက္ပါနွင့္။
  • သင့္ကေလးသည္ အသက္ ၂ နွစ္ေအာက္ျဖစ္ပါက ေဆးေကာင္တာမ်ားတြင္ ၀ယ္ယူနိုင္ေသာေဆးမ်ားမတိုက္ပါနွင့္။
  • သင့္ပတ္၀န္းက်င္တြင္ ေဆးလိပ္နွင့္ မီးခိုးေငြ႕မ်ားကို ေ၇ွာင္က်ဥ္ပါ။ေဆးလိပ္သည္ အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းနွင့္ ဆိုင္ေသာေရာဂါလကၡဏာမ်ားကို ပိုဆိုးေစသည္။
  • ေရာဂါကူးစက္ပ်ံ႕နွံ႕မႈကို ကာကြယ္ရန္ လက္မ်ားကို စနစ္တက်ေဆးေႀကာပါ။
  • အဆုတ္ေလျပြန္ငယ္မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း နွင့္အသက္ရႈလမ္းေႀကာင္းနွင့္ ဆိုင္ေသာေရာဂါမ်ားရွိေနေသာ အျခားကေလးမ်ားနွင့္ ထိေတြ႕ျခင္း၊ အနီးကပ္ေနျခင္းေ၇ွာင္က်ဥ္ပါ။

သင္ ထပ္သိလိုသည္မ်ားရွိေသာ္ ဆရာ၀န္နွင့္တိုင္ပင္ကာ ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ အႀကံဥာဏ္မ်ားရယူနိုင္ပါသည္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ စက်တင်ဘာ 3, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 3, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ