Acute Respiratory Distress Syndrome (ARDS) (အသက္အႏ ၱရာယ္ရွိေသာ ျပင္းထန္သည့္ အဆုတ္ျပႆနာ)

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ hellosayarwon.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

acute respiratory distress syndrome (ARDS) ဆိုတာဘာလဲ။

အဆုတ္ရဲ့ ေလအိတ္ကေလးေတြထဲမွာအရည္ေတြျပည့္လာတာေၾကာင့္အသက္ေကာင္းေကာင္း႐ႈလို႕မရေတာ့ဘဲအက်ိဳးဆက္အေနနဲ႕သင့္ခႏၶာကိုယ္အဂၤ ါေတြ ေအာက္ဆီဂ်င္ေကာင္းစြာမရေတာ့တဲ့အေရးေပၚအေျခအေနတစ္ရပ္ကို acute respiratory distress syndrome (ARDS) လို႕ေခၚပါတယ္။ အသည္းအသန္ လူနာေတြမွာ ဒီအေျခအေနျဖစ္ေပၚလာေလ့ရွိျပီး အသက္အႏၲရာယ္နဲ႕နီးစပ္ပါတယ္။

acute respiratory distress syndrome (ARDS) ဟာ ဘယ္ေလာက္ထိ အျဖစ္မ်ားလဲ။

ဒီေရာဂါဟာအရမ္းအျဖစ္မ်ားျပီး ေဆး႐ံုတက္ေနရတဲ့အသည္းအသန္လူနာေတြမွာ အဓိကျဖစ္ပြါးေလ့ရွိသလိုကေလးငယ္ေလးေတြမွာလည္း ေတြ႕ရႏိုင္ပါတယ္။ ဒီေရာဂါအေျခအေနကို ျဖစ္ေပၚေစတဲ့အေၾကာင္းျခင္းရာေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ေပးျခင္းအားျဖင့္ဒီေရာဂါကိုထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ပါတယ္။ အေသးစိတ္ကိုသင့္ဆရာဝန္နဲ႕ဆက္လက္ေဆြးေႏြး ေမးျမန္းႏိုင္ပါတယ္။

လကၡဏာမ်ား

acute respiratory distress syndrome (ARDS) ရဲ႕ ေရာဂါလကၡဏာေတြက ဘာေတြလဲ။

မူလအရင္းခံေရာဂါ ဒါမွမဟုတ္ ထိခိုက္ဒဏ္ရာရမႈ ျဖစ္ေပၚျပီး တစ္ရက္ ဒါမွမဟုတ္ႏွ စ္ရက္ေလာက္အတြင္းမွာပဲ ဒီအေျခအေန ျဖစ္ေပၚေလ့ရွိတာ ျဖစ္ပါတယ္။
acute respiratory distress syndrome (ARDS) ရဲ႕အျဖစ္အမ်ားဆံုးေရာဂါလကၡဏာေတြကေတာ့-
• အသက္႐ႈရခက္ျခင္း
• ေသြးေပါင္က်ျခင္း
• အသက္႐ႈမဝျခင္း၊က်ပ္ျခင္း
• ႏွလုံးခုန္ႏွုန္းျမန္ျခင္း
• အဖ်ားတက္ျခင္း
• ႂကြက္သားေတြအားနည္းျခင္း
• စိတ္႐ႈပ္ေထြးကာ သတိေကာင္းေကာင္း မလည္ျခင္း
• ေျခသည္း၊ လက္သည္းေတြ၊ အေရျပားေတြ ျပာႏွမ္းလာျခင္း (ေသြးထဲမွာ ေအာက္ဆီဂ်င္ပမာဏနည္းလာလို႕)။
အထက္မွာေဖာ္ျပထားတဲ့ အထဲမွာမပါ၀င္တဲ့ အျခားေသာလကၡဏာေတြလည္း ရွိႏုိင္ပါေသးတယ္။ တကယ္လို႔ ကိုယ့္ဆီမွာ ေရာဂါလကၡဏာတစ္ခုခုမ်ားရွိေနမလားဆိုျပီး စိုးရိမ္ေနမယ္ဆိုရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္သင့္ပါတယ္။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ျပသသင့္ပါသလဲ။

ဒီေရာဂါဟာအေရးေပၚအေျခအေနျဖစ္ပါတယ္။ဒါေပမယ့္ ADRD ျဖစ္ပြားတဲ့လူနာအမ်ားစုဟာအေစာကတည္းကအျခားအေၾကာင္းတမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႕ ေဆး႐ံုတက္ေနျပီးသား ျဖစ္တာမ်ားပါတယ္။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

ဘာေတြက acute respiratory distress syndrome (ARDS) ျဖစ္ပြားေစသလဲ။

အဆုတ္မွာရွိတဲ့ ေသြးေၾကာအေသးေလးေတြထဲက အရည္ေတြက အဆုတ္ေလအိတ္ေလးေတြထဲကို ဝင္လာတဲ့အတြက္ ဒီေရာဂါအေျခအေန ျဖစ္ပြါးလာရပါတယ္။
ARDS အဆုတ္ေရာဂါ ျဖစ္ပြါးေစတဲ့အေျခအေနေတြကို အၾကမ္းဖ်င္းအေနနဲ႔ႏွစ္မ်ိဳးခြဲႏိုင္ပါတယ္။ တိုက္႐ိုက္နဲ႕သြယ္ဝိုက္ျပီးဆိုတဲ့ အုပ္စုႏွစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။
အျဖစ္မ်ားတဲ့အေၾကာင္းရင္းေတြက
• အန္ဖတ္ဆို႕ျခင္း (အစာေတြ ေလျပန္ထဲဝင္တာ)။
• အႏၲရာယ္ရွိတဲ့အရာေတြကို ႐ႈ႐ိႈက္မိျခင္း။
• အဆုတ္အစားထိုးခြဲစိတ္ကုသမႈ ခံယူထားျခင္း။
• ပိုးဝင္ေနျခင္း (ARDS ျဖစ္ေစတဲ့အဓိကအေၾကာင္းရင္း)၊ နမိုးနီးယားအဆုတ္ေရာင္ ေရာဂါျဖစ္တာ၊မုန္႔ခ်ဳိအိတ္ေရာင္တာအစရွိတဲ့ ေရာဂါအေျခအေနေတြ။
• ကားမေတာ္တဆျဖစ္တာမ်ိဳးလို ထိခိုက္ဒါဏ္ရာရမႈ။
• ေသြးသြင္းဖို႕ လိုေလာက္တဲ့အထိ ေသြးအထြက္လြန္ျခင္း။
• nitrofurantoin လိုေဆးမ်ိဳးေၾကာင့္ ျဖစ္ႏိုင္သလို ေမာ္ဖင္း၊မက္သဒုန္းအစရွိတဲ့ ေဆးေတြလြန္ရင္လည္း ARDS ျဖစ္လာႏိုင္ပါတယ္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

ဘယ္အရာေတြက acute respiratory distress syndrome (ARDS) ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစပါသလဲ။

Acute Respiratory Distress Syndrome (ARDS) ျဖစ္ပြားႏုိင္ေခ်ကိုျမင့္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းေတြ အမ်ားၾကီးရွိပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္-
• ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္း
• အသက္၆၅ႏွစ္အထက္ျဖစ္ျခင္း
• နာတာရွည္အဆုတ္ေရာဂါရွိျခင္း
• ေသြးဆိပ္တက္ျခင္း
• ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ားျပားတဲ့ခြဲစိတ္မႈဒါမွမဟုတ္ဓာတ္ေရာင္ျခည္ကုသမႈေတြကိုမၾကာေသးမီကခံယူထားျခင္း
• ေသြးတြင္းပရိုတင္းဓာတ္မ်ားျပားျခင္း
• အရက္စြဲေနျခင္း

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ကုသျခင္း

ယခုေဖာ္ျပထားသည့္ အခ်က္အလက္မ်ားမွာ ေဆးပညာဆုိင္ရာကၽြမ္းက်င္သူ၏ အၾကံေပးခ်က္မ်ားေနရာတြင္အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ဆက္လက္သိရွိလိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားအတြက္သင့္ရဲ႕ဆရာ၀န္နဲံအျမဲတိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

acute respiratory distress syndrome (ARDS) ဟုတ္မဟုတ္ကို ဘယ္လိုအေျဖရွာအတည္ျပဳသလဲ။

စစ္ေဆးမႈအမ်ိဳးအစားတမ်ိဳးတည္း ျပဳလုပ္႐ံုနဲ႕ ARDS ပါလို႕အတိအက်ဆုံးျဖတ္မေပးႏိုင္ပါဘူးARDS လို႕
အတည္ျပဳႏိုင္ဖို႕အတြကလုပ္ရမယ့္စစ္ေဆးမႈေတြက-

• ရင္ဘတ္ဓာတ္မွန္႐ိုက္ျခင္း ။အဆုတ္ရဲ့ဘယ္အပိုင္းမွာ၊ဘယ္ေလာက္ပမာဏအထိအရည္ေတြ ျပည့္ေနတယ္ဆိုတာရယ္၊ႏွလုံးၾကီးမၾကီးဆိုတာရယ္ကိုဆုံးျဖတ္ေပးႏိုင္ပါတယ္။
• ေသြးတြင္းဂက္စ္ေတြစစ္ေဆးျခင္း ။သင့္ေသြးလႊတ္ေၾကာေတြထဲမွာရွိတဲ့ ေအာက္ဆီဂ်င္ဓာတ္ေငြ႕ပမာဏကိုတိုင္းတာႏိုင္ပါတယ္။
• လည္ေခ်ာင္း ဒါမွမဟုတ္ ႏွာေခါင္းထဲကအက်ိအခြၽဲေတြကို ယူျပီးစစ္ေဆးျခင္း ။
• အီးစီဂ်ီဆြဲတာ ဒါမွမဟုတ္ echo ႐ိုက္တာ အစရွိတဲ့ႏွလုံးစစ္ေဆးမႈေတြ စတာေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

acute respiratory distress syndrome (ARDS) ကို ဘယ္လိုကုသလဲ။

ဒီေရာဂါခံစားေနရသူေတြကို အထူးၾကပ္မတ္ကုသေဆာင္မွာထားျပီး ကုသပါတယ္။ အဓိက ရည္ရြယ္ခ်က္က ကိုယ္အဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြ ထိခိုက္ပ်က္စီးမႈကို ကာကြယ္ဖို႕အတြက္ လူနာရဲ့ ေသြးထဲမွာ ေအာက္ဆီဂ်င္ပမာဏ လံုလံုေလာက္ေလာက္ရွိေစဖို႕နဲ႕ ေရာဂါရဲ့ဇစ္ျမစ္ကို လိုက္ရွာျပီးကုသဖို႕ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

စက္နဲ႕အသက္႐ႈျခင္း။ ARDS လူနာအားလုံးကို ေအာက္ဆီဂ်င္ေပးျပီးကုသဖို႕လိုအပ္ပါတယ္။ ေအာက္ဆီဂ်င္ေပး႐ံုေပးတာဟာ မလံုေလာက္တဲ့အတြက္ အသက္႐ႈဖို႕အတြက္ပါစက္နဲ႕ ေထာက္ပံ့ေပးထားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
Positive End-Expiratory Pressure (PEEP)။ ဒီကုသမႈနည္းစနစ္က အဆုတ္ထဲမွာရွိတဲ့ဖိအားကို ကူညီထိန္းခ်ဳပ္ေပးတဲ့အတြက္ အဆုတ္ရဲ့လုပ္ေဆာင္ႏိုင္စြမ္းကို တိုးတက္ေကာင္းမြန္ေစကာ အသက္႐ႈစက္အသုံးျပဳျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့ အဆုတ္ဒဏ္ျဖစ္မႈကို ေလ်ာ႔နည္းသက္သာေစမွာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
ခႏၶာကိုယ္တြင္း အရည္ပမာဏကိုထိန္းခ်ဳပ္ျခင္း။ ခႏၶာကိုယ္ထဲမွာ အရည္အရမ္းမ်ားရင္ အဆုတ္ထဲမွာအရည္ေတြစုပံုလာမွာ ျဖစ္ျပီး အရည္ပမာဏနည္းလြန္းရင္လည္းႏွ လုံးအပါအဝင္ တျခားအဂၤါအစိတ္အပိုင္းေတြကို ထိခိုက္ေစမွာျဖစ္တဲ့အျပင္ ေရွာ႕ခ္အေျခအေနကိုလည္း ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္တာေၾကာင့္ ေသြးေၾကာထဲအရည္ဓာတ္သြင္းတာကို အေသအခ်ာတြက္ခ်က္ျပီးမွသြင္းရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဆး၀ါးမ်ား ။
• နာက်င္ကိုက္ခဲတာေတြအတြက္ အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးေတြ။
• ပိုးဝင္တာကို ကုသကာကြယ္ဖို႕အတြက္ ပိုးသတ္ေဆးေတြ။
• လူနာကို စိတ္တည္ျငိမ္မႈရွိေစဖို႕အတြက္ စိတ္ျငိမ္ေဆးေတြ။
• အဆုတ္ ဒါမွမဟုတ္ ေျခေထာက္တြင္း ေသြးခဲပိတ္တာကို ကာကြယ္ႏိုင္ဖို႕အတြက္ ေသြးက်ဲေဆးေတြ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ စက်တင်ဘာ 27, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 27, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ