ျပင္းထန္ေသာဓာတ္မတည့္မႈ

Anaphylaxis လုိ႔ေခၚတဲ့ ဓာတ္မတည့္မႈတစ္မ်ိဳးျဖစ္ျပီး အသက္အႏၱရာယ္ပင္ထိခိုက္နုိင္ပါတယ္။ သင္နဲ႔ဓာတ္မတည့္ေသာအရာ ဥပမာ- ေျမပဲ၊ ပ်ားအဆိပ္ တို႔ကို မိနစ္ပိုင္း သို႔ စကၠန္႔ပို္္င္းေလာက္ထိမိရံုနဲ႔တင္ ဓာတ္မတည့္မႈျဖစ္နုိင္တယ္။

ျပင္းထန္တဲ့ဓာတ္မတည့္ျခင္းရွိသူေတြဟာ ေနာက္ထပ္ေနာက္ထပ္ တုံ႔ျပန္မႈေတြရနုိင္ေခ်မ်ားပါတယ္။ ပထမတုံ႔ျပန္မႈက အားနည္းသည္ဆုိေစကာမူ ေနာက္ထပ္တုံ႔ျပန္မႈေတြက ပိုျပီးျပင္းထန္လာနုိင္ပါတယ္။ ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္ျခင္းရပါက ခ်က္ျခင္းအေရးေပၚဌာနသို႔သုြားသင့္ျပီး ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့့္ျခင္းဟာ မကုသပါက အသက္ရွဴရပ္ကာ နွလံုးရပ္သည္ထိျဖစ္နုိင္ပါတယ္။

ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္မႈကိုနားလည္ထားျပီး ထိုသို႔ဓာတ္မတည့္ျခင္းကို ျဖစ္ေစနုိင္တဲ့ အရာေတြကိုသိထားျခင္းက သင့္အေျခအေနကို ဘယ္လိုထိန္းသိမ္းရမလဲသိေအာင္ ကူညီေပးနုိင္ပါလိမ့္မယ္။

အလြန္ကုိျဖစ္တတ္ျပီး အ၇ြယ္မေရြးျဖစ္နုိင္တယ္။ ဓာတ္မတည့္ျခင္းျဖစ္ေစေသာ အေျခအေနမ်ားကိုေရွာင္ျခင္းျဖင့္ ထိန္းခ်ဳပ္နုိင္ပါလိမ့္မယ္။ အေသးစိတ္အခ်က္ေတြအတြက္ေတာ့ ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္နုိင္တယ္။

လကၡဏာမ်ား

အျဖစ္မ်ားတဲ့လကၡဏာေတြကေတာ့-

  • အင္ျပင္ထျခင္း၊ ယားယံျခင္း၊ နီရဲလာျခင္း သုိ႔ ျဖဴေဖ်ာ့သြားျခင္း ကဲ့သုိ႔ အေရျပားတြင္ျဖစ္ေသာ တုံ႔ျပန္မႈမ်ား။
  • မ်က္နွာ၊ မ်က္လံဳး၊ ႏႈတ္ခမ္း၊ လည္ေခ်ာင္း ေရာင္ရမ္းျခင္း
  • အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္းပိတ္ေစျပီး အသက္ရွဴရခက္ျခင္း
  • ေသြးခုန္ႏႈန္းအားနည္းျပီး လ်င္ျမန္ျခင္း
  • ေအာ့အန္ျခင္း၊ ပ်ိဳ႕ျခင္း၊ ၀မ္းေလွ်ာျခင္း
  • မူးျခင္း၊ လဲျခင္း၊ ေမ့ျခင္း

ေဖာ္ျပေသာလကၡဏာေတြအျပင္ ေနာက္ထပ္ရွိနုိင္ေသးတာေၾကာင့္ ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္ၾကည့္နုိင္ပါတယ္။

တကယ္လို႔အထက္ပါေဖာ္ျပထားတဲ့ လကၡဏာေတြၾကံဳရတယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ သိလိုသည္မ်ားရွိတယ္ဆုိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္နုိင္တယ္။ လူတိုင္းခႏၶာကိုယ္ကတစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္မတူတာေၾကာင့္ သင့္အတြက္အေကာင္းဆံုးျဖစ္ဖုိ႔အတြက္ ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္တာ သင့္ေလ်ာ္ပါလိ္မ့္မယ္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

ပဋိပစၥည္းဆုိတာ သင့္ခႏၶာကုိယ္ကုိ ဘတ္တီးရီးယား၊ ဗိုင္းရပ္စ္တို႔လို ျပင္ပအရာေတြဆီမွ ကာကြယ္ေပးတဲ့အကာအကြယ္ေတြျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ တခ်ိဳ႕လူေတြရဲ႕ကုိယ္ခံအားစနစ္က တခ်ိဳ႕အရာေတြကိုလိုတာထက္ပိုျပီး ျပင္းျပင္းထန္ထန္တံု႔ျပန္ရာမွ ဓာတ္မတည့္ျခင္းေေတြျဖစ္လာရတယ္ (ေျမပဲ၊ ပ်ားတုပ္ရာမွအဆိပ္)။ ပံုမွန္အားျဖင့္ေတာ့ ဓာတ္မတည္ျခင္း တုံ႔ျပန္မႈေတြက အသက္အႏၱရာယ္မထိခိုက္တတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ျပင္းထန္တဲ့ ဓာတ္မတည့္မႈရွိတဲ့လူေတြကေတာ့ anaphylaxis ျပင္းထန္တဲ့ဓာတ္မတည့္ျခင္းေတြျဖစ္သြားနုိင္ပါတယ္။ ထိုသုိ႔ ျပင္းထန္တဲ့ဓာတ္မတည့္ျခင္းေတြျဖစ္ေပၚေနခ်ိန္မွာ သင့္ခႏၶာကုိယ္မွာ ကယ္မီကမ္ပစၥည္းအမ်ားအျပား ထြက္လာျပီး ေရွာ့ရျခင္း၊ ေသြးေပါင္ရုတ္တရတ္က်ျခင္း၊ အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္းက်ဥ္းျခင္း၊ ပံုမွန္အသက္ရွဴျခင္းကိုပိတ္ဆိုးျခင္းတို႔ကို ျဖစ္ေစပါလိမ့္မယ္။

ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္မႈျဖစ္ေစနုိင္တာေတြက-

  • ပန္နဆလင္ကဲ့သုိ႔ ေဆးတခ်ိဳ႕
  • အစားအစာမ်ား၊ ေျမပဲ၊ အေစ့အဆန္မ်ား၊ ဂ်ံဳ(ကေလးမ်ားတြင္)၊ ငါး၊ အခြံမာငါး၊ နုိ႔၊ ၾကက္ဥ
  • ပ်ား၊ နက်ယ္ေကာင္၊ ပါးဆုပ္ပနီေကာင္ ကဲ့သုိ႔အင္းဆက္ဆူးမ်ား
  • အက္ပရင္၊ အိုင္ဗ်ဴပရိုဖန္၊ ကဲ့သုိ႔ေသာက္ေဆးမ်ား

တျခားအျဖစ္နည္းတဲ့အေၾကာင္းေတြကေတာ့-

  • သစ္ေစး
  • ေမ့ေဆးအတြက္သံုးေသာေဆးမ်ား
  • ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္း

ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ျခင္းေၾကာင့္ ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္ျခင္းေတြက အျဖစ္နည္းသလုိ တစ္ေယာက္နဲ႔တစ္ေယာက္လည္းမတူပါဘူး။ လူတခ်ိဳ႕မွာ ဖြဖြေျပးျခင္းလိုမ်ိဳး ေအရိုးဗစ္ေလ့က်င့္ခန္းေတြက ထိုသုိ႔ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္မႈမ်ိဳးျဖစ္ေစတတ္ေပမယ့္ တခ်ိဳ႕မွာက် လမ္းေလွ်ာက္ျခင္းလို သိပ္မျပင္းတဲ့ေလ့က်င့္ခန္းမ်ိဳးကေတာင္ ျဖစ္ေစနုိင္ပါတယ္။ ေလ့က်င့္ခန္းမလုပ္ခင္ တစ္ခုခုစားျခင္း သို႔ ပူလြန္း၊ ေအးလြန္း၊ စိုထိုင္းလြန္းေသာ ရာသီဥတုတြင္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္မႈေတြေၾကာင့္ျဖစ္တတ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္တဲ့အခါ မည္သည္တို႔ကိုသတိထားသင့္တယ္ဆိုတာ သင့္ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္ပါ။

ဘာေၾကာင့္ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္ရသည္မသိရင္ေတာ့ အေၾကာင္းသိရဖို႔အတြက္ ဆရာ၀န္မွစစ္ေဆးမႈေတြလုပ္ပါလိမ့္မယ္။ တခါတေလအေၾကာင္းမသိတာေတြလည္းျဖစ္နုိင္တယ္။ အေၾကာင္းမဲ့ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္ျခင္းလုိ႔ေခၚၾကတယ္။

ဘယ္အခ်က္ေတြေၾကာင့္ဓာတ္မတည့္ျခင္းပိုျဖစ္ရသလဲ

  • အရင္ကျဖစ္ဖူးျခင္း
  • ပန္နဆလင္ကဲ့သုိ႔တခ်ိဳ႕ေသာေဆးမ်ား
  • မိသားစုမွာရာဇ၀င္ရွိျခင္း၊ မိသားစုတစ္ေယာက္ေယာက္က ေလ့က်င့္ခန္းေၾကာင့္ ဓာတ္မတည့္ျခင္းျဖစ္ဖူးပါက တျခားလူေတြထက္ပုိျပီး ျဖစ္နုိင္ေခ်မ်ားပါတယ္။

ဓာတ္မတည့္ျခင္းမ်ား ရင္ၾကပ္ျခင္းမ်ားရွိပါကလည္း ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္ျခင္းျဖစ္နုိင္ေခ်မ်ားပါတယ္။

 

ေရာဂါရွာေဖြျခင္းနွင့္ ကုသမႈမ်ား

ဒီအခ်က္ေတြဟာ က်န္းမာေရးအၾကံဥာဏ္ေတြအတြက္ အစားထိုးမဟုတ္တာေၾကာင့္ အျမဲတမ္း ဆရာ၀န္နဲ႔ေဆြးေႏြးတိုင္ပင္ဖို႔မေမ့ပါနဲ႔။

ဆရာ၀န္ကခံစားရတဲ့ဓာတ္မတည့္ျခင္းရဲ႕လကၡဏာေတြ၊ အရင္ကခံစားခဲ့ဖူးတဲ့ ဓာတ္မတည့္ျခင္းေတြအေၾကာင္းေမးျမန္းပါလိမ့္မယ္။ အေရျပားစစ္ေဆးမႈေတြ၊ ေသြးစစ္ေဆးမႈေတြလည္း လုပ္ပါလိမ့္မယ္။

သင့္လကၡဏာေတြျဖစ္ေစနုိင္တဲ့ တျခားအခ်က္ေတြလည္း ထည့္သြင္းစဥ္းစားပါလိမ့္မယ္။

  • တက္ျခင္းနဲ႔ပတ္သတ္ေသာေရာဂါမ်ား
  • နီရဲယားယံအကြက္မ်ားေပၚျခင္းကဲ့သုိ႔ အေရျပားျပႆနာေတြျဖစ္ေစနုိင္တဲ့ ဓာတ္မတည့္ျခင္းမဟုတ္တဲံ တျခားအေၾကာင္းအရာမ်ား
  • ကိုယ္ခံအားစနစ္ျပႆနာမ်ား
  • စိတ္ပိုင္းဆုိင္ရာျပႆနာမ်ား

နွလံုး၊ အဆုတ္ဆုိင္ရာျပႆနာမ်ား

ျပင္းထန္ဓာတ္မတည့္ျခင္းမွာ အသက္ရွဴရပ္ျခင္း သုိ႔ နွလံုးခုန္ရပ္သြားပါက အေရးေပၚကုသသူမ်ားမွ CPR နည္း (အေရးေပၚအသက္ကယ္နည္း)လုပ္ဖုိ႔လိုပါလိမ့္မယ္။ ကုသမႈေတြကေတာ့-

  • ဓာတ္မတည့္မႈကိုရပ္ဖို႔အတြက္ adrenaline
  • အသက္ရွဴျခင္းအတြက္ေအာက္စီဂ်င္
  • အသက္ရွဴလမ္းေၾကာင္ေရာင္ရမ္းမႈကိုေလွ်ာ့ခ်ျပီး အသက္ရွဴျခင္းကိုအကူအညီျဖစ္နုိင္ဖုိ႔အတြက္ antihistamine , cortisone အေၾကာေဆး
  • အသက္ရွဴျခင္းဆုိင္ရာျပႆနာေတြအတြက္ albuterol က့ဲသုိ႔ေဆးမ်ား

 

ေနထိုင္မႈပံုစံေျပာင္းလဲျခင္းနွင့္ အိမ္တြင္းကုသမႈမ်ား

  • မိမိကိုဓာတ္မတည့္ျခင္းျဖစ္ေစေသာအရာမ်ားကို တတ္နုိင္သမ်ွေရွာင္ပါ။
  • မိသားစုနဲ႔ သူငယ္ခ်င္းမ်ားကိုေျပာျပပါ။ မိသားစုေတြ၊ သူငယ္ခ်င္းေတြက သင့္အေျခအေန၊ ဘာနဲ႔မတည့္သလဲ၊ ဘယ္လုိလကၡဏာေတြခံစားရတတ္သလဲ ကိုသိထားသင့္ပါတယ္။
  • တခ်ိဳ႕ေသာေဆးမ်ား၊ အရာမ်ားကို ဓာတ္မတည့္ျခင္းရွိပါက အသိေပးတဲ့ လည္ဆြဲ သုိ႔ လက္ပတ္၀တ္ထားပါ။
  • လိုအပ္တဲ့ေဆးမ်ားပါေသာ အေရးေပၚေဆးအိတ္ေဆာင္ထားပါ။

သိလုိသည္မ်ားရွိပါက သင့္အတြက္အေကာင္းဆံုးအေျဖရေအာင္ ဆရာ၀န္နဲ႔တုိင္ပင္ပါ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာ အၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

 

 

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ နိုဝင်ဘာ 25, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း နိုဝင်ဘာ 25, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ