Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) ကဘာလဲ။

  • ေသြးေၾကာေဖာင္းဆိုတာ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕အဓိကေသြးေၾကာမၾကီးျဖစ္တဲ့ ေအေအာတားဆိုေသာ ေသြးေၾကာၾကီးေဖာင္းထြက္ေနတာပါ။ ေသြးေၾကာမၾကီးအလုပ္ကေတာ့ ေအာက္စီဂ်င္ၾကြယ္၀တဲ့ ေသြးေတြကို ခႏၶာကိုယ္အႏွံ႔ပိ႔ုေဆာင္ေပးရတာပါ။ ယင္းေသြးေၾကာက ဆြဲဆန္႔ခံထားရျပီး ေလ်ာ့ရဲ႕ေနတဲ့အစိတ္အပိုင္းေတြရွိတာေၾကာင့္ ေပါက္ထြက္ႏိုင္ပါတယ္။ ေသြးေၾကာမၾကီးေပါက္ကြဲသြားမယ္ဆိုရင္ ေသေစႏိုင္ေလာက္တဲ့ ေသြးထြက္ျခင္းမ်ိဳးၾကံဳေတြ႔ရမွာပါ။
  • ေသြးေၾကာမကြဲတယ္ (Aortic dissection) ဆိုတာ ႏွလံုးကနဲ႕ထြက္ေနတဲ့ ေသြးေၾကာမၾကီးစုတ္ျပဲသြားတာကိုေခၚတာပါ။ ေသြးေတြဟာ ေသြးေၾကာမၾကီးရဲ႕ စုတ္ျပဲေနတဲ့ေနရာကေန ဒလေဟာထြက္ေနျပီး အတြင္းနဲ႔အလယ္လႊာေတြကို ကြဲထြက္သြားေစပါတယ္။ အျပင္လႊာကိုပါထပ္ေဖာက္ထြက္သြားမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေသဖို႔မ်ားသြားပါျပီ။

Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ယင္းအေျခအေနကသိပ္ေတာ့ အျဖစ္မမ်ားလွပါဘူး။ အမ်ားဆံုးျဖစ္တာကေတာ့ အသက္၆၀နဲ႕၇၀၀န္းက်င္ေယာက္်ားေတြမွာပါ။  အႏၱရယ္ရွိအခ်က္မ်ားကို ေရွာင္က်ဥ္ျခင္းျဖင့္ ရင္ဆုိင္ႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္ထပ္သိရွိလိုသည္မ်ားအတြက္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

လကၡဏာမ်ား

Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေသြးေၾကာကြဲျခင္းလကၡဏာေတြက ႏွလံုးေသြးေၾကာပိတ္ျခင္းလိုမ်ိဳး ႏွလံုးေရာဂါလကၡဏာေတြနဲ႔  ခြဲဖို႔ခက္ခဲပါတယ္။ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေရာဂါလကၡဏာေတြကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

  • ရုတ္တရက္ဆြဲျဖဲထားသလိုမ်ိဳး ျပင္းထန္ေသာ ရင္ဘတ္နဲ႕ေက်ာေအာင့္ျခင္းမ်ိဳးျဖစ္ကာ လည္ပင္းနဲ႔ခါးတို႔ကို ပ်ံ႕ႏွံ႕သြားျခင္း
  • သတိလစ္ျခင္း
  • အသက္ရႈရခက္ခဲျခင္း
  • ရုတ္တရက္ စကားေျပာရခက္ခဲသြားျခင္း၊ အျမင္မေကာင္းေတာ့ျခင္း၊ ေလျဖတ္သလို ကိုယ္တစ္ျခမ္းအားနည္းသြားျခင္း ဒါမွမဟုတ္ အေၾကာေသသြားျခင္း
  • လက္တစ္ဖက္က အျခားတစ္ဖက္ထက္ ေသြးခုန္ႏႈန္းအားနည္းေနျခင္း

အထက္တြင္မဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာမ်ားလည္း ရွိပါေသးတယ္။ လကၡဏာတစ္ခုခုခံစားေနရျပီဆိုရင္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

အထက္တြင္ေဖာ္ျပထားေသာ လကၡဏာေတြရွိမယ္ ဒါမွမဟုတ္ ေမးခ်င္တာေတြရွိမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။ လူတစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္ဟာ ခႏၶာကိုယ္ေတြ မတူၾကပါဘူး။ ကိုယ့္အျခအေနအေတြက္ ဘာကအသင့္ေတာ္ဆံုးလဲဆိုတာ ဆရာ၀န္နဲ႔ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ျခင္းက အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

  • ေသြးေၾကာမၾကီးနံရံက ပံုမွန္အားျဖင့္ က်ံဳ႕ႏိုင္ဆန္႔ႏိုင္စြမ္း ရွိပါတယ္။ ေသြးစီးဆင္းမႈေပၚလိုက္ျပီး လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ေသြးတိုးနဲ႔ ေသြးေၾကာက်ဥ္းျခင္းလိုမ်ိဳး ျပႆနာအခ်ိဳ႕ကေတာ့ ေသြးေၾကာနံရံေတြကို အားနည္းေစပါတယ္။ ထိုျပႆနာေတြက အသက္ၾကီးျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္တဲ့ စုတ္ျပဲျခင္းေတြနဲ႔ ေပါင္းျပီး ေသြးေၾကာနံရံေတြေလ်ာ့ရဲကာ အျပင္သို႔ေဖါင္းထြက္လာပါေတာ့တယ္။
  • ေသြးေၾကာမၾကီးကြဲထြက္ျခင္းကို ကြဲတဲ့အစိတ္အပိုင္းေပၚမွာ မူတည္ျပီး အုပ္စုႏွစ္ခု ခြဲျခားထားပါတယ္။
  • အမ်ိဳးအစားေအ။ ႏွလံုးအနီးအနားရွိ အတက္ေသြးေၾကာမၾကီးမွာ ကြဲတာျဖစ္ျပီး ပိုအျဖစ္မ်ားပါတယ္။ ၀မ္းဗိုက္အတြင္းသို႔ ေရာက္ရွိသြားႏိုင္ပါတယ္။
  • အမ်ိဳးအစားဘီ။ အဆင္းေသြးေၾကာမၾကီးမွာ ျဖစ္တာပါ။ ၀မ္းဗိုက္အတြင္းသို႔ ေရာက္ရွိသြားႏုိုင္ပါတယ္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ငါ့ဆီမွာ Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာ္ေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္းအႏၱရယ္ျမင့္မားေစေသာ အခ်က္မ်ားစြာရွိပါတယ္။ ေအာက္ပါအတိုင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

  • မထိန္းခ်ဳပ္ထားေသာ ေသြးတုိုးရွိျခင္း
  • ေသြးေၾကာက်ဥ္းျခင္း
  • ေသြးေၾကာနံရံေလ်ာ့ရဲျပီး ေဖာင္းထြက္ေနျခင္း
  • ေသြးေၾကာမၾကီးအဆို႔ရွင္မေကာင္းျခင္း
  • ေမြးရာပါေသြးေၾကာမၾကီးက်ဥ္းေနျခင္း
  • လိင္။ေယာက္က္်ားေတြမွာျဖစ္ႏိုင္ေျခ၂ဆပိုမ်ားပါတယ္
  • အသက္။ အသက္၆၀နဲ႔၈၀၀န္းက်င္ေတြမွာ ျဖစ္ႏိုင္ေျခအျမင့္ဆံုးပါ။
  • ကိုကင္းအသံုးျပဳျခင္း။ ေသြးေပါင္ခ်ိန္ကိုခဏတာျမင့္တက္ေစတာေၾကာင့္ အႏၱရယ္ရွိတာပါ။
  • ကိုယ္၀န္ရွိျခင္း။ ေသြးေၾကာမၾကီးကြဲျခင္းက က်န္းမာတဲ့ကိုယ္၀န္ေဆာင္ေတြမွာလည္း ရွားရွားပါးပါးျဖစ္တတ္ပါတယ္။
  • ၀ိတ္တန္းျမင့္အေလးမျခင္း။ ထိုအားကစားနဲ႕ အျခားေသာ အားအလြန္သံုးရတဲ့ အားကစားေတြက ေသြးေပါင္ခ်ိန္ျမင့္တက္ေစျခင္းအားျဖင့္ ေသြးေၾကာမၾကီးကြဲျခင္းအႏၱရယ္ကို ျမင့္မားေစပါတယ္။
  • Turner’s syndrome (ေသြးတိုး၊ ႏွလံုးေရာဂါႏွင့္ အျခားေရာဂါမ်ား)၊ Marfan syndrome (တစ္ကိုယ္လံုးကိုေထာက္ပ့ံေပးေနေသာ တြယ္ဆက္တစ္ရႈးအားနည္းသည့္ေရာဂါ) ကဲ့သို႔ မ်ိဳးရိုးဗီဇေရာဂါမ်ား

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

အသံုးမ်ားတဲ့ ပံုရိပ္ေဖာ္နည္းပညာေတြကေတာ့ ေအာက္ပါအတိုင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

  • အစာေရမ်ိဳျပြန္မွအက္ခိုးရိုက္ျခင္း (TEE)။ ထိုနည္းလမ္းကေတာ့ အသံလိႈင္းအျမင့္ျဖင့္ ႏွလံုးပံုစံေဖာ္တာပါ။
  • စီတီစကင္ရိုက္ျခင္း။ စတီရိုက္ျခင္း ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ျဖတ္ပိုင္းဓာတ္မွန္ပံုကို ရရွိေစပါတယ္။ ႏွလံုး၊ ေသြးေၾကာမၾကီးနဲ႔ အျခားေသြးေၾကာေတြကို ပိုျမင္ရေအာင္ လုပ္လို႔ရပါတယ္။
  • သံလိုက္လႈိင္းျဖင့္ေသြးေၾကာပံုရိပ္ေဖာ္ျခင္းနည္းပညာ (MRA)။ MRI က သံလိုက္လိႈင္းေတြနဲ႕ ေရဒီယိုလိႈင္းေတြကို အသံုးျပဳျပီး ခႏၶာကိုယ္အစိတ္အပိုင္းေတြကို ပံုရိပ္ေဖာ္တာပါ။ MRA ကေတာ့ ယင္းနည္းပညာျဖင့္ ေသြးေၾကာေတြကို ပံုရိပ္ေဖာ္တာပါ။

Aortic Dissection (ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

  • ကုသနည္းက ေသြးေၾကာေဖာင္းဘယ္ေလာက္ၾကီးတယ္၊ ဘယ္ေလာက္ျမန္ျမန္ၾကီးေနတယ္ဆိုတာေပၚမွာ မူတည္ပါတယ္။ ခြဲစိတ္ကုသဖို႔လိုအပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဆရာ၀န္က ခႏၶာကိုယ္တြင္းသို႔ ထိုးေဖာက္မႈအနည္းဆံုးျဖင့္ ပ်က္စီးေနတဲ့ ေသြးေၾကာအစိတ္အပိုင္းကို ျပင္ဆင္ေပးပါလိမ့္မယ္။
  • ေသြးေၾကာေဖာင္းေသးေသးေလးေတြက ကြဲႏိုင္ေျခနည္းျပီး ဘီတာဘေလာ့ကာလိုမ်ိဳး ေသြးတိုးက်ေဆးေတြနဲ႕ ကုသႏိုင္ပါတယ္။ ယင္းေဆး၀ါးေတြက ေသြးေပါင္ခ်ိန္က်ေစျပီး ေသြးေၾကာနံရံေပၚမွာ သက္ေရာက္ေနတဲ့ ဖိအားကို သက္သာေစပါတယ္။ ခြဲစိတ္ကုသဖို႔မလိုေသးတဲ့အခ်ိန္မွာ အယ္ထရာေဆာင္းပံုမွန္ရိုက္ျခင္းက ရုတ္တရက္ျဖစ္လာမယ့္ အႏၱရယ္ေတြကို ကာကြယ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။

လူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္အိမ္တြင္းေဆးနည္းမ်ား

 

ေသြးေၾကာေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္းကို ရင္ဆိုင္ႏုိင္ဖို႔ လူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက ဘာေတြလဲ။

ေအာက္ပါလူေနမႈဘ၀ပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင့္အိမ္တြင္းေဆးနည္းေတြက ေသြးေၾကာေဖာင္းျခင္း၊ကြဲျခင္းကို ရင္ဆိုင္ႏိုင္ေစရန္ကူညီေပးပါလိမ့္မယ္။

  • ေသြးတိုးကိုထိန္းခ်ဳပ္ထားပါ
  • ေဆးလိပ္မေသာက္ပါႏွင့္။
  • ပံုမွန္အေလးခ်ိန္ကိုထိန္းသိမ္းထားပါ။
  • လံုျခံဳေရးခါးပတ္ ပတ္ပါ။ ထိုသို႔ျပဳလုပ္ျခင္းက ရင္ဘတ္တစ္၀ိုက္ကို မထိခိုက္မိေအာင္ ကာကြယ္ေပးပါလိမ့္မယ္။
  • ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေစာစီးစြာျပသပါ။ မိသားစုထဲမွာ ေသြးေၾကာမၾကီးကြဲျခင္း၊ တြယ္ဆက္တစ္ရႈးျပႆနာေတြ၊ အဆို႔ရွင္ျပႆနာေတြရွိမယ္ဆုိရင္ ဆရာ၀န္အား ေျပာျပထားပါ။ ေသြးေၾကာမၾကီးေဖာင္းေနမယ္ဆိုရင္ စစ္ေဆးမႈေတြကို ဘယ္ေလာက္ခဏခဏလုပ္ရမယ္ဆိုတာနဲ႕ ခြဲစိတ္မႈလုိလားမလိုဘူးလားဆိုတာကို သိေအာင္လုပ္ထားပါ။

ေမးစရာေတြရွိေနမယ္ဆိုရင္ အေကာင္းဆံုးေျဖရွင္းနည္းေတြကို ပိုမိုနားလည္သေဘာေပါက္ႏိုင္ေစရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ျဖင့္ ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ေပးပါ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 16, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 16, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ