Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) ကဘာလဲ။

အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္းဆုိတာ ေနေရာင္အထိမ်ားတဲ့ အေရျပားရဲ့ အစိတ္အပိုင္းေတြေပၚမွာ ျဖစ္လာတဲ့ ကင္ဆာေရာဂါ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆရာ၀န္ကေန သင္႔မွာ ဒီေရာဂါရွိေနတယ္လုိ႔ ေျပာလိုက္ရင္ စိတ္ပူတတ္တာ သဘာ၀ပါပဲ။ ဒါေပမယ္႔ တခုသတိထားရမွာက အႏၱရာယ္အနည္းဆုံး အေရျပား ကင္ဆာအမ်ဳိးအစားပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ေစာစီးစြာ သိရရင္ ကုသႏိုင္ပါတယ္။

ဒီကင္ဆာဟာ အေရျပားကေန တျခားအဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြကုိ ျပန္႔ႏွံ႔မသြားပါဘူး။ ဒါေပမယ္႔ အေရျပားေအာက္က အရုိးနဲ႔ တျခားတစ္သွ်ဴးေတြဆီ ေရြ႔သြားႏိုင္ပါတယ္။ ဒီျပသနာအတြက္ ကုသနည္းေပါင္းမ်ားစြာ ရွိပါတယ္။

ေရာဂါစျဖစ္၇င္ အက်ိတ္ေသးေသးေလးေတြဟာ ႏွာေခါင္းနဲ႔ မ်က္ႏွာမွာ ထြက္လာတတ္ပါတယ္။ တျခား ကုိယ္လုံး၊ လက္၊ ေျခေထာက္ စတာေတြမွာလည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ အသားအေရျဖဴရင္ အေရျပားကင္ဆာရႏိုင္ေျခ ပုိမ်ားပါတယ္။

ဒီကင္ဆာမ်ဳိးဟာ တျဖည္းျဖည္းခ်င္းျဖစ္တတ္ျပီး ေနေရာင္နဲ႔ ကာလၾကာရွည္ထိေတြ႔ျပီး ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာအထိ သတိမထားဘဲ ရွိတတ္ပါတယ္။ ေနေရာင္မ်ားမ်ားထိေတြ႔ရင္၊ အသားအေရာင္ညဳိေအာင္ ဖန္တီးေပးတဲ့စက္သုံးရင္ ငယ္စဥ္မွာပဲ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

BCCဟာ အေရျပားကင္ဆာထဲမွာ ေတြ႔ရအမ်ားဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။ အမွန္ေတာ႔ ကင္ဆာအားလုံးထဲမွာလည္း ေတြ႔ရအမ်ားဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။ ေနေရာင္နဲ႔ မၾကာခဏထိေတြ႔ဖူးသူေတြမွာ ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ားပါတယ္။ အသက္ ၄၀ေက်ာ္မွာ လကၡဏာေပၚလာတတ္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေျခအႏၱရာယ္ရွိရင္ ငယ္ရြယ္စဥ္မွလည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ေျခအႏၱရာယ္ေတြကုိ ေလွ်ာ႔ခ်ႏိုင္ပါတယ္။

ပုိသိရေအာင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

လကၡဏာမ်ား

Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

အမ်ဳိးမ်ဳိးေတြ႔ႏိုင္ပါတယ္။ အေရျပားမွာ အဖုလုိျဖစ္လာျပီး ေအာက္ေျခမွာ ေသြးေၾကာေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။ ပန္းေရာင္၊ အညဳိေရာင္၊ အနက္ေရာင္ စသျဖင္႔ ရွိတတ္ပါတယ္။

စတင္ျဖစ္ပြားခ်ိန္မွာ ေသးငယ္တဲ့ ပုလဲလုံးလုိ၊ အေရာင္ေဖ်ာ႔တဲ့မွဲ႔လုိ ဖုလုံးေလး ျဖစ္ေပၚလာတတ္ပါတယ္။ တခါတရံ အေရာင္မည္းပါတယ္။ ပန္းေရာင္ကြက္၊ အနီကြက္ စသျဖင္႔လည္း ေတြ႔ရတတ္ပါတယ္။

တျခားလကၡဏာကေတာ႔ အဆီျပန္တဲ့ အသားမာပုံစံ ၾကီးမားလာျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

BCC ဟာ ထိခိုက္လြယ္ျပီး ေသြးထြက္လြယ္ပါတယ္။

အထက္ပါေဖာ္ျပခ်က္ေတြမွာ မပါေသးတဲ့ လကၡဏာေတြလည္း ရွိေနႏိုင္ပါေသးတယ္။ လကၡဏာ တခုခုနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ စုိးရိမ္မွဳရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင္႔အသားအေရမွာ အဖုအလုံး အသစ္ေပါက္လာရင္၊ ရွိျပီးသား အဖုအလုံးေတြ ပုံစံေျပာင္းလာရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ခ်ိန္းဆုိျပသသင္႔ပါတယ္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ေနေရာင္မွာပါတဲ့၊ အသားညဳိေစဖုိ႔ ဖန္တီးေပးတဲ့စက္မွာပါတဲ့ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ဟာ အဓိက အေၾကာင္းအရင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ဟာ အေရျပားကုိ ထိေတြ႔ဖန္မ်ားလာတာနဲ႔အမွ် အေရျပားဆဲလ္ေတြက ဒီအန္ေအေတြ ပ်က္စီးသြားေစပါတယ္။ ဒီအန္ေအမွာ ဆဲလ္ေတြၾကီးထြားဖုိ႔ သေကၤတေတြ သုိမွီးထားပါတယ္။

ဒီအန္ေအကုိ ထိခိုက္တဲ့အခါ ကင္ဆာျဖစ္ေပၚလာေစပါတယ္။ ဒီလုိျဖစ္ဖုိ႔ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာပါတယ္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ငါ့ဆီမွာ Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ေအာက္ပါအေျခအေနေတြမွာ ဒီေရာဂါျဖစ္ႏိုင္ေျခ ပုိမ်ားပါတယ္။

  • ေနေရာင္ျခည္ထိေတြ႔ျခင္း။ ေနေရာင္ေအာက္မွာ၊ အသားညဳိေစတဲ့ စက္ထဲမွာ အခ်ိန္ကုန္ပါမ်ားရင္ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ မ်ားပါတယ္။ ေနေရာင္ေကာင္းေကာင္းရတဲ့ေဒသ၊ အျမင္႔ပိုင္းေဒသ ေတြမွၾ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ ထိေတြ႔ႏိုင္ေျခ ပုိမ်ားပါတယ္။ ဆုိးရါားတဲ့ေနေလာင္ျခင္းဟာလည္း ျဖစ္ႏိုင္ေျခ မ်ားေစပါတယ္။ အထူးသျဖင္႔ ငယ္ရြယ္စဥ္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။
  • ဓာတ္ေရာင္ျခည္ကုသမွဳ။ အေရျပား ျပသနာေတြအတြက္ ဓာတ္ေရာင္ျခည္သုံးကုသျခင္းဟာ BCC ျဖစ္ႏိုင္ေျခ မ်ားပါတယ္။ အထူးသျဖင္႔ ကုသတဲ့ ေနရာမွာ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။
  • အသားအေရျဖဴျခင္း။ အသားအေရ ေနေလာင္လြယ္သူေတြ၊ ဆံပင္အနီ အ၀ါရွိသူေတြ၊ မ်က္လုံးအေရာင္ေဖ်ာ႔သူေတြမွာ ျဖစ္ႏိုင္ေျခ မ်ားပါတယ္။
  • အသက္အရြယ္။ BCC ျဖစ္ဖုိ႔ ဆယ္စုႏွစ္နဲ႔ခ်ီတဲ့အတြက္ အသက္ ၅၀ေက်ာ္အရြယ္မွာ အမ်ားဆုံး ေတြ႔ရတတ္ပါတယ္။
  • က်ား/မ။ အမ်ဳိးသားေတြမွာ ပုိျဖစ္တတ္ပါတယ္။
  • မိသားစုရာဇ၀င္။ BCC ျဖစ္ဖူးရင္ ေနာက္ထပ္ျပန္ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ရွိပါတယ္။ မိသားစု၀င္ထဲ ရာဇ၀င္ရွိရင္လည္း ထပ္မံျဖစ္တတ္ပါတယ္။
  • ကုိယ္ခံအားနည္းေစသည္႔ေဆးမ်ား။ ကုိယ္တါင္းအဂၤါအစားထုိး ခြဲစိတ္မဳွျပီးခ်ိန္မွာ ေသာက္ရတတ္တဲ့ ကုိယ္ခံအားႏွိမ္႔ခ်ေပးတဲ့ ေဆးေတြဟာ BCC ျဖစ္ပြားႏိုင္ေျခ ရွိပါတယ္။ ထပ္မံျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိျပီး တျခားေနရာေတြကုိလည္း ျပန္႔ႏွံ႔တတ္ပါတယ္။
  • အာဆင္းနစ္ထိေတြ႔ျခင္း။ ပတ္၀န္းက်င္မွာ၇ွိတဲ့ အာဆင္းနစ္ အဆိပ္ဓာတ္ဟာ BCC နဲ႔ တျခား ကင္ဆာေရာဂါေတြ ျဖစ္ႏိုင္ေျခရွိပါတယ္။ အာဆင္းနစ္ဟာ ေလထုထဲ၊ ေျမထုထဲ စသျဖင္႔ ေနရာတိုင္းမွာလုိလုိ ရွိတတ္ျပီး လူတိုင္းထိေတြ႔ႏိုင္ေျခရွိေပမယ္႔ ပမာဏမ်ားစြာကုိ ပုိမုိထိေတြ႔ရတတ္တဲ့ လယ္သမား၊ စက္ရုံလုပ္သား၊ သံရည္က်ဳိစက္နားေနထိုင္သူမ်ား စသူေတြမွာ ပုိမုိၾကဳံေတြ႔ရပါတယ္။
  • မ်ဳိးရုိးဗီဇ ဆက္ခံျခင္း။ ရွားပါးတဲ့ မ်ဳိးရုိးဗီဇဆိုင္ရာ ေရာဂါေတြဟာ BCC ျဖစ္ပြားႏိုင္ေျခ ရွိပါတယ္။ Gorlin-Goltz ေရာဂါလကၡဏာစုဟာ BCC အျပင္ အရုိး၊ အာရုံေၾကာ၊ မ်က္လုံးနဲ႔ ေဟာ္မုန္းဂလင္းေတြကုိပါ ထိခိုက္ေစပါတယ္။ Xeroderma pigmentosum ဟာ ေနေရာင္ျခည္ကုိ ထိေတြ႔မခံႏိုင္ျဖစ္ေစျပီး အေရျပားကင္ဆာျဖစ္ႏိုင္ေျခ ျမင္႔ေစပါတယ္။ ဒီျပသနာရွိသူေတြမွာ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ေၾကာင္႔ ပ်က္စီးသြားတဲ့ အေရျပားဆဲလ္ေတြဟာ ျပန္ေကာင္းမသြားတတ္ပါဘူး။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

အေရျပားမွာ ထူးျခားမွဳ ရွိမရွိ စစ္ေဆးပါလိမ္႔မယ္။ ေအာက္ပါေမးခြန္းေတြ ေမးပါလိမ္႔မယ္။

  • ေနေရာင္ထဲမွာ အခ်ိန္ေတာ္ေတာ္ၾကာေအာင္ ေနခဲ့ဖူးသလား
  • ေနေလာင္ျပီး အရည္ၾကည္ဖုေတြ ျဖစ္ဖူးသလား
  • ေနေရာင္ကာသုံးသလား
  • အသားညဳိေစတဲ့စက္ သုံးဖူးသလား
  • အေရျပားေပၚမွာ အနာမက်က္ဘဲ ေသြးစုိ႔ေနတဲ့ေနရာေတြ ရွိသလား

 

Basal Cell Carcinoma (အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ကင္ဆာကုိ ေပ်ာက္ကင္းေစျပီး အေရျပားမွာ အမာရြတ္က်န္ျခင္းကုိလည္း နည္းႏိုင္သေလာက္ နည္းေစဖုိ႔ဟာ ကုသေရးရည္မွန္းခ်က္ ျဖစ္ပါတယ္။ ကင္ဆာ အရြယ္အစားနဲ႔ တည္ေနရာ၊ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ၾကာျမင္႔ခ်ိန္ေပၚ မူတည္ျပီး အေကာင္းဆုံး ကုသမွဳကုိ ေရြးခ်ယ္ပါလိမ္႔မယ္။

ေအာက္ပါနည္းလမ္းေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။

  • အက်ိတ္ကုိျဖတ္ေတာက္ျခင္း။ အက်ိတ္နဲ႔ ပတ္၀န္းက်င္က အေ၇ျပားကုိ ထုံေဆးထုိးပါလိမ္႔မယ္.ျပီးရင္ အက်ိတ္ကုိ လွီးျဖတ္ထုတ္ပါလိမ္႔မယ္။ ေဘးမွာကပ္ေနတဲ့ ပုံမွန္အသားစကုိလည္း ဓာတ္ခြဲခန္းကုိပုိ႔ျပီး စစ္ေဆးပါလိမ္႔မယ္။ အက်ိတ္ေဘးက အေရျပားမွာလည္း ကင္ဆာဆဲလ္ေတြ႔ရင္ အေရျပားကုိ မ်ားမ်ားဖယ္ထုတ္ဖုိ႔ လုိပါတယ္။
  • အက်ိတ္ကုိလွီးထုတ္ျပီး ကင္ဆာဆဲလ္မ်ားကုိ လွ်ပ္စစ္ျဖင္႔သတ္ျခင္း။ အေရျပားကုိ ထုံေဆးေပးျပီး အက်ိတ္ကုိ ဇြန္းပုံစံကိရိယာနဲ႔ လွီးျဖတ္ပါလိမ္႔မယ္။ ေသြးထြက္ျခင္းကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ျပီး တျခားကင္ဆာဆဲလ္ေတြကုိ လွ်ပ္စစ္ကိရိယာနဲ႔ ထိေတြ႔ေစျပီး ဖ်က္ဆီးပါလိမ္႔မယ္။
  • ကင္ဆာဆဲလ္မ်ားကုိ ေအးခဲေစျခင္း။ ႏိုက္ထရုိဂ်င္အေငြ႔ရည္ေပးျပီး ကင္ဆာဆဲလ္ေတြကုိ ေအးခဲေစျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
  • ဓာတ္ေရာင္ျခည္ေပးျခင္း။ Xray ေရာင္ျခည္ေပးျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ရက္သတၱပတ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာႏိုင္ပါတယ္။
  • Mohs ခြဲစိတ္ျခင္း။ ဒီနည္းလမ္းကုိ တီထြင္ခဲ့တဲ့ ဆရာ၀န္ကုိအစြဲျပဳျပီး နာမည္ေပးထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အက်ိတ္ကုိ တလႊာျပီးတလႊာ ဖယ္ထုတ္ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ တစ္သွ်ဴးမ်ားကုိ ဖယ္ထုတ္ျပီး ေနာက္တလႊာမဖယ္ခင္ အႏုၾကည္႔မွန္ေျပာင္းနဲ႔ ကင္ဆာဆဲလ္ေတြ က်န္ေနသလား ျပန္ၾကည္႔ပါလိမ္႔မယ္။ ေအာက္ပါအေျခအေနေတြမွာ ဒီနည္းကုိ အသုံးျပဳသင္႔ပါတယ္။
  • – အက်ိတ္ၾကီးမားတဲ့အခါ
  • – အာရုံခံစားလြယ္ေသာေနရာမွာ ရွိေနေသာအခါ
  • – အခ်ိန္ၾကာၾကာရွိေနေသာအခါ
  • တျခားနည္းလမ္းမ်ားသုံးျပီးခ်ိန္ ျပန္ျဖစ္တတ္ေသာအခါ
  • လိမ္းေဆး၊ ေသာက္ေဆးမ်ား။ BCC ကုိ ကုသႏိုင္တဲ့ေဆး၀ါးမ်ား ေပးပါလိမ္႔မယ္။  ေအာက္ပါလိမ္းေဆးႏွစ္မ်ဳိး ပါ၀င္ပါတယ္။
    • – FLuorouracil (5-fu)
    • Imiquimod
  • အဲဒီလိမ္းေဆးေတြကုိ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာ လိမ္းဖုိ႔ လုိပါတယ္။ ျပီးရငါ အဆင္ေျပမေျပ ဆရာ၀န္ဟာျပန္ၾကည္႔ပါလိမ္႔မယ္။ Erivedge (vismodegib) လုိ႔ေခၚတဲ့ေဆးကုိ ညႊန္ႏိုင္ပါတယ္။ BCCဟာ ကုိယ္ခႏၶာရဲ့ တျခားေနရာကုိ ျပန္႔ႏွံ႔ေနခ်ိန္မွာ ေပးတတ္ပါတယ္။ 

 

ေနထိုင္မွဳပုံစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင္႔ အိမ္တြင္းကုထုံးမ်ား

 

ဘယ္လုိ ေနထိုင္မွဳပုံစံနဲ႔ အိမ္တြင္းကုထုံးေတြက   အေျခခံဆဲလ္ကင္ဆာျဖစ္ျခင္းအတြက္ အေထာက္အကူ ျပဳသလဲ

ေအာက္ပါအေျခအေနေတြက အေထာက္အကူျပဳပါတယ္။

  • အေရျပားကုိစစ္ေဆးပါ။ ကင္ဆာရဲ့ လကၡဏာေတြျဖစ္တဲ့ အဖုအက်ိတ္ၾကီးထြားျခင္း၊ ေျပာင္းလဲျခင္း၊ ေသြးထြက္ျခင္းေတြရွိမရွိ စစ္ေဆးရပါမယ္။ကုိယ္ခႏၶာရဲ့ ေနရာအႏွံ႔ကုိ စစ္ေဆးႏိုင္ဖုိ႔ လက္ကိုင္မွန္ကုိ အသုံးျပဳပါ။
  • ေနေရာင္သိပ္မခံပါနဲ႔။ မနက္ ၁၀နာရီနဲ႔ ညေန ၂နာရီၾကား ေနေရာင္မခံပါနဲ႔။ အဲဒီအခ်ိန္ေတြမွာ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ အားအေကာင္းဆုံး ျဖစ္ပါတယ္။
  • ေနေရာင္အကာအကြယ္သုံးပါ။ ခရမ္းလြန္ေရာင္ျခည္ဟာ တေန႔လုံးရွိေနတတ္လုိ႔ ေနေရာင္အကာအကြယ္သုံးဖုိ႔လုိပါတယ္။ အ၀တ္မ်ားနဲ႔ မဖုံးအုပ္ႏိုင္တဲ့ေနရာေတြကုိ အနည္းဆုံး ေနေရာင္ကာကြယ္ညႊန္ကိန္း ၃၀ရွိတဲ့ ခရင္မ္မ်ားလိမ္းပါ။ အျပင္ထြက္ခ်ိန္မွာ မိနစ္ ၆၀-၈၀ၾကာတိုင္း တခါလိမ္းပါ။
  • သင္႔ေတာ္စြာ၀တ္ဆင္ပါ။ ဦးထုပ္၊ အက်ီၤလက္ရွည္၊ ေဘာင္းဘီရွည္ စတာေတြ ၀တ္ဆင္ပါ။

သိလုိတဲ့အခ်က္ေတြရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးတာ အေကာင္းဆုံးပါပဲ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 16, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 16, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ