ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) ကဘာလဲ။

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar.

အဓိပၸါယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္

ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) ကဘာလဲ။

အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ဟာ ဒူးေခါင္းအလယ္မွာ တည္ရွိတဲ့အရြတ္ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအရြတ္ဟာ ညဳိ႔သက်ည္းအရုိးကုိ ေပါင္ရုိးေရွ႔ကုိ ေခ်ာ္ထြက္မသြားေအာင္ ထိန္းသိမ္းေပးပါတယ္။ အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္းဟာ အလြန္အကၽြံဆန္႔ထုတ္ျခင္း အရြတ္စုတ္ျပဲျခင္းတုိ႔ေၾကာင္႔ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဆုိးရြားမွဳနဲ႔ လွဳပ္ရွားႏိုင္မွဳေပၚ မူတည္ျပီး စုတ္ျပဲျခင္းဟာ တစိတ္တပိုင္း ဒါမွမဟုတ္ တခုလုံးျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒဏ္ရာဟာ သာမန္အေသးအဖြဲ စုတ္ျပဲျခင္းကေန တခုလုံး စုတ္ျပဲသြားျခင္း အရုိးက်ဳိးပဲ႔ထြက္သြားျခင္းတုိ႔ေၾကာင္႔ ဆုိးဆုိးရြားရြား ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) က ဘယ္ေလာက္အျဖစ္မ်ားသလဲ

ေဘာလုံး၊ ဘက္စကတ္ေဘာ စတဲ့ အင္အား ျမင္႔မားစြာသုံးရတဲ့ အားကစားေတြမွာ ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

ဒါေပမယ္႔ ျဖစ္ႏိုင္ေျခအႏၱရာယ္ေတြကုိ ေလွ်ာ႔ခ်ႏိုင္ပါတယ္။

ပုိသိရေအာင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးပါ။

 

 

လကၡဏာမ်ား

ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) ရဲ႕လကၡဏာေတြကဘာေတြလဲ

ေအာက္ပါလကၡဏာေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။

  • ဒဏ္ရာရခ်ိန္တြင္ ဖ်ဳိးဖ်ဳိးဖ်စ္ဖ်စ္ အသံၾကားရျခင္း
  • ဆုိးဆုိးရြားရြား နာက်င္ျခင္းႏွင္႔ လွဳပ္ရွားမွဳမ်ား မေဆာင္ရြက္ႏိုင္ျခင္း
  • နာရီအနည္းငယ္အတြင္း ေရာင္ရမ္းလာျခင္း
  • လွဳပ္ရွားႏိုင္သည္႔ ပမာဏ ေလ်ာ႔နည္းသြားျခင္း
  • အေလးခ်ိန္ကုိ မခံႏိုင္သလုိ ခံစားရျခင္း
  • ဒဏ္ရာရျပီး နာရီအနည္းငယ္အတြင္း ဒူးေခါင္း ေရာင္ကိုင္းလာျခင္း (ဒူးဆစ္အတြင္းမွာ ေသြးယုိျခင္းရဲ့ လကၡဏာ ျဖစ္ပါတယ္)

အထက္ပါေဖာ္ျပခ်က္ေတြမွာ မပါေသးတဲ့ လကၡဏာေတြလည္း ရွိေနႏိုင္ပါေသးတယ္။ လကၡဏာ တခုခုနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ စုိးရိမ္မွဳရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။

ဘယ္အခ်ိန္မွာ ဆရာ၀န္နဲ႔ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုသင့္သလဲ

အထက္ပါ လကၡဏာေတြရွိေနရင္၊ သိလုိတာေတြရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။ တေယာက္နဲ႔ တေယာက္ ျဖစ္ပ်က္ပုံေတာ႔ မတူႏိုင္ပါဘူး။ ကုိယ္႔အတြက္ ဘယ္အရာက အေကာင္းဆုံးျဖစ္မယ္ဆုိတာကုိ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ပါ။

အေၾကာင္းရင္းမ်ား

ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) ကိုဘာေတြကျဖစ္ေစသလဲ

ဒူးရဲ့ေဘးျခမ္းကုိ ျပင္းထန္စြာ ထိခိုက္မိတဲ့အခါ (ဥပမာ ေဘာလုံးယွဥ္လုတဲ့ အခါမ်ဳိး) ဒဏ္ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ ေျပးလႊားလွဳပ္ရွားရာကေန ရုတ္တရက္ ရပ္တန္႔လိုက္တဲ့အခါ၊ ဦးတည္ရာေျပာင္းလိုက္တဲ့အခါ၊ အျမင္႔ကေန ခုန္ခ်တဲ့အခါ ျဖစ္ပြားတတ္ပါတယ္။ ျပဳတ္က်ျခင္း၊ ေလွကားထစ္ေခ်ာ္က်ျခင္း စတာေတြေၾကာင္႔ ဒူးဆစ္ကုိ အလြန္အကၽြံ ဆန္႔တန္းမိတဲ့အခါမွာလည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္။

တျခား ထိခိုက္ဒဏ္ရာမ်ားနဲ႔လည္း ျဖစ္တတ္ပါတယ္။ ဥပမာ တျခားဒူးေခါင္းအရြတ္မ်ားနဲ႔လည္း အတူ စုတ္ျပဲတတ္ပါတယ္။ ေဘာလုံးကန္ျခင္း၊ စကိတ္စီးျခင္းနဲ႔ တျခား ရပ္လိုက္ေျပးလိုက္ အလြန္လုပ္ရတဲ့ ခုန္ရတဲ့ လွဳပ္ရွားမွဳပုံစံ ေျပာင္းရတတ္တဲ့ အေျခအေနေတြမွာ ဒီအမ်ဳိးအစားကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။

ျဖစ္ႏိုင္ေျခမ်ား

 ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) ျဖစ္ႏုိင္ေျခကိုဘာေတြက ျမင့္တက္ေစသလဲ

ျဖစ္ႏိုင္ေျခ (၂) မ်ဳိး ရွိပါတယ္။

ေျပာင္းလဲနိုင္ေသာအေျခအေန

  • BMI ျမင္႔ျခင္း
  • ခုန္သည္႔နည္းစနစ္မ်ား

မေျပာင္းလဲႏိုင္ေသာအေျခအေန

  • အမ်ဳိးသမီးျဖစ္ျခင္း
  • အရုိးထစ္၏ အက်ယ္
  • အရြတ္၏ ေလ်ာ႔ရဲမွဳ

ေရာဂါအေျဖရွာျခင္းႏွင့္ ကုသမႈ

ယခုေဖာ္ျပထားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားကို ေဆးပညာအၾကံေပးမႈေနရာတြင္ အစားထိုးရန္မသင့္ေတာ္ပါ။ ပိုမိုေသာအခ်က္အလက္မ်ားရရွိရန္အတြက္ ဆရာ၀န္ႏွင့္ အျမဲတမ္းတုိင္ပင္ပါ.

ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) ကို ဘယ္လိုအတည္ျပဳပါသလဲ

ဒဏ္ရာကုိ ေရာဂါအတည္ျပဳနုိင္ဖုိ႔ ဆရာ၀န္ဟာ သင္ရဲ့ဒူး ေရာင္ရမ္းနာက်င္ေနမွဳကုိ စစ္ေဆးပါလိမ္႔မယ္။ ဒူးကုိ ပုံစံမ်ဳိးစုံ လွဳပ္ရွားၾကည္႔ျပီး အဆစ္ရဲ့ လွဳပ္ရွားလုပ္ေဆာင္ႏိုင္မွဳ အတိုင္းအတာကုိ စစ္ေဆးပါလိမ္႔မယ္။

ဒါ႔အျပင္ ေအာက္ပါ စမ္းသပ္ခ်က္အခ်ဳိ႔ကုိ ျပဳလုပ္ပါလိမ္႔မယ္။

  • ဓာတ္မွန္ရုိက္ျခင္း
  • MRI ရုိက္ျခင္း
  • အာထရာေဆာင္းရုိက္ျခင္း

ACL injury (အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ျခင္း) ကို ဘယ္္လိုကုသပါသလဲ

ဒဏ္၇ာရတဲ့အခါ ဆရာ၀န္နဲ႔ ျပသျပီး ေအာက္ပါအခ်က္ေတြကုိ ဦးစြာလိုက္နာရပါမယ္။

  • ေျခေထာက္ကုိ ႏွလုံးနဲ႔ က်န္ခႏၶာကုိယ္ အစိတ္အပိုင္းမ်ားထက္ ျမင္႔ေနေအာင္ထားပါ။
  • ဒူးေခါင္းကုိ အနည္းဆုံး မိနစ္ ၂၀ခန္႔ ေရခဲကပ္ေပးပါ။ ၂နာရီအတြင္း ထပ္ကပ္ပါ။
  • အကိုက္အခဲေပ်ာက္ေဆးမ်ား အထူးသျဖင္႔ စတီးရြဳိက္မဟုတ္ေသာ အေရာင္က်ေဆးမ်ား ေသာက္ပါ။

ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကုိလည္း သတိျပဳပါ။

  • ျပင္းထန္တဲ့ ဒဏ္ရာရထားခ်ိန္မွာ ဒူးေခါင္းကုိ မလွဳပ္ရွားပါနဲ႔
  • ဆရာ၀န္ျပသခါနီးအထိ ဒူးေခါင္းကုိ တည္႔မတ္စြာ ထားႏိုင္ေအာင္ က်ပ္စည္းထားပါ။
  • မကုခင္အထိ အားကစားနဲ႔ တျခား လွဳပ္ရွားမွဳမ်ား မလုပ္ရပါ။

ကုသရာမွာ လူနာရဲ့ အေျခအေနေပၚ မူတည္ျပီး ခြဲစိတ္ျခင္းနည္း၊ မခြဲစိတ္ဘဲ ကုသနည္း စသျဖင္႔ ရွိပါတယ္။

မခြဲတဲ့နည္းလမ္းေတြမွာေတာ႔ ဒူးစြပ္သုံးျခင္း၊ ကာယကုသမွဳ ခံယူျခင္း စတာေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကုသမွဳေတြဟာ အသက္ၾကီးသူေတြ၊ လွဳပ္ရွားမွဳ နည္းပါးသူေတြအတြက္ ထိေရာက္မွဳရွိပါတယ္။ ေအာက္ပါ အေျခအေနေတြမွာဆုိရင္ေတာ႔ ခြဲစိတ္မွဳခံယူရပါလိမ္႔မယ္။

  • အားကစားသမားျဖစ္ျပီး ဆက္လက္ကစား လုိေသာအခါ
  • ဒူးေခါင္းအရြတ္ တခုထက္ပုိျပီး ထိခိုက္ဒဏရာ ရေသာအခါ
  • ငယ္ရြယ္ျပီး တက္ၾကြသူျဖစ္ေသာအခါ
  • ဒဏ္ရာေၾကာင္႔ ေန႔စဥ္လွဳပ္ရွားမွဳေတြမွာ ဒူးေကြးေနတဲ့အခါ

ေနထိုင္မွဳပုံစံေျပာင္းလဲျခင္းႏွင္႔ အိမ္တြင္းကုထုံးမ်ား

ဘယ္လုိ ေနထိုင္မွဳပုံစံနဲ႔ အိမ္တြင္းကုထုံးေတြက အေရွ႔ဘက္ၾကက္ေျခခတ္အရြတ္ ဒဏ္ျဖစ္ ျခင္းအတြက္ အေထာက္အကူ ျပဳသလဲ

ဒီျပသနာကုိ ကာကြယ္ဖုိ႔ အားကစားလုပ္စဥ္ ေလ႔က်င္႔ခန္း လုပ္စဥ္မွာ သင္႔ေတာ္ေကာင္းမြန္တဲ့ နည္းစနစ္ေတြ က်င္႔သုံးရပါမယ္။ ေန႔စဥ္လုပ္ရွားမွဳေတြမွာလည္း အထူးသတိျပဳျပီး ျပင္းထန္ပင္ပန္းစြာ လုပ္ကိုင္ရခ်ိန္မွာ အကာအကြယ္ ပစၥည္းေတြ သုံးသင္႔ပါတယ္။

သိလုိတဲ့အခ်က္ေတြရွိရင္ ဆရာ၀န္နဲ႔ တိုင္ပင္ေဆြးေႏြးတာ အေကာင္းဆုံးပါပဲ။

Hello Health Group သည္ ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြမႈမ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ားကို မျပဳလုပ္ေပးပါ

ရင္းျမစ္မ်ား

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 14, 2018 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း ဖေ‌ဖော်ဝါရီ 14, 2018

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ