Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) ကဘာလဲ။

အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ အသည္းမွာ ပ်က္စီးသြားတဲ့ အသည္းဆဲလ္ေတြေနရာကုိ အစားထုိးေပးတဲ့ အမွ်င္ဓာတ္တစ္သွ်ဴး အမ်ဳိးအစား မ်ားလာျပီး အမာရြတ္ထင္က်န္ျခင္းကုိ ဆုိလုိပါတယ္။ အသည္းေျခာက္ျခင္းဟာ အရက္ျဖတ္ျပီးခ်ိန္မွာေတာင္ ျပန္မေကာင္းႏိုင္ပါဘူး။

Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ပုိသိရေအာင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

လကၡဏာမ်ား

Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

အသည္းေျခာက္ျခင္း စျဖစ္ခ်ိန္မွာ လကၡဏာေတြမျပသလုိ ေသြးစစ္ေဆးမွဳဟာလည္း ပုံမွန္ပါပဲ။ ဒါမွမဟုတ္ အသည္းၾကီးျခင္း တခါတရံ ေဘလုံးၾကီးျခင္း ေတြ႔ရႏိုင္ပါတယ္။ အသည္းေျခာက္ျခင္းပုိဆုိးလာရင္ေတာ႔ ၾကြက္သားသိမ္ျခင္း၊ အားနည္းျခင္း၊ အစားအေသာက္ ပ်က္ျခင္း၊ ပ်ဳိ႔အန္ျခင္း၊ ကုိယ္အေလးခ်ိန္ေလ်ာ႔ျခင္း၊ ယားယံျခင္း စတဲ့အေျခအေနေတြ ၾကဳံႏိုင္ပါတယ္။ အသည္းဟာ မ်ားေသာအားျဖင္႔ ၾကီးမလာေတာ႔ဘဲ အမာရြတ္မ်ားေၾကာင္႔ ေသးငယ္သြားပါတယ္။

အထက္ပါေဖာ္ျပခ်က္ေတြမွာ မပါေသးတဲ့ လကၡဏာေတြလည္း ရွိေနႏိုင္ပါေသးတယ္။ လကၡဏာ တခုခုနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ စုိးရိမ္မွဳရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

အထက္ပါ လကၡဏာေတြရွိေနရင္၊ သိလုိတာေတြရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။ တေယာက္နဲ႔ တေယာက္ ျဖစ္ပ်က္ပုံေတာ႔ မတူႏိုင္ပါဘူး။ ကုိယ္႔အတြက္ ဘယ္အရာက အေကာင္းဆုံးျဖစ္မယ္ဆုိတာကုိ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

အရက္အလြန္အကၽြံေသာက္ျခင္းေၾကာင္႔ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ အသည္းတစ္သွ်ဴးေတြ အနာက်က္လာတဲ့အခါ အသည္းဟာ အရင္ကလုိ အလုပ္မလုပ္ႏိုင္ေတာ႔ပါဘူး။ လုံေလာက္တဲ့ ပရုိတိန္းပမာဏကုိ ထုတ္မေပးႏိုင္ေတာ႔ဘဲ ေသြးထဲက အဆိပ္ဓာတ္ေတြကုိလည္း စစ္မထုတ္ေပးႏိုင္ေတာ႔ပါဘူး။ အသည္းေျခာက္ျခင္းဟာ အေၾကာင္းအရင္းမ်ားစြာေၾကာင္႔ ျဖစ္ပြားပါတယ္။ ဒါေပမယ္႔ အရက္ေၾကာင္႔ အသည္းေျခာက္ျခင္းကေတာ႔ အရက္ေသာက္ျခင္းနဲ႔ တိုက္ရုိက္ဆက္စပ္ေနပါတယ္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ေအာက္ပါအေျခအေနေတြမွာ ဒီေရာဂါျဖစ္ႏိုင္ေျခ ပုိမ်ားပါတယ္။

  • အမ်ဳိးသားမ်ား တေန႔ကုိ ၅ၾကိမ္အထက္၊ အမ်ဳိးသမီးမ်ား (၁.၅)ၾကိမ္ ၁၀ႏွစ္နဲ႔အထက္ ေသာက္သုံးျခင္းဟာ အသည္းေျခာက္ႏိုင္ေျခကုိ ၆-၄၁% ပုိမ်ားေစပါတယ္။
  • အစာမရွိဘဲ အရက္ေသာက္ျခင္း
  • ေန႔စဥ္ေသာက္ျခင္း
  • ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ေရာဂါရာဇ၀င္ေမးျမန္းျခင္း၊ အရက္ေသာက္သည္႔ ရာဇ၀င္ေမးျမန္းျခင္း စတာေတြနဲ႔ ေရာဂါအတည္ျပဳ ပါလိမ္႔မယ္။ အသည္းေျခာက္ျခင္းကုိ အတည္ျပဳႏိုင္ဖုိ႔ စစ္ေဆးခ်က္အခ်ဳိ႔ကုိလည္း ျပဳလုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ စစ္ေဆးခ်က္ေတြကေန ေအာက္ပါရလာဒ္ေတြ ျပနိုင္ပါတယ္။

  • ေသြးအားနည္းျခင္း (သံဓာတ္နည္းရာမွ ေသြးအားနည္းျခင္း)
  • ေသြးတြင္း အမုိးနီးယား ပမာဏ ျမင္႔မားျခင္း
  • ေသြးတြင္းသၾကားဓာတ္မ်ားျခင္း
  • လ်ဴကုိဆိုက္ (ေသြးျဖဴဥ) ပမာဏမ်ားျခင္း
  • အသည္းတစ္သွ်ဴးမေကာင္းျခင္း (အသားစယူ၍ ဓာတ္ခြဲစစ္ေဆးျခင္း)
  • ေသြးေဖာက္၍ အသည္းအင္ဇိုင္းစစ္ေဆးျခင္း (AST သည္ ALT ထက္ ၂ဆမ်ားေနျခင္း)
  • ေသြးတြင္း မဂၢနီဆီယမ္နည္းျခင္း
  • ေသြးတြင္း ပုိတက္ဆီယမ္နည္းျခင္း
  • ေသြးတြင္း ဆုိဒီယမ္နည္းျခင္း
  • အသည္းေသြးျပန္ေၾကာေသြးတုိးျခင္း

ဆရာ၀န္ဟာ အသည္းကုိထိခိုက္ႏိုင္ေျခရွိတဲ့ အရာေတြကုိလည္း စစ္ေဆးျပီး အသည္းေျခာက္ျခင္း ရွိမရွိ အတည္ျပဳပါလိမ္႔မယ္။

Alcoholic Liver Cirrhosis: Causes, Symptoms & Diagnosis (အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းဆုိတာ ဘာလဲ) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ဆရာ၀န္မ်ားဟာ အသည္းေ၇ာဂါတခ်ဳိ႔ကုိ ျပန္ေကာင္းေအာင္ ကုသႏိုင္ေပမယ္႔ အရက္ေၾကာင္႔ အသည္းေျခာက္ျခင္းကုိေတာ႔ ေပ်ာက္ကင္းေအာင္ မကုႏိုင္ပါဘူး။ ဒါေပမယ္႔ ေရာဂါတုိးပြားႏွဳန္းနဲ႔ လကၡဏာေတြကုိ ေလွ်ာ႔ခ်ႏိုင္တဲ့ ကုသမွဳ နည္းလမ္းေတြေတာ႔ ရွိပါတယ္။

  • ကုသမွဳပထမအဆင္႔ကေတာ႔ အရက္ျဖတ္ျခင္းပါပဲ။ 

အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္သူမ်ားဟာ အရက္ကုိ အလြန္စြဲသြားတာေၾကာင္႔ ျဖတ္မယ္ၾကံရင္ က်န္းမာေရးျပသနာေတြ ၾကဳံရျပီး ေဆးရုံမတက္ဘဲ မျဖတ္ႏိုင္ၾကပါဘူး။ ဆရာ၀န္ေတြဟာ အရက္ျဖတ္သူမ်ားအတြက္ ဘယ္ေဆးရုံက အသင္႔ေတာ္ဆုံးဆုိတာ ညႊန္ျပေပးႏိုင္ပါလိမ္႔မယ္။

တျခားကုသမွဳေတြကေတာ႔ ေအာက္ပါအတိုင္း ျဖစ္ပါတယ္။

  • ေဆး၀ါးကုသျခင္း။ ဆရာ၀န္ညႊန္းနိုင္တဲ့ ေဆး၀ါးေတြကေတာ႔ ေကာ္တီကုိစတီးရိြဳက္၊ ကယ္လ္ဆီယမ္လမ္းေၾကာင္းတားျမစ္ေဆး၊ အင္ဆူလင္၊ ဓာတ္တုိးဆန္႔က်င္ေဆးမ်ား၊ S-adenosyl-L-methionine (SAMe) စတာေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။
  • အာဟာရဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးျခင္း။ အရက္ေသာက္ျခင္းဟာ အဟာရခ်ဳိ႔တဲ့ေစႏိုင္ပါတယ္။
  • အပုိေဆာင္းပရုိတိန္း။ ဦးေႏွာက္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေရာဂါေတြ ျဖစ္မလာေအာင္ ပရုိတိန္း အမ်ဳိးအစားအခ်ဳိ႔ လုိအပ္ပါတယ္။
  • အသည္းအစားထုိးျခင္း။ အသည္းအစားထုိးမယ္႔ လူနာဟာ အနည္းဆုံး၆လခန္႔ ၾကဳိတင္ျပီး အရက္ျဖတ္ထားရပါမယ္။

 

ေနထိုင္မွဳပုံစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင္႔ အိမ္တြင္းကုထုံးမ်ား

ဘယ္လုိ ေနထိုင္မွဳပုံစံနဲ႔ အိမ္တြင္းကုထုံးေတြက   အရက္ေၾကာင္႔အသည္းေျခာက္ျခင္းအတြက္ အေထာက္အကူ ျပဳသလဲ

ေအာက္ပါေနထိုင္မွဳပုံစံနဲ႔ အိမ္တြင္းကုထုံးေတြဟာ အရက္ေၾကာင္႔ အသည္းေျခာက္ျခင္းအတြက္ အေထာက္အကူျပဳပါတယ္။

  • အရက္မေသာက္ပါႏွင္႔။ အသည္းေျခာက္ျခင္းဟာ အရက္ကုိေရရွည္ေသာက္သုံးျခင္းေၾကာင္႔လား၊ တျခားေရာရါလား သိရေအာင္ အရက္ျဖတ္ပါ။ အရက္ေသာက္ျခင္းဟာ အသည္းကုိ ပုိမုိပ်က္စီးေစပါတယ္။
  • ဆုိဒိယမ္နည္းတဲ့အစာ စားပါ။ ဆားမ်ားမ်ား စားျခင္းဟာ ကုိယ္ခႏၶာထဲမွာ အရည္ေတြစုေနျပီး ဗိုက္နဲ႔ေျခေထာက္ေတြကုိ ေဖာေရာင္ေစပါတယ္။ ဆားအစား အသီးအရြက္ထြက္ကုန္ေတြသုံးပါ။ ဆုိဒီယမ္နည္းတဲ့ အသင္႔ျပင္ဆင္ျပီး အစာေတြစားပါ။
  • က်န္းမာေရးႏွင္႔ညီညြတ္ေသာ အစားအစာစားပါ။ အသည္းေျခာက္ျခင္းဟာ အာဟာရဓာတ္ ေလ်ာ႔နည္းေစျပီး ၾကြက္သားေတြကုိ ေသးသိမ္သြားေစပါတယ္။ ဒီျပသနာကုိ ကာကြယ္ဖုိ႔ က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီညြတ္တဲ့ အစားအေသာက္ေတြ၊ အသီးအရြက္ေတြ စားသုံးပါ။ ပရုိတိန္းလည္း လုိအပ္ပါတယ္။ အရင္ကေတာ႔ အသည္းေျခာက္သူေတြအတြက္ ဒီအုပ္စုကုိ ကန္႔သတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ပဲအမ်ဳိးမ်ဳိး၊ ၾကက္ဘဲ၊ ငါး စတာေတြ စားသုံးျပီး ပင္လယ္စာ အစိမ္းစားျခင္း ေရွာင္ၾကဥ္ရပါမယ္။
  • ေရာဂါပုိးမ၀င္ေအာင္ သတိျပဳပါ။ အသည္းေျခာက္ခ်ိန္မွာ ေရာဂါပုိး၀င္ျခင္းကုိ တြန္းလွန္ဖုိ႔ ခက္ခဲပါတယ္။ လက္ကုိ မၾကာခဏ ေဆးျခင္းျဖင္႔ ကာကြယ္ပါ။ အသည္းေရာင္ ေအ၊ ဘီ၊ တုတ္ေကြး၊ အဆုတ္ေရာင္ျခင္း စတာေတြအတြက္ ကာကြယ္ေဆးထုိးပါ။
  • မိမိဖာသာသုံးစြဲတဲ့ ေဆးေတြကုိ သတိထားပါ။ အသည္းေျခာက္ေနတဲ့အခါ ေဆး၀ါးေတြကုိ ေခ်ဖ်က္ဖုိ႔ ခက္ခဲပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ဘယ္ေဆးပဲျဖစ္ျဖစ္ မသုံးစဲြခင္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။ အက္စပရင္၊ အိုင္ဘ်ဴပရုိဖင္ စတာေတြကုိ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။ အသည္းမွာထိခိုက္ပ်က္စီးမွဳရွိထားရင္ ဆရာ၀န္ဟာ acetaminophen (Tylenol နဲ႔အျခား) ေဆး၀ါးေတြကုိ နည္းနည္းပဲေသာက္ဖုိ႔ ေျပာပါလိမ္႔မယ္။

သိလုိတဲ့အခ်က္ေတြရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးတာ အေကာင္းဆုံးပါပဲ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 14, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 14, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ