Amyloidosis (အမိုင္လြိဳင္ဒိုဆစ္) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Amyloidosis (အမိုင္လြိဳင္ဒိုဆစ္) ကဘာလဲ။

၎သည္သင္၏ ကိုယ္တြင္းအဂၤါမ်ားစြာကို ထိခိုက္ေစႏိုင္ ေသာ အျဖစ္နည္းေသာ ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္ပါသည္။ ကိုယ္တြင္း အဂၤါ ပ်က္စီးျပီး ေသေစႏိုင္ေလာက္ပါသည္။

Amyloidosis အမ်ိဳးအစားမ်ားစြာ ရိွပါသည္။

  • Immunoglobulin light chain (AL) amyloidosis သည္ အျဖစ္အမ်ားဆံုး amyloidosis အမ်ိဳးအစား ျဖစ္ပါသည္။ primary amyloidosis ဟုလည္း ေခၚသည္။ ရိုးတြင္းျခင္ဆီမွ ပံုမွန္မဟုတ္ေသာ ပဋိပစၥည္းမ်ား ထုတ္လုပ္ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္ပြားပါ သည္။ ဤအေျခအေနသည္ သင္၏ အသည္း၊ ေက်ာက္ကပ္၊ ႏွလံုး၊ အေရျပားႏွင့္ အာရံုေၾကာမ်ားကို ထိခိုက္ေစႏိုင္သည္။
  • AA amyloidosis ကို secondary amyloidosis ဟုလည္း ေခၚပါသည္။ ၎သည္ အမ်ားအားျဖင့္ ေက်ာက္ကပ္ကို ထိခုိက္ေစျပီး အျခား နာတာရွည္ ေရာဂါပိုး ကူးစက္ျခင္းမ်ား သို႔မဟုတ္ ေရာင္ရမ္းေသာ ေရာဂါ မ်ားႏွင့္ အတူ ျဖစ္ပြားသည္။
  • Hereditary (familial) amyloidosis သည္ မ်ိဳးရိုး လိုက္သည္။ အသည္း၊ အာရံုေၾကာ၊ႏွလံုးႏွင့္ ေက်ာက္ကပ္ တို႔ကို ထိခိုက္ေစသည္။ ၎သည္ လူျဖဴမ်ားထက္ အာဖရိကန္ အေမရိကန္မ်ားတြင္ ပိုျဖစ္သည္။
  • Dialysis-related amyloidosis သည္ amyloid မ်ား အဆစ္ႏွင့္ ႂကြက္သားေၾကာမ်ားတြင္ စုပံုလာေသာ အခါ ျဖစ္ပြားသည္။ ေတာင့္တင္းျခင္း၊ အဆစ္မ်ားတြင္ အရည္မ်ား စုပံုျခင္းကို ျဖစ္ေစသည္။ ဤ အမ်ိဳးအစား သည္ ကာလၾကာရွည္ ေက်ာက္ကပ္ေဆးျခင္း ျပဳလုပ္ သူမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားသည္။

အႏၱရာယ္ ျဖစ္ေစေသာ အခ်က္မ်ားကို ေလ်ာ့ခ်ျခင္းျဖင့္ ဤေရာဂါကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ပါသည္။ ပိုမိုေသာ အခ်က္ အလက္မ်ားအတြက္ ဆရာဝန္ႏွင့္ တိုင္ပင္ ပါ။

 

လကၡဏာမ်ား

Amyloidosis (အမိုင္လြိဳင္ဒိုဆစ္) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

မ်ားေသာအားျဖင့္ amyloidosis သည္ အေႏွာင္းပိုင္း အဆင့္မ်ား ေရာက္မွသာ ေရာဂါလကၡဏာ ေပၚသည္။ amyloid မ်ား စံုပံုေသာ အဂၤါအေပၚမူတည္ျပီး ေရာဂါလကၡဏာမ်ား ကဲြျပားသည္။ ျဖစ္ေပၚႏိုင္ေသာ ေရာဂါ လကၡဏာမ်ားမွာ

  • ရုပ္ရည္သြင္ျပင္ ေျပာင္းလဲျခင္း
  • ရြံ႕ေရာင္ ဝမ္းသြားျခင္း
  • အဆစ္နာျခင္း
  • ေမာပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း
  • အားနည္းျခင္း
  • အသက္ရွဴ ျမန္ျခင္း
  • ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ျခင္း
  • လွ်ာေရာင္ျခင္း
  • ႏွလံုးခုန္ႏႈန္းမမွန္ျခင္း

အထက္တြင္ ေဖာ္ျပ မထားေသာ အျခားလကၡဏာ မ်ားလည္းရွိႏုိင္ပါသည္။ အကယ္၍ သင့္ဆီတြင္ ေရာဂါ လကၡဏာ တစ္ခုခု ရွိေနသည္ဟု စိုးရိမ္ပါက ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြး တုိင္ပင္သင့္သည္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

သင့္ဆီတြင္ အထက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားထဲမွ တစ္ခုခုမ်ားရွိေနပါက သို႔မဟုတ္ ေမးခြန္းတစ္ခုခုရွိေနပါက ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။ လူတုိင္း၏ ခႏၶာကိုယ္တံု႔ျပန္မႈ သည္ မတူညီႏုိင္ပါ။ ဆရာဝန္ႏွင့္ တိုင္ပင္ ေဆြးေႏြးျခင္း သည္ သင္၏အေျခအေန ေကာင္းမြန္ရန္ အတြက္ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ပါသည္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Amyloidosis (အမိုင္လြိဳင္ဒိုဆစ္) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

Amyloid သည္ ရိုးတြင္းျခင္ဆီမွ ထုတ္လုပ္ေသာ ပံုမွန္မ ဟုတ္ေသာ ပရိုတိန္းတစ္မ်ိဳး ျဖစ္သည္။ အျခား ကိုယ္အဂၤါမ်ား တြင္ အနည္က်စုပံုႏိုင္ျပီး amyloidosis ဟုေခၚေသာ ေရာဂါ ျဖစ္ေစသည္။ ေရာဂါျဖစ္ေစေသာ အေၾကာင္းရင္းသည္ သင္ ျဖစ္ေသာ amyloidosis အမ်ိဳးအစားေပၚတြင္ မူတည္ပါသည္။

 

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

Amyloidosis (အမိုင္လြိဳင္ဒိုဆစ္) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ဤေရာဂါျဖစ္ႏိုင္ေခ်ကို ျမင့္ေစေသာ အခ်က္မ်ားစြာ ရိွပါ သည္။ ဥပမာ-

  • မိသားစုတြင္ ျဖစ္ဖူးေသာ မွတ္တမ္းရိွျခင္း
  • ေက်ာက္ကပ္ေဆးျခင္း
  • အသက္။ AL amyloidosis သည္ အသက္ ၅၀ ႏွင့္ အထက္ လူမ်ားတြင္ ျဖစ္ေလ့ရိွသည္။
  • လိင္။ အမ်ိဳးသားမ်ားသည္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားထက္ AL amyloidosis ပိုျဖစ္လြယ္သည္။
  • အျခားေရာဂါမ်ား။ နာတာရွည္ ေရာဂါပိုးကူးစက္ျခင္း သို႔မဟုတ္ ေရာင္ရမ္းေသာ ေရာဂါသည္ AA amyloidosis ျဖစ္ႏိုင္ေခ်ကို ျမင့္ေစသည္။

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Amyloidosis (အမိုင္လြိဳင္ဒိုဆစ္) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

အထက္တြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား ရိွေန ပါက ေရာဂါစစ္ေဆးမႈ အျပည့္ ျပဳလုပ္ရန္ ဆရာဝန္ႏွင့္ သြားေရာက္ျပသသင့္သည္။ Amyloidosis ကို ဓာတ္ခဲြခန္း စစ္ေဆးမႈမ်ား ( ေသြးႏွင့္ဆီး)၊ တစ္ရွဴးစ ထုတ္ယူ စစ္ေဆးျခင္း ႏွင့္ ပံုရိပ္ေဖာ္ စစ္ေဆးျခင္းမ်ားျဖင့္ သတ္မွတ္ အေျဖရွာႏိုင္ သည္။

Amyloidosis (အမိုင္လြိဳင္ဒိုဆစ္) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

    Amyloidosis ကို ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ ကုသႏိုင္ျခင္း မရိွပါ။ သို႔ေသာ္ ကုသမႈသည္ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားႏွင့္ ေနာက္ထပ္ ပ်က္စီးမႈမ်ားကို ကာကြယ္ ထိန္းခ်ဳပ္ေပးႏိုင္ပါသည္။ ဓာတု ကုထံုးကို amyloidosis ျဖစ္ေပၚမႈကို ရပ္တန္႔ရန္ သံုးႏိုင္သည္။ အဓိက မဟုတ္ေသာ ေသြးပင္စည္ဆဲလ္ အစားထိုးျခင္းကို လည္း ျပဳလုပ္ႏိုင္သည္။ ထိုကုသမႈတြင္ သင္၏ ပင္စည္ဆဲလ္ မ်ားကို ေသြးမွထုတ္ယူျပီး သင့္ခႏၶာကိုယ္ ဓာတုကုထံုး ခံယူေန စဥ္ သိမ္းဆည္းထားသည္။

ထို႔ေနာက္ ထိုပင္စည္ဆဲလ္မ်ားကို ေသြးေၾကာမွတစ္ဆင့္ သင့္ခႏၶာကိုယ္တြင္းသို႔ ျပန္သြင္းေပးသည္။ နာက်င္ျခင္း သက္သာရန္၊ ေသြး အေျခအေနႏွင့္ ႏွလံုးခုန္ႏႈန္း ထိန္းခ်ဳပ္ ႏိုင္ရန္ အရည္ စဲြထိန္းျခင္းကို ကုသရန္ အျခားေဆးမ်ား ေပးႏိုင္ပါသည္။

 

လူေနမႈပံုစံ ေျပာင္းလဲျခင္းနဲ႔ အိမ္သံုးကုထံုးမ်ား  အသံုးျပဳျခင္း သည္ Amyloidosis ကို ကုသရာတြင္  ဘယ္လို အေထာက္ အကူျပဳႏုိင္မလဲ။

      ေအာက္ပါ လူေနမႈပံုစံမ်ား ႏွင့္ အိမ္သံုး ကုထံုးမ်ား သည္ Amyloidosis ကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ ပါသည္။

  • အျပင္းအထန္ အားထုတ္ရေသာ လႈပ္ရွားမႈမ်ားကို ေရွာင္ၾကဥ္သင့္သည္။
  • က်န္းမာေရးအတြက္ စြမ္းအင္ေပးႏိုင္ေသာ မွ်တေသာ အစားအေသာက္ကို ထိန္းသိမ္းစားေသာက္ပါ။

အကယ္၍ သင့္တြင္ ေမးခြန္းမ်ား ရွိပါက သင့္အတြက္ သင့္ေတာ္ေသာ အေျဖရွာေဖြႏုိင္ရန္ ဆရာ၀န္ ႏွင့္ ေဆြးေႏြး တိုင္ပင္ သင့္ပါသည္။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဇန်နဝါရီ 17, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဇန်နဝါရီ 17, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ