Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. K Zin Thwe.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) ကဘာလဲ။

ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္းဆိုသည္မွာအမ်ိိဳးသားေတြမွာ ဆီးက်ိတ္ဂလင္းၾကီးလာတာကို ဆုိလုိပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ဂလင္းဆိုတာ အမ်ိဴးသားမ်ိုဳးပြားစနစ္ရဲ့ အစိတ္အပိုင္းတစ္ခုျဖစ္ျပီး သစ္ၾကားသီး အရြယ္အစားရွိပါတယ္။ အမ်ိဳးသားေတြ သေႏၶေအာင္ဖို႔ အတြက္ အေရးပါတဲ့အရည္တစ္မ်ိဳးကို ထုတ္ေပးပါတယ္။ ၾကီးထြားမွုကာလကို နွစ္ပိုင္းခြဲထားျပီး ပထမပိုင္းက လုူပ်ိဳေဖာ္ဝင္စမွာ စျပီး ဒုတိယပိုင္းကေတာ့ အသက္၂၅၀န္းက်င္မွုာ စပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္းကို မ်ားေသာအားျဖင ့္ဒုတိယပိုင္းကာလမွ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ဂလင္းဟာ ဆီးစြန႔္ျပြန္အထက္ပိုင္း ပတ္ပတ္လည္မွာ ရွိေနပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ဂလင္းၾကီးလာတဲ့အခါမွာ ဆီးစြန့္ျပြန္ကိုသြားဖိမိျပီး ဆိိးမစြန့္နိုင္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ဆီးအိမ္တင္းလာ နိုင္ပါတယ္။ အခ်ိန္ေတြၾကာလာတဲ့အခါမွာ ဆီးအိမ္နံရံေတြေလ်ာ့ရဲလာျပီး အာရံုေၾကာေတြက ဆီးအိ္မ္ကိုမထိန္းခ်ဳပ္နိုင္တဲ့အတြက္ ဆီးမထိန္းနိုင္ျခင္းစတဲ့ ဆီးသြားျခင္းနဲ့ဆိုင္တဲ့ ျပႆနာေတြ ျဖစ္လာနိုင္ပါတယ္။

 

Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ။

အမ်ိဳးသားေတြမွာသာျဖစ္တဲ့ ေတြ႕ရမ်ားတဲ့ ေရာဂါတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ အသက္၅၀ေက်ာ္ေတြမွာ အမ်ားဆံုးေတြ႔ရတတ္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသားေတြမွာ အသက္ၾကီးလာတဲ့အမွ် ျဖစ္နို္င္ေခ်မ်ားလာပါတယ္။ အသက္၅၁ နဲ႔ ၆၀ ၾကားအမ်ိဳးသား ၅၀ ရာခိုင္နွုန္း နဲ့   အသက္၈၀ ေက်ာ္ အမ်ိဳးသား ၉၀ ရာခိုင္နွုန္းမွာ ဆီးက်ိတ္ၾကီးေရာဂါ ျဖစ္နိုင္ေခ်ရွိေနပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ။

ေတြ႔ရမ်ားတဲ့လကၡဏာေတြကေတာ့

  • ဆီးစသြားဖို႔နဲ႔ ဆီးရပ္လိုက္ဖို႔ခက္ျခင္း (ဆီး တစ္စက္၊တစ္စက္ က်ေနျခင္း)
  • ဆီးသြားခ်င္ေနျခင္း အထူးသျဖင့္ ညဘက္ေတြမွာ
  • ဆီးနည္းျခင္း
  • ဆီးက်န္တယ္လုိ႔ ခံစားရျခင္း
  • ဆီးစြန္႔ျပီးခ်ိန္ေနာက္ တစ္ခါ ထပ္စြန္႔လုိ္ျခင္း၊ ဆီးသြားလ်ွင္နာျခင္း
  • ညဘက္မွာဆီးသြားဖို႔ ႏႈိးေနျခင္း၊ ခဏခဏဆီးသြားျခင္း ရုတ္တရက္ထိန္းခ်ဳပ္လို႔မရေအာင္ ဆီးသြားခ်င္စိတ္ျဖစ္ျခင္း ကဲ့သို႔ေသာ ဆီးအိမ္ျပႆနာမ်ား

အထက္မွာေဖာ္ျပခဲ့တဲ့အထဲမွာမပါတဲ့ အျခားလကၡဏာေတြလည္း ရွိေနနိုင္ပါေသးတယ္။

သင့္မွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ား ရွိေနလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနတယ္ဆိုရင္ ဆရာဝန္နဲ႔ သြားျပေဆြးေႏြးသင့္ပါတယ္။

 

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ။

ေအာက္ပါအခ်က္ေတြထဲက တစ္ခုခုရွိခဲ့မယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔သြားျပသင့္ပါတယ္။

 ဆီးလံုး၀မသြားနိုင္ျခင္း

  • ဆီးသြားလွ်င္နာျခင္း
  • 38°C ထက္ အပူၾကီးျခင္း ဖ်ားျခင္း ခ်မ္းတုန္ျခင္း ကိုက္ခဲျခင္း
  • ထိခိုက္မွုမရွိဘဲ ခါး၊ နံရိုးေအာက္ေနရာ ေအာင့္ျခင္း
  • ဆီးထဲမွာ ေသြးျပည္ပါျခင္း
  • ဆီးသြားလွ်င္ ပူျခင္း
  • သုက္လႊတ္လွ်င္ နာျခင္း
  • ဆီးမထိန္းနိုင္ျခင္း
  • ဆီးသြားျခင္းနဲ့ဆိုင္တဲ့ျပႆနာေတြ ရက္သတၱပတ္ၾကာ(သို႔) လနဲ႔ခ်ီ ခံစားရျခင္း

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ။

အမ်ိဳးသားေတြမွာ အသက္ၾကီးလာတဲ့အမွ် ျဖစ္နို္င္ေခ်မ်ားလာပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္လဲမေျပာနိုင္ေသးေပမဲ့ ေပာာ္မုန္းမညီမ်ွမွုေတြ ဆဲလ္ၾကီးထြားမွုဆိုင္ရာေျပာင္းလဲဲမွုေတြ ေၾကာင့္ျဖစ္နိုင္ပါတယ္။ အသက္ ၆၀ ေအာက္အမ်ိဳးသားေတြမွာ မ်ိဳးရိုးဗီဇေၾကာင့္ျဖစ္နိုင္ေခ်ရွိျပီး ခြဲစိတ္ဖို႔ လိုေလာက္တဲ့အထိျပင္းထန္နိုင္ပါတယ္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

 Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ။

အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။

  • အသက္အရြယ္္(အသက္၄၀ေအာက္ အမ်ိုဳးသားေတြမွာ ဆီးက်ိတ္ဂလင္းၾကီးျခင္း လကၡဏာေတြ ေတြ႔ရခဲပါတယ္။ အသက္္၆၀ အမ်ိဳးသားသံုးပံုတစ္ပံု နဲ႔ အသက္၈၀ အမ်ိဳးသားတစ္၀က္မွာ လကၡဏာမျပင္းထန္ရာကေန ဆိုးဆိုးရြားရြားျပသည္အထိ ျဖစ္နိုင္ပါတယ္။
  • မိသားစုရာဇ၀င္ (သင့္ရဲ့ေသြးခ်င္းထဲမွာ ဒီေရာဂါမ်ိဳး၇ွိေနတယ္ဆိုရင္ သင့္မွာျဖစ္နိုင္ေခ်မ်ားပါတယ္။
  • လူမ်ိဳး (လူျဖဴေတြနဲ့လူမည္းေတြမွာ ျဖစ္နိုင္ေခ်မ်ားပါတယ္ လူမည္းေတြဟာ လူ့ျဖဴေတြထက္္ အသက္ငယ္ငယ္မွာလည္း လကၡဏာျပနိုင္ပါတယ္။)
  • အမ်ိဳးအစား၂ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၊ နွလံုးေရာဂါေသြးလည့္ပတ္မႈနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ေရာဂါ၊ နွလံုးေသြးတိုးေၾကာင့္ ေသာက္ရတဲ့ေဆး beta blockers ကဲ့သို႔ေသာ ေဆးေတြေသာက္ေနရျခင္း
  • ပန္းေသပန္းညိွဳးေရာဂါ
  • လူေနမႈွုပံုစံ (အ၀လြန္ျခင္း၊ လွုပ္ရွားမွုမရွိျခင္း)

 

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

သင့္ရဲ့လကၡဏာေတြ က်န္းမာေရးအေျခအေနေတြနဲ့ ကိုယ္ခႏၶာစမ္းသပ္္စစ္ေဆးမွူေတြမွတစ္ဆင့္ အတည္ျပဳနုိင္ပါတယ္။ အျခားစစ္ေဆးမွုေတြကေတာ့

  • စအိုထဲလက္နွိုက္စမ္းျခင္း (စအိုထဲကိုလက္ေခ်ာင္းထည့္ျပီး ဆီးက်ိတ္ဂလင္းအရြယ္အစားစမ္းျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။)
  • ဆီးစစ္ျခင္း (ကူးစက္ပိုးရွိမရွိစစ္ေဆးျခင္း)
  • ေသြးစစ္ျခင္း (ေက်ာက္ကပ္ျပႆနာရွိမရွိစစ္ေဆးျခင္း)
  • ဆီးက်ိတ္ဂလင္းဆိုင္ရာ ပဋိဓါတ္ (PSA) ကိုစစ္ျခင္း (ေသြးထဲမွာမ်ားေနသည္ကို ၾကည့္ျခင္းျဖင့္ ဆီးက်ိတ္ဂလင္း ၾကီးေနေၾကာင္း သိနိုင္ပါတယ္။)
  • ဦးေနွာက္နဲ့အာရံုေၾကာပိုင္းစမ္းသပ္ျခင္း (ဦးေနွာက္နဲ႔အာရံုေၾကာပိုင္း ေကာင္းေကာင္းအလုပ္လုပ္နိုင္ မလုပ္နိုင္ၾကည့္ျခင္း)
  • ဆီးအိမ္ထဲမွန္ေျပာင္းထည့္ျခင္း (ဆီးစြန္႔ ျပြန္မွတစ္ဆင့္ထည့္ျ႔ပီး ဆီးအိမ္နဲ႔ ဆီးစြန္႔ျပြန္နွစ္ခုလံုးအတြင္းကို ၾကည့္ျခင္း)
  • အသားစ စစ္ေဆးျခင္း (ဆီးက်ိတ္ဂလင္း ကင္ဆာျဖစ္မျဖစ္ၾကည့္ျခင္း)
  • ဆီးစြန္ျ့ပြန္နဲ့ ဆီးအိမ္ေကာင္းေကာင္း အလုပ္လုပ္နိုင္ ၊ မလုပ္နုိင္ၾကည့္ျခင္း
  • စအိုကေန အယ္လ္ထရာေဆာင္းရိုက္ျခင္း (tranducerဆိုိတဲ့ ကိရိယာကတစ္ဆင့္ လုူရဲ့ခႏၶာကိုယ္တစ္ရွဴးေတြဆီကိုျဖတ္ခုိုင္း ျပီး ပံုရိပ္ေဖာ္ျခင္းျဖစ္ပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ဂလင္း မူမမွန္ျခင္းျပႆနာမ်ားကို သိနိုင္ပါတယ္။)

သင့္မွာေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင္ သင့္အတြက္ အေကာင္းဆံုးအေျဖကိုရဖုိ႔ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြြးတိုင္ပင္သင့္္ပါတယ္။

 

Benign Prostatic Hyperplasia (BPH) (ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကုသျခင္းမွာေတာ့ လူေနမွုပံုစံေျပာင္းျခင္း၊ ေဆးေပးကုသျခင္း၊ ခြဲစိတ္ကုသျခင္းစတာေတြ ရွိနိုင္ပါတယ္။ ဆီးက်ိတ္ဂလင္းအရြယ္အစား၊ အသက္၊ က်န္းမာေရးအေျခအေန၊ သင္ခံစားရတဲ့ ေရာဂါေ၀ဒနာ မသက္သာမႈေပၚ မူတည္ပါတယ။္

သံုးနုိင္တဲ့ေဆးေတြကေတာ့

  • Alpha blockers (ဆီးက်ိတ္ဂလင္းနဲ့ ဆီးအိမ္ၾကြက္သားေတြကို ေလ်ာ့ေစတဲ့ terazosin (Hytrin)၊ doxazosin (Cardura)၊ tamsulosin (Flomax)၊ alfuzosin (Uroxatral) silodosin (Rapaflo) ကဲ့သို႔ေသာေဆးမ်ား)
  • Phosphodiesterase-5 inhibitor (ဒီေဆးအမ်ိဳးအစားေတြကိုေတာ့ ပန္းေသပန္းညိွဳးေရာဂါေတြ အတြက္ အဓိကသံုးေပမဲ့ ဆီးလမ္းေၾကာင္းဆိုင္ရာ လကၡဏာေတြအတြက္လည္း သံုးလာတာကိုေတြ႔ရပါတယ္။ ဆီးလမ္းေၾကာင္းေအာက္ပိုင္း ၾကြက္သားေတြကို ေျပေလ်ာ့ေစပါတယ္။ tadalafil (Ciali) ကဲ့သို႔ေသာ ေဆးမ်ိဳးျဖစ္ပါတယ္။)
  • 5-alpha reductase inhibitors(ဆီးက်ိတ္ဂလင္း ၾကီးလာတဲ့အခါမွာ စုပံုလာနိုင္တဲ့ DHT ထုတ္လုပ္မွုကို တားေပးတဲ့ေဆး ျဖစ္ပါတယ္။ finasteride (Proscar) ၊ dutasteride (Avodart) ေဆးမ်ားပါ၀င္ပါတယ္။
  • ေပါင္းစပ္ေဆးေပးျခင္း(ေဆးတစ္မ်ိဳးထဲ ေပးတာထက္ပိုအက်ိဳးရွိပါတယ္။ finasteride နဲ႔ doxazosin၊ dutasteride နဲ႔ tamsulosin ၊ alpha-blockers နဲ႔ antimuscurinic ။

လူေနမွုပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနွင ့္အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား

လူေနမွုပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနွင့္ အိမ္သံုးကုထံုးေတြက ဆီးက်ိတ္ၾကီးေရာဂါကိုကုသရာမွာ ဘယ္လိုအေထာက္အကူေပးသလဲ။

ေအာက္ေဖာ္ျပပါ လူေနမွုပံုစံနဲ့အိမ္သံုးကုထံုးေတြက ဆီးက်ိတ္ၾကီးျခင္းကို ကုသရာမွာနဲ့ လိုက္ေလ်ာညီေထြျဖစ္ေအာင္ေနရတဲ့ေနရာေတြ မွာ အကူအညီေပးပါတယ္။

• ဆီးႏွစ္ခါသြားျခင္း။ ဆီးသြားႏိုင္သေလာက္သြားျပီးရင္ ခဏနားလုိက္ပါ။ ျပီးရင္ေနာက္တစ္ေခါက္ ဆီးထပ္သြားၾကည့္ပါ။
• ဆီးကိုမတ္တပ္ရပ္မစြန္႔ဘဲ ထိုင္လ်က္သာစြန္႔ျခင္း
• ဆီးမသြားေအာင္ အရည္ေတြ မေသာက္ဘဲေနျခင္းကို ေရွာင္ျခင္း (ေရဓာတ္ခန္းေျခာက္ျခင္းကေနတစ္ဆင့္ အျခားေသာျပႆနာေတြ ျဖစ္လာနိုင္ပါတယ္။ ေန႔ခင္းပိုင္း အရည္ေတြေသာက္ျခင္းက ေကာင္းပါတယ္။)
• ညဘက္မွာဆီးခဏခဏသြားေနရတယ္ဆိုရင္ ညေနမွာ အရည္ေတြေလွ်ာ့ေသာက္ျခင္း၊ ညအိပ္ရာ၀င္ခါနီးဆီးသြားျခင္းျပဳလုပ္ပါ။
• ဆီးခဏခဏသြားေစတဲ့ လက္ဘက္ရည္၊ ေကာ္ဖီအရက္စတာေတြကို ေရွာင္ျခင္း
• ဓာတ္မတည့္ျခင္းေတြကိုတားတဲ့ေဆး၊ ရင္က်ပ္ေပ်ာက္ေဆး၊ အစာအိမ္ေဆးေတြစတဲ့ အလြယ္တကူ၀ယ္လို့ရနိုင္တဲ့ေဆးေတြက ဆီးသြားျခင္းကိုခက္ခဲေစနိုင္တဲ့အတြက္ ေရွာင္ရွားျခင္း (ဆရာ၀န္ သို့မဟုတ္ ေဆး၀ါးကၽြမ္းက်င္သူ နဲ႔တိုင္ပင္၍ ေသာက္ျခင္း)
သင့္မွာေမးခြန္းေတြရွိမယ္ဆိုရင ္သင့္အတြက္ အေကာင္းဆံုးအေျဖရဖို႔ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္တာက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

 

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဩဂုတ် 13, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဩဂုတ် 13, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ