Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. K Zin Thwe.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) ကဘာလဲ။

ေျခက်င္း၀တ္က်ိဳးတယ္ဆုိတာ ေျခခ်င္း၀တ္ အဆစ္ဖြဲ႔စည္းျခင္းမွာ ပါ၀င္တဲ့ အရိုးမ်ား က်ိဳးတာပါ။

ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္းမွာ အရိုးတစ္ေခ်ာင္းတည္း ရိုးရိုးက်ိဳးတာ ျဖစ္ႏိုင္ျပီး လမ္းေလ်ာက္ႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ဆိုးဆိုး၀ါး၀ါး အေျခအေနေတြမွာေတာ့ ေျခက်င္း၀တ္ အဆစ္ဟာ ပံုစံပ်က္သြားျပီး ျပန္ေကာင္းေစဖို႔ လအနည္းငယ္ေလာက္ မလႈပ္ရွားပဲ ေနဖို႔ လုိပါတယ္။

Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ေျခက်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္းက အသက္အရြယ္မေရြးျဖစ္ႏိုင္တာေၾကာင့္ ေတာ္ေတာ္ေတာ့ အေတြ႔မ်ားပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ႏွစ္၃၀၊၄၀ အတြင္းမွာ ျဖစ္ပြားတဲ့ လူဦးေရဟာ တိုးပြားလာတာကုိ ဆရာ၀န္ေတြ သတိထားမိခဲ့ၾကပါတယ္။ လူၾကီးေတြမွာ ျဖစ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ အနာဂတ္မွာ အရိုးနဲ႕ ပတ္သတ္တဲ့ ျပႆနာေတြ ခံစားရႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ယင္းအေျခအေနျဖစ္ႏို္င္ေျခကို ေရွာင္သင့္သည္မ်ားေရွာင္ ေဆာင္သင့္သည္မ်ားကိုေဆာင္ျပီး ေလ်ာ့ခ်ႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္သိရွိလိုပါက ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

လကၡဏာမ်ား

Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

  • ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္းရဲ႕ လကၡဏာေတြကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
  • ေျခခ်င္း၀တ္တြင္နာက်င္ျခင္း။ တစ္ခါတစ္ရံ လမ္းေတာင္ မေလွ်ာက္ႏိုင္ပါဘူး။
  • အဆစ္ပတ္ပတ္လည္တြင္ အညိဳအမဲစြဲေနျခင္း၊ ေရာင္ရမ္းေနျခင္း။ အဆစ္ထဲတြင္ အရည္မ်ား အထူးသျဖင့္ ေသြးတို႔ စုပံုေနျခင္း။ ယင္းအညိဳအမဲက ေျခဖ၀ါး၊ ေျခေခ်ာင္းတို႔အထိ ျပန္ႏွံ႔ သြားႏိုင္ပါတယ္။
  • ေျခခ်င္း၀တ္တြင္ သာမန္မ်က္စိျဖင့္ေတာင္ ေတြ႔ျမင္ႏိုင္ေသာ ပံုပ်က္ျခင္းမ်ား။
  • က်ိဳးသြားေသာ အရိုးေပၚရွိ အေရျပား ပံုပ်က္ေနျခင္း။

အထက္တြင္မေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာမ်ားလည္း ရွိပါေသးတယ္။ အထက္ပါလကၡဏာေတြ ခံစားေနရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ျပသေပးပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

ေအာက္ပါတို႔ ခံစားေနရပါက ဆရာ၀န္ျဖင့္ ျပသသင့္ပါတယ္။

  • နာက်င္ျခင္းကို သည္းမခံႏိုင္ေတာ့ျခင္း
  • အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြ မတိုးေတာ့ျခင္း
  • ေျခခ်င္း၀တ္မလႈပ္ရွားႏိုင္ေတာ့ျခင္း
  • ေျခခ်င္း၀တ္အရိုးမ်ား ပံုပ်က္သြားျခင္း
  • အရိုးက အေရျပားကို ေဖာက္ထြက္လာျခင္း
  • ေျခေထာက္က အျပာေရာင္သန္းလာျခင္း

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္းကို ေအာက္ပါတို႔က ျဖစ္ေစပါတယ္။

  • ေျခခ်င္း၀တ္ ေခါက္သြားျခင္း
  • ေျခခ်င္း၀တ္ လည္သြားျခင္း
  • ခလုပ္တိုက္လဲျခင္း
  • ကားတိုက္မႈတြင္ ထိခိုက္မိျခင္း
  • အဆစ္ကို လွန္ခ်ိဳးျခင္း ကုပ္ခ်ိဳးျခင္းမ်ား
  • အျမင့္မွ ခုန္ခ်ျခင္းကဲ့သို႔ေသာ အဆစ္ကို ျပင္းထန္ေသာ အားမ်ား သက္ေရာက္ျခင္း

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

 Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

အရိုးက်ိဳးႏိုင္ေျခကို ျမင့္မားေစတဲ့ အရာမ်ားစြာရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အရိုးက်ိဳးဖူးေသာ ဒါမွမဟုတ္ ျပင္းထန္ေသာ အားကစားမ်ား ျပဳလုပ္ေနေသာ အားကစားသမားမ်ားတြင္ က်ိဳးႏိုင္ေျခ ျမင့္မားပါတယ္။ ပတ္၀န္းက်င္ေၾကာင့္လည္း အရိုးက်ိဳးႏိုင္ပါေသးတယ္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ဆရာ၀န္က ေရာဂါလကၡဏာ၊ က်ိဳးရတဲ့ အေၾကာင္းအရင္းေတြ၊ က်န္းမာေရးအေျခအေနေတြကို ပထမဆံုးေမးပါလိမ့္မယ္။ ျပီးေနာက္မွာေတာ့ ေျခခ်င္း၀တ္နဲ႕ ေျခေထာက္တစ္ခုလံုးကို ဂရုတစိုက္ စစ္ေဆးမႈေတြ ျပဳလုပ္ပါလိမ့္မယ္။

အရိုးက်ိဳးလား မက်ိဳးဘူးလားဆိုတာကိုေတာ့ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက X-rays ဓါတ္မွန္ ရိုက္ျပီး စစ္ေဆးပါလိမ့္မယ္။ ေျခခ်င္း၀တ္နဲ႔ ေျခေထာက္တစ္ခုလံုးကို X-rays ရိုက္ျပီး ဘာေတြထိခိုက္သြားလည္း ၾကည့္မွာပါ။

ဖိအားေပးစစ္ေဆးျခင္း။ ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးတဲ့ အမ်ိဳးအစားအေပၚမူတည္ျပီး ယင္းအေပၚမွာ ဖိအားေပးကာ တစ္မူထူးျခားတဲ့ X-rays ရိုက္ႏိုင္ပါတယ္။ ထိုစစ္ေဆးခ်က္ကေတာ့ ခြဲစိတ္မႈလိုလား မလိုဘူးလားဆိုတာကို ၾကည့္တာပါ။

ကြန္ပ်ဴတာဓါတ္မွန္ (CT) ရိုက္ျခင္း။ စီတီရိုက္တာက ေျခခ်င္း၀တ္ရဲ႕ ျဖတ္ပိုင္းပံုကို ျပေပးပါတယ္။ ယင္းစစ္ေဆးခ်က္ကေနျပီးေသာ သင့္အရိုးအေျခအေနကို ၾကည့္မွာပါ။ အထူးသျဖင့္ က်ိဳးတဲ့ အထဲမွာ အဆစ္ပါသြားမယ္ဆိုရင္ ပိုအသံုး၀င္ပါတယ္။

သံလုိက္ဓါတ္မွန္ရိုက္ျခင္း ( MRI scan)။ ယင္းစစ္ေဆးခ်က္ကေတာ့ အရိုးနဲ႕ တစ္ရႈးတို႔ရဲ႕ အေျခအေနကို ပုိမို အေသးစိတ္ သိရွိေစပါလိမ့္မယ္။ အခ်ိဳ႕ ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္းမ်ားတြင္ MRI scan အား အရြတ္ရဲ႕ အေျခအေနကို ၾကည့္ရန္အတြက္ အသံုးျပဳပါတယ္။

Broken Ankle (ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

  • ေရွးဦးသူနာျပဳနည္းလမ္းမ်ား

ေရွးဦးသူနာျပဳနည္းလမ္းေတြက ေဆးရံုမေရာက္ခင္ က်ိဳးသြားတဲ့ အရိုးကို တည္ျငိမ္ေအာင္ ထိန္းထားေပးတဲ့ အေရးၾကီးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြပါ။ ထပ္တိုးေရာဂါမ်ား ျဖစ္ႏိုင္ေျခကို မွန္ကန္တဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳ နည္းလမ္းေတြက ေလ်ာ့နည္းေစႏိုင္ပါတယ္။ ယင္းနည္းလမ္းေတြကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္ပါတယ္။

  • ထိခိုက္မိေသာေနရာ အထူးသျဖင့္ ေရာင္ရမ္းေနေသာ ေနရာကို ေရခဲကပ္ပါ။
  • ဒဏ္ရာကို ဆပ္ျပာ၊ ေရတို႔ျဖင့္ ေဆးေပးပါ။
  • ဒဏ္ရာကို ပတ္တီးစီးထားပါ။
  • ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျပီး ေနရာေတြလြဲကုန္မယ္ဆိုရင္ နဂိုအတိုင္းျပန္ျဖစ္ေအာင္ ဆရာ၀န္ကတည့္ေပးပါလိမ့္မယ္။ ေဆးရံုသို႔ေခၚေဆာင္သြားခ်ိန္မွာ အရိုးေတြကို နဂိုေနရာအတိုင္းျဖစ္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းေပးဖို႔ ေျခခ်င္း၀တ္ကို က်ပ္စည္းရပါလိမ့္မယ္။

ေဆးရံုမွာေတာ့ ခြဲစိတ္ရမလား ေက်ာက္ပတ္တီးစီးရမလားဆိုတာကို ဆရာ၀န္က ဆံုးျဖတ္ပါလိမ့္မယ္။

  • ေဆး၀ါးကုသမႈမ်ား

ေျခခ်င္း၀တ္ကို ၆ပတ္ေလာက္ ေက်ာက္ပတ္တီး ဒါမွမဟုတ္ က်ပ္စည္းထားဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ထိုအခ်ိန္မွာေတာ့ ေျခခ်င္း၀တ္အေပၚမွာ အေလးခ်ိန္ေတြ မသက္ေရာက္ရပါဘူး။ ရက္သတၱပတ္အနည္းငယ္ၾကာရင္ေတာ့ ဆရာ၀န္က သင့္ေျခခ်င္း၀တ္ ျပန္လည္ေကာင္းမြန္ေစဖို႔ ဘာေတြ လုပ္ရမလဲဆိုတာ ေျပာျပပါလိမ့္မယ္။ ပိုမိုေပါ့ပါးတဲ့ ေက်ာက္ပတ္တီးျဖင့္ အစားထိုးေပးႏိုင္သလို အထူးျပဳလုပ္ထားေသာ ျဖဳတ္ႏိုင္၊ တပ္ႏိုင္္ ဖိနပ္အလိုအရာမ်ိဳးနဲ႕လည္း အစားထိုးေပးႏုိင္ပါတယ္။

  • ခြဲစိတ္ကုသျခင္း

ဆိုးဆိုး၀ါး၀ါးက်ိဳးသြားမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အေရျပားမ်ားကို ခြဲစိတ္ျဖတ္ေတာက္ျပီး အရိုးကို ေနရာမွန္ျပန္ထားေပးဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ သံျပားမ်ား၊ ၀က္အူမ်ား၊ ၀ိုင္ယာၾကိဳးမ်ားကို ေပါင္းစည္းျပီး အရိုးမ်ားကို ထိန္းထားကာ ဒဏ္ရာကို ျပန္ခ်ဳပ္ပါလိမ့္မယ္။ ပုံမွန္မွာေတာ့ ယင္းသံပစၥည္းေတြက ျပႆနာမျဖစ္ေစဘူးဆိုရင္ မထုတ္ပဲ ဒီတိုင္းထားလိုက္ပါတယ္။

ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးျခင္းကို ရင္ဆိုင္ႏိုင္ဖို႔ လူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက ဘာေတြလဲ။

ေအာက္ပါလူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္ အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက အရိုးက်ိဳးႏိုင္ေျခကို ေလ်ာ့နည္းေစပါလိမ့္မယ္။

  • လူပ္ရွားမႈတုိင္းတြင္ သတိရွိပါ။
  • အားကစားျပဳလုပ္ေနစဥ္ သင့္ေတာ္တဲ့ ဖိနပ္ကို ၀တ္ဆင္ထားျခင္းကလည္း ေျခခ်င္း၀တ္က်ိဳးႏိုင္ေျခကို ေလ်ာ့နည္းေစမွာပါ။

ေမးစရာမ်ားရွိပါက ပိုမိုနားလည္ ေျဖရွင္းႏိုင္ရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

 

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဩဂုတ် 8, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဩဂုတ် 8, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ