ပင္ပြား (Basil seed)

ေရးသားသူ ေဆးပညာပိုင္းဆုိင္ရာတည္းျဖတ္သူ Dr. Kaung Thar

ပင္ပြား (Basil Seed)

ပင္ပြားကို အရသာရွိျပီး က်န္းမာေရးနဲ႔ ညီညြတ္တဲ့ အစားအစာတစ္မ်ိဳးအေနနဲ႔ အစားအေသာက္ေတြထဲမွာ ထည့္သြင္းစားသံုးေနတာေၾကာင့္ ပင္ပြားကို သိျပီးျဖစ္နိုင္သလို နာမည္ကိုေတာင္မၾကားဖူးတာမ်ိဳးလည္းရွိႏိုင္ပါတယ္။ ပင္ပြားမွာ ခႏၶာကိုယ္အတြက္ လိုအပ္တဲ့ အာဟာရဓာတ္ေတြပါဝင္ေနသလို ပရိုတင္းဓာတ္၊ကာဗိုဟိုက္ဒရိတ္၊အမွ်င္ဓာတ္နဲ႔ ခႏၶာကိုယ္အက်ိဳးျပဳ အဆီဓာတ္ေတြပါဝင္ေနပါတယ္။ ပင္ပြားမွာ ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ပစၥည္းၾကြယ္ဝစြာပါဝင္တာေၾကာင့္ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ  ထိန္းသိမ္းရာမွာ အေထာက္အကူျပဳႏိုင္သလို အေရျပားအတြက္လည္းေကာင္းက်ိဳးျပဳပါတယ္။ ပင္ပြားကေနရရွိႏိုင္တဲ့ က်န္းမာေရး အက်ိဳးေက်းဇူးေလးေတြနဲ႔ သိထားသင့္တဲ့ သတိထားစရာအခ်က္ေလးေတြကိုေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္။

ပင္ပြား (Basil seed) ဆိုတာ

ပင္ပြားေစ့ဆိုတာက ကမာၻေပၚမွာ လူသိမ်ားတဲ့ေဆးဖက္ဝင္အပင္ျဖစ္တဲ့ ပင္စိမ္းပင္ရဲ႕အေစ့ျဖစ္ပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့ကို အခ်ိဳပြဲေတြနဲ႔ စားေသာက္ဖြယ္ရာေတြထဲမွာ ထည့္သြင္းတည္ခင္းေလ႔ရွိပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့မွာ ခႏၶာကိုယ္အက်ိဳးျပဳ ဓာတ္ေပါင္းေတြအမ်ားအျပားပါဝင္ျပီး က်န္းမာေရးအတြက္ အေထာက္အကူျပဳပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့ေတြထဲမွာ အမွ်င္ဓာတ္၊ဗီတာမင္ ေက၊ ပရိုတင္း၊phytochemical၊ polyphenolic ျဒပ္ေပါင္းေတြ၊ orientin၊ vicentin နဲ႔အျခားအင္အားျပည့္ဝတဲ့ ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ ပစၥည္းေတြပါဝင္ေနပါတယ္။

ပင္ပြားရဲ႕ က်န္းမာေရး အက်ိဳးေက်းဇူးမ်ား

၁. ကိုယ္အေလးခ်ိန္က်ေစျခင္း

ပင္ပြားေစ့မွာ အိုမီဂါ သရီးဖက္တီးအက္ဆစ္ၾကြယ္ဝစြာပါဝင္တာေၾကာင့္ alpha-linolenic acid (ALA) လည္းၾကြယ္ဝစြာပါဝင္ပါတယ္။ ထိုအက္ဆစ္က ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ အဆီေတြေလာင္ကၽြမ္းမႈကိုတိုးျမွင့္ေပးနိုင္ေအာင္ အေထာက္အပံ့ေပးပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့မွာ အမွ်င္ဓာတ္ျပည့္ဝစြာပါဝင္တာေၾကာင့္ အဆာခံႏိုင္ေစျပီး မလိုအပ္ဘဲ အစားမစားမိေအာင္ကာကြယ္ေပးပါတယ္။

၂. အေအးဓာတ္ရရွိေစျခင္း

ထိုင္းနိုင္ငံလိုမ်ိဳး အာရွႏိုင္ငံအခ်ိဳ႕မွာ ပင္ပြားေစ့ကို ေရ၊သၾကား၊ပ်ားရည္၊အုန္းႏို႔ို႔နဲ႔တြဲဖက္စားသံုးေလ့ရွိၾကပါတယ္။ ထိုကဲ့သို႔ေသာက္သံုးမႈက ေႏြရာသီမွာ အပူဒဏ္ကိုခံႏိုင္ေစျပီး ခႏၶာကိုယ္ကို ေအးျမမႈခံစားရေစပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့က ခႏၶာကိုယ္အပူခ်ိန္ကိုေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္တဲ့ အေကာင္းဆံုးေသာအစားအေသာက္ေတြထဲကတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။

၃. ေသြးတြင္းသၾကားဓာတ္ကိုထိန္းညွိေပးျခင္း

ပင္ပြားေစ့က အမ်ိုးအစား-၂ ဆီးခ်ိဳေဝဒနာသည္ေတြမွာ ေသြးတြင္းသၾကားဓာတ္ကို ထိန္းညွိေပးႏိုင္တဲ့ အာနိသင္ရွိပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့က ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ဗီဝတြင္းျဖစ္ပ်က္ေျပာင္းလဲမႈကို ေႏွးေကြးေစတာေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္အေနနဲ႔ ကာဗိုဟိုက္ဒရိတ္ကေန သၾကားဓာတ္အျဖစ္ေျပာင္းလဲမႈကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ေစတာျဖစ္ပါတယ္။

၄. ဝမ္းခ်ဳပ္တာနဲ႔ေလပြတာကို သက္သာေစျခင္း

ပင္ပြားေစ့က အဆိပ္အေတာက္ေတြကို ဖယ္ရွားေပးျပီး အူသိမ္အူမေတြရဲ႕လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကို ေခ်ာေမြ႔ေစတဲ့ သဘာယပစၥည္းတစ္မ်ိဳးလို႔ သိထားၾကပါတယ္။ ပင္ပြားက အစာအိမ္ကိုသန္႔စင္ေစပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့မွာ အစာအိမ္အူလမ္းေၾကာင္းမွာ ေလထတာကို သက္သာေစျပီး အစာေက်ခ်က္မႈကို တိုးတက္ေကာင္းမြန္ေစတဲ့ အဆီဓာတ္ေတြပါဝင္ေနပါတယ္။

၅. အစာအိမ္ အခ်ဥ္ေပါက္တာနဲ႔ ရင္ပူတာကို သက္သာေစျခင္း

ပင္ပြားေစ့က အစာမေၾကတာေၾကာင့္ရင္ပူတာကို သက္သာေစသလို ဆီးရႊင္ေစတာေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္ထဲက အဆိပ္အေတာက္ေတြကို ဖယ္ရွားေပးႏိုင္တဲ့ အာနိသင္ရွိပါတယ္။အစာအိမ္ထဲမွာ ပူေလာင္ေနသလိုမ်ိဳးခံစားေနမယ္ဆိုရင္ ပင္ပြားေစ့ကိုစားသံုးေပးႏိုင္ပါတယ္။ ေရစိမ္ထားတဲ့ ပင္ပြားေစ့က အစာအိမ္ရဲ႕အတြင္းမ်က္ႏွာျပင္မွာျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ေဝဒနာေတြကိုေလ်ာ့ပါးသက္သာေစမွာျဖစ္သလို ရင္ပူတာကိုလည္းသက္သာေစမွာျဖစ္ပါတယ္။

၆. အေရျပားနဲ႔ဆံပင္ေတြကိုက်န္းမာေစျခင္း

ပင္ပြားေစ့ကို အုန္းရည္စိမ္ျပီး အေရျပားေပၚမွာျဖစ္ေပၚတတ္တဲ့ အနီအပိမ့္ေတြထြက္တာလိုမ်ိဳး အေရျပားေရာဂါ ခံစားေနရတဲ့ ေနရာကို ပြတ္လိမ္းေပးမယ္ဆိုရင္ သက္သာေအာင္အေထာက္အကူျဖစ္ေစမွာျဖစ္ပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့မွာ အေရျပားဆဲလ္ အသစ္ျဖစ္ေပၚေစႏိုင္တဲ့  ေကာ္လာဂ်င္တစ္မ်ိဳးျဖစ္ေပၚေအာင္လႈံ႔ေဆာ္ေပးႏိုင္ အစြမ္းသတၱိရွိပါတယ္။ ပင္ပြားမွာ သံဓာတ္၊ ဗီတာမင္ ေက နဲ႔ ပရိုတင္းတို႔လိုမ်ိဳး  ဆံပင္သန္စြမ္းျပီး အရွည္ျမန္ေစဖို႔အတြက္ အေရးပါတဲ့ သတၱဳဓာတ္ေတြပါဝင္ေနပါတယ္။ ဆံပင္ထူေစျပီး ဆံပင္သန္ေစမႈကို တိုးျမွင့္ေပးတဲ့ ပရိုတင္းနဲ႔ သံဓာတ္ေတြလည္းပါဝင္ပါတယ္။

၇. ေခ်ာင္းဆိုးတာနဲ႔တုပ္ေကြးကို သက္သာေစနုိင္ျခင္း

ပင္ပြားေစ့မွာ ၾကြက္သားေတြေတာင့္တင္းမႈကို ေျပေလ်ာ့ေစႏိုင္တဲ့ အစြမ္းရွိတာေၾကာင့္ ေခ်ာင္းဆိုးတာကို ထိန္းခ်ဳပ္ရာမွာ အေထာက္အကူျပဳနိုင္ပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့က ကုိယ္ခံအားစနစ္ကိုေကာင္းမြန္ေစပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့မွာပါတဲ့ vicenin၊ orientin နဲ႔ beta carotene လိုမ်ိဳး ဖေလဗာႏိြဳက္ေတြက ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ ကိုယ္ခံအားစနစ္ကို ေကာင္းမြန္ေအာင္အားျဖည့္ေပးပါတယ္။

၈. အရိုးကိုၾကံ႕ခိုင္သန္စြမ္းေစျခင္း

ပင္ပြားေစ့မွာ သံဓာတ္၊ပိုတက္ဆီယမ္၊copper၊ ကယ္လ္ဆီယမ္၊ မဂၢနီဆီယမ္ေတြအပါအဝင္ သတၱဳဓာတ္ေတြက အရိုးေတြကို ၾကံ႔ခိုင္ေအာင္ အေထာက္အကူျပဳပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့က အရိုးပြေရာဂါ ျဖစ္နိုင္ေျခကိုေလ်ာ႔က်ေစျပီး အျမျတမ္းဖ်တ္လတ္သြက္လက္ေနေစမွာျဖစ္ ပါတယ္။

၉. ကိုလက္စထေရာပမာဏက်ဆင္းေစျခင္း

ေလ့လာမႈေတြအရ ပင္ပြားေစ့က ခႏၶာကိုယ္အတြင္းက အက်ိုးမျပဳတဲ့ကိုလက္စထေရာေတြကို က်ဆင္းေစႏိုင္တာေၾကာင့္ ႏွလံုးသြးေၾကာက်ဥ္းတာျဖစ္ေပၚခံစားရႏိုင္ေျခကိုေလ်ာ့က်ေစႏိုင္သလို ေသြးေၾကာေတြထဲမွာ အႏွစ္ေတြစုပံုတာမ်ိဳးကိုလည္းျဖစ္နိုင္ေျခကိုေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။ ပင္ပြားက ႏွလံုးဝန္ပိတာကိုသက္သာေစသလို ရုတ္တရက္ႏွလံုးရပ္တာနဲ႔ ေလျဖတ္တာမ်ိဳးေတြကိုျဖစ္ေပၚခံစားရႏိုင္ေျခကို ေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။

၁၀. စိတ္ဖိစီးမႈကို သက္သာေစျခင္း

စိတ္ကမရပ္မနားေတြးေနတာေၾကာင့္ စိတ္ဖိစီးမႈကလည္းတိုးလာေနပါတယ္။ စိတ္ပူပန္မႈေတြကိုေျပေလ်ာ့ေစမယ့္ အေကာင္းဆံုးေသာနည္းလမ္းကေတာ့ ပင္ပြားေစ့ေဖ်ာ္ရည္ေသာက္တာပဲျဖစ္ပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့ေန႔စဥ္စားသံုးတာက စိတ္ဓာတ္က်တာကိုေလ်ာ့က်ေစဖို႔ အေထာက္အကူျပဳသလို စိတ္ခံစားမႈကိုတိုးတက္ေကာင္းမြန္ေစဖို႔လည္း အေထာက္အပ့့ံျဖစ္ေစပါတယ္။ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ စိတ္ဖိစီးမႈျဖစ္ေပးေစတဲ့ ေဟာ္မုန္းပမာဏကိုလည္းေလ်ာ့က်ေစပါတယ္။

၁၁.အျမင္အာရံုတိုးတက္ေစျခင္း

ပင္ပြားေစ့မွာ ဗီတာမင္ ေအ ျပည့္ဝစြာပါဝင္တာေၾကာင့္ အျမင္အာရံု အားနညး္တဲ့သူေတြအတြက္ သင့္ေတာ္ပါတယ္။ ဗီတာမင္ ေအက မ်က္ၾကည္လႊာအတြက္ အင္အားျပည့္ဝတဲ့ ဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ပစၥည္းတစ္ရပ္ျဖစ္ျပီး မ်က္စိအတြင္းတိမ္ျဖစ္တာကိုကာကြယ္ေပးတဲ့အျပင္ အျမင္အာရံုပ်က္စီးတာေတြကိုေလ်ာ႔ပါးသက္သာေအာင္စြမ္းေဆာင္ေပးပါတယ္။

၁၂. နာက်င္ကိုက္ခဲမႈကိုေလ်ာ့ပါးသက္သာေစျခင္း

အဆစ္အျမစ္ေရာင္ရမ္းနာက်င္တာ၊ ေဂါက္ေရာဂါ၊ေခါင္းကိုက္တာေတြခံစားရတဲ့အခါ ပင္ပြားေစ့ကိုစားသံုးေပးတာက နာက်င္ကိုက္ခဲမငကို အလ်င္အျမန္ေလ်ာ့ပါးသက္သာေစမွာျဖစ္ပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့မွာပါတဲ့ ေရာင္ရမ္းမႈကိုေလ်ာ့ပါးေစတဲ့ ျဒပ္ေပါင္းေတြနဲ႔ cytokines တို႔က နာက်င္ကိုက္ခဲမႈေတြကိုသက္သာေစပါတယ္။

၁၃. ေရာဂါကာကြယ္ေပးျခင္း

ပင္ပြားေစ့မွာပါတဲ့ ဗီတာမင္ ေအနဲ႔အျခားဓာတ္တိုးဆန္႔က်င္ပစၥည္းေတြက ခႏၶာကိုယ္က oxidative stress ေတြကိုေလွ်ာ့ခ်ေပးျခင္း နဲ႔ နာတာရွည္ေရာင္ရမ္းမႈေတြကို ေလ်ာ့ခ်ေပးတဲ့ကိစၥရပ္ေတြမ်ာ အေထာက္အကူျပဳေပးပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့က ကိုယ္ခံအားစနစ္အေပၚမွာ ဝန္ပိတာကိုေလွ်ာ႔ခ်ေပးႏိုင္တာေၾကာင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြ ခံစားရမႈကေနကာကြယ္ေပးပါတယ္။ ပင္ပြားေစ့ကိုေန႔ဏသ္စားသံုးေပးမယ္ဆိုရင္  ခႏၶာကိုယ္မွာ free radicals မ်ားျပားတာေၾကာင့္ျဖစ္တတ္တဲ့ နာတာရွည္ေရာဂါေတြမျဖစ္ေအာင္လည္းကာကြယ္ေပးႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

ပင္ပြားရဲ႕ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ား

ပင္ပြားေစ့က က်န္းမာေရးအတြက္ အေတာ္ေလးကိုအေထာက္အကူျပဳတယ္ဆိုေပမယ့္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးအခ်ိဳ႔လည္းရွိတာေၾကာင့္ သတိထားႏိုင္ဖို႔ ေဖာ္ျပေပးလိုက္ပါတယ္။

ေဟာ္မုန္း –  ပင္ပြားေဆးရျက ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးက  ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ အက္စထရိုေဟာ္မုန္းပမာဏကို ေျပာင္းလဲေစတာမ်ိဳေးတြရွိပါတယ္။ ပင္ပြားက အမ်ိဳးသမီးေတြကို ရာသီေသြးဆင္းေအာင္လႈံ႔ေဆာ္ေပးႏိုင္တာေၾကာင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္ေတြအတြက္ အႏၱရာယ္ရွိသလို ေမြးလာမယ့္ ကေလးငယ္မွာလည္း ေရာဂါေတြျဖစ္ေပၚတာမ်ိဳးေတြျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ သိြဳင္းရိြဳက္ေဟာ္မုန္း (သို႔) အျခားေဟာ္မုန္းမမွ်တမႈကိုခံစားေနရသူေတြအေနနဲ႔ ပင္ပြားေစ့ကိုမစားသံုးသင့္ပါဘူး။

သီးေစႏိုင္ျခင္း – ပင္ပြားေစ့ကိုေရနဲ႔အခ်ိဳးအစားမွ်တစြာေရာဟပ္ထားတာမ်ိဳးမ၇်ိဘဲ စားသံုးမယ္ဆိုရင္ မ်ိဳခ်ရခက္ခဲတာမ်ိဳးျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။ အစာမ်ိဳခ်ရခက္သူေတြ၊ကေလးငယ္ေတြ၊သက္ၾကီးရြယ္အိုေတြအေနနဲ႔ ပင္ပြားေစ့ကို မစားသင့္ပါဘူး။

ဓာတ္မတည့္ျခင္း – ပင္ပြားကဓာတ္မတည့္တာကိုမျဖစ္ေစနိုင္ဘူးဆိုေပမယ့္ mint မ်ိဳးရင္းဝင္အပင္ေတြနဲ႔ ဓာတ္မတည့္ဘူးဆိုရင္ေတာ့ ပင္ပြားကိုမစားသင့္ပါဘူး။

ဘယ္လို စားရမလဲ။

ပင္ပြားေစ့ကိုစားသံုးႏိုင္မယ့္ စားသံုးနည္းအခ်ိဳ႕ကိုမွ်ေဝေပးလိုက္ပါတယ္။

  • ေဖ်ာ္ရည္ေတြ၊ အုန္းႏို႔ေတြထဲမွာ ထည့္ျပီးစားလိုရပါတယ္။
  • သစ္သီးေဖ်ာ္ရည္ေတြထဲထည့္ျပီးစားလို႔လည္းရပါတယ္။
  • ေရခဲသုပ္လိုမ်ိဳး အသုပ္ေတြထဲမ်ာလည္းထည့္ျပီးစားလို႔ရပါတယ္။
  • ခ်ိစ္နဲ႔ခရင္မ္ေဆာ့ေတြထဲမွာလည္း ထည့္ျပီးစားလို႔ရပါတယ္။
  • အခ်ိဳပြဲေတြထဲမွာ ထည့္ျပီးလည္းစားသံုးႏိုင္ပါတယ္။
  • ဒိန္ခ်ဥ္ထဲထည့္စားလို႔လည္းရပါတယ္။

Hello Health Group သည္ေဆးပညာအၾကံျပဳခ်က္မ်ား၊ ေရာဂါရွာေဖြအတည္ျပဳခ်က္မ်ားႏွင့္ ကုသမႈမ်ား မျပဳလုပ္ေပးပါ။

Read also:

မွ်ေ၀မည္

တည္းျဖတ္သည့္ေန႔ ဩဂုတ် 30, 2017 | ေနာက္ဆံုးတည္းျဖတ္ျခင္း စက်တင်ဘာ 15, 2017

ဘ၀ကို အေကာင္းဆံုး ေနထုိင္လိုပါသလား
က်န္းမာျခင္းနည္းလမ္းမ်ား နဲ ့ေနာက္ဆုံးေပၚ အခ်က္အလက္မ်ားသိရွိဖို ့အတြက္ Hello Sayarwon ေန ့စဥ္ သတင္းစာကုိ ရယူလိုက္ပါ
သင္ဒါလည္း ႏွစ္သက္ႏုိင္ပါတယ္။